Rojnameya Evro » ئيحسان ئامێدي https://rojnameyaevro.com/ku Sun, 07 Jun 2026 13:18:04 +0000 ar hourly 1 https://wordpress.org/?v=4.0.38 پێشمەرگە هۆكارێ سەرەكی یێ هەبوونا كوردستانێ یە https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%be%db%8e%d8%b4%d9%85%db%95%d8%b1%da%af%db%95-%d9%87%db%86%d9%83%d8%a7%d8%b1%db%8e-%d8%b3%db%95%d8%b1%db%95%d9%83%db%8c-%db%8c%db%8e-%d9%87%db%95%d8%a8%d9%88%d9%88%d9%86%d8%a7-%d9%83%d9%88%d8%b1/263761/ https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%be%db%8e%d8%b4%d9%85%db%95%d8%b1%da%af%db%95-%d9%87%db%86%d9%83%d8%a7%d8%b1%db%8e-%d8%b3%db%95%d8%b1%db%95%d9%83%db%8c-%db%8c%db%8e-%d9%87%db%95%d8%a8%d9%88%d9%88%d9%86%d8%a7-%d9%83%d9%88%d8%b1/263761/#comments Sun, 07 Jun 2026 12:56:15 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=263761 ئيحسان ئــامێدی

چ دەولەت چێنەبووینە بێی هەبوونا لەشكرەكێ رزگارخواز، هێزا هەر مللەتەك، دەولەتەك، كیانەكێ سیاسی و سەركردەیەكی ب هێزا وی یا لەشكری دهێتە پیڤان و هێزا لەشكری توخمێ ئێكلاكەرە د شەڕ و پێكدادانان دا.
پێشمەرگە ب هەمی پێكهاتە و ناڤێن خۆڤە لەشكرێ كوردستانێ یە، ئەو هێزا رزگاركەرا كوردستانێ. پێشمەرگە پێدڤیەكا نەتەوەیییا كورد و كوردستانێ یە، ئەوە ل بەر سینگا دوژمن و داگیركەران رادوەستیت و سەنگەرێن وان ب سەر سەرێن وان دا دئینیت و رادهێلیتێ و وەلاتی ژێ پاقژدكەت.
هەر كوردستانیەكێ ئازادی و سەرفرازی بڤێت دێ پێشمەرگاتیێ ب شاكارێ نەتەوەی و نیشتیمانی و جڤاكیێ كوردستانێ زانیت و دێ ئەركێ وی پیرۆز دانیت.
پێشمەرگە ئەو خەباتكەر و شۆرشگێرێ كوردە یێ ژ خۆڕایی خۆ بەخشیە گەل و وەلاتێ خۆ. پێشمەرگە ئەو كوردێ دلسۆزە یێ خەبات و تێكۆشینێ دكەت ژبوونا رزگاریا كوردستانێ. پێشمەرگە ئەو قەهرەمانە یێ بەرهەڤ رەنجێ بكێشیت و خوینا خۆ برێژیت و گیانێ خۆ پێشكێشی ئازادیا كوردستانێ بكەت.
پێشمەرگە ئەو كەسە یێ ل پێش مرنێ ڤە دچیت ژبوونا ئارمانجێن گەلێ كوردستانێ. ناڤێ پیرۆزێ پێشمەرگەی ل كۆمارا كوردستان ل مهابادێ هاتە دانان ل سەر وان شۆرەشگێرێن كوردستان رزگاردكر و دپاراست. پێشمەرگەیە ل دویڤ سیستەمەكێ لەشكری هاتیە رێكخستن و ئەرك و كارێن وی هاتینە دەستنیشانكرن. پێشمەرگە گرنگترین و كاریگەرترین هۆكارێ دابینكرنا ئەولەهییا نەتەوەیا كوردستانێ یە، ئەوە كوردستانێ رزگاردكەت و دپارێزیت. ژ بەر گرنگیا رۆلێ پێشمەرگەی ل هەرێما كوردستانێ وەزارەتەك بناڤێ وەزارەتا پێشمەرگەی دامەزراندی یە و ل دویڤ قانوونێ كاروبارێن وەزارەتێ و پێشمەرگەی هاتینە رێكخستن. پشتی رۆخاندنا رژێما دكتاتۆری و ئاڤاكرنا ئیراقا دیمۆكراتیا فیدرالیا دەستووری، هێزێن پێشمەرگەی د چارچووڤەیێ پیكهاتێن وەزارەتا بەرگریا ئیراقێ هاتنە جێگیركرن.
هەر ئێكێ دژاتیا هێزێێن پێشمەرگەی بكەت، دكەڤیتە د خانەیا دوژمن و داگیركەرێن كوردستانێ دا، ئەو دوژمنێن هەولددەن هۆكارێ سەرەكیێ رزگاركرن و پاراستنا كوردستانێ كو پێشمەرگەیە ژناڤببەن، دا كوردستانێ داگیركەنەڤە و گەلێ وێ ژی تەپەسەركەنەڤە!.
هەژیە بێژین خەباتا چەكداری یا شۆرش و بزاڤا رزگاریخوازا كوردستانێ ب هێزا پێشمەرگەی هاتیەكرن و هەر ئەو پێشمەرگە بوو كوردستان رزگاركری و پاراستی و دوژمن بزداندی و نەچاركری بهێتە گفتوگۆیان و چارەسەریێن ئاشتیانە و ل بەر رۆلێ قەهرەمانانە یێ پێشمەرگەی ل هەمی دانوستاندنان دا، دوژمنان ژ سەركردایەتیا كوردستانێ دخواست پێشمەرگە چەكێ خۆ دابنیت!، دا هۆكارێ هێزا شۆرشێ ژ دەستێن سەركردایەتیا كوردستانێ بینیتە دەرێ!.
ژبەر گرنگی و پیرۆزیا ئەركێ پێشمەرگەی؛ بارزانیێ نەمر د فەرمووت: (هندی چەكێ پێشمەرگەیاتیێ د دەستێن من دا بیت، ئەز خۆدانێ بریارا خۆ مە). و (من بریار دایە هەتا كوردستان رزگار نەبیت، تاخم و تفەنگا من لحێف و دۆشەكا من بن). و (هەتا دەستێن من تفەنگێ دگرن دێ بۆ ئازادیا كوردان تێكۆشم). و (حەتا ئەڤ تفەنگە د دەستێن من دا بیت، ئەز خۆدانێ خۆمە و زەلامێ كەسێ نینم). سەرۆك و رابەرێ كوردستانێ مسعود بارزانی دبێژیت: (ب سەرفرازی ڤە دبێژین بۆ من پیرۆزترین و بلندترین پلە و پایە پێشمەرگەیاتیە). هەروەسا دبێژیت (پێشمەرگە ژ دایكبوویێ خوین و خەبات و رۆندكێن گەلێ كوردستانێ یە، چەكێ پێشمەرگەی پارچە ئاسن و كۆگەهـ و ئامرازێ شەڕكرنێ نینە، چەكێ پێشمەرگەی دیرۆك و فیداكاری و كەرامەت بیروباوەرا وی یە، چەكێ پێشمەرگەی ئەو سۆز و پێگیربوونەیە كو هەردەم بۆ گەل و ئاخ و نیشتیمانێ وی یێ هەی).
هەروەسا د فەرموود: (دەمێ پۆل بریمەری حاكمێ ئەمریكی ل ئیراقێ هەولدا پێشمەرگەی ب رێزا میلیشیا دابنیت و حەل كەت، من گوتێ:
پێشمەرگە میلیشیات نینە، پێشمەرگە ب بریارەكێ دروست نەبوویە، حەتا ب بریارەكێ حەل ببیت، نە ب بریارا من و نە ب بریارا تە و نە ب بریارا هیچ كەسەكی، پێشمەرگە ب خوین و رۆندكێن مللەتەكی دروست بوویە، خەلكێ دی ب بریارەكێ دروست بووینە و دشێن ب بریارەكێ حەل ببن، كو بریمەری گۆتی ئەڤە بۆ من خەتا سۆرە، من بەرسڤ لێدا و گۆتێ ئەڤە بۆ من دەه جاران خەتا سۆرە و پێشمەرگە حەل نابیت. ئەڤە ئەز چوومە كوردستانێ زەلام بە وەرە پێشمەرگەی حەلكە باشە)!.
پێشمەرگە ژ سالا ٢٠٠٥ وەرە بوویە دامەزراوەكا دەستووری یا كارپێكری و ل ئاستێ دەولەتێ بودجە بۆ دهێتە تەرخانكرن.
ئەگەر مە بڤێت د مافێن خۆ یێن جێگیركری د دەستورێ ئیراقێ دا بزانی؛ن دی بینین د بڕگەیا (١) ژ بەندێ ١١٧ دا هاتیە: ئەڤ دەستزورە دانپێدانێ ب هەرێما كوردستانێ و دەستهەلاتداریێن وێ وەكو هەرێمەكا فیدرالی دكەت و د بەندێ ١٢٠ دا هاتیە هەرێم دێ ڕابیت ب دانانانا دەستوورەكی بۆ خۆ، و تێدا دەستنیشانكرنا هەیكەلیەت و دەستهەلات و ئەرك و میكانیزما كاركرنێ كەت.
و ل بڕگەیا ١ ژ بەندێ ١٢١ ێ دا هاتیە:
دەستهەلاتدارێن هەرێمێ ماف هەیە ب ئەركێن یاسادانانێ و جێبەجێكرنێ و دادوەریێ رابن.
و ل بڕگەیا ٥ ژ بەندێ ١٢١ ێ دا هاتیە:
ژ تایبەتمەندیێن حوكمەتا هەرێمێ یە ب هەر پێدڤیەكا كارگێریەكا هەرێمێ رابیت و ب تایبەتی ئاڤاكرن و رێكخستنا هێزێن ئاسایشا ناڤخۆیا هەرێمێ، وەكو پۆلیسان و ئاسایشێ و زێرەڤانێن هەرێمێ (پێشمەرگە).
و ل بەندێ ١٤١ دا هاتیە: ل هەرێما كوردستانێ كاری دێ ب وان یاسایان كەت یێن ژ سالا ١٩٩٢ وەرە دەرئیناین و هەمی بریار و گرێبەست دێ د كارپیكری بن.
ئەڤ خالێن دەستنیشانكری تێرا هندێ هەنە هەرێم وەكو كیانەكێ سەربەخۆ هەمی كاروبارین خۆ بریڤە ببەت و دامەزراوێن خۆ یێن تایبەت هەبن ژ وانا هێزا پێشمەرگەیە.
مللەتێ كوردستانی ب هێزا پیشمەرگەی و بزاڤا وێ یا سیاسی و ب خەبات و قوربانیدانا خۆ هەرێما كوردستانێ دامەزراندیە و فیدرالیەت راگەهاندیە و دەولەتا دیمۆكراتیا فیدرالیا دەستووری ئاڤاكریە و ماف و داخوازیێن خۆ د دەستوورێ دەولەتێ دا جێگیركرینە، ئێدی ئەركەكێ ئەخلاقی، جڤاك، نەتەوەیی و نیشتیمانی یە ڤان دەستكەفتیان بپارێزین و گەشەیێ پێ بكەین، و ب چ رەنگان و ل بن چ ناڤان نەهێلین ل پیرۆزیێن مللەتی و بتایبەتی ل پێشمەرگەی بهێتەدان. باش بزانین نەهیلانا پێشمەرگەی ژناڤبرنا كورد و كوردستانێ یە و ئەڤە وەكو سەرۆك بارزانی گۆتی بۆ مە دەه جاران هێلا سۆرە و ب چ رەنگان ناهیتە پەرژاندن!.
گەلێ كوردستانێ ب پێشمەرگەی سەرفرازە.. بژی پێشمەرگە.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%be%db%8e%d8%b4%d9%85%db%95%d8%b1%da%af%db%95-%d9%87%db%86%d9%83%d8%a7%d8%b1%db%8e-%d8%b3%db%95%d8%b1%db%95%d9%83%db%8c-%db%8c%db%8e-%d9%87%db%95%d8%a8%d9%88%d9%88%d9%86%d8%a7-%d9%83%d9%88%d8%b1/263761/feed/ 0 پەیـاما سـەرۆک بـارزانـی نـەخشەرێکە… نیازپـاکی و کارەک جدی پێدڤییە https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%be%db%95%db%8c%d9%80%d8%a7%d9%85%d8%a7-%d8%b3%d9%80%db%95%d8%b1%db%86%da%a9-%d8%a8%d9%80%d8%a7%d8%b1%d8%b2%d8%a7%d9%86%d9%80%db%8c-%d9%86%d9%80%db%95%d8%ae%d8%b4%db%95%d8%b1%db%8e%da%a9%db%95/263369/ https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%be%db%95%db%8c%d9%80%d8%a7%d9%85%d8%a7-%d8%b3%d9%80%db%95%d8%b1%db%86%da%a9-%d8%a8%d9%80%d8%a7%d8%b1%d8%b2%d8%a7%d9%86%d9%80%db%8c-%d9%86%d9%80%db%95%d8%ae%d8%b4%db%95%d8%b1%db%8e%da%a9%db%95/263369/#comments Sun, 31 May 2026 23:06:41 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=263369 ئيحسان ئــامێدی

دیارە رەوشا هەرێما کوردستانێ ژ ئەنجامێ هەڤڕکیا لایەنێن سیاسی و نەپیگیرکرنا هندەک لایەنان ب قانوون و ئەنجامین هەلبژارتنێن گشتی یێن ٢٠ ئوکتؤبەرا ٢٠٢٤ تووشی ئالۆزیان بوویە و ئەڤە ماوەکێ درێژ بۆری؛ هێشتا نەشیاینە سەرۆکاتیێن دامەزراوةيێن دەستهەلاتداریێ و کابینەیا نوی یا حوكمەتا هەرێما کوردستانێ پێکبینن، ئێدی بێزاریەک چێبوویە و خەلک چاڤەرێی ئەنجامێن دەنگێن خۆنە!.
هەڤتەریب هەلبژارتنێن گشتی یێن ئیراقێ ل ١١ چریا دووی ٢٠٢٥ هاتنەکرن و ل دویڤ دەمێن قانوونی هەلبژارتنا سه‌رۆکاتیا پەرلەمانی و سەرۆکاتیا کؤمارێ و کابینةيا نویا حوكمەتێ هاتنەکرن و کەفتنە سەر رێیا کارکرنێ، ئەڤە د دەمەکی دایە کو کورد خۆدانێن دیموکراسیکرنا ئیراقێنە، و سەربؤڕا دیموکراتی ل هەرێما کوردستانێ دەستپێکریە و بۆ ئیراقی هاتیە ڤەگوهاستن و ئیراقا فرەنەتەوە و ئایين و ئؤل و هیزێن سیاسیێن هەڤڕک شیيا پێگیریێن خۆ یین قانوونی بجهبینیت و پیکهاتێن خۆ یێن دەستهەلاتێ پیکبینیت و هێشتا هەرێما کوردستانێ د هەڤڕکیێ و رکاتیێ دا دنالیت!.
