حهزرهتێ خانى سمبۆلا بهرخودانێ
ئهحمهدێ خانى 1650 جولهمێرگ ـ 1707 بایهزید، ئهحمهدێ كورێ شێخ ئلیاسێ كورێ شێخ رۆستهمى كو ناڤداره ب ئهحمهدێ خانى ژ مالباتا خانیان ئهڤ خانیه پر دوژمنترین كهسێ كورده د دیرۆكێدا و شۆفینیزمێن سێ نهتهوان وى وهك مهزنترین دوژمنێن خوه دبینن. خانى قهت نههێلایه ههلكهفتهك دهرباز ببه بێ ى كو ل سهر ههڤگرتن و یهكرێزیا كوردان راوهسته و سهركهفتنێن وان ب یهكرێزیا وانڤه گرێداینه و یهكرێزى و تفاق و ناڤمالهكا رێك كریه مهرجێ رزگاربوونا كوردان وهكو بهرهكێ مهزنه ل سهر سینگێ دوژمنێن سهرسهختێن كوردان چ تورك یانژى عهرهب یان فارس خانى ههلبهستڤان و فیلوسوفێ بێ ههڤركێ كورد خوهدیێ داستانا ناڤدارا مهم و زین هنده ئاخفنتێن كرین و گۆتین ژبۆ دوژمنێن كوردان مینا برینهكا پر كوورن و قهت ژى ناهێنه سارێژكرن. ههزرهتێ خانى بهریا پتر ژ 350 سالان هندهك تشت گۆتینه و فهلسهفهیهك ئانیه زمان ئیرۆ ئهم ل سالا 2017 ێ دا دژین دیسا ژ ههموو دهمان پتر ئهم پێدڤى گوهداریكرن و بجهئانینا وێ فهلسهفێ نه چونكى بێ دودلى و بێ گومان بهرێ بنیاتێ قورتالبوونا كوردان و سهركهفتنا یهكجارهكیا وانن نها ژى پشتى پتر ژ 300 سالان دهربازبوون بسهر پهیڤێن پربهایێن ڤى فیلهسۆفێ مهزن و پشتى ژناڤچوونا تهڤایا شۆرشێن كوردان ب دهردێ نهیهكرێزیێ دا مێزه بكین خانى ل سهر تفاق و یهكرێزیا كوردان چ دبێژه:؟؟ لهو پێكڤه ههمیشه بێ تفاقن…. دایم ب تهمهرد و شقاقن گهردێ ههبۆیا مه ئتیفاقهك …. ڤێكرا بگێرا مه ئنقیادهك روۆ و عهرهب و عهجهم تهمامى … ههمیان ژمهرا دكر خولامى تهكمیل دكر مه دین و دهولهت ..تهحسیل دكر مه علم و حیكمهت دهكا وهرن پێكڤه ئهم مێزهى ڤان گۆتنێن پرى بها و فهلسهفهیا مهزن و دویربین بكین. ئهرێ گهلۆ ئیرۆ ژى ئهم نه د ههمان دهرد دا دهرباز دبین؟ ئهرێ نه ههمان ئێشه یا ههزرهتێ خانى وهكو دكتۆرهك پسپۆر دهستنیشانكرى و مه هێلاى نه دهرمانكرى و رهنگه ئهو ئێش دژوار تر بیبیت؟ ما نه ئیرو ئهم وهك ههرێما كوردستانێ ل بهر ئهنجامدانا ریفراندۆمێنه و خهلك و دهوروبهر دژن لێ دیسا ئهم دبێژین بلا ئهم یهك بانا منهتا تركان و عهرهبان و فارسان ل دهرێ مالا وان؟ كهواته ئهم دیسان نهیهكین ل ههمبهرى پرسهكا نیشتمانیژى و خانیژى دبێژت كورد ههر تم بێ تفاقن وههرتم ژى ل گهل ههڤ ب تهمهرد و شقاقن ئانكو دو بهرهكن و نه لێك و ڤێكن و نه دهنگهك و دهستهك و دلهكن و دیسا د فهرمووت گهر ئهم یهكبین و ب تفاق بین و یهك گۆتار بین (رۆم) ئانكو ترك و عهرهب و عهجهم وێ ژ مهرا خولامیێ بكن و ومه وێ ب بێ منهتى دهولهتا خوه ئاڤا كربا. بێگومان كوردان گوهداریا ههزرهتێ خانى نهكریه و نه ژى ئاخفتنا وى ب بها وهرگرتیه، لهوما ژى پرێزه ئهوه یا نها ئهم د بینین لێ ب دیتنا من دوژمنێن كوردان ژ كوردان پتر د ئهڤى فیلهسوفى گههانه و ئاخفتن و ل فهلسهفا وى یا بۆ وان مهترسیدار گههاینه و هویرك ژ خوهره شرۆڤهكرینه