بهرپرسهكێ بهرێ یێ عێراقێ: دڤێت بڕیارا بلندكرنا بهایێ دۆلاری بهێته ههلوهشاندن
ههولێر، قائید میرۆ
بریكارێ بهرێ یێ وهزارهتا دارایی یا عێراقێ د ههڤدیتنهكا رۆژناما ئهڤرۆدا ئاشكرا كر، شهڕێ ئۆكرانیا كاریگهری ل سهر ههموو جیهانێ ههبوویه، بهلێ ژبهر بلندبوونا بهایێ دۆلاری كاریگهریێن كێمتر ل سهر ئابورا عێراقێ پهیداكرینه و دبێژیت: پێدڤیه بڕیارا بلندكرنا بهایێ دۆلاری بهێته ههلوهشاندن و دهركرنا ڤێ بڕیارێ تاوانه ههمبهر خهلكێ عێراقێ.
دكتۆر فازل نهبی، بریكارێ بهرێ یێ وهزارهتا دارایی و ئابووریا عێراقێ بۆ رۆژناما ئهڤرۆ دیار كر “مخابن شهڕێ ئۆكرانیا كاریگهری لسهر ههموو جیهانێ ههبوویه نهك تنێ عێراقێ، ههتا بۆ جارا ئێكێ یه بهایێ هندهك كهل و پهلان ب ڤی شێوهی بلندببیت، گورزێن كوژهك ب دۆلارێ ئهمریكی كهفتینه، چونكو د دهمێ نوكه دا رۆسیا ههموو رێكهفتنێن خۆ كرینه رۆبل، ئهڤه ژی بوویه ئهگهرێ بلندبوونا بهایێ رۆبلێ رۆسی و پێشبینی دهاتهكرن پارێ رۆسی پشتی شهڕی بهایێ خۆ ژ دهست بدهت، بهلێ بهرۆڤاژی بهایێ رۆبلێ رۆسی بلندبوویه.
زێدهتر گۆت: ئهمریكا چهندین جاره بهایێ مفای ل بهنكێن ئهمریكا بلند دكهت، دو ئاریشه بۆ وهلاتێن جیهانێ پهیدابووینه، یا ئێكێ بلندبوونا بهایێ ههموو كهلوپهلان د بازاڕێن جیهانێ دا، ئاریشا دوویێ ئهمریكا بزاڤان دكهت دۆلار بهایێ خوه دهست نهدهت، زێدهكرنا مفای بۆ ڤێ چهندێ یه سهرمایهدارێن جیهانێ ههموو بچنه ئهمریكا، بهلێ وهلاتێن بهرهههێنهرێن پهتڕۆلێ مفادارن، ژ بهر كو بهایێ پهتڕۆلێ بلندبوویه و بلندبوونا بهایێ كهلوپهلان زۆر كاریگهری ل سهر ئابورا وهلاتێن پهتڕۆل ههی نهبوویه.
بهرپرسێ بهرێ یێ وهزارهتا دارایا عێراقێ ئاشكراكر” حوكمهت ل عێراقێ نینه، ئهڤه بوویه ئاریشهكا مهزن بۆ ئابوورا عێراقێ، چونكو ژبهر نهبوونا حوكمهتهكا نوو پڕۆژه قانوونا بودجێ ئهڤساله یێ عێراقێ نههاتیه بهرههڤكرن و مفا ل قانوونا بودجا سالا بۆری 2021ێ دهێته وهرگرتن و ئێك لسهر دوازده دهێته مهزاختن دگهل وان 25 ترلیۆنێن قانوونا قانوونا ئاسایشا خوارنێ، ئهگهر پلانهك ههبیت ل عێراقێ گۆهۆڕینێن جیهانێ كاریگهری ل سهر ئابوورا عێراقێ نابن.
ل دۆر بهایێ دۆلاری دكتۆر فازل نهبی گۆت” دهمێ بڕیارا بلندكرنا بهایێ دۆلاری هاتیه دهركرن عێراق د رهوشهكا ئابووریا خراب دا بوو، ههر چهنده رێیێن پێگوهۆر ههبوون، ئهز باوهرم بلندكرنا بهایێ دۆلاری زۆلمهكا مهزن بوو ل مللهتێ عێراقێ هاتیهكرن، حوكمهتا عێراقێ ب دهركرنا بڕیارا بلندكرنا دۆلاری ڤیا خۆ قورتال بكهت، بهلێ مللهتێ خۆ كوشت و كره قوربانی، ل دنیایێ نهبوویه مللهت ببیته قوربانی حوكمهتێ، پێدڤیه حوكمهت خۆ بكهته قوربانی مللهتی، نوكه دهستههلاتدارێن عێراقێ وهسا هزر دكهن بڕیارا گۆهۆڕینا بهایێ دۆلاری بدهن دێ سهقامگیریا بازاڕی نامینیت، بهلێ ئهڤه هزرهكا شاشه دهێتهكرن، ب دیتنا من ئهگهر حوكمهتهكا نیشتیمانی بهێته پێك ئینان دێ بڕیارا بلندكرنا بهایێ دۆلاری هێته ههلوهشاندن، پێنگاڤهكا پێدڤیه بۆ حوكمهتا داهاتیا عێراقێ بهایێ دۆلاری بهێته داكهتن و ههمبهردا بهایێ دینارا عێراقی بهێته بلندكرن.
دكتۆر فازل نهبی بهحسێ بلندبوونا بهایێ پهتڕۆلێ كر و ئاماژهكر” بلندبوونا بهایێ پهتڕۆلێ گرێدایی شهڕێ ناڤبهرا رۆسیا و ئۆكرانیاڤه ههیه، ههتا ئاریشه و ئالۆزیێن ناڤبهرا ههردو وهلاتان بمینن دێ بهایێ پهتڕۆلێ بازاڕێ جیهانێ دا ههر بلند مینیت، ب تایبهتی ئورۆپا پلان ههیه دووماهیا ئهڤ ساله مفای ل ههموو پهتڕۆل و غازا رۆسیا وهر بگرن و پهیوهندیێن خۆ ژی ببڕن دگهل ئهڤی وهلاتی د بیاڤێ پهتڕۆل و غازێ دا، لهوڕا ژی پێشبینی دهێتهكرن بهردهوام بهایێ پهتڕۆلێ بلند ببیت، بهلێ ب دیتنا من بهایێ پهتڕۆلێ ناگههیته 200 دۆلاران و ههر دێ سهرڤهی 100 دۆلاران بمینیت.