رێکەفتن و پێکهاتن و بەرئێکڤەئینان بوویە داخوازەکا مللی و پێدڤیەکا سیاسی و قانوونی و جڤاکی و نەتەوەیی لەو یا پێدڤییە هەر زوی هەمی لایەنین پەیوەندیدار ل بەر بهێن و گؤرەی شایستەیێن خۆیێن هەلبژارتنان جهین خۆ د پێکهاتةیێن دەستهەلاتداریێ دا وەرگرن و کاری پێبکەن.
ڕکاتی و داخوازکرنا پتر ژ مافێن قانوونی یا رەوا و دروست نینە و ناگەهیتە ئەنجامین باش!، لەوا یا فەرە ملکەچی ئیرادةيا مللەتی ببن و بەرژەوەنديا گشتی ل سەر هەر بەرژەوەنديەکا دیتر دابیت.
وەکو هەرێما کوردستانێ سیستەمێ دیموکراتی راگەهاندی و پەیڕەو کری، ئیرادةيا مللەتی یا قەبوولکری دا کو ژ ململانێ و پیکدادانێ و هەڤڕکیا نەشارستانی دەربازبیتە قووناغا مەدەنی و سەرەدەری ل گەل بنەمایێن دیموکراسیێ بهێتەکرن، ئەڤە وەرگوهاستنەکا سیاسیيا ئەرێنی بوو، و مللەتی و هێزێن سیاسی شانازیێ پێ دبەن، ئەڤجا یا فەرە مەدەنیانە سەرەدەریێ بکەن و رێزێ ل ئیرادةيا مللەتی بگرن، ئەگەر پا دیموکراسیەت و هەلبژارتن بۆ چنە!؟.
هەستکرن ب بەرپرسیاریا وژدانی و نەتەوەیی و نیشتیمانی و ژ بۆ دەربازبوون ژ ڤێ قەیرانێ سەرؤک بارزانی د پەیاما خۆ دا ب هەلکەفتنا جەژنا قوربانێ پێشنیارا دەستپێشخەریەکێ دکەت و دفەرمؤت:
(د ڤی دەمێ هەستیار و چارەنڤیسساز دا، پەیاما من بۆ لایەن و هێزێن سیاسی یێن کوردستانێ ئەوە کو هەموو لایەک هزر ل بەرژەوەندیێن خەلکێ کوردستانێ بکەنەڤە و بەرژەوەندیێن بلند يێن گەلێ مە د سەر ئارمانج و بەرژەوەندیێن بەرتەنگ ڕا دابنن، دەست ژ ڤان هةظركيێن بێ ئەنجام و وێ خۆخۆریێ یاکو دەمەكە پرۆسا سیاسی یا هەرێمێ پێ دنالینیت بەردەن، داخواز دکەم پشتی جەژنا قوربانی یا پیرۆز، لایەنێن سیاسی یێن هەرێمێ ب دلسۆزی و هەستێ نشتیمانپەروەریێ ڤە پێکڤە کۆمببن و ڤێ چەقبەستییا سیاسی چارەسەر بکەن و دووماهییێ ب ڤێ رەوشا نەهێژا یا سیاسی بینن، ئەڤە ئەرکەکێ وژدانی، نەتەوەیی و نیشتیمانی یە و پێدڤییە هەموو لایەک ب هەستێ بەرپرسیاریەتیێ ڤە سەرەدەریێ د گەل دا بکەن و بزڤڕنەڤە سەر ڕێکا ڕاست، هیڤیدارم ئەڤ جەژنە ببیتە دەستپێکەک بۆ باشتربوونا رەوشا هەرێما کوردستانێ و دەربازبوونا ئاریشێن سیاسی، هەروەسا بەرقراربوونا ئاشتی، تەناهی و سەقامگیریێ ل دەڤەرا مە و سەرانسەری جیهانێ).
ئەڤ پەیامە د ڤی بارودوخێ ئالؤز دا مزگینیەکا دلخؤشە بۆ گەلێ کوردستانێ و نەخشەرێکا چارەسەریێ یە، هیڤيیە هەمی لایەن هەست ب بەرپرسیاریا خۆ بکەن و ل بانگا پەیامێ بهێن و ب نیازپاکی کارەکی ذدل بۆ ڤەکرنا گرێیان بکەن و چارەسەرکرنا کێشەیان و بنبرکرنا ناکؤکیان و ل سەر بنگەهەکێ دروست ل هەڤ بهێن، و هەر زوی ئەنجامین هەلبژارتنان ڤەگوهێزنە ژیوارێ کریاری و جارەکا دی دامودەزگەهێن هەرێمێ لدویظ بنەمایێن قانووی پێکبینن و خۆ سەرفراز بکەن و دلێ مللەتی خۆش کەن.
دیارە هەرێما کوردستانێ ب کەساتیا سەرؤک بارزانی و هەردو جێگرێن وی پێگەهەکێ بهێز و گرنگ هەیە ل ئاستێ کوردستانێ و ئیراقێ و دەولەتێن هەرێمایەتی و جڤاكا نێڤدەولەتی و دیدارێن سەرؤک بارزانی و گەریان و دیدارێن بەرێز نێچیرڤان بارزانی سەرؤکێ هەرێما کوردستانێ و بەرێز مەسرؤر بارزانی سەرؤکێ حوكمەتا هەرێما کوردستانێ ل سەر ئاستێ کوردستانێ و ئیراقێ و وەلاتێن هەرێمی و ئورؤپا و ئەو پێشوازیێن گەرم يێن لێ هاتینەکرن و کؤمبوونێن ل گەل لایەنێن سیاسی و کاربدەستێن دەولةتان کرین د بالکێش و کاریگەرن و نیشانا سەنگ و پێگەهێ ڤان بەرێزانە و سەرکەفتنا بزاڤا سیاسی و دیبلؤماسیەتا سەرؤکاتیا کوردستانێ یە ب کەساتیا ڤان بەرێزان و ئەڤە وێ باوەریێ چێدکەت یێ ئەڤ پێگەهە و سەنگە هەبن دێ شێن بەردەوام پێنگاڤێن باش د بەرژەوەنديا هەرێما کوردستانێ دا هاڤێژن، و ئارامیێ و سەقامگیریێ د وەلاتی دا جێگیرکەن و خوشگوزارى و بەختەوەريێ بۆ مللەتی دابینکەن.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%be%db%95%db%8c%d9%80%d8%a7%d9%85%d8%a7-%d8%b3%d9%80%db%95%d8%b1%db%86%da%a9-%d8%a8%d9%80%d8%a7%d8%b1%d8%b2%d8%a7%d9%86%d9%80%db%8c-%d9%86%d9%80%db%95%d8%ae%d8%b4%db%95%d8%b1%db%8e%da%a9%db%95/263369/feed/ 0 ل یۆبیلا زێڕینا شۆڕشـا گـولانـێ سلاڤ و رێز بۆ هەلكرێن وێ https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%84-%db%8c%db%86%d8%a8%db%8c%d9%84%d8%a7-%d8%b2%db%8e%da%95%db%8c%d9%86%d8%a7-%d8%b4%db%86%da%95%d8%b4%d9%80%d8%a7-%da%af%d9%80%d9%88%d9%84%d8%a7%d9%86%d9%80%db%8e-%d8%b3%d9%84%d8%a7%da%a4-%d9%88/263294/ https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%84-%db%8c%db%86%d8%a8%db%8c%d9%84%d8%a7-%d8%b2%db%8e%da%95%db%8c%d9%86%d8%a7-%d8%b4%db%86%da%95%d8%b4%d9%80%d8%a7-%da%af%d9%80%d9%88%d9%84%d8%a7%d9%86%d9%80%db%8e-%d8%b3%d9%84%d8%a7%da%a4-%d9%88/263294/#comments Mon, 25 May 2026 08:42:42 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=263294 ئيحسان ئــامێدی

بەری پینجی سالان، ل ٢٦ گولانا ١٩٧٦ ێ جارەكا دی پارتییا دیموكراتیا كوردستانێ ب سەركردایەتیا دەمكی و ب سەرۆكاتیا سەرۆك مسعود بارزانی دەست ب خەباتا چەكداری كرەڤە و ئێكەمین چالاكیا لەشكری ل دژی سەنگەرێن رژێما دكتاتۆری دەستێپیكر و شۆرشا گولانێ یا رزگاریخواز وەكو دریژەدان ب شۆرشا ئیلۆنا نیشتیمانی ل ژێر درووشمێ دیموكراتی بۆ ئیراقی و ئۆتونۆمیێ راستەقینە بۆ كوردستانێ راگەهاند و مزگینی دا خەلكێ كوردستانێ كو رێككەفتنا خیانەتكاریا جەزائیرێ و ژیوارێ نسكۆیێ رەت دكەین و شۆرش یا بەردەوامە و هیڤی و ئۆمێد زیندیكرن، و ترس و لەرز ئێخستە د ناڤ دوژمنی دا و خەونێن وان بن ئاخكرن.
ل شەشی ئادارا ١٩٧٥ رژێما دكتاتۆریا سەدامی خۆ بۆ شاهێ ئیرانێ چەماندن كر و دەستبەرداری ئاڤ و ئاخا ئیراقی بوو و رێككەفتنا جەزائیرێ ل دژی كوردستانێ و شۆرشا وێ یا نیشتیمانی مۆهركر و رویرەشی و شەرمزاری بۆ خۆ تۆماركر و ئیراق ئێخستە د قەیرانەكێ دا و شۆرش تووشی شكەستنەكێ كر و كارەساتەكا مەزن ب سەر مللەتێ كوردستانێ دا ئینا.
بەری دەستپیكرنا شۆرشا گولانێ و ژبەر بارودۆخی سەخت و مەترسیدار و بێزاربوونا مللەتی، سەرۆك مسعود بارزانی هەست بەرپرسیاریا خۆ كر و ب ئەرك رابوو كو كارەكێ وەسا بكەت مللەتی قورتال بكەت و بێزاری و بێ ئومێدیێ‌ نەهێلیت و هەر زوی ل گەل ئیدریس بارزانی چوونە دەف بارزانیێ باب و بۆچوونێن خۆ پێشكێشكرن و بارزانیێ نەمر ب كارەك باش زانی و پیرۆزباهی لێ كر و دەستویری دایێ دەست ب خەباتێ بكەنەڤە و دامەزراوێن پارتی و لەشكری ل سەر بنگەهەكێ نوی ئاڤاكەنە ڤە. كو بارزانیێ باب كەیفخۆشیا خۆ نیشادای و پشتەڤانی ل بۆچوونێن وی كری، هەمی ئەرك و بەرپرسیاریێن خۆ ب سەرۆك مسعود بارزانی دان و هیڤیا سەركەفتنێ بۆ خواست.
سەرۆك بارزانی كەفتە بزاڤێ و پەیوەندیكرنێ ب سەركردە و كادرێن چالاكێن پارتی، لێ هندەكا باوەری نەما بوو و هندەك بێ هیڤی ببوون و هندەكا خۆ رادەستی دوژمنان كر و هندەكا د خۆڕا نە دیت، لێ كەتەكا خۆڕاگر و دلسۆز خۆ د بەڕ ڕا بر و مل ب ملێ سەرۆكی ڤە ب ئەرك ڕابوون و بڕیارا بەردەوامیدانێ ب خەباتێ دا.
وێ كۆما دلسۆزێن خۆڕاگر ئێكەمین كۆمبوونا خۆ ل ١٥ نیسانا ١٩٧٥ ل سەر كانیا (حوت كانی) ل نێزیكی باژێرێ نەغەدە ئەنجامدا و شلۆڤەكرنا بارودۆخی كر و دەست ب چالاكیێن خۆ یێن رێكخستنێ كر و ئەرك و كار دابەشكرن.
ل كۆمبوونا ١٢-١٤ چریا دویێ ١٩٧٥ یا دەستەیا بەرهەڤكار چەندین بریارێن گرنگ دەرئینان، ژ وان: ١- پێكئینانا سەركردایەتیا كاتی ژ هەڤالان، مسعود بارزانی، ئدریس بارزانی، عەلی عەبدولا، نووری شاویس، سامی عەبدولرەحمان، جەوهەر نامق، ئازاد بەرواری، عارف تەیفۆر، محەمەد ڕزا، كەریم شنگاری و ئەركێن وان دەستنیشانكرن و كوردستان كرە دو هەرێم، رۆژهەلاتا جادا هامیلتۆن و رۆژئاڤایێ وێ و سەركردایەتیێن وان بۆ دانان و ئەڤ بەرنامێ كارپێكرنی دانا:
١- پرۆگرام و پەیرەوێ پارتی.
٢- پێگیریكرن ب رێبازا بارزانی.
٣- هەڤال مسعود بارزانی هاتە راسپاردن ب ئەركێ رێكخستنا كارێن پارتی و كاروبارێن سەركردایەتیا كاتی رابیت.
٤-هەڤكاریێ دگەل هەمی پارتیێن كوردستانێ بكەن.
٥-درێژیدان ب خەباتێ ژبوونا ب دەستڤەئینانا مافێن گەلێ كورد ل هەمی پارچەیێن كوردستانێ.
٦- خەباتكرن ژبوونا روخاندنا رژێما بەعسی و جێگیركرنا رژێمەكا دیموكراتیا دادپەروەر ل ئیراقێ و ئۆتونۆمیێ راستەقینە ل كوردستانا ئیراقێ بجهبینیت.
٧-مەحكۆمكرن و رەدكرنا سیاسەتا دەستهەلاتدارین بەغدا یا بەهژاندنا گەلێ كورد.
٨- كاركرن بۆ بهێزكرنا برایەتیا كورد و عەرەبان.
٩- كاركرن ل سەر هەڤگرتنا هەمی هێزێن دلسۆز یێن كورد.
١٠ـ هەماهەنگیكرن ل گەل هەمی پارتیێن كوردستانیێن برا ل توركیا و ئیران و سووریا و لوبنان.
١١- پشتەڤانیكرنا بزاڤێن پێشكەفتنخواز و رزگاریخواز ل جیهانێ.
١٢- هەڤكاریكرن ل گەل هەمی هێزێن پێشكەفتنخواز یێن ناڤخۆ و دەرڤە ئەوێن پشتەڤانیا خەباتا گەلێ كورد دكەن.
١٣- دژایەتیكرنا خۆفرۆش و كرێگرتیان ب هەمی شێوازان.
١٤- رەتكرنا رێكەفتنا شەرمزار و خیانەتكاریا جەزائیر و گرتنا بەرا هەمی رێكێن خەباتێ ژبۆ تۆلڤەكرنێ ژ ئیمزاكەرێن وێ رێكەفتنێ.
١٥- راگەهاندنا بەیاننامەكێ ب ناڤێ سەركردایەتیا كاتی.