كانێ رامانا و ئارمانجافهلسهفا وى چیه، لهورا ژى پشتى مرنا وى ب 300 سالانژى وهكى كهلهمێ ناڤچاڤێن خوه د بینن و ههڤركیێ ل گهل پهیكهرێ وى یێ پیرۆز دكن ل ڤێره و گرۆڤه ژبۆ راستیا ئاخفتنا من دێ دو نموونان ئینم ل سالا 1983 ئهم وى چاخى خوینكارێن ئاماده ییا زاخۆ بووین ئهوا كو نوكه ژى ل جهێ خوهیه ل ژێریا تاخێ گوندكى ههمبهر تاخێ (كریستیانان) نهسارا ل ههمبهر ئامادهییێ فلكهك بچیك ههبى و پهیكهرهك یێ ههزرهتێ خانى ل سهر بۆ كو د پهیكهریدا پهرتووكهكا مهزن دا بوو بهر سینگێ خوه و ئهگهر ئهز شاش نهبم پهیكهر ژ ئالیێ پهیكهرتاشێ ناڤدار قدرى حهیرانڤه هاتبوو تراشین ل سپێدههیهكا زڤستانا ههمان سالێ ئهم هاتینه خویندتگههێ، لێ مخابنى پهیكهرێ ههزرهتێ فیلهسۆف و ههلبهستڤانێ كورد خانى نه ل جهێ خوهیه ههر ههمان رۆژێ بهعسیان پرۆپاگنده دكرن و بكهنیڤه دگۆتن: شڤێدى خانى یێ گرتینه بۆ لهشكریا مللى (الجیش الشعبی) ئهڤه ژى وهكو یاریپێكرنهك و بریندار كرنا ههستێ كوردان ئهڤ بابهته بۆ من بوویه جهێ داخهكا مهزن و گهلهك دووڤچووون من كر ههتاكو رۆژهكێ خوهدیێ ئهو فرنا دكهڤته ههمبهر جهێ پهیكهرى ناڤێ وى رهجهبه و برایهك یێ وى شههیدێ ئهنفالێن رهشه بۆ من كره ئاخفتن و گۆت ل دهمژمێر سێ و نیڤى شهڤێ هندهك كهسێن چهكدار و ب جلێن زهیتوونى دهرێ فرنێ تاریكرن و گوتنه من خهبهنكێ بینه خوار و ته ئهم نهدیتینه گۆت منژى گۆته وان بهلێ گۆتى لێ د جههكێرا من دیتن (شوفل) دۆزهرهك مهزن ئینان و دانه بن پهیكهرى و ل ئخێدان و شكاندن پاشێ راكرن و برن ئاڤێتنه د گهرهكا كویرا خابیرێ زاخۆ دا . بهلێ بهعسیان و رژێما سهددامى هۆسا و ب ئهڤى شێوهى كینا خوه دهربرین و هۆسا گۆتنه خانى ئهم باش تێ دگههین ته بهرى هنده سالان چ شیرهت ل گهلێ خوه كریه … پشتى 34 سالان پێر 26/06/2017 رهشهكێن سهرسهختترین دوژمنێ ههبوونا كوردان رهجب ئهردوغان و ل بازیدێ جهێ كو ههزرهتێ خانى وهغهرا داویێ كرى و مهرقهدێ ویژى ههر ل وره شۆفینزم و رهشهكێن ئهردوغانى پهیكهرێ خانى ل وێرێژى شكاندن ل پێش چاڤێن ب سهدان ژ خهلكێ باژیرێ بازیدێ دو دهم و جهێن جودا و یهك رهوش : ل سالا 1983 یێ رژێما ئێراقێ داد و بێ داد ببى ژبهر دوربێن شۆرشێن كوردى و خوه نیشاندانێن خویندكارێن زانینگهها سلێمانیێ و چهلهنگیێن تهڤگهرا ئازادیخوازا كوردستانێ و ل ئالیێ دن د شهرهك مهزن دا بوو ل گهل ئیرانێ ئها د وى دهمی دا و وێ تهنگاڤیێ تاوانا شكاندنا پهیكهرێ خانى ئهنجامدا. ئیرۆكه رژێما شۆفینزم و رهگهزپهرستا تركیا و حوكمهتا ئهردوغانى یا ب ههمان رهوش و كاودانێن بهعسیان یێن وى دهمیدا دهرباز دبیت روژانه گرێلایێن كوردان ل ناڤخوییا تركیا دربێن گران ڤهدوهشیننه سوپاو جهندرمێن وان و رۆژانهژى شكهستنهكا دبلوماسى دخویت و یا ژ ههمیێ بۆ حوكمهتا ئاكهپێ كلێزتر سهركهفتنێن یهك ل پهى یهكێن رۆژاڤایێ كوردستانێنه، لهورا ژى ژ تهنگاڤیا خوه ئێریش بره سهر پهیكهرێ فