دیاریا وی پێشمه‌رگێ، سۆزا ڤه‌گه‌را مالا مه‌ دای گه‌هشت

دیاریا وی پێشمه‌رگێ، سۆزا ڤه‌گه‌را مالا مه‌ دای گه‌هشت

6

زاگرۆس به‌رواری

ده‌رباره‌ی ڤێ ده‌رسۆكێ. وێ شه‌ڤێ ئه‌م بۆ شه‌ڤبێریێ چووینه‌  لایێ ئه‌حمه‌دی.

ئه‌حمه‌د فه‌رمانده‌كێ له‌شكری یێ خانه‌نشین بوویه‌ .د هه‌مان ده‌مدا پێشمه‌رگه‌یه‌كێ، دێرینه‌، بابه‌تێ مه‌ ل سه‌ر ڤی پێشمه‌رگه‌ی بوو. ئه‌ڤێ كێسته‌یی واته‌ شه‌هید حه‌سه‌ن سه‌بری كێسته‌یی ئه‌ڤێ ل گوندێ دۆسته‌كا ل سالا ١٩٧٨ شه‌هیدبووی. ئه‌حمه‌دی گۆت: دیاریه‌كا وی شه‌هیدی واته‌ ده‌رسۆكا وی شه‌هیدی یا ل ده‌ف من، من ژی گۆتێ ئه‌ڤ ده‌رسۆكه‌ ل كیڤه‌ ب ده‌ست ته‌ كه‌فتیه‌؟ گۆت: سالێن پشتی نۆتان. ئه‌ز به‌رپرسێ له‌شكری بووم. ل گوندێ دڤریێ. ژ به‌ر بابه‌تێن ئه‌من و ئاسایشا ده‌ڤه‌رێ و یا ئالیه‌كێ سیاسی،گۆت: شڤانه‌ك هاته‌ ده‌ف من و بۆ من چاوانیا شه‌هیدبوونا حه‌سه‌نێ ئێكانه‌ و ئه‌وی قاره‌مانێ ئه‌ڤیندارا وی چاڤه‌رێی ڤه‌گه‌را وی دكڕ. ڤه‌گێرا و گۆت: گۆڕا ڤی  پێشمه‌رگه‌یێ شه‌هید یا ل ڤێرێ. واهه‌ د ناڤ وان ته‌راش و كه‌ڤره‌به‌ر و پووشێ هه‌را. یێ ل سالێن داویا حه‌فتێیان، هاتیه‌ شه‌هیدكرن. ئه‌ز وی ده‌می شڤان بووم. پشتی ڤه‌شارتی ئه‌ز چوومه‌ ده‌ف. گۆڕا وی، من ئه‌ڤ ده‌رسۆكه‌ دیت، یا دانایه‌ بن به‌ره‌كی. ل ته‌نشتا گۆڕا شه‌هیدی. من ژی هه‌ما ده‌رسۆك راكر و كره‌ د چانتكا خوه‌ دا و ئه‌ز هاتم.

یا ڕاست ل ده‌ڤه‌را زێبار ده‌رسۆكا سۆر ناهێته‌ بكارئینان، چونكو گه‌له‌ك كێم دكه‌نه‌ سه‌رێ خوه‌. لێ هه‌ما شڤانی ژ به‌ر ڤیانا شه‌هیدی وه‌ك وه‌فایه‌ك بۆ گیانێ وی د مالا خوه‌دا هه‌لگرتبوو، حه‌تا وی ده‌می، ڤێجا گۆته‌، ئه‌حمه‌د ئه‌گه‌ر ته‌بڤێت دێ گۆڕا وی نیشا ته‌ ده‌م. هه‌لبه‌ت ئه‌حمه‌د یێ چوویه‌ سه‌ر گۆڕا شه‌هیدێ قاره‌مان و پاشی زڤریبوونه‌ ڤه‌. لێ ده‌رسۆك ژ شڤانی وه‌رگرتبوو. ئێك هه‌بوو دگۆتێ عومه‌ر زێوكی.

پێشمه‌رگه‌یه‌كی دێرین بوو ل ناڤچه‌یا ئاكرێ یا PDK به‌رده‌وامی ب ئه‌ركێ خوه‌ ددا، ئه‌حمه‌دی گۆته‌ عومه‌ری: مالا ته‌ یا ل باژارێ دهۆكێ ئه‌گه‌ر تو چوویه‌ مال پڕسیارا مالباتا ڤی شه‌هیدی بكه‌ به‌لكو كه‌سوكارێن وی دیاربن.!

تو دزانی گۆڕێ شه‌هیدی یێ ل ڤێره‌ نێزیك گوندێ دۆسته‌كا. ئه‌گه‌ر د شیاندا بیت به‌لكو ببنه‌ڤه‌.. پشتی هه‌یڤه‌كێ عومه‌ر هاتیه‌ دهۆكێ مالا خوه‌ و زڤریه‌ ڤه‌ ئاكرێ.سه‌ر ئه‌ركێ خوه‌.گۆته‌ ئه‌حمه‌دی ئه‌ز دزانم شه‌هید حه‌سه‌ن سه‌بری كێسته‌یی. یێ كیش مالێ یه‌ و من كه‌سوكارێن وی یێن په‌یداكرین. لێ ئه‌گه‌ڕ ب من بیت هه‌ما ئه‌م ڤێ مژارێ نائازرینین. چونكو دێ جاره‌كا دی برینێن دلێن وان ڤه‌بنه‌ڤه‌. و به‌هیا وان دێ نوی بیته‌ڤه‌. یا من زانی دایك و بابه‌كێن ناڤسالێن هه‌ین و ئه‌ڤێن دی ژی چه‌ند خویشكێن هه‌ین؛ واته‌ نێزیكی شه‌ش خویشكانه‌. هه‌ر ئێك یا ل به‌ر مالا خوه‌. ئه‌ڤه‌ نێزیكی بیست سالانه‌ و زێده‌تر یا ب سه‌رڤه‌ چووی. یا ڕاست ئه‌ڤ ده‌زگه‌هێن مه‌ یێن نوكه‌. وێ قۆناغێ نه‌بوون، تایبه‌ت رۆلێ ڕاگه‌هاندنێ گه‌له‌ك یێ گرنگه‌ و ئه‌گه‌ر هنده‌ك هه‌بان ژی وه‌ك نوكه‌ نه‌ د چالاك بوون، هه‌لبه‌ت ده‌ست ژ ڤێ بابه‌تێ هه‌ما به‌ردان ئه‌و ژی وه‌ك دلسۆزیه‌ك بۆ مالباتا وی. له‌وا ئه‌ڤ ده‌رسۆكه‌ ل ده‌ف ئه‌حمه‌د ما. حه‌تا به‌ری سێ شه‌ڤان ـ ژنڤیسینا ڤێ گۆتارێ كو ل 1/12/2023 یه‌) ـ، بۆ شه‌ڤبێری ئه‌م چووینه‌ ده‌ف ئه‌حمه‌د ئه‌م نێزیكی پێنچ شه‌ش براده‌ربووین. مه‌ هنده‌ك دانوستاندن كرن و پاشی مژارا مه‌ یا گه‌رم هاته‌ سه‌ر شه‌هیدبوونا حه‌سه‌ن سه‌بری كێسته‌یی، د ڤێ خالێدا ده‌ما مه‌ ئاماژه‌ ب شه‌هیدی و مێرانی و دلسۆزیا وی دكر بۆ ئاخا وه‌لاتی بۆ ئازادیا مه‌ یا ئه‌ڤرۆ و نفشێ پاشه‌رۆژێ. ئه‌حمه‌د دبێژیت: پا دا بۆ هه‌وه‌ بێژم: و ئه‌ڤ مژارا نوكه‌ ئه‌ز بۆ ته‌ ڤه‌دگێرم هه‌موو ب تێر و تژی، بۆ مه‌ وێ كۆما هه‌ڤالان ڤه‌گێرا و گۆت: دیاریه‌كا وی ژی یا ل ده‌ف من. و ئاماژه‌ ب ڤێ ده‌رسۆكێ كڕ. پاشی ئینا نیشا مه‌ دا. له‌وا من داخواز ژێ كڕ. و گۆتێ كا بده‌ف من هنده‌ك ژ گوندیێێن  وی ئه‌ز دنیاسم و هه‌ڤچه‌په‌رێن مه‌ یێن رۆژێن شه‌ڕ و به‌رگریا ل ده‌ما هێرشێن تیرۆرستێن داعشن. و د نوكه‌دا ژی ئه‌م  پێكڤه‌ د ئه‌ركیداینه‌ و هه‌ڤچه‌په‌رن و ژ نێزیكڤه‌ دنیاسم. له‌وا مه‌ پشتی ٤٥ سالان ب ئه‌مانه‌ت و دلسۆزی پاراست و ئه‌ڤرۆكه‌ ژی ڕاده‌ستی ده‌سته‌كێ ئه‌مین دكه‌م. كو هه‌ڤال و هه‌ڤچه‌په‌رێ مه‌ زاگرۆس شه‌هید مسته‌فا یه‌..

هه‌لبه‌ت شه‌هید حه‌سه‌ن سه‌بری.. وه‌ك پڕانیا گرۆپێن ده‌ستپێكا شۆڕشا گولانێ یێ بوویه‌ پێشمه‌رگه‌ و ڕاسته‌.. ئێكانه‌یێ باب و دایكێن خوه‌ یێن گۆربوهه‌شتی بوو. ئه‌و كه‌سه‌كێ گه‌له‌ك خۆشتڤی بوو، ل ناڤا مالبات و كه‌سوكار و هه‌موو خه‌لكێ گوندێ خوه‌.

شه‌هید حه‌سه‌ن خوه‌دی هه‌لوه‌ست بوو. چ ده‌مه‌كێ یێ ئاماده‌نه‌بوو، رژێما گۆڕبه‌گۆڕ سته‌مكاریێ ل گه‌لێ كورد و جڤاكا كوردستانێ بكه‌ت، ئه‌و بێ هه‌لوه‌ست بمینیت. ئه‌وی. پتڕ ژ ڤیانا دایك و باب و كه‌سوكاران . بۆ ئه‌ڤیندارێ ئازادیا وه‌لات و نشتیمانێ خوه‌.

هه‌لبه‌ت ئه‌ز زارۆكبووم لێ باش ل بیرا منه‌.. به‌ری شه‌هیدبوونا وی… ل ده‌ستپێكا مه‌ها خزه‌یرانێ سالا ١٩٧٨ ل گوندێ پیرهه‌سنا و باته‌یا باكوورێ كوردستانێ، هاته‌ مالا مه‌، مه‌فره‌زا شه‌هیدان مراد كێسته‌یی و مسته‌فا حسێن كێسته‌یی، پڕانی ل گه‌شتێ و مه‌فره‌زێ بوون، لێ شه‌هید حه‌سه‌ن ژ بۆ پشوه‌كێ ل گوندێن سنوورێن باكوور و  باشوور بوو.

لێ ده‌لیڤه‌كێ د بینت و هه‌ست و هزر د پێك ئینانا هه‌ڤژینیێ دا دكه‌ت.. له‌وا باب و دایكا وی خوه‌ گه‌هانده‌ سنوورێن گوندێ هرۆر و دێشێشێ.. كو خزمانیه‌كێ ب پێگهۆڕك دگه‌ل مالباتا گۆربوهه‌شتی فوئاد دێشێشی بكه‌ن..

ئه‌وبوو بڕیار دا؛ خویشكا خوه‌ ب ره‌زامه‌ندیا وێ و دایكو بابێن خوه‌ دكه‌ته‌ پێگهۆرك و دده‌نه‌ فوئاد دێشێشی. ل به‌رامبه‌ری وێ خویشكا فوئادی دده‌نه‌ شه‌هید حه‌سه‌ن سه‌بری كێسته‌یی. و ڕێوكارێن ئاینی ژی هاتنه‌ پێكئینان و نیشانیا وان ژی هاته‌كرن.

ئه‌ڤ مژارا ئه‌ز نوكه‌ ڤه‌دگێرم.. حه‌سه‌ن سه‌بری كێسته‌یی ب ده‌ڤێ خوه‌ یێ بۆ دایكا من یا گۆربوهه‌شتی و هه‌ڤژینا شه‌هید مراد كێسته‌یی.. و مامێ من تاهر كێسته‌یی نوكه‌ ل هۆله‌ندا دژین. ڤه‌دگێران، لێ شه‌هید حه‌سه‌ن ب (حه‌نه‌ك) یاریان یێ ناڤدار بوو.. دایكا من گۆتێ: ئه‌م دزانین دیسا ته‌ ده‌ست ب یاریان كڕ؛ ئه‌ڤه‌ چ چیرۆكا نه‌راسته‌ تو دبێژی؟ لێ گۆتێ باوه‌ڕ بكه‌ن ئه‌ز ڕاست دبێژم و به‌ریكا خوه‌ ڤه‌كڕ پاته‌ك ژێ ئینا ده‌رێ وه‌ك گرێكه‌كێ بوو ڤه‌كر و هنده‌ك پرچێ زه‌ر ژێ ئیناده‌ر نیشا دایكا من وان دا..گۆتێ: ئاها ئه‌ڤه‌ پرچێ خویشكه‌كا من یا دی یه‌. یا دوماهیێ ژی هه‌ر كچكه‌. لێ گۆت: من هنده‌ حه‌ژێ كر.. هه‌رجار ئه‌ز سه‌برێ خوه‌ ب ڤی پرچێ خویشكا خوه‌ دئینم.

لێ دیسا دایكا من وان هنده‌ك یاریێن دی پێكرن گۆتێ دایك و بابێن ته‌ هه‌ردو ڕه‌ش ئه‌سمه‌رن.. تو ژی یێ پرچێ زه‌ر نیشا مه‌ دده‌ی دێ چاوا ژ ته‌ باوه‌ڕه‌كه‌ین..؟  هه‌لبه‌ت.. هه‌ر بۆ كه‌نی بوو و پیرۆزباهی لێ كرن. لێ ل داویێ گۆتێ: ڕاسته‌ هه‌ما دێ چی شه‌هیانا خوه‌ كه‌ی و پاشی ئێیه‌ ده‌ف مه‌.. ئه‌وی ژی گه‌له‌ك ب دلگه‌رمی پێشوازیا ڤێ دیدارێ كر..

ب هه‌ر حال ئه‌م وێ ده‌مێ ل سه‌ر بانێ خانی دروینشتن. خانی یێ مام جوندی بوون، خانیه‌كێ درێژ و به‌رفرهه‌بوو. ل رۆژئاڤایێ خانی كانیه‌ك لێ بوو، جاران بالنده‌یان ئاڤ لێ ڤه‌دخوار و ده‌وروبه‌رێن كانیێ پرانی گارس و گه‌نمووك بوو. هنده‌ك قره‌ڕه‌شكان دادا سه‌ر سپینداره‌كێ.. رۆژ یا به‌ر ب  ئاڤابوون ڤه‌ دچیت. ژ بلی مامێ من هنده‌ك جیران ژی هاتبوونه‌ دیوانا وی.. كلاشینكۆفه‌كا رۆسی یا بندار ڤێ بوو. گۆتی بابێ من هنده‌ك پاره‌ یێن داینه‌ من من ژی ئه‌ڤ كلاشینكۆفه‌ یا بۆ خوه‌ پێكری  لێ هه‌ما ئه‌ز ستێركا خوه‌ ل جگارێ ژی بگرم… ئه‌ز ب گۆله‌یا ئێكێ ژ ناڤدبه‌م.. هێشتا یێ ڤێ سوحبه‌تێ دكه‌ت.. مێهڤان و مامێ من وان گۆتێ: پاكا گوله‌یه‌كێ به‌رده‌ وێ قره‌ڕه‌شكا هه‌.. ئه‌گه‌ر ته‌ كوشت. ئه‌و ڕاسته‌ هه‌ما تڤه‌نگا خوه‌ ژ پیاڤه‌. ل قره‌ڕه‌شكێ ڕاست كر و ب گۆله‌یا ئێكێ كوشت. ده‌ما كوشتی ئه‌ز و عه‌زیزا كچا شه‌هید مراد كێسته‌یی ب له‌ز چوینه‌ قره‌ڕه‌شك مه‌ ئینا لێ ..دایكا من گۆت: باڤێژه‌ یا پیسه‌ ناهێته‌ خوارن.

مه‌ شونی بڕه‌ دوورتر و ئاڤێت، لێ شه‌هید حه‌سه‌ن بۆ ده‌ما چه‌ند ڕۆژان ما ل ده‌ف مه‌.. كه‌سه‌كێ قاره‌مان مرۆڤدۆست وه‌لاتپه‌روه‌ر، بوو. ئه‌وی ژی سۆزا خوه‌ بۆ وه‌لاتێ خوه‌ بجهئینا و گیانێ خوه‌ ل پێناڤی ئازادیا كوردستانێ دا به‌خت كر، لێ هه‌ر وێ رۆژێ بڕیاردابوو كو بهێته‌ ل گه‌ل مه‌فره‌زا شه‌هیدان مراد و مسته‌فا.. مخابن ژ سێ بڕیاران یا هه‌ڤژینیێ و هاتنا ده‌ف مه‌ و دوباره‌ بێته‌ ناڤ ڕێزێن مه‌فره‌زا هه‌ردو شه‌هیدان.. پێك نه‌هات لێ بڕیارا كوردستان یان نه‌مانێ پشتی شه‌ره‌كێ قاره‌مانانه‌ د گه‌هیته‌ كاروانێ شه‌هیدان. ئه‌ڤ مژاره‌ گه‌له‌ك یا كاریگه‌ره‌.  من ب دو دیدارێن ژێكجودا ژ زارده‌ڤێ تێكۆشه‌ر مسته‌فا مزووری و تێكۆشه‌ر خالد چه‌لكی ژی یا گوه لێ بووی.. مخابن ژ به‌ر ئیمكانیه‌تێن كێم ده‌لیڤه‌ نه‌بوو. شه‌هید حه‌سه‌ن سه‌بری ده‌ما بڕیندار د بیت ب باشی برینێن وی بپێچن. ئه‌و ل نێزیك مه‌یدانا شه‌ڕی دهێته‌ ڤه‌گوهاستن بۆ ناڤ شكه‌فته‌كێ. لێ مخابن حه‌تا دوباره‌ پێشمه‌رگه‌ خوه‌ ڕێكدئێخیت و كۆمێن خوه‌ دوباره‌ به‌رهه‌ڤ دكه‌ن. بۆ ڤه‌گوهاستنا وی. مخابن د شكه‌فتێ ڤه‌ دگه‌هیته‌ كاروانێ شه‌هیدان، لێ پشتی شه‌هیدبوونا وی ب چه‌ند ساله‌كان خودایێ پاك و دلۆڤان. ب كۆڕه‌كێ دی كه‌ره‌مێ دگه‌ل دایك و بابێ وی دكه‌ن. ناڤێ كۆڕێ خوه‌ ڤێ جارێ دكه‌نه‌ (محه‌مه‌د). هه‌لبه‌ت ل گوندێ كێسته‌.گه‌له‌ك شه‌هید یێن هه‌ین! لێ حه‌سه‌ن ژ گوندێ كێسته‌، ئێكه‌م شه‌هیدێ شۆڕشا گولانێ یه‌.

کۆمێنتا تە