١٦- پێدانا هەمی دەستهەلاتێن سەركردایەتیێ ب هەڤالێن دچنە كوردستانێ و بۆ ئەنجامدانا ئەركێن خۆ، و پەیوەندی دروستكرنێ، هەروەسا پێدانا دەستهەلاتێن سەركردایەتیێ ب وان هەڤالێن دمینن بۆ برێڤەبرنا كاروبارێن رێكخستنێ و پەیوەندیپێكرنێ ب دەرڤە و ریكخستنێن ئورۆپا د چارچووڤەیێ بەرژەوەندیا گشتیدا و ل سەر بنەمایێن بریار پێدای.
١٧- دەستنیشانكرنا بودجەكێ بۆ ئەنجامدانا ئەرك و كاران.
ل ١٠ كانوونا ئێكێ ١٩٧٥ بەیاننامەیا سەركردایەتیا كاتیا پارتی دیموكراتی كوردستان دەرئینا و بەلاڤكر و تێدا هات بوو:
(كوردستان مەیدانا دروستا خەباتێ یە. جەماوەرێ گەلێ مە، خەباتێ بكەن و ژیوارێ نسكۆیێ رەت بكەن).
(ئەم د تێكۆشین خەباتا خۆ یا دویر و درێژ دا، بۆ چەندین جاران رویبروی پیلان و تێكڤەدانێن هۆڤانەی یێن هێزێن شۆفینی و دوژمنان ب پشتەڤانیا سەمیانێن وان بووینە و ل گەل وان هەمی پیلانان گەلێ مەیێ قەهرەمان هەنبەری وان راوەستایە ب پتر باوەری و رژدی بۆ خەباتێ و داكۆكیكرنێ ل سەر بدەستڤەئینانا مافێن خۆ یێن نەتەوەیێن رەوا، بێی كو گوهدەنە قوربانیدانێن مەزن د رێیا بلندكرنا شێوازێن خەباتا شۆڕشگێری دا لدویڤ كاودان و پێدڤیێن قووناغێ. پارتی دیموكراتی كوردستان – سەركردایەتییا كاتی، دۆپات دكەتەڤە كو دێ ل سەر خەبات و هێلا خۆ یا شۆرشگێری یا بەردەوام بیت ل پێناڤی چەسپاندنا ئۆتۆنومییا راست و دروست بۆ كوردستانا ئیراقێ داكو گەلێ مە یێ كورد د چارچووڤەیێ كۆمارا ئیراقێ دا ب هەمی مافێن خۆ یێن نەتەوەیی و رەوا شاد ببیت هتد).
ب ڤێ دەستپێكێ بزاڤ و چالاكیێن ریكخستنێن پارتی دەستپێكرن و گەشەكرن و ئدریسێ جانەمەرگ كو سەرپەرشتیا پەنابەران دكر، قولە قولە پەنابەر كۆمكرن و رێكخستن و پێدڤیێن وان بەرهەڤكرن و هنارتنە كوردستانێ و پێگەیێ شۆرشێ بهێز ئێخست و ل ٢٦ گولانا ١٩٧٦ ب چالاكیەكا لەشكری و چەندین چالاكیێن سیاسی ل كوردستانێ و ل ئورۆپا شۆرشا گولانا نیشتیمانیا پیشكەفتنخواز راگەهاند. ئێدی هیڤی و ئومێد گەش بوونە ڤە و رێكخستنێن پارتی بەرفرەه بوون و هێزێن پێشمەرگەی پتر لێهاتن و چالاكیێن لەشكری كاریگەرتر بوون و پەیوەندیێن پارتی ل گەل هێزێن سیاسی هاتنە دروستكرن.
شۆرشا گولانێ ب بەرنامەكێ نوی یێ رێكخستنا پارتی و پێشمەرگەی و سیاسی ییێ گونجای بۆ وێ قووناغێ دەستپێكر و هەر زوی شیا رێكخستنێن خۆ ل هەمی كوردستانا بریندار و ل ناڤ ئاوارە و پەنابەران و ل دیاسپۆرا چێكەتە ڤە و دەست ب چالاكیێن خۆ یێن ریكخستنێ و سیاسی و لەشكری و جەماوەری و راگەهاندنێ بكەتەڤە، د هەمان دەم دا پیكهاتەیێن پیشمەرگەی بەرهەڤكرن و ب پارتیزانی ل سەرتاسەری كوردستانێ بەلاڤكرن و چالاكی پێكرن و رۆژ بۆ رۆژێ خەبات و چالاكی بەرفرەهكرن و گەلەك دەڤەرێن كوردستانێ رزگاركرن و پاراستن.
ل ١٠-١٦ تەباخا ١٩٧٦ پارتی كۆنفرانسەك ل بەرلینێ گرێدا تێدا خواندنا بارودۆخی كر و چەندین بریارین گرنگ دان.
ل دوماهیا سالا ١٩٧٦ و ل بەراهییا سالا ١٩٧٧ سەرۆك بارزانی سەرەدانا سووریا دكەت و پەیوەندیێن پارتی ل گەل كۆمارا سووریا گرێددەت و رێیەك بۆ دەربازكرنا هەڤالان و چەك و تەقەمەنی و دەزگەهان بۆ كوردستانێ ڤەكر.
ل شواتا سالا ١٩٧٩ شۆرشا گەلێن ئیرانێ سەركەفت و كۆمارا ئیسلامیا ئیرانێ دامەزراند و پەیوەندیێن پارتی ل گەل كۆمارا ئیسلامی دروستكرن.
ل ئێكی ئادارا ١٩٧٩ بارزانیێ نەمر ل واشنتونێ‌ مالئاڤاهی كر و جەنازەیێ وی ل رۆژا پێنجی ئادارێ گەهاندە شنۆیێ ل رۆژهەلاتا كوردستانێ و ل وێرێ د ناڤ خڕڤەبوونەكا جەماوەریا مەزندا هاتە خاك سپاردن، و دو گۆتارێن گرنگ ژ لایێ بەرێز مسعود بارزانی و بەرێز ئدریس بارزانی ڤە هاتنە پێشكێشكرن و داكۆكیكرن ل سەر درێژەدانا خەباتێ ل سەر رێبازا بارزانیێ نەمر.
ل كۆمبوونا سەركردایەتیا كاتی ل رۆژهەلاتێ كوردستانێ ل ٢٠-٢٤ حوزەیرانا ١٩٧٩ سەرۆك مسعود بارزانی هاتە راسپاردن ب ئەركێن سەرۆكێ پارتی رابیت و كار بكەن بۆ بەستنا كۆنگرەیێ نەهێ.
ل 4-8 چریا دویێ 1979 كۆنگرێ نەهێ یێ پارتی ل گوندێ دەربەندێ رۆژهەلاتا كوردستانێ هاتەكرن و هەلبژارتن هاتنەكرن و ب تەڤایا دەنگان سەرۆك مسعود بارزانی ب سەرۆكێ پارتی هەلبژارت و كۆمیتا ناڤەندی ژی هەلبژارت و پرۆگراو و پەیرەوێ ناڤخۆ و رێبازا بزاڤا رزگاریخوازا كوردی دارشتنەڤە و دوماهی ب قووناغا سەركردایەتیا كاتی هات و سەر ژنوی هەیكەلیەتێن پارتی پێكئینان و ئەرك و كار دابەشكرن ڤە، ئێدی سەقامگیریەك كەفتە د پارتی دا و گەشەبوونەكا دیتر بخۆ ڤە دیت.
چالاكیێن شۆرشا گولانێ د هەمەجۆر بوون، د بیاڤێن لەشكری دا ب سەدان چالاكیێن جۆراوجۆر و ٤٠ داستانێن هەرە مەزن بوونە و د بیاڤێن راگەهاندنێ دا رۆژنامەیا خەبات و ئێزگێ دەنگێ كوردستانا بریندار، و چەندین نامیلكە و بەلاڤۆك بەلاڤكرن، و رێكخراوێن جەماوەری وەكو ئێكەتیێن قوتابیان و لاوان و ئافرەتان و زانایێن ئایینی دامەزراندنە ڤە.
كارێن بەرەیێ هەڤپەیمانێن دوقۆلی و چەند قۆلی پێكئینان و ل ٢٨ ئیلۆنا ١٩٨٠ بەرەیا نیشتیمانیا دیمۆكراتیا ئیراقی (جۆد) ل گەل چەندین حزبێن ئیراقی و كوردستانی پێكئینا و ل دوی گولانێ ١٩٨٨ بەرەی كوردستانی ل گەل هەشت هێزێن كوردستانی و ئیراقی پیكئینان. هۆسا شۆرشا گولانێ د هەمی بیاڤان دا بەرفرەه بوو و گەشەكر و گەلەك دەڤەرێن كوردستانێ رزگاركرن، هەتا كەفتیە بەر لێمشتێن كیمیابارانكرنێ و ئەنفالێن رەشێن رژێما دكتاتۆری و كوردستان سۆتی و وێرانكری.
ل ١٧ تیرمەها ١٩٧٩ سەدامێ دكتاتۆر كۆدەتایەك ل سەر ئەحمەد حەسەن بەكر سەرۆك كۆمارێ ئیراقێ كر و ژ دەستهەلاتێ ڤەدا و ب دەستەكێ ئاسنی دەستهەلات كرە د دەستێن خۆدا و ل ١٨ تیرمەها ١٩٧٩ سەدامێ دكتاتۆر ژ رێكەفتنا جەزائیر پێشەمان و پاشگەز دبیت و دهەلوەشینیت و پاشێ ل ٢٢ ئیلۆنا ١٩٨٠ دەست ب شەڕەكێ خویناوی یێ هەشت سالی دژی كۆمارا ئیسلامیا ئیرانێ كر و تووشی شكەستن و زیانێن مادی و مرۆڤی یێن مەزن دبیت و دكەڤیتە د قەیرانێن دارایی و سیاسی دا و سەرێن رێیان ل بەر بەرزە دبن و ل دوی تەباخا ١٩٩٠ لەشكرێ رژێما دكتاتۆری دەولەتا كوێتێ داگیر دكەت و خۆ ل بەر هەڤپەیمانیەكا نێڤدەولەتی ب سەركردایەتیا ئەمریكا دبینیت و تووشی شكەستنەكا دی یا مەزن یا لەشكری و سیاسی و ئابووری دبیت و فهێت و شەرمزار دبیتە ڤە.
پشتی ئەنفالان ژی چالاكیێن پارتی و پێشمەرگەی و بەرەیا كوردستانی بەردەوام بوون و خۆ بەرهەڤكرن بۆ قووناغا نوی یا خەباتێ و ل پێنجی ئادارا ١٩٩١ سەركردایەتیا سەرهەلدانا گەلێ كوردستانێ ل دژی دامودەزگەهێن سەركۆتكەرێن رژێما دكتاتۆری كر و د ماوەیێ ١٥ رۆژان دا هەمی كوردستانا ئیراقێ ب كەركووكا دلێ كوردستانێ ڤە رزگاركرن و ژیوارەكێ نوی چێكر كو بریارا جڤاتا تەناهیا نێڤدەولەتی ژمارە ٦٨٨ ل ١٩٩١/٤/٥ دەركەڤیت و هەرێما كوردستانی دهێتە دامەزراندن.
و ل سەر پێشنیارا سەرۆك بارزانی ل ١٩ حوزەیرانا ١٩٩٢ هەلبژارتنێن گشتی بۆ پەرلەمانێ كوردستانێ هاتنەكرن و دامەزراوەیێن دەستهەلاتداریێن دەربر ژ ئیرادەیا مللەتی هاتنە دانان و ژ قووناغا شۆرشگێری بۆ قووناغا قانوونی و مەدەنی هاتە ڤەگوهاستن.
هەژیە بێژین پارتی هەر ژ دامەزراندنا خۆ تا نوكە پرۆگرامەكێ سەردەمیانە دانایە و گونجاندیە و ل دویڤ پێدڤیێن سەردەمیانە و قووناغا خەباتێ كار پێكریە، و هەر ل سەر وێ ریبازێ رۆلەكێ كاڕا دیتیە ل رۆخاندنا رژێما دكتاتۆری و ئاڤاكرنا ئیراقا دیموكراتیا فیدرالیا دەستووری.
ئەوا راستی بیت رێبازا پارتی و بارزانی رێبازەكا سەردەمیانە و گونجایە خۆ نوی دكەت و گەنج دكەتەڤە، و بۆ هەمی قووناغان دگونجیت و پێدڤییە ل سەر رێبوارێن ڤێ رێبازێ ل ئاستێ فەرمۆدەیا بارزانیێ نەمر بن دەمێ د فەرمۆد: (مرۆڤ دڤێت لایەنگیرێ دادپەروەریێ و وژدانێ و یەكسانیێ بیت د ژیانێ دا)، و خۆ پێ پەروەردە و پێگیركەن دا بشێن بجهبینن و دەستكەفتیان بدەستڤە بینن و سەركەفتنان تۆماركەن و خۆ سەرفرازكەن.
ل پێنجی سالیا شۆرشا گولانێ دا:
سلاڤ و رێز بۆ سەرۆك مسعود بارزانی یێ مێژوو چێكری و پارتی نویكری و شۆرش هەلكری و باوەری چێكری و هیڤی و ئۆمێد زیندیكرین.
خۆ دچەمینین بەرانبەر سەركردایەتیا شۆرشێ یا ب هیڤی و باوەری دەستپێكریە ڤە و پێشمەرگەیێن قەهرەمان یێن سینگێ خۆ كریە چەپەر و مەتال و ئاگرێ شۆرشێ هەلكری و گەشكری و رێكخستنێن نهێنی یێن وێرەك یێن پەیاما شۆرشێ ب مللەتی ڕا گەهاندی و رێكخستن بەرفرەهكرین. و تەڤ كوردپەروەرێن مزگینیا دەستپێكرنا شۆرشێ بەلاڤكری و سینگێ خۆ بۆ ڤەكری.
هەروەسا خۆ دچەمینین بەرانبەر گیانێ شەهیدێن جانگۆری یێن ب خوینا خۆ ئازادی ئاڤداین و یێن گەردەنێن وان خلفێن سێدارێ ماچیكرین و یێن ل ژێر ئەشكەنجێ دا گیانێن وان بەرەف ئاسمانی فرین و یێن د رێیا خەباتێ دا بووینە گۆری و قوربان.
سلاڤ ل گوندیێن كوردپەروەر و هەڤوەلاتیێن دلسۆز و هەر ئێكێ دەستێ هاریكاریێ بۆ خەباتێ و شۆرشێ درێژكری.
سلاڤ ل گیانێ تەڤایا شەهیدێن كوردستانێ و سەروەرێ وان بارزانیێ نەمر و ئدریسێ جانەمەرگ.
هەرێما كوردستانێ بەرهەمێ خەباتا مللەتی و بزاڤا وێ یا سیاسی یە ب سەركردایەتیا پارتی دیموكراتیا كوردستان و سەرۆكاتیا رێزدار سەرۆك بارزانی، دا ب هەمی شیانا بپارێزین.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%84-%db%8c%db%86%d8%a8%db%8c%d9%84%d8%a7-%d8%b2%db%8e%da%95%db%8c%d9%86%d8%a7-%d8%b4%db%86%da%95%d8%b4%d9%80%d8%a7-%da%af%d9%80%d9%88%d9%84%d8%a7%d9%86%d9%80%db%8e-%d8%b3%d9%84%d8%a7%da%a4-%d9%88/263294/feed/ 0 دڤێت ل ئـاستێ بەرنامـەیێن خـۆ بین https://rojnameyaevro.com/ku/%d8%af%da%a4%db%8e%d8%aa-%d9%84-%d8%a6%d9%80%d8%a7%d8%b3%d8%aa%db%8e-%d8%a8%db%95%d8%b1%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%80%db%95%db%8c%db%8e%d9%86-%d8%ae%d9%80%db%86-%d8%a8%db%8c%d9%86/262825/ https://rojnameyaevro.com/ku/%d8%af%da%a4%db%8e%d8%aa-%d9%84-%d8%a6%d9%80%d8%a7%d8%b3%d8%aa%db%8e-%d8%a8%db%95%d8%b1%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%80%db%95%db%8c%db%8e%d9%86-%d8%ae%d9%80%db%86-%d8%a8%db%8c%d9%86/262825/#comments Sat, 16 May 2026 22:15:35 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=262825 ئيحسان ئــامێدی

هەر مرۆڤەك چ تاك چ كۆم چ سازیەك، چ قوتابی چ مامۆستا چ فەرمانبەر چ جۆتیار چ كرێكار هتد، بیت خۆدان بەرنامەیە، و دڤێت خۆ ل ئاستێ وی بەرنامە پێ بگەهینیت و لدویڤ وی كاربكەت؛ دا بشێت ب باشترین شێوە بجهبینیت.
جەوهەرێ مرۆڤی ئەقلێ وی یە، دبیت تو ئێكێ لاو و كەشخە و بالكێش ببینی، لێ رەفتارێن كو دەربڕینێ ژ ئەقلێ وی دكەن ب رەنگەكێ دی بن یت، هەروەسا جەوهەرێ دەولەتێ یاسانە، دبیت تو دەولەتەكێ ببینی ناڤەك هەبیت و سەركردەك هەبیت، لێ كۆما ستەمێ و سەركوتكرنێ بیت!، و هۆسا دامەزراوەیێن سیاسی و لیستەیێن هەلبژارتنان و كابینەیێن حوكمەتان ژی ب بەرنامەیێن خۆڤە، خۆ ددەنە نیاسین، لێ یا گرنگ و كارتێكەر چەند ب وی بەرنامەی دپێگیرن.
هەمی دشێن بەرنامەیین باش و درووشمێن گەش و گۆتنێن خۆش بێژن، لێ هونەر د كرنێ دایە و ئەنجام دهێنە پیڤان و هەلسەنگاندن، كا چەند ژ ئەوا راگەهاندی كرینە كریار و بجهئیناینە.
مرۆڤ د ژیانێ دا خۆدان ئارمانجە و مرۆڤێ بێ ئارمانج وەكو ژیندارێن دی یە، تنێ خوارن و زاوزێ!، لێ یا مرۆڤی جودا دكەت ژ ژیندارێن دی، ئەو مەژی یە یێ وەرارێ دكەت و هزركرنێ دكەت و شیانان ددەتە مرۆڤی كو بئاخڤیت و كاربكەت و زانینێ وەرگریت و كۆم كەت و ل بیربینیتە ڤە و داهێنانێ بكەت و ل سەر ئاڤاكەت و زێدەكەت و چارەسەریا بكەت و ئامیرێن باشتركرنا ژیانێ بەرهەڤكەت.
ئارمانج مەبەست و مەرەم و بژاردەیێن مرۆڤینە كو ژ بۆ وێ كار و بزاڤێ دكەت دا بگەهیتێ و ئەوە رەفتارا مرۆڤی ئاراستە دكەت. دەستنیشانكرنا ئارمانجێ بۆ مرۆڤی وەكو تاك یان هەر دامەزراوەكا بیت ژ پێدڤیێن هەبوون و بەردەوامیێ یە، داكو پێناڤی وێ هزر بكەت و پلانێ دانیت و كاربكەت بۆ گەهشتنێ و ل ڤێرێ بەرپسیاری چێدبیت.
هەردەمێ ئارمانج هاتە دەستنیشانكرن پێگیریەك بۆ تاك و كۆم و دامەزراوەیان چێدبیت كو ب ئەرك رابن و كاربكەن بۆ گەهشتن ب ئارمانجێ.
بەرپسیاری ئەو پێگیریا هشیارانەیا تاكی یە بەرانبەر بەرنامەیێن راگەهاندی، بریارێن ددەت و ئەركێن پێ رادبیت و رەفتارێن دكەت و وێ ژی ئاستێن خۆ هەنە و د چارچووڤێ یاسا و پەیرەو و پیگیریێن سنجی و جڤاكی و ل ئاستێ پێگەیا خۆ هەر ئیك وەردگریت و پێ رادبیت و ئەڤە دبیتە شەنگستێ بنگەهی یێ ئاڤاهیێ كەساتیێ گەهشتی و ب هێز.
هەلگرتنا ئارمانج و بەرپسیاریێن گشتی و ب ئەرك رابوون جەوهەرێ مرۆڤێ گەهشتی و باوەری ب خۆبوونێ و پایەبەرزیێ یە و ژ شاكارێن مرۆڤی یە و ژ بەركو ئەڤە سازیەكا د چارچووڤێ بەرنامەكێ ئارمانجبەر دروست دكەت و پلانێ بۆ دادنیت و خەلكی ل خۆ كۆمڤە دكەت دا هێزێ و شیانێ و رەوایێ بدەتێ، پێگیركرنێ چێدكەت و دئێخیتە د بەرپسیاریێ دا و دهێتە چاڤدێریكرن و هەلسەنگاندن و لێپرسین.
بەرنامە و كارنامە و پلاندانان و كاركرن پێدڤیین گەهشتنێ یە ب ئارمانجان و نیشانا هشیاریێ و لیزانینێ و زیرەكیێ یە، رێنیشادەرە بۆ كاركرنا سەركەفتی.
دبیت بجهئینانا بەرنامە و كارنامێ كارەكێ ب ساناهی نەبیت و گەلەك ئاستەنگ ل بەر هەبن، لێ هەر بابەتەكێ ببیتە بەرنامە و دچیتە د كارنامەیێ دڤێت پلان بۆ بهێتەدانان و ببیتە ئەرگ و بهێتە بجهئینان، یان كارەكێ بنەجه بهێتەكرن كو بهێتە بجهئینان، داكو راستگۆیی ب دەستڤەبهێت و بهێتە پاراستن. وەكو كورد دبێژن دڤێت مرۆڤ خۆدانی ئاخفتنا خۆ بیت یا دبیژیت بجهبینیت.
بەرنامە و پەیرەوێ ناڤخۆیێ دامەزراوەكا سیاسی وەكو دەستوور و قانوونا دەولەتێ یە، چاوا قانوون بنەمایێ رێكخستنا جڤاكی و سەقامگیریێ یە و كار بۆ بجهئینانا دادیێ و وەكهەڤیێ و پاراستنا ماف و ئازادیان و دەستنیشانا ماف و ئەركان دكەت. و رەفتارێن مرۆڤان ئاراستە دكەت و گەشەبوونا مرۆڤی چێدكەت. وەسا پێگیریكرن ب پەیرەوێ ناڤخۆ و بجهئینانا بەرنامەی، رێكخستنا دامەزراوێ دروست دكەت و هەڤگرتنێ پێكدئینیت و ئەرك و مافان دەستنیشان دكەت و هەڤالان پێدگەهینیت و ئاراستە دكەت كو باشتر كاربكەن و بەرنامەی بجهبینن.
دبێژن دەولەت وەكهەڤە ل گەل دستهەلاتا دەستووری، چونكی دەولەت ب دەستوور و قانوونان برێڤەدچیت و سەقامگیر دبیت، و ئەڤە بۆ هەمی رێكخستنێن سیاسی ژی دروستە، دامەزراوەیا سیاسی وەكهەڤە ل گەل پرۆگرام و پەیرەوێ ناڤخۆ و چەندین پێگیری پتر پێ هەبیت دی پتر بهێز و هەڤگرتی بیت و باشتر شێت بەرنامەیێ خۆ بجهئینیت و سەركەفتنێ ئینیت.
بەرنامە ئەو رێكا راست و زەلالە ب كۆمەكا پرانسیب و بنەما و رێسایێن رێكوپیك بۆ گەهشتن ب ئارمانجێ و ئەڤە پڕ د بالكێشن بۆ خویندەڤانی كو باوەریێ پێ بینیت و خۆ بدەتە ل گەل و پشتەڤانیێ لێ بكەت و یێن دیتر ژی پێ رازی كەت، ئەڤە بەرپسیاریەكا گرنگە، لەوا دڤێت خۆدانێن بەرنامەی ل ئاستێ بەرنامەی بن و خۆ لێ بكەنە خۆدان و بجهبینن دا سەربكەڤن و نابیت ب چ شێوەیان بەرنامە ببنە شێوازەكێ خاپاندنێ‌ و سەردابرنێ.
د هەمی كۆمبەست و كاران دا مرۆڤ مەبەستە، ئەوە هزرمەند و دارێژەر و پلاندانەر و جێبەجێكەر، لەوا پێگەهاندنا مرۆڤی ئەركێ جڤاكێ و دامەزراوێن وێ یە، كو بكەتە توخمەكێ چاك و پاك و دلسۆز و بەرهەمهێنەر.
كورد دبێژن سەد گۆتن گۆری كریارەكێ بن، هەروەسا دبێژن چ تشت ل هەنبەری مرۆڤی ئاسێ نابن و هەر دەمێ ئیرادە هەبیت دێ گۆتنا خۆ كەتە كریار، ئەڤە ژ مرۆڤی دهێتە خواستن و چاڤەرێكرن.
هەروەسا خۆ بەرنامەكرن ئەركەكێ هەر تاكەكی یە ل كیڤە بیت و دڤێت هەر مرۆڤەك ل گۆرەی ئەركێ خۆ، خۆ پێ بگەهینیت و دلسۆزانە كاربكەت و ئەنجامین باش ب دەستڤەبینیت و بگەهیتە ئارمانجێن خۆ.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%d8%af%da%a4%db%8e%d8%aa-%d9%84-%d8%a6%d9%80%d8%a7%d8%b3%d8%aa%db%8e-%d8%a8%db%95%d8%b1%d9%86%d8%a7%d9%85%d9%80%db%95%db%8c%db%8e%d9%86-%d8%ae%d9%80%db%86-%d8%a8%db%8c%d9%86/262825/feed/ 0 ڕێزگـرتـن كلیلا چـارەسـەریانە https://rojnameyaevro.com/ku/%da%95%db%8e%d8%b2%da%af%d9%80%d8%b1%d8%aa%d9%80%d9%86-%d9%83%d9%84%db%8c%d9%84%d8%a7-%da%86%d9%80%d8%a7%d8%b1%db%95%d8%b3%d9%80%db%95%d8%b1%db%8c%d8%a7%d9%86%db%95/262412/ https://rojnameyaevro.com/ku/%da%95%db%8e%d8%b2%da%af%d9%80%d8%b1%d8%aa%d9%80%d9%86-%d9%83%d9%84%db%8c%d9%84%d8%a7-%da%86%d9%80%d8%a7%d8%b1%db%95%d8%b3%d9%80%db%95%d8%b1%db%8c%d8%a7%d9%86%db%95/262412/#comments Sat, 09 May 2026 21:44:16 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=262412 ئيحسان ئــامێدی

مرۆڤ چ تاك چ كۆم چ رەگەز چ ئەتن چ ئایین چ ئول چ رەنگ چ چین بیت، پێدڤی ب رێزگرتنێ یە و مرۆڤ ب ریزگرتنێ جوان و ب بها دكەڤیت و لێكتێگەهشتن و رێكەفتن و هەڤگرتنان چێدكەت.
ریزگرتن بەهایەكێ سنجیێ باشێ مرۆڤی یە و رەفتارەكا جڤاكیا شارستانی یە و ڤاژیكرنا بهادانێ یە ل خۆ و ل یێن دی و پرا ئاڤاكرنا پەیوەندیین جڤاكی و پیشەیی و سیاسی یە، هەستكرنە ب بهایێ خۆ و یێ دی، دەربرین لێ دهێتەكرن ب چاڤدان و پویتەدان و سەرەدەریكرنەكا باش و پاراستنا مافان. ئەڤ رەفتارە بەردەوامیێ ددەتە هەمی جۆرە پەیوەندیان.
رێزگرتنێ ل یێ دی بگرە دا رێزگرتن ل تە بهێتەگرتن، ئانكو سەردەریكرنا وەكهەڤ و دەمێ ئیك گەلەك رێزێ ل مرۆڤی دگریت كورد دبێژنێ جامێری گەلەك قەدرێ خۆ گرت.
رێزگرتن ل خۆ و ل یێ دی و ل زارۆكی و ل مەزنی و زمانی و زانستی و دابونەریتان و بیروباوەران و ل سروشتی و ل ژینگەهێ و دانپێدان ب ماف و هەستێن یێ دی، دێ ل هەنبەری وێ رێزگرتنێ وەرگری، وەكو كورد دبێژن تو چ دچینی دێ وێ هەلینی.
مرۆڤ هینگی ب بها دكەڤیت و خۆشتڤی دبیت دەمێ رێزێ ل یێ دی دگریت و هەر رێزگرتنەك، ل هەنبەری وێ رێزگرتنەك دهێت و هەر بێرێزیەك ل یێ دی بێرێزیەكێ ڤاژی دكەت.
نە مافان پێشیلكە و نە یاریان ب هەستان بكە، نە ستەمێ بكە و نە زوریێ بكە، و ژ مافێن خۆ یێن رەوا زێدەتر دلێ خۆ نەبێ و بۆ خۆ نە ئینە و داخواز نەكە، ل دویڤ قانوونێن ئاسمانی و مرۆڤی سەرەدەریێ بكە و ب دەستخۆڤە بینە.
كێشەێن مرۆڤان یێن جڤاكی و سیاسی و بیروباوەران سەرا بێرێزكرنێ یە، ستەم و زۆریا داگیركەر و دەستهەلاتدار و بالادەستا بێرێزكرنە ل مافداران و كارڤەدان ل سەر وێ بێریزكرنێ توندوتیژی لێ دكەڤیت و زیان ب هەمیان دكەڤیت.
و ژ بەركو خۆدێ مرۆڤ ب ژیری بەخشی یە، لەوا لێ دهێتە خواستن باشیێ و خرابیێ ژیكجودا كەت و باشیێ هەلبژێریت و خۆ ژ كەرب و كینێ و زێدەرویێ و ستەمكاریێ و گەندەلیێ دیركەت و یێ ب ویژدان و دادپەروەربیت و رێزێ ل مافێن مرۆڤان و مافێن بریاردانا چارەنڤیسا گەلان بگریت دا رازیبوونێ چێكەت و ئارامی چێگیربیت.
بارزانیێ نەمر د چەندین فەرموودەێن خۆدا یین بنەمایێن رێزگرتنێ تێدا، وەكو رینیشادەر گەلێ كوردستانێ ئاراستە و رێنما و پەروەردە دكەت، كو خۆ پێگیركەت و كەساتیەكا باش و چاك ژخۆ چێكەت و كارتیكرنەكا ئەرینی بكەت و ل جهێ رێزێ بیت.
بارزانی ب رێزڤە باسێ پیكهاتێن كوردستانێ دكەت و د فەرمۆت:
(كوردستان نیشتیمانێ هەموو نەتەوە و ئایینانە)، ل ڤێرە بنگەهێ پێكڤە ژیانێ و هەڤپشكیا تەڤ پێكهاتان د كوردستانێ دا دسەپینیت.
و ل سەر مافین رەوایێن گەلێ كوردستانێ ب رێزڤە دفەرمۆت:
(مە ئاخا كەسێ داگیرنەكریە و ژ مافێن خۆ پتر مە نەخواستیە)، ل ڤێرە خۆ یا دكەت كو مە زێدەگاڤی ل سەر ئاخا كەسێ نەكریە و مە تەماعی ژ د ئاخا كەسێ دا نینە، و ئەوا مە دڤێت مافی مە یێ رەوایە.‌
و سەبارەت گرنگیا هەڤگرتنێ ب رێزڤە ئامۆژگاریان ددەت و دبێژیت:
(یا باش ئەوە ئەم دلێن خۆ ژ كەرب و كینێ پاقژ بكەین و خۆ ژ ئێكودو نێزیك بكەین، ئێكبوونا خۆ موكوم و پایەدار بكەین)، ل ڤێرە داخواز دكەت ب دلەكێ پاقژ و دویر ژ كەرب و كینێ هەڤ بگرین و ئێكەتیا خۆ موكوم كەین و ناڤودەنگیا خۆ بلندكەین دا بشێن خۆ بپارێزین و سەركەفتنان تۆماركەین.
و سەبارەت تەماعیێ و ستەمێ و زۆریێ د فەرمۆت:
(ئەو كەسێ تەماعێ مال و نامووسا خەلكێ بیت، و زولم و زۆرداریێ دكەت، خۆدێ و خەلكێ ژ خۆ نەرازی دكەن، ئەو قەد ب مرۆڤ ناهێتە هژمارتن) د ڤێ رینمایێ دا خەلكی ئاگەهدار دكەت كو خۆ تەماعیا مال و نامووسا خەلكی دویر بكەن و ستەم و زۆریێ نەكەن، ئەوێن وان رەفتاران دكەن ب مرۆڤ ناهێتە هژمارتن و خەلك و خۆدێ ژ خۆ نەرازی دكەن.
هەروەسا خەلكی ئاراستە دكەت بۆ ریبازا دروست دەمێ د فەرمۆت:
(مرۆڤ دڤێت لایەنگیرێ دادپەروەریێ و ویژدانێ و یەكسانیێ بیت د ژیانێ دا)، ب ڤێ ژی كوردستانیان ئاراستەی رێبازا دروستا مرۆڤایەتیێ دكەت ئەژی پێدڤییە مرۆڤ لایەنگیرێ دادپەروەریێ و ویژدانێ و وەكهەڤیێ بیت و بجهبینیت.
و سەبارەت ب گرنگیا رێزگرتنێ و قانوونێ د فەرمۆت:
(مرۆڤ ب رێزگرتن و پێگیریێ ب یاسایێ جوانتر دبیت) ل ڤێرە خۆیا دكەت كو پێدڤییە مرۆڤ د جڤاكی دا یێ ب رێزگرتن بیت و پیگیریێ ب یاسایێ بكەت دا یێ جوان بیت كاروبار ب باشی برێڤە بچن.
د ڤان فەرمۆدەیان دا بارزانیێ نەمر رێزەكا مەزن دایە مرۆڤی و دەستنیشانكرنەكا دلسۆزانە بۆ پرسێن وی یێن بنەكی كرینە، و هەكە ئەم خۆ د ڤان فەرمۆدەیان بگەهینین و كاری پێ بكەین، فەرمۆدەیێن بارزانیێ‌ نەمر تێرا هندێ هەنە كو مرۆڤێن چاك چێبن و كارین باش بكەن و كاروباران ب باشی برێڤە ببەن و كێشەیان چارەسەركەن و دادپەروەری و وەكهەڤی بجهبینن و دلێ خەلكی خۆش كەن.
هەروەسا ئەگەر هەمی دەستهەلاتدارین جیهانێ رێزگرتن هەبیت و ب رێزگرتن سەرەدەریێ بكەن، دێ هەمی شەڕ و ئالۆزی و كیشەرێیێن چارەسەریێ ب خۆڤە بینن و ئەولەهی و سەقامگیری جێگیربیت.
باوەردكەم رێزگرتن كلیلا ڤەكرنا هەمی گرێ و ئالۆزیانە و هەردەمێ رێزگرتن هەبیت چ ستەم و چەوساندنا رەگەزی و ئەتنی و ئایینی و چینایەتی نامینیت، لەوا گۆتیە ب ڤیان و دلۆڤانی سەرەدەریێ بكە.
رێزگرتن بەرێ بنیاتی یە بۆ ئاڤاكرنا خێزانەكا بەختەوەرو ئارام و جڤاكەكا هەڤگرتی و پەیوەندیێن ساخلەم یێن مرۆڤایەتی و سەقامگیریا جیهانی، ژبەر هندێ رێزگرتن ئەركەكێ مرۆڤی و سنجی و ئایینی و یاسایی یە، مافان دپارێزیت و ژینگەهەكا ئارام و باش دئافرینیت و تەنایا تاكی و كۆمێ و تەڤایی جێگیردكەت.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%da%95%db%8e%d8%b2%da%af%d9%80%d8%b1%d8%aa%d9%80%d9%86-%d9%83%d9%84%db%8c%d9%84%d8%a7-%da%86%d9%80%d8%a7%d8%b1%db%95%d8%b3%d9%80%db%95%d8%b1%db%8c%d8%a7%d9%86%db%95/262412/feed/ 0 مـا نـابیت جـارەكـێ تـەنا ببین؟ https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%85%d9%80%d8%a7-%d9%86%d9%80%d8%a7%d8%a8%db%8c%d8%aa-%d8%ac%d9%80%d8%a7%d8%b1%db%95%d9%83%d9%80%db%8e-%d8%aa%d9%80%db%95%d9%86%d8%a7-%d8%a8%d8%a8%db%8c%d9%86%d8%9f/262196/ https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%85%d9%80%d8%a7-%d9%86%d9%80%d8%a7%d8%a8%db%8c%d8%aa-%d8%ac%d9%80%d8%a7%d8%b1%db%95%d9%83%d9%80%db%8e-%d8%aa%d9%80%db%95%d9%86%d8%a7-%d8%a8%d8%a8%db%8c%d9%86%d8%9f/262196/#comments Sat, 02 May 2026 21:32:43 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=262196 ئيحسان ئــامێدی

گەلەك خۆشە مرۆڤ ب سەرفرازی و ئاڕامی بژیت، هەڤڕكیا ژیانێ ژبۆ ژیانەكا سەرفراز و ئارامە، ئەم خۆدان ئارمانجین و ب هیڤینە و ل سەر دەستڤەئینانا مافین خۆ یێن رەوا درژدین.
ئەم ب ململانا ژیانێ ڤە بۆ پەیداكرنا خوارنێ و ڤەحەویانێ، و دابینكرنا ئەولەهیێ و ئارامیێ، ڤە وەستیاین و هێشتا گەف و مەترسی هەنە، ئەم ب دەنگوباسان ڤە هێڕ بووین هێشتا دەنگوباسەكێ خۆش نینە و ئەم ب ئالۆزی و قەیرانان ڤە شڕبووین و هێشتا ڤەبوونەك نینە، ئەم ب رویدان و كارەساتان ڤە بێچارەبووین و هێشتا چارەبوونەك نینە، ئەم ب دەرد و ژانان ڤە بێزار بووین و هێشتا تەناهیەك نینە.
بەلێ ئەم خەباتكەر و بەرگریكارین و هەر بهیڤینە، ئەم ریبریبوون و قەپخوازیێ ل گەل هەمی دوژمن و نەیاران دكەین و خۆ راگرتینە، داگیركەر ژی هەر ب ئەقلیەتا جاران پێكدادانێ دكەن، هەر وەكو قوچانا ل گەل كەڤری یە، شاخێن وان دشكێن و سەرێ وان بخوینە. و كورد و كوردستان ب دەرد و برینێن خۆ ڤە د ململانا هەبوونێ دا ماینە و بهیڤینە.
ئەڤە ژیانە و ئەم یێن هەین، مە ئارمانج هەنە و ب هیڤینە پێرابگەهین، و دێ ململانا خۆ كەین، ململانا ژیانێ، یا كەساتیێ، یا خێزانیێ، یا جڤاكێ یا مللەتی یا نەتەوەیی یا دەولەتبوونێ، دا سەرفرازیی ب دەستڤە بینین و تەنا بین.
ب راستی مە گەلەك بیاڤ و ئاستێن ململانێ هەنە!؟، هەمیا ژی پیكڤە دهاژۆین و گەلەك ئاستەنگ د رێكا مەدا هەنە و تێرا ئاسێ بووینە و د هەولا دەربازبوونێ داینە، تا ژ ئاستەنگەكێ دەربازدبین چەندێن دی ل بەر سینگێ مە هەنە. لێ هەر بهیڤینە لێ دەربازبین و بەرەف ئاسویێن گەش بچین و ب ئارمانجا را بگەهین و ب دەولەتبوونێ تەنا و ئارام بین.
میژوویا جڤاكێن ڤێ دەڤەرێ ب قەوارەیێن وانێن سیاسی ڤە، ژ دەولەت و ئیمبراتوریەتێن كەڤن بۆ دەولەتێن هەڤچەرخ مێژوویەك خویناوی یە، هەر شەر و كوشتن و وێرانكرنە، هەروكو ئەڤە بوویە سروشت و تیتالێ مرۆڤێ ڤێ دەڤەرێ!. دەولەت پێتڤیەكا سیاسی و جڤاكی و ئابوریا جڤاكێ مرۆڤییە، ژبۆ رێكخستناكاروبارێن جڤاكی و بجهئینانا ئاسایشێ و سەقامگیریێ، و دادپەروەریێ و ماف و ئازادیێن هاولاتیان و خزمەتێن باژێرڤانی و پاراستنا خەلكی و جڤاكێ و دامەزراوێن وان، بەلێ مخابن سەربۆرا دەولەتینیێ ل رۆژهەلاتا ناڤەراست سەربوڕەك شكەستی بوویە، دەولەت كریە ئامرازەك د دەستین دەستهەلاتداراندا بۆ سەركوتكرنا مللەتی و بجهئینانا بەرژەوەندێن دەستهەلاتداران.
ل مێژوویا هەڤچەرخا ڤان دەولەتێن كوردستان داگیركرین و ب خورتی پێڤە گرێداین رۆژەكا بتنێ ژی نینە ئەڤ دەولەتە د تەنا و ئارام بن، و ئەوا دبێژنێ ئاسایشا ناڤخۆیی و سەقامگیریا سیاسی هەر نە بوویە و ب ئەقلیەتا ڤان نەتەوەیێن بالا دەست هەر نابیت!. د هەمان دەمدا ل جیهانا دیموكراتی دەولەتێن ئارام و سەقامگیر هەنە و خزمەتا هڤولاتیێن خۆ و مرۆڤایەتیێ دكەن و د گەشەبوونا بەردەوام دانە.
ئەم ل وێ باوەرێینە كو چارا مە كوردستانێ د دەولەتبوونێ دایە، و ژ بەركو كوردستانی جڤاكەكێ ئارام و ئاشتیخوازە لەوان دشێت ددەولەتا خۆ یا سەربەخۆدا ئارام و تەنا بیت و ئاسایشا نافخویی بجهبینیت و سەقامگیریا هەرێمایەتی جێگیركەت و هاریكاربیت ئاشتیا جیهانی بجهبهێت.
لێ ئەو داگیركەرێن د ناڤخۆدا د شەر و پێكدادانان دا، كوشتن و كۆدەتا دكەن ناهێلن ئەڤ خەونا كوردان بجهبهێت!.
دەولەتێ و كۆنفیدرالیەتێ و فیدرالیەتێ و ئوتونۆمیێ و چ رەنگێن هەڤپشكیێ ناپەژرینن، هەر هەبوونا كوردان وەكو نەتەوەیەك د ناڤ دەولەتێن داگیركەردا قەبوول ناكەن و نا هێلن د وەلاتێ خۆ دا ئارام و تەنا بن!.
ئەڤە ئەقلیەتا كەڤنار هێشتا زالە و سیاسەتا دەولەتێ پێ دهێتە برێڤەبرن، لەوا هەردەم ئەڤ دەولەتە د شكەستینە.
سەیرە ل ڤی سەردەمی هێشتا دەستهەلاتدار هەبن نەهێلن مللەت دەربرینێ ژ ئیرادەیا خۆ بكەت و خەونا خۆ بجهبینیت و وان ژی چ چارەسەریێن دادپەروەرانە نەبن؟.
باشە حەتا كەنگی ئەڤ مللەتە د ڤی دەردی دا بیت، ما نابیت جارەك تەنا بیت؟.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%85%d9%80%d8%a7-%d9%86%d9%80%d8%a7%d8%a8%db%8c%d8%aa-%d8%ac%d9%80%d8%a7%d8%b1%db%95%d9%83%d9%80%db%8e-%d8%aa%d9%80%db%95%d9%86%d8%a7-%d8%a8%d8%a8%db%8c%d9%86%d8%9f/262196/feed/ 0 پێتڕانكییا سیاسـەتـێ https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%be%db%8e%d8%aa%da%95%d8%a7%d9%86%d9%83%db%8c%db%8c%d8%a7-%d8%b3%db%8c%d8%a7%d8%b3%d9%80%db%95%d8%aa%d9%80%db%8e/261800/ https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%be%db%8e%d8%aa%da%95%d8%a7%d9%86%d9%83%db%8c%db%8c%d8%a7-%d8%b3%db%8c%d8%a7%d8%b3%d9%80%db%95%d8%aa%d9%80%db%8e/261800/#comments Sat, 25 Apr 2026 22:31:30 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=261800 ئيحسان ئــامێدی

سیاسەت زانست و هونەرێ بكارئینانا شیانان و بكارئینانا دەستهەلاتێ و رێڤەبرنا كاروبارێن دەولەتێ و جڤاكی و گرۆپێن سیاسی و هێزانە بۆ گەهشتن ب ئارمانجێن دەستنیشانكری و سەرەدەریێ ل گەل پرسێن جوگرافیێ و جڤاكی و ئاسایشێ و ئابووری و پەیوەندیێن نێڤدەولەتی و رێكخراوان دكەت و پشتبەستە ب گفتوگۆ و دانوستاندنان.
بەلێ سیاسەتێ گەلەك پیناسە رویێن دی ژی هەنە، هەر ئێك و لایەنەك گۆڕەی دید و بۆچوون و بەرژەوەندیێن خۆ پێناسە و ڕاڤە دكەت و كاری پێ دكەت، نەمازە دەمێ پتر ژ لایەنەكێ هەڤدژ و هەڤڕك هەبن.
پێناسەیا من یا بژاردە بۆ سیاسەتێ، (ئەو بزاڤا مرۆڤییە یا پێناڤی بەڕژەوەندیا گشتی دهێتە بكارئینان)، یا بەرژروەندا گشت مرۆڤان، بجوداهیێن خۆیێن ڕەگەزی و ئەتنی و هزری و چینایەتی، ژتاكان و پیكهاتان و مللەتان و دەولەتان بجهدئینیت.
گفتوگو و دانوستاندن رێبازەكا دیبلوماسییە و ستوینەكا بنەكییا سیاسەتێ یە، ئارمانج ژێ پیكهاتنە و رازیكرنا یێ بەرامبەرە، هەروەكو ژێكڤەكرنا ناكۆكی و ئالۆزیانە ب لیكتێگەهشتن و رێكەفتنان و گەهشتنە ب ئەنجامێن بەرژەوەندیێن ژێكجودا بجهبینیت.
دیبلوماسیەت كو دشێت چارەسەریا قەیرانان و بهەڤچووونان بكەت د شێت لێكتیگەهشتنێ پێكبینیت و ب رێكێن ئاشتیانە كێشەیان چارەسەركەت، و هندەك جاران گەفێن بكارئینانا هێزێ و شەركرن ژی دبنە توخمێن گفتوگویەكا دیتر كو دبێژنێ دیبلوماسیەتا توند بۆ چارەسەركرنا كێشەیان.
دەمێ خۆراگری بەرخۆدان هەبیت، ریبازا دیبلۆماسیەتێ دهێتە پێش و گفتوگو دەست پێدكەن و دەستپێشخەریێن چارەسەریێ جهێ خۆ دكەن و دانوستاندن دهێنەكرن.
باوەری و نیازپاكی و بكارئینانا نەرماتیێ، و پەیڤ و زاراڤێن رێخۆشكەر پرۆسەیا دانوستاندنان سەردئێخیت.
ئەڤا سەری خۆشخۆشكێن سیاسەتێنە، بەلێ د ژیوارێ كریاری دا وەسا نینە، هێز و گەف و ركاتی و درەو و پاشگەزبوون و لبەرزڤرین رۆلێ خۆ دگێرن!.
پرانسیبێن زانستێن سیاسەتێ گەلەك دباشێن لێ رەفتارێن سیاسەتێ پێچەوانەی پرانسیبانە، وەكو یاسای دارستانێ یە یێ بهێز یێ لاواز دخۆت!، و یێ بالادەست یێ دی نەچاردكەت و دەستبەرداردكەت و سیاسەت كریە ترانەپێكرن.
پێترانكیا سیاسی ئەوە دەمێ بكارئینانا سیاسەتێ ببیتە دیمەنێن پویچ و یاری ب پرانسیبێن سیاسەتێ و بەهایێن مرۆڤی و بەرژروەندیێن گشتی دهێتەكرن و سیمایی نەرەوایێ و گەندەلیێ تێدا زال بیت و تاگیریا كوراتی هەبیت و بەرژەوەندیێن نیشتیمانی بهێنە لێدان و ئیرادەیا مللەتی بهێتە بنپێكرن و شێوازێن نەرەوا بهێنە بكارئینان.
كورد مللەتەكێ ئاشتیخوازن و هەردەم دگەل ئارامیێنە و بۆ دۆزا خۆ ل چارەسەریێن ئاشتیانە دگەرن، ئارمانج و درووشمێن كوردان هەردەم د گونجای بوونە، ئەو بوون یێن د شیانان دا بهێنە بجهئینان، ئەڤجا ژی نەدهاتنە پەژراندن، سەر هندێ را كوردان هەردەم سیاسەتەكا نەرم هاژۆتیە بۆ گەهشتن ب ئارمانجێن خۆ و ب نەچاری ڤە وەكو كارڤەدان ل سەر سیاسەتا سەركوتكرنێ پەنا بریە بەر بكارئینانا توندوتیژیێ ل دژی ستەمێ.
گفتوگۆیێن كوردان ل گەل حوكمەتێن ژێكجودا تنێ كوردان نیازپاكی بۆ دانوستاندنان هەبوویە و یا دوژمنان پیلان بوونە و هندەك جاران شاندێن دانوستاندنان گرتینە یان ژەهرداینە یان هەولێن لێدانێ كرینە و ژناڤبرینە، ئارامیەكا دەمكی كریە داكو خۆ بەرهەڤ كەن بۆ پێكدادانەكا دیتر، ئانكو باوەری ب دانوستاندنێ و مافێن كوردان و بەهایێن مرۆڤی نەبوویە، لەوان ب ئەنجامێن جێگیر نەگەهشتینە و جارەكا دیتر شەڕی دەستپێكریە ڤە دێ بێژی ترانەپێكرن بوو!، ئێدی وەلێ هاتیە كوردان باوەری ب سیاسەتێن وان و دانوستاندنان نەمایە، و ب.مخابنی ڤە چ جاران كورد هند بهێز ژی نەبووینە بشێن ئارمانجێن خۆ بجهبینن و داخوازین خۆ بسەپینن.
د مێژوویا سیاسیا ئیراقێ دا حوكمەتێن ئیراقێ یێن ئێك ل دویڤ ئێك ب دەهان جاران گفتوگۆ ل گەل سەركردایەتیا كوردستانێ كرینە و رێككەفتنێن دەمكی هاتینەكرن؛ جارەكا دی هەلوەشیاینەڤە، چونكی لایەنێ حكومەتێ ب هێز بووینە و نیازپاكیا چارەسەریێ نەبوویە و پیلانگێر بوونە.
كوردان باوەری نەمایە لەوا لدویڤ سەربۆرا خۆ پێناسەیێن تایبەت داینە سیاسەتێ، وەكو دبێژن سیاسەت بەحرە مەبەست ژی كوورە و بەرفرەهە و دەربازبوون لێ ب زەحمەیە! ئان دبێژن سیاسەت درەوە، هندی هند درەو و نەوەیی دهێنە گۆتن راستی د ناڤ دا بەرزەبوویە، یان دبێژن سیاسەت بێ دای و بابە، مەبەست ژێ ئەخلاق تێدا نینە كەسێ نانیاسیت شەرم ناكەت، تنێ بەرژەوەندیێن هێزێ بجهدئینیت، ئەڤە هەمان گۆتنا میكافیللی یە ئەوا دبێژیت ئارمانج بەهانەیا بكارئینانا شێوازی یە!.
ئەڤا نوكە دەستهەلاتدارێن رۆژهەلاتا ناڤین و داگیركەرێن كوردستانێ دكەن ل دژی هەمی بنەما و بەهایێن مرۆڤی و پرانسیبێن زانستێن سیاسەتێنە و تێكدانا ئاسایشێ و سەقامگیریێ یە، د هەمان دەم دا ئەوا ئەمریكا، ئسرائیل و ئیران ل رۆژهەلاتا ناڤین دهاژۆن پێترانكیا سیاسەتێ یە، چ پرانسیب تێدا نینن، ئیرانا نە رۆژهەلاتی و نەرۆژئاڤایی و مرنێ بۆ هەمیێن دی دخوازیت مایتێكرنەكا نەرەوا و گەفان دكەت!، ئەمریكا و ئسرائیل مایتێكرنێ دكەن و دبێژن دێ گوهۆرینێ ل رۆژهەلاتا ناڤین كەین و گەفێن ژناڤبرنێ دكەن دوماهیێ گفتوگۆیا بۆ كێمتریێ دكەن وەكو وێ گۆتنا دبێژیت مرنێ نیشابدە دا ب تایێ رازی ببت!.
ئەڤە چەندین سالە ململانا ئەمریكا و ئیرانێ وەكو شەڕێ كێتك و مشكانە، جار دێ لێ نێریت و جار دویڤرا بەزیت، جار دێ گریت، جار دێ بەردەت!،هەروەكو نەڤێت ڤێ پرسێ ئێكلاكەت ژ بەر هندەك مەبەستێن نهێنی!. گۆتنێن سەرانێن پەیوەندیدار ب ڤان پیكداداناڤە بارودۆخ شێلیتركر و سەرێن رێكان ل بەر خەلكی بەرزەكرن و هەمی پرانسیبێن سیاسەتێ تێكدان و راستگۆیی ژدەستدا و پێناسەیێن كوردان بۆ سیاسەتێ پەسەندكرن، ب راستی ئەڤە پێترانكییە.دیارە بنەمایێن سیاسەتێ و یاریێ و رویبریبوونێ هاتینە گوهۆرین، ئێدی بێ شەرم هەر لایەكێ چ پێ چێدبیت دكەت، گرنگ بەرژەوەندیا وێ یە!. ئەمریكا یا دگۆت دێ رۆژهەلاتا ناڤین كەینە دیموكراتی، نهۆ دبێژیت دەستهەلاتدارەكێ ستەمكار بەرژەوەندیێن مە بجهبینیت بۆ مە باشترە!، ئیسرائیلا دگۆت دێ نەخشێ رۆژهەلاتا ناڤین گوهۆرین؛ دبێژیت یا گرنگ بۆ مە دابینكرنا ئاسایشا ئیسرائیلی یە!، كورد ژی ب گۆتنێن وان باوەربوون خەونێن خۆ پێ ئاڤادكرن!، د هەمان دەمدا سیاسەتێن دەولەتێن دەڤەرێ و داگیركەرێن كوردستانێ هەر د سەركوتكەرن!.
ب راستی ڤێ ترانەپیكرنێ هەمی پرانسیبێن زانستێن سیاسەتێ لێدان و كرێتكرن و پێدڤییە سەر ژنوی بهێنە پێناسەكرن، و پیڤەر بۆ بهێنە دانان و كار پێ بهێتەكرن، ئەگەر دێ جیهان هەمی كەڤیتە د بەرللایێ دا و د ئاگرێ وێ دا سۆژیت.
هیڤینە بریاربدەستێن جیهانێ خەمێ ژ مرۆڤی و مافێن وی بخۆن و خزمەتا مرۆڤاتیێ بكەن و ئارامیێ و خوشگوزەرانیێ بجهبینن، ژبۆ ئاسایش و سەقامگیریا جیهانێ.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%be%db%8e%d8%aa%da%95%d8%a7%d9%86%d9%83%db%8c%db%8c%d8%a7-%d8%b3%db%8c%d8%a7%d8%b3%d9%80%db%95%d8%aa%d9%80%db%8e/261800/feed/ 0 هەلبژارتـن و رێزگـرتن ل ئیرادەیا مللەتـی https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%87%db%95%d9%84%d8%a8%da%98%d8%a7%d8%b1%d8%aa%d9%80%d9%86-%d9%88-%d8%b1%db%8e%d8%b2%da%af%d9%80%d8%b1%d8%aa%d9%86-%d9%84-%d8%a6%db%8c%d8%b1%d8%a7%d8%af%db%95%db%8c%d8%a7-%d9%85%d9%84%d9%84%db%95/261354/ https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%87%db%95%d9%84%d8%a8%da%98%d8%a7%d8%b1%d8%aa%d9%80%d9%86-%d9%88-%d8%b1%db%8e%d8%b2%da%af%d9%80%d8%b1%d8%aa%d9%86-%d9%84-%d8%a6%db%8c%d8%b1%d8%a7%d8%af%db%95%db%8c%d8%a7-%d9%85%d9%84%d9%84%db%95/261354/#comments Sat, 18 Apr 2026 22:23:15 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=261354 ئيحسان ئـامێدی

هەلبژارتنێن گشتی پرۆسەیەكا فەرمی و رێكخستییە بۆ هەلبژارتنا نوونەر و كاربدەستێن ئەرك و پایەیێن تەڤایی ب رێكا دەنگدانێ، داكو نوونەریا مللەتی بكە، ئەڤە شێوازەكێ دیمۆكراتی یە بۆ پشتگیری و رەوایی پێدانێ ب دەستهەلاتێ، ل ڤێرە رۆلێ هەڤوەلاتیێ دەنگدەر ئێكلاكەرە د دەستنیشانكرنا نوونەرێ دا خۆ ل ناڤ كۆمەكا بەربژاران.
ئیرادە شیانا بریاردانا هشیارانە ب رێكەكا گونجای بۆ ئەنجامدانا كارەكێ دیاركری یان ئارمانجەكا دەستنیشانكەری.
ئیرادەیا تەڤایی ئیرادەیا تەڤایا مللەتی یە، ئارمانجا وی بجهئینانا بەرژەوەندیا گشتی یە. ئەڤە ژی ل دویڤ قانوونێ دهێتە بكارئینان بۆ هەلبژارتنێن گشتی یێن سەرۆكێ وەلاتی یان نوونەرێن مللەتی ل پەرلەمانی یان بۆ بریارێن چارەنڤێس ل سەر پاشەرۆژا مللەتی و سیستەمێ حوكمرانیێ و پەسەندكرنا دەستووری و راستڤەكرنا وێ و گرێدانا پەیوەندیان ل گەل لایەنەكێ تایبەت.
دەستهەلاتا دەربڕینێ ژ ئیرادەیا مللەتی دكەت ئەوە یا ب رێكا هەلبژارتنێن گشتی ل دویڤ قانوونێ دهێتە رێكخستن و مللەت ب دەنگدانێن نهێنی بجهدئینیت.
بریارێن چارەنیڤس یێن دەڕبرینێ ژ ئیرادەیا مللەتی دكەن؛ دڤێت ب راپرسیێن گشتی دەنگ ل سەر بێتە دان.
