بهربژاركرنا بانگخوازان بۆ كۆمكرنا دهنگایه
د.جمعه بهندى:
كۆمهلا ئیسلامى ژ ئێكگرتوویا ئیسلامى د بهرنامێ خوه دا یا زهلاتربوو
ل ههلبژارتنێن جڤاتا نوێنهرێن عێراقێ (22) كاندیدێن ئێكگرتوو دزانى چ ژ وان دهرناكهڤن ژبلى ئێك ژ وان نهبیت
ئهڤرۆ ، سالار دۆسكى:
ههلگرهكێ ناما دكتورایێ ب خواندێن ئیسلامى بهحسێ كێمبوونا دهنگێن ئێكگرتوویا ئیسلامى یا كوردستانێ دكهت تایبهت ل پارێزگهها دهۆكێ و هوكارێن كێمبوونێ، بۆ گهلهك ئهگهران ڤهگهراند و تایبهت پشتبهستن ب هندهك كهسان ب تنێ دههر پرۆسهكا ههلبژارتنان دا.
د.جمعه بهندى، ههلگرێ ناما دكتۆرا ب (الفقه المقارن) ل دۆر كێمبوونا دهنگێن ئێكگرتوو ئیسلامى كوردستان ل پارێزگهها دهۆك بۆ رۆژناما ئهڤرۆ گۆت: پشتبهستن ب هندهك كهسان ب تنێ د ههر پرۆسهكا ههلبژارتنان دا، بۆ نموونه ههلبژارتنێن جڤاتا نوونهرێن عیراقێ (22) كاندیدێن ئێكگرتوو دزانى چ ژ وان دهرناكهڤن ژبلى ئێك ژ وان نهبیت و ئهگهر ببن دو ژى دێ كاندیدهكا ژن بیت، ئانكو كاربكهن یان كارنهكهن كهس ژ وان سهرناكهڤن، نه پویتهدان ب تیپێن وهرزشی و هونهرى و مزگهفتا و زانایێن ئاینى و ب تایبهت تهخا گهنج و ئافرهتان، لاوازبوونا رۆلێ رێكخراوێن ئیسلامى ژ وان ژى رابیتا ئیسلامى و ههوار هاتنا ئیسلامى و گهلهكێن دى، دهستدان یان نهگرنگیدان ب كادرێ ناوهندى ئهوێن دبنه پر د ناڤبهرا جهماوهرى و سهركردایهتیا حزبا خوه، ههر رێخستنهك ههبیت دڤێت دو مێشك ههبن، ئێك د ناڤ جهماوهرى و ئێش و ئازارێن وێ بیت و ئێكێ دى سهركێشیا جهماوهرى بكهت، ههر دهمێ مێشكێ د ناڤ جهماوهرى ژ دهستدا وى دهمى دێ ل رێكهكێ چیت و جهماوهر ل رێیهكا دى و ههر دهمێ مێشكێ سهركێشیا حزبێ ژدهستدا وى دهمى دێ حزب و جهماوهرێ خوه دێ ب دووڤ ئێكێ دى كهڤن، ئهڤجا ئهگهر ئێكگرتوویا ههردو مێشك ژد دهستنهدابن، بێگومان مێشكێ د ناڤ جهماوهری دا یێ ژ دهست داى، ئێكگرتووى پشتى كونگرێ خوه یێ شهشێ ب دههان كادرێن خوه یێن سهركرده و چالاك ژ دهستدان چ وهكو نهپیتهدان ب وان یان ئهو بهر ب ئاراستهكا دى چوون، دهمێ لایهنێن ئیسلامى (مهنصبهك)ى وهردگرن چ د ناڤ حوكمهتێ دا یان ل پارێزگههان دا چ مفایێن سیاسی بوه حزبا خوه نائینن، بۆ نموونه ئهو (مهنصبێن) ئێكگرتووى ل دهۆكێ بدهستڤهئیناین چ مفا گههاندیه ئێكگرتووى وهكو حزب؟ ژبلى مفایهكێ مهزن گههاندیه خودانێن كورسیكێ، ئێكگرتوو ب دوو پهرا دفڕیت، پهرهكێ وێ بانگخوازیه و پهرهكێ دى سیاسهت كرنه. د ڤان ههلبژارتنێن چووین چ یێن ئهنجوومهنێ نوونهرێن عیراقێ یان یێن كوردستانێ حهتاكو ڕادهكێ مهزن ئێكگرتوویێ پهرێ بانگخوازیا ئیسلامى ژ دهستدایه یان لاواز بوویه، ژبیرنهكهن جوداهیهكا مهزن یا ههى د ناڤبهرا بانگخوازیا ئیسلامى و بانگخوازێن حزبى.
