بهغدا ل ههمبهرى دو ئهزمۆنێن سهخت
رمهزان نسردین كێڤلى
مهرهم ژ ناڤئینانا بهغدا حوكمهتا فیدرال یا عیراقێ یه, كو بهغدا وهكو پایتهختێ وێ یێ بریاردانێ دهێته لقهلهمدان، پرسیارا جهوههرى ئهوه ئهرێ راسته ل بهغدا بریار ل سهر چارهنڤیسێ كێشه و گرفێتن سیاسى یێن ناڤخوه و ژدهرڤه دهێتهدان؟ گومان تێدا نینه بۆ بهرسڤدانا پرسیارهكا ب ئهڤى رهنگى، ئالۆزیهكا بهرچاڤ ههیه، چونكو رهوشا عیراقێ و ئهو پێكهات و هێزێن ئیدارا بهغدا دكهن ئالۆزترن، لهورا پرسگرێكا مه ئهوه كو ئهڤێ ئالۆزیێ كاریگهرى ل سهر بهرسڤهكا ئهكادیمى كریه بۆ هندێ ب دروستى رۆلێ بهغدا و كاریگهریا وێ بهێته دیاركرن.
ژبلى حوكمهتا فیدرال یا عیراقێ كو نوونهراتیا راستهقینه یا بریارا ئهڤى وهلاتى دكهت, چهندین گرۆپێن دى ل ئهڤى وهلاتى ههنه بهرى ههر بریارهكێ كاریگهریا خوه ل سهر دارێشتن و چێكرنا بریارێ دكهن چ ل ههمبهر كێشه و گرفتێن ناڤخوه یانژى وان پرس و ناكۆكیێن ههرێمایهتى ئهوێن راستهوخوه كاریگهریێ ل سهر عیراقێ و دهڤهرێ دكهن..
ئهزمۆنا ئێكێ یا من دیتى گرنگه بهحس لێ بهێتهكرن رێككهفتنا لایهنێن عیراقێ یه ل ناڤخوهیا وهلاتى ل سهر چهند پرسان ژ وان:
بۆدجا گشتى.
پرسا سهرژمێریا گشتى.
پرسێن ههلاویستى وهكو نهفت و گاز و چارنڤیسێ دهڤهرێن كوردستانى.
بابهتێ هێزێن لهشكرى ب تایبهت حهشدێ و رۆلێ وێ یێ خراب د ئێكلاكرنا بۆیهرێن سیاسى دا.
گهندهلی و رهوشا خزمهتگوزاریێ.
ئهڤ پرسێن مه ل سهرى داینه دیاركرن زۆر دئالۆزن و ماینه ههلاویستى و پشكهك ژ وان ب بهرنامه و پلان هاتینه پشتگوهـ هاڤێتن و دهستێن دهرهكى ل گهل ههنه ب تایبهت وهلاتێن (ئیران و توركیا) ل پشت پاشڤهمانا وان ههبووینه، پشكهكا دى یێ ناكۆكیێ بهرژهوهندێن نهتهوهیى و حزبى نه د ناڤبهرا لایهنێن عیراقى دا، ب باوهرا مه د قووناغا نوكه دا ههكه ههرێما كوردستانێ و عیراق ل سهر ئهڤان پرسێن هلاویستى نهگههشتنه شێوازهكێ رێككهفتنێ ئهز ب دوور نابینن رهوشا عیراقێ ژ نوكه خرابتر لێ بهێت و گهلهك بابهتێن دى تێكههل بن و باشترین چارهسهرى ل ئهڤێ قووناغێ رێككهفتنا ههردو حوكمهتا یه ل سهر بنهمایێن دستوورى یێن چارهسهریێ و چارهسهرى نهبتنێ دهمكى بن، بهلكو دبنهجهـ و دستوورى بن و یا دهێته دیتن ههردو حوكمهتا نیازپاكیهك ههیه بهلێ فشار و بهرژهوهندیێن گرۆپێن جودا دێ چهند رێیێ دهنه ههردو حوكمهتا رێك بكهڤن؟ ئهڤه بخوهژى جهێ پرسیار و ل سهر راوهستاندنێ یه.
ئهزمۆنا دووێ رۆلێ عیراقێ د ناكۆكیێن ههرێمایهتى دایه, ب دیتنا مه بۆ ئهڤێ رهوشێ عیراق ل سهر سێ ئاراستهیێن جودا جودا دابهش بوویه، (ئاراستا ئێكێ) كو پشكهك ژ شیعهیان سهرپهرشتیا وێ دكهن زۆر لایهنگریا وهلاتێ ئیرانێ دهێتهكرن و ئهو پشك ژى هێزا وێ زۆر زێدهتره ژ یێن دی یێن پێكهاتێن عیراقێ و بریارا سیاسى یا عیراقێ گهلهك جاران ل مهتبهخا وان یا سیاسى ڤه دهێته دارێشتن و ئاراستهكرن، (ئاراستا دووێ) ژ پێك هاتێن سونه و پشكهكا كێم یێ شیعهیان پێكدهێت كو پێگههێ وان یێ لاوازه و نهشیاینه وهكو پێدڤی رۆل و كاریگهریا خوه ببینن، لهورا بۆ ئاراستهكرنا سیاسهتا ژ دهرڤه یا عیراقێ نهشیایه بهرنامه و پلانێن خوه جێبهجێ بكهن، (ئاراستا سیێ) وهكو هێزهكا نشتیمانى یه، ئهوژى پشكهك ژ ههرسێ پێكهاتێن عیراقێ یه (كورد و شیعه و سونه) ئاراستهكا نشتیمانى ههیه، ئهوژى چاوانیا پاراستنا بهرژهوهندیێن عیراقێ یه د ئهڤانن كێشه و ناكۆكیێن ههرێمایهتى دا و ئهڤ پشكه ل گهل هندێ نینه عیراق ببیته گۆرپانا ململانێ بۆ وهلاتێن ههرێمایهتى، ب دیتنا من پێگههێ ئهڤێ هێزێ د ئاستێ پێدڤى دا نینه لهورا دبیت ل قووناغا داهاتى رۆلێ وان پتر دیار بیت و پشتهڤانیا وهلاتێن ههڤپهیمان ب تایبهت ئهمریكا ژى ل ئهڤى گرۆپى بهێتهكرن.
دو ئهزمۆن ل گهل دههان ئاراستهیێن ژ ئێكجودا ل عیراقێ دهێنه دیتن خالا ژ ههمیێ گرنگتر بۆمه كوردان ئهوه ئهم بشێین پێگههێ دستوورى و سیاسى یێ ههرێما كوردستانێ بپارێزین و نهبینه پشكهك ژ لایهنێن ناكۆك د كێشهیێن ههرێمایهتى دا.