دبێژن دیمۆكراتی سیستەمەك باش نینە!، بەلێ هەمی سیستەمێن دی ژ وێ خراپترن!، چونكی مەرج نینە د هەلبژارتن و راپرسینێن دیموكراتیك دا ئەنجام د دلخواز بن، بەلكی دەلیڤەیا سەركەفتنا یێ خراپ ژی هەیە!. بەلێ ژبەركو باشترین سیستەمە و دەڕبرینێ ژ ئیرادەیا پتریا مللەتی دكەت؛ دڤێت رێز لێ بهێتە بهێتەگرتن و كار پێ بهێتەكرن، و د هەمی هەلومەرجان دا دڤێت ئەنجامێن هەلبژارتنان بهێن پەژراندن و ب ئەرێنی سەرەدەری دگەلدا بهێنەكرن.
هەرێما كوردستانێ كیانەكی فیدرالیێ دەستوورییە د دەولەتا ئیراقا هەڤگرتی دا و ماف و ئەرك و دەستهەلاتێن وی یێن دەستووری ددیاركرینە، ل دویڤ سیستەمێ دیموكراتی نوونەرێن خۆ دهەلبژێریت؛ كاروبارێن خۆ برێڤە دبەت، ژ بەر هندێ ل سەر لایەنێن سیاسیێن هەرێما كوردستانێ یە، بۆ هەمی پرسێن گرێدای هەرێما كوردستانێ، ل هەرێما كوردستانێ و د ناڤ خۆدا چارەسەر و ئێكلاكەرن و پەنایێ نەبەنە بەر لایەنێن دەرەكی بۆ ئێكلاكرنا هەڤڕكیێن ناڤخۆیی!.
بەلێ دڤێت ل ئاستێ هەرێما كوردستانێ گەنگەشەكا بەرفرەها سیاسی و قانوونا بابەتی بهێتەكرن و بگەهنە ئەنجامێن كو بشێت بەرژەوەندیا گشتی بجهبینیت و سەرفرازیا مللەتی بپارێزیت.
وەكو هەرێما كوردستانێ سیستەمێ دیموكراتی پەژراندی و كارپێكری، و هەلبژارتنێن گشتی ئەنجامدان دڤێت رێز ل پرانسب و ئەنجامان بهێتەگرتن و كار پێ بهێتەكرن.
پێدڤییە چاوا هەلبژارتنێن گشتی بۆ پەرلەمانێ كوردستانێ و ئیراقێ دهێنەكرن؛ دڤێت ب وێ ئیرادێ دەستنیشانكرنا نوونەرێن گەلێ كوردستانی بهێتەكرن بۆ پۆست و پایەیێن سەروەری ل ئاستێ ئیراقێ ژی. دڤێت هەرێما كوردستانێ دەستنیشانا نوونەرێن خۆ بكەت بۆ وان پۆستان یێن سروشتەكێ گشتی و سەروەری هەیی، ئەڤە ژی دبیت ب رێیا هەلبژارتنەكا گشتی یا تایبەت بۆ وان پۆستان ل ئاستێ هەرێما كوردستانێ، یان ب رێكا نوونەرێن هەلبژارتیێن هەرێما كوردستانی، یان ب رێكەفتنا هێزێن سیاسیێن كوردستانی، ئەو ژی ب گۆرەی پەیڕەوەكێ پیڤەركری كو دەنگێ هەر لایەنەكێ سیاسی ل دویڤ قەبارەیێ وێ یێ دەنگێن هەلبژارتنێن گشتی و نوونەرێن وێ د پەرلەمانی دا بیت و بەربژارێ وان پۆستان نوونەراتیا هەرێما كوردستانێ بكەت نە لایەنەكێ سیاسی.
كەساتیكرن و حزبیكرنا پرسێن نەتەوەیی و نیشتیمانی و چارەنڤیسی پێچەوانەیا ئارمانج و بەرژەوەندیێن گشتی یە، و یا كرێتتر بكارئینانا هێزێن دەرەكی بۆ بدەستڤەئینانا پۆستەیێن بەهرا هەرێما كوردستانێ و ئێكلاكرنا هەڤڕكیێن ناڤخۆی یێن هەرێمێ، د دەمەكی دا ئەڤە ژ ئەرك و دەستهەلاتێن ناڤخۆی یێن هەرێما كوردستانێنە و د شیانێن لایەنێن سیاسی دایە د چارچووڤەیێ قانوونێ دا بەرئیكڤە بینن و ئێكلاكەن.
مخابن ئەڤە چەندین جارە هەرێما كوردستانێ دكەڤیتە د تەنگاڤیێن بكارئینانا مافێن خۆ ل ئاستێ ئیراقێ، نە رێزێ ل ئەنجامێن هەلبژارتنان و دەنگێن مللەتی و قەوارەیێ لایەنێن سیاسی دگرن و نە لێكتێگەهشتنێ پیكدئینن، هەروەكو باوەری ب بنەمایێن دیموكراتیەتێ نەهەی!، و ئەڤە راستگۆیێ ناهێلیت و ئیرادەیا چارەسەریێ ل هەرێمێ لاواز نیشا ددەت!. و یا پێدڤیە دەمێ پرسەك ئاسێ دبیت و بەرئێكڤە نەهێت پەنایێ ببەنە بەر مللەتی و ئەو ژی ب هەلبژارتنەكێ یان ب راپرسینەكێ بریارا ئێكلاكەر و پێگیر بدەت.
هەر چاوابیت نابیت پێكهاتێن نە كوردستانی مایێ خۆ د پرسێن كو ژ ماف و ئەرك و دەستهەلاتا هەرێمێ نە بكەن و تاگیریێ بكەن و ئیكلاكەن!.
خەباتا رزگاریخوازا كوردستانێ پێناڤی هندێ بوو كو كوردستان ببیتە خۆدان كیانەكێ سیاسی و قانوونی نەتەوەیی و ئەو ب خۆ خۆدانێن بریارا خۆ بن و نهۆ دەرفەتا هندێ هەرێما كوردستانێ ب ژیرانە ڤی مافی بكاربینیت و هەمی ماف و شایستەیێن دەستووریێن هەرێمێ بدەستڤەبینیت.
پێدڤییە رێزێ ل خۆ بگرین و پرانسیبێن دیموكراتیەتێ بجهبینین و دەستهەلاتێن خۆ یێن دەستووری و قانوونی بكاربینین ژبۆ گەشەكرنا هەرێمێ و سەرفرازكرنا خەلكێ وێ.
دڤێت مللەت لێ ڤەگەر بیت، و رێز ل ئیرادا مللەتی بهێتە گرتن و نابیت زێدەگافی ل سەر مافێن مللەتی بهێتە كرن.
هەروەكو سەرۆك بارزانی دبێژیت: (نابیت یاری ب ئیرادەیا مللەتی بهێتەكرن و ریكەفتنێن گومانلێكری ل دژی ئیرادەیا مللەتی بهێنەكرن).
ئێدی پێكڤە ژبۆ كوردستانەكا ئازاد و ئارام و مللەتەكێ بەختەوەر.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%d9%87%db%95%d9%84%d8%a8%da%98%d8%a7%d8%b1%d8%aa%d9%80%d9%86-%d9%88-%d8%b1%db%8e%d8%b2%da%af%d9%80%d8%b1%d8%aa%d9%86-%d9%84-%d8%a6%db%8c%d8%b1%d8%a7%d8%af%db%95%db%8c%d8%a7-%d9%85%d9%84%d9%84%db%95/261354/feed/ 0 ئـەڤ هـەڤیرە گـەلـەك ئـاڤـێ دێ ڤـەخـۆت https://rojnameyaevro.com/ku/%d8%a6%d9%80%db%95%da%a4-%d9%87%d9%80%db%95%da%a4%db%8c%d8%b1%db%95-%da%af%d9%80%db%95%d9%84%d9%80%db%95%d9%83-%d8%a6%d9%80%d8%a7%da%a4%d9%80%db%8e-%d8%af%db%8e-%da%a4%d9%80%db%95%d8%ae%d9%80%db%86/260654/ https://rojnameyaevro.com/ku/%d8%a6%d9%80%db%95%da%a4-%d9%87%d9%80%db%95%da%a4%db%8c%d8%b1%db%95-%da%af%d9%80%db%95%d9%84%d9%80%db%95%d9%83-%d8%a6%d9%80%d8%a7%da%a4%d9%80%db%8e-%d8%af%db%8e-%da%a4%d9%80%db%95%d8%ae%d9%80%db%86/260654/#comments Sat, 04 Apr 2026 21:55:55 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=260654 ئيحسان ئـامێدی

ل گەل هەبوونا ژیندرای؛ شەڕو ململانێ و پێكدادان پێناڤی مان و بەردەوامیێ هەبوونە و دگەرەوا وێ دا گەلەك قوربانی لێكەفتینە، و ل پەیدابوونا مرۆڤێ بەراهیێ هەر ئەو رەفتار بكارئیناینە داكو مەبەستێن خۆ یێن ژیانێ پێ بجهبینیت و گەلەك گوری و قورانی بۆ داینە.
ژیان ب تەڤایی پێدڤی ب بەردەوامیێ و خۆپاراستنێ و گەشەبوونێ یە و ئەڤە ململانەكا هەروهەرە، و وەكو جڤاكین مرۆڤی چێبوون پێدڤیا سیاسەتێ و خۆ رێكخستنێ و پاراستنێ و دەستهەلاتێ و سەركێشیكرنێ خۆ سەپاند، ئێدی ستەم و زۆری و چەوساندنا جڤاكی ب خۆ و پاشی یێ دی هاتە كرن و ململانێ د ناڤبەرا ستەمكاری و ستەملێكری ب شێوازێن جۆراوجۆر چێبوون.
ئەو ب خۆ هەڤركییا مرۆڤی دیاردەكە بۆ سەپاندنا ئیرادێ و ب دەستڤەئینانا بەرژەوەندیان، و گەلەك بیاڤان ب خۆڤە دگریت، ل بەراهیێ ململانێ ل گەل هەر تشتەكی بۆ بدەستڤەئینانانا پێدڤیێن مانێ و بەردەوامیێ و پاشی دگەل خۆ بۆ دەربازبوون ژ هندەك بیروباوەر و داب و نەریتان بۆ هندەكێن دی و دگەل سروشتی و ژینگەهێ ژبۆ خۆگونجاندنێ و بكارئینانێ و د گەل یێن دیتر بۆ بالا دەستیێ و دگەل هەر تشتەكی بۆ باشتریێ و پتریێ.
كورد دبێژنە رەوشێن كێشە و ململانێن دۆمدرێژ و قوربانی لێ دكەڤن دبێژنێ (ئەڤ هەڤیرە دی گەلەك ئاڤێ ڤەخۆت)!، واتە زوی بدوماهی ناهێت و دێ گەلەك قوربانی لێ كەڤن. بەلێ ژیان هەمی هۆسا بوویە، هەر دەستكەفتیەكێ قوربانیێن خۆ هەنە، یا گرنگ كار و ململانێ ژبۆ دەستكەفتیێن رەوا بن و قوربانیێن گیانی ل سەر كیستێ یێن دی لێ نەكەڤن!. بەلێ ستەمكار و فراوانخواز د خەما مرۆڤان نینن ، بۆ وان بەرژەوەندی و دەستكەفت و خۆسەپاندن گرنگن.
مەترسیدارترین ململانێ ئەوە یا ل دژی هەبوونا لایەنەكی بیت، ئەڤە دبیتە هۆیێ رویبریبوونا سەرتاسەری و رەها و دێ هەر لایەنەك هەمی شیانان بكارئینیت بۆ گەهشتن ب ئارمانجێن خۆ و د ئەنجامدا كارڤەدانا وێرانكەر دروستبن و هەلوەشیان چێدبن و زیانێن مەزن لێدكەڤن، ئەڤ جەنگێ نوكە ل رۆژهەلاتا ناڤین دكەڤیتە د ڤێ خانێ دا، چ وەكو كیان یان ئیدولۆژیا یان بەرژەوەندی!.
شەڕێ ئەمریكا و ئیسرائیلی ژلایەكی ڤە ل دژی كۆمارا ئیسلامیا ئیرانێ ژ لایێ دی ڤە، شەرەكێ جیهانی یە، گەلەك دەولەتێن دی راستەوخۆ یان نەراستەوخۆ تێدا د پشكدارن و زیان ڤێدكەڤن و هەروەكو باندۆرا شەڕی ژ لایێ ئابووری و ئاسایشێ ڤە هەمی جیهانێ ڤەدگریت، ئەڤە شەڕەكێ ژمێژەیە و یێ بەردەوامە، ئەڤە چل و حەفت سالە ئاگرێ ڤی شەڕی هەلە و نەڤەمریایە، دگەل سەرهەلدانا كۆمارا ئیسلامیا ئیرانێ چریسكا ڤی شەڕی هەلبوویە، ژ هینگی وەرە دەمێ درووشمێن، نە هەلاتی و نە ئاڤایی كۆمارا ئیسلامی، مەرگ بەر ئەمریكا و مەرگ بەر شورەوی و مەرگ بەر ئسرائیل و مەرگ بەر هتد. بلندكرن و پیكدادانا بەرژەوەندیێن هەڤدو كرین و زیان ل هەڤدو داین و نوكە ململانا وان گەهشتیە گوپیتكا شەڕ و پیكدادانێ و جەنگەكێ جیهانی لێكەفتیە.
ئەڤ شەڕ و ململانێ یە ژ ئەنجامێ هەڤدژیا ئارمانجان و هەڤركیا بەرژەوەندیان و جوداهیا بیروباوەر و بەهایانە، هەر سێ لایەنێن سەركی د ڤی شەڕی دا تەماعیێن خۆ یێن نەرەوا هەنە و دەستێوەردان و زێدەرویێ دكەن و بەربووینە هەڤ.
دبێژن، (هەر ئاینسزەكی باوەرسزەك ڤێ دكەڤیت)، سیاسەتێن ڤان شەڕكەران چ رێز و بەها بۆ مرۆڤان و وەلاتان و دەولەتان نەهێلاینە، هەر ئیكی بۆ خۆ ل دویڤ دید و بۆچوونێن خۆ و بۆ بەرژەوەندیێن خۆ، بێی كو د مافدار بن، یێ ڤێ ب سەرێ دەولەت و مللەتێن خۆ و جیهانێ دئینن و د گەرەوا وێ دا زیانێن مەزنێن گیانی و مادی لێ دكەڤن. ئیران یا شەڕێ فراوانخوازیێ دكەت، ئسرائیل یا شەڕێ هەبوونێ دكەت ئەمریكا ژی یا شەڕێ سەپاندنا ئیرادەیا خۆ و بجهئینانا بەرژەوەندیێن خۆ و زالوبونێ دكەت و ل دوماهیێ، ڤی شەڕی چ ئەنجام هەبیت هەر وێرانكرن و كارەساتێن مەزن لێكەفتینە، و دڤێت ل سەر بنگەهەكێ لیكتێگەهشتن و رێزگرتنێ و چارەسەریێن ئاشتیانە پێكبهێن و هەڤ قەبویلكەن.