ههمبهر كارتێكرنا داعش ل سهر كێمبوونا دهنگێن حزبێن ئیسلامى، ناڤبرى گۆت: داعش و ههڤالێن وان ب شێوهكێ ئێكسهر یان نهئێكسهر رۆلهكێ بهرچاڤ ههبوویه بۆ رهشكرنا ههموو گرۆپێن ئیسلاما سیاسی د ناڤ مللهتێن موسلمان دا، چونكو داعش كوپیتكا توندى و قرێژا ئیسلاما سیاسى بوو ل دهڤهرێ سهرهلداى، ههروهسا شهرێ ئهمریكا و ههڤپهیمانێن وێ دژى تیرۆرێ و گرتنا ژێدهرێن دراڤى كارتێكرنا خوه ل سهر لاوازبوونا گرۆپێن ئیسلاما سیاسی ب گشتى ههیه، ههروهسا ههڤركیا وهلاتێن وهك: سعوودیه و توركیا و قهتهر و مسر و ئیرانێ رۆلهكێ دى یێ ههى د لاوازكرنا گرۆپێن ئیسلامی دا ب تایبهت ئهو گرۆپێن ل ڤێ دهڤهرێ، ههلبهت ئیخوانا گرێدان یا ب لاوازكرنا ههموو گرۆپێن ئسیلاما سیاسی ڤه ههى. ئێكگرتوویا ئیسلامى ژى ئێكه ژ ڤان گرۆپان ئهو ژى دزڤرنه ڤان ئهگهرا، ویستگهها ئیخوانان د حوكمرانیا مسرێ دا، شكهستنا ئیخوانان د حوكمرانیا وهلاتێ تونسێ دا، شكهستنا ئیخوانا و گرۆپێن ئیسلامى ب دهستڤهئینانا باوهریێ ل وهلاتێ لیبیا، شكهستنا ئیخوانا و پارتێن وێ د ناڤ عیراقێ دا ب تایبهت پشتى سالا 2003 تاكو نوكه، شكهستنا ئیخوانا و تایێ وێ ل وهلاتێ سودانێ، ئهڤان ههموو ئهزموونێن سهرنهكهفتى راستهوخوه كارتێكرنا خوه یا ل سهر ههر گرۆپهكێ ئیسلامێ یا ههى ل چ دهڤهرا بیت ژ وان ژى ئێكگرتوویا ئیسلامى.
ههمبهر زێدهبوونا دهنگێن كۆمهلا ئیسلامى ژى، ناڤبرى گۆت: كۆمهلا ئیسلامى ژ ئیكگرتوویا ئیسلامى د بهرنامێ خوهدا یا زهلاتربوو، یا ههماههنگتربوو ژ ئێكگرتوویا ئیسلامى د كارێ خوهدا، كومهلا ئیسلامى پتر شیایه خوه نێزیكى جهماوهرى بكهت ئهو ژى ب رێیا كادر وبهرپرسێن خوه ب شێوهكێ ئێكسهر ب تایبهت ل ههولێر و سلێمانیێ بهروڤاژى ئێكگرتوویا ئیسلامى، كۆمهلا ئیسلامى پتر شیا تایبهتمهندیا خوه بپارێزیت ژ ئێكگرتوویا ئیسلامى، نهخاسمه د وان كێشا دا ئهوێن ههرێما كوردستانێ تێدا بۆرى.
ههمبهر بۆچى حزبێن ئیسلامى ب تنێ كهسێن بانگخواز بهربژار دكهن، د.جمعه بهندى گۆت: بهربژاكرنا بانگخوازا بۆ ئێك مهرهمه، ئهو ژى بۆ كۆمكرنا دهنگایه، چنكو گرۆپێن ئیسلامى باش دزانن كو جڤاكێ كوردستانێ جڤاكهكێ ئیسلامى یه، ئهڤجا ئهو دشێن ب رێیا ئازراندنا ههستێن خهلكهكێ ساده چهندین دهنگا ب رێكا ڤان بانكخوازا بۆ خوه بینن، بهلێ پشتى ئهڤ بانگخوازه چووینه د ناڤ هۆلا پهرلهمانى ڤه ئاستێ وان یێ دورستبوو خهلكى هاته نیشاندان. بۆ خهلكى روون و ئاشكرابوو كو مرۆڤێن گهلهك سادهنه، د ههمان دهمدا دكارێ خوه دا دلاوازن و ژبلى (بیاناتا) نهشیان چ بكهن، د ههمان دهمدا دشێم بێژم كو گهلهك ژ وان نهراستگو دهركهتن ل گهل خهلكێ خوه دا.
د.جمعه بهندى ل دۆر د ههلبژارتنێن داهاتیدا یێن جڤاتێن پارێزگهها بۆچوونا خوه ل سهر رێژا دهنگێن حزبێن ئیسلامى ئاشكراكر كو بهرسڤا ڤێ پسیارێ دێ مینیت ل سهر خواندنا ئێكگرتووى بۆ گۆرهپانا سیاسی یا كوردستانێ، كانێ دێ شێن چهندى خالێن خوه یێن لاواز چارهكهت، بهلێ ئهگهر بهردهوامبوو ل سهر ڤى دهستودارى و ب ڤى شێوهى هاته د ناڤ پرۆسا ههلبژارتنێن جڤاتێن پارێزگههاندا بێ گومان دێ دهنگێن خوه هێشتا كێم كهتن.