مخابن هشتا ئەقلیەتا خۆسەپاندنا ب هێزێ و و ژناڤبرنا یێ دی، ل دەف سەرانێن هندەك دەولەتان هەنە و هندی هەلگرێن ڤان بیروباوەران و رێبوارێن وان هەبن، دێ شەر و وێرانكرن هەبن، و ئەڤ هەڤیرە ژی ژ ئاڤێ تێر نابیت.
دیارە مێژوویا مرۆڤایەتیێ مێژوویەكا خویناوی یە، هەمی كیان و دەولەت و ئمبراتۆریەت ب خوینێ و ل سەر كەلەخێ مرۆڤان و وێرانكرنا وەلاتان ئاڤا بووینە و ئەگەر ئەڤە د بەرێ دا ب سەرفرازی هاتبنە تۆماركرن و ڤەگێران لێ دەمێ ئەو سەربۆڕ ب ژیرانە بهێنە خواندن، دی ب فهێتی و شەرمزاری هێتە دانان، لەوان پێدڤییە مرۆڤێ ڤی سەردەمی پەند و وانەیان ل مێژوویی وەرگرن و دوبارە نەكەنە ڤە.
هزربكەن ئەگەر ل شوینا وان خەرجیێن ب شەر و پێكدادانا دا دكەن ل ئاڤاكرنا جڤاك و وەلاتان دا بكەن دا ئەو بخۆ چەند د مفادار و سەرفراز بن، و دا وەلاتێن وان چەند د ئاڤەدان و ئارام بن، و جڤاك ژی دا یێ تەنا و خۆشگوزەران بت و بریار بدەست ژی دا د خۆشتڤی بن، و ناڤین وان ژی بباشی چنە د تۆمارا مێژوویێ دا.
یا باش ئەوە جڤاكا مرۆڤی و بریار ب دەستێن وان پێداچوونێ د بیركرن و سیاسەتێن خۆ دا بكەن و مرۆڤی بكەنە ئارمانج دا دوماهی ب شەڕ و پیكدادانا بهێت، و جیهان ئارام و سەقامگیر بیت و مرۆڤ ئازاد و بەختەوەر بیت.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%d8%a6%d9%80%db%95%da%a4-%d9%87%d9%80%db%95%da%a4%db%8c%d8%b1%db%95-%da%af%d9%80%db%95%d9%84%d9%80%db%95%d9%83-%d8%a6%d9%80%d8%a7%da%a4%d9%80%db%8e-%d8%af%db%8e-%da%a4%d9%80%db%95%d8%ae%d9%80%db%86/260654/feed/ 0 جـارەكـا دی شـەڕ https://rojnameyaevro.com/ku/%d8%ac%d9%80%d8%a7%d8%b1%db%95%d9%83%d9%80%d8%a7-%d8%af%db%8c-%d8%b4%d9%80%db%95%da%95/260347/ https://rojnameyaevro.com/ku/%d8%ac%d9%80%d8%a7%d8%b1%db%95%d9%83%d9%80%d8%a7-%d8%af%db%8c-%d8%b4%d9%80%db%95%da%95/260347/#comments Sat, 28 Mar 2026 22:28:02 +0000 https://rojnameyaevro.com/ku/?p=260347 ئيحسان ئـامێدی

ما كەنگی شەڕ بدوماهی هاتینە و ئاشتی و ئارامی هەنە، هندی مە دیتیە شەڕن، و هندی مە گوهلێبوویە هەر شەڕن، و پەڕێن پەرتووكا مێژوویێ ژی ب خوینێ دتەڕن، دوهی شەڕ بوو، و ئەڤرۆ ژی شەڕە و لدیڤ ڤێ ئەقلیەتا سەركێشیێ دكەت سوبەهی ژی هەر شەڕە!.
شەڕ ئەو لیكدان و پێكدادنن یێن دولایەن و پتر توندوتیژی دژی هەڤ بكاردئینن و زیانێ ب هەڤدئێخن ب مەرەما بدەستڤەئینانا بەرژەوەندان و خۆ سەپاندنێ و نەچاركرنا یێ دیتر خۆ بچەمینیت و مەرجێن لایەنێ سەركەفتی ب پەژرینیت. ئەڤە ڕەفتارەكا مرۆڤی یە ل ئاستێ تاك و كۆم و كۆمەلە و قەوارەیێن سیاسی و دەولەتان دهێتەكرن.
شەڕ ژ كەڤندا هەبوونە، ژبۆ بجهئینانا بەرژەوەندی و دەستكەفتیان و د گەرەوا وێ دا قوربانی ژ هەردولا دكەڤن.
مێژوویا مرۆڤایەتیێ مێژوویا شەڕ و ململانێ بوویە و د گەرەوا وێ دا تاك و كۆم و جڤاك و مللەت و دەولەت وێران بووینە و ژ ناڤچووینە، و ل سەر كەلەخێن شكەستیا و وێرانكرنا وەلاتان دەولەت و ئمبراتوریەت ئاڤاكرینە.
شەڕ، ململانێ و پێكدادانێن توندوتیژ و چەكداریێن رێكخستیە د ناڤبەرا لایەنێن شەڕ كەردا، ب ئارمانجا ئێكلاكرنا ململانێ و سەپاندنا ئیرادێ و زالبوون ل سەر یێ دیتر ژ بۆ بدەستڤەئینانا دەستكەفتیێن ستراتیژی و ئیدولۆژی و ئابووری.
گەلەك جۆرێن شەڕان هەنە، شەڕێن سەرتاسەری یێن د ناڤبەرا دو دەولەتان و پتر و یین جیهانی و یێن بەرەیی و یێن پارتیزانی و یێن ناڤخۆیی و یێن خەلكی و یێن ب نوونەراتی و د شەڕین چەكداری دا؛ هەمی جۆرێن چەكی دهێتە بكارئینان، حەتا یێ ژەهراوی و كۆمكوژ و وقەدغەكریێ نێڤدەولەتی، هەروەسا شەڕێن ئابووری و مەدیایی و دەروونی و هەوالگەری ژی هەنە.
شەڕ ل سەر دو پۆلییان دهێنە پۆلینكرن، شەڕین ڕەوا و شەڕێن نەڕەوا.
شەڕێێن ڕەوا، خۆ د شەرێن بەرەڤانیكرنێ و رزگاریخوازیێ و ئازادیخوازیێ و دادپەروەریێ دا دبینە ڤە، كو د ڤی شەڕی دا بەرەیێ مافدار ل هەنبەری بەریێ دژمنكار رادوەستیت، و داخوازا مافێن خۆیین رەوا دكەت، و هەمی شەڕێن دی دكەڤنە د خانەیا نە ڕەوایێ دا، چ یێن فراوانخوازیێ بن یان یێن خۆسەپاندنێ بن؛ یان یێن شكاندنا ئیرادەیا یێ دیتر بن؛ یان یێن بەلاڤكرنا بیر و باوەران بن یان یێن سەركوتكرنێ بن یان یێن تیرۆرێ بن یان یێن برسیكرنێ بن. هەروەسا شەڕ هەنە هەردو لایەن مافدار نینن و دژمنكارن، بەلێ شەڕ نینن هەردوو لایەن د مافداربن.
مخابن لڤی سەردەمێ دبێژنێ ئەقلانیەت و زانست و تەكنولوژی و مافێن مرۆڤان هێشتا لۆژیكێ شەڕی و پێكدادانێ بۆ بدەستڤەئینانا دەستكەفتیان یێ زالە و گەلەك قوربانی لێدكەڤن.
نهۆ شەڕەكێ جیهانیێ مەزن ل رۆژهەلاتا ناڤین رویدەت، جەمسەرێن وێ یێن سەرەكی، ئەمریكا و ئسرائیل ژ لایەكی و ئیران ژ لایەكێ دی ڤەیە، بەلێ پتریا دەولەتێن كەنداڤی تێئێخستینە و باندۆرا وێ ل سەر هەمی جیهانێ هەیە، ئەڤە شەڕەكێ نەڕەوایە، هەر سێ جەمسەرێن شەڕی چ بەهانە هەبن د مافدار نینن، شەرەكێ هۆسا بكەن و جیهانێ و مرۆڤایەتیێ بكەنە د مەترسیێ دا و بكەنە قوربانی ئارمانجین خۆ یێن نەڕەوا.
ئیسرائیل دبێژیت ئەڤە بۆ مە شەڕەكێ هەبوونێ و مانەڤێ یە، دژمنێن مە یێ خۆ چەكداردكەن و بەرهەڤ دكەن دا كو مە نەهێلن!، ئیرانا ئیسلامی دبێژیت ئەڤە سیاسەتا مەیە دڤیت هەمی مرۆڤایەتیێ ڤەگەڕینین سەر ڕێكا ڕاست و مە یێ گۆتی: مرن بۆ ئەمریكا و مرن بۆ ئسرائیلی و مرن بۆ دەستهەلاتدارێن دەولەتان و شۆڕشا خۆ دهنێرینە دەرڤە! و ئەمریكا ژی وەكو جەمسەرەكێ جیهانی بەرژەوەندیێن خۆ ل هەمی جیهانێ هەنە و سیاسەتا خۆ گۆرەی بەرژەوەندیێن خۆ برێڤە دبەت و بەرژەوەندیێن خۆ ژی پۆلینكرینە ب یێن ستراتیژی و ژینداری و لاوەكی و ل سەر وی بنگەهی هەڤپەیمانی دروستكرینە و كاری بۆ دكەت.
ئەمریكا یا بەرهەڤە شەڕی بكەت ل سەر هەر گەفەكێ ل سەر بەرژەوەندی و هەڤپەیمانێن خۆ یێن ستراتیژی و ژینداری و حەتا یین لاوەكی ژی، و ب دیتنا ئەمریكا ئیران گەفەكا مەترسیدارە ل سەر بەرژەوەندیێن وێ یین ستراتیژی و ژینداری ل ئسرائیلی و ل كەنداڤی و ل دەولەتێن كەنداڤی. ئەڤ تێكەلبوونە، ئسرائیل شەڕێ هەبوونێ و پاراستنا كیانێ خۆ دكەت و ئەمریكا شەڕێ پاراستنا بەرژەوەندیێن خۆ دكەت، و ئیران شەڕێ فراوانخوازیێ و ژناڤبرنا ئیسرائیلی و لێدانا بەرژەوەندیێن ئەمریكا دكەت، د ڤێ هەڤكێشێ دا هەمی لایەن شەڕكەرن و د مافدار نینن چونكی د دەستپێشخەریا شەڕی دانە و ئەنجام ددەن و زیانێ دگەهینن و ڤێ دكەڤن و خەلكەكێ دی ژی دكەنە قوربانی شەڕێن خۆ!. دیارە ژی ڤان دەولەتان ژمیژە ل بەر بوو شەڕەكێ هۆسا هەلێخن، ئەڤ چەكداركرنە و كۆمڤەكرنا ڤان جۆرە مۆشەك و رۆكێت و فرۆكە و تەكنولۆژیا شەڕی بۆ پەقینەكا هۆسا بوویە.
شەڕ وێرانكرنە، و ركاتی ل سەر قەپخوازییێن بی بنەما مالخراپكرنە، ئەگەر بریار بدەستێن ڤان دەولەتێن شەڕكەر ژیرێ و وژدانێ بكاربینن و مرۆڤدۆست بن؛ دێ خۆ ژ شەڕان و پێكدادانێ دەنە پاش و دێ ب رێكێن دیبلۆماسی و ب دانوستاندنان ل چارەسەریێن ئاشتیێ گەڕن و ناهێلن ئالۆزی چێبن و ئاستەنگ بكەڤنە د رێیان دا. و هەكە ئیرادەیا چارەسەریا ئاشتیانە هەبیت، هەمی كێشە و گرفت دهێنە چارەسەركرن.
هەرێما كوردستانێ ژی ئێك ژ قوربانیێن ڤی شەڕی یە و دكەڤیتە بەر دەستدرێژیێن لایەنەكێ شەڕكەر كو ئیرانە و راستەوخۆ یان ب رێیا نوونەرێن وێ دكەڤیتە بەر حنگێن لێدانێ و زیانێن مەزن ڤێدكەڤن!.
دیارە داگیركەرێن كوردستانێ كو ژ نەتەوەیێن هەڤسویێن كوردستانێنە و هەڤئاینن ئاشتی و برایەتی ل گەل كوردستانێ نەڤیایە و سیاسەتا تەپەسەركرن و سەركوتكرنێ دژی كوردستانی بكاردئینن، د بەرهەڤ نینن دانپێدانێ ب مافێن نەتەوەیێن كوردستانێ بدەن، ژ بەر هندێ كوردستانی د بەرخۆدان و خەباتا رزگاریخوازیێ و بەرەڤانیكرنێ ژ مافێن خۆ یێن رەوا دا بوویە، و لاڤان دكەت داگیركەر بكەڤنە د شەڕ و ئالۆزیان دا دا لاواز ببن و دەرفەت چێببیت مافێن خۆ بدەست ڤە بینن، هەكو كورد دبێژن بەلكی شۆلا مە د نافڤ شۆلان دا چێبیت!.
هەرێما كوردستانێ ژ ئەنجامێ خەبات و بەرخۆدانا كوردستانێ، د ناڤ گیلەشۆكا شەڕێ ئیراقی و هەڤپەیمانا نێڤدەولەتی چێبوو، و ل رۆژئاڤیێ كوردستانێ ژی كیانەكێ كوردی ژ ئەنجامێ شەڕێ ناڤخۆیی ل سووریا و تێكهەلبوونا دەولەتێن زلهێز د وی شەڕی دا چێبوو، ب هیڤینە ل رۆژهەلاتا كوردستانێ ژی هەبوونەكا نەتەوەیا كوردستانێ ژ ڤی شەڕێ جیهانێ سەرهلدەت و چێبیت. و چاڤەرێینە ل باكور ژی تشتەكێ وەسا چێبیت!.
كوردستان بێی كو تاگیر و مایتێكەر بیت یا د نیڤا ڤی ئاگری دا و پەلوخێن ڤێدكەڤن، سەر هندێ ڕا شیایە خۆ بپارێزیت و مایتێكرنێ د بەرژەوەندیا چ لایەنەكی دا نەكەت، و ئەوا باشە حەتا نوكە كوردستان بینەرە و تاگیر نینە و بەرژەوەندیا كوردستانێ ل بەرچاڤ گرتیە.
پەیامێن سەركردایەتیا كوردستانێ و ب تایبەتی یێن سەرۆك بارزانی د ئارامكەرن و ب هیڤینە و ل وێ باوەرێنە ب ڤێ سیاسەتێ دێ بەرەیێن شەرخواز و شەڕكەر شكەستنێ ئینن و كوردستان دێ ب مافێن خۆ شاد بیت.

]]> https://rojnameyaevro.com/ku/%d8%ac%d9%80%d8%a7%d8%b1%db%95%d9%83%d9%80%d8%a7-%d8%af%db%8c-%d8%b4%d9%80%db%95%da%95/260347/feed/ 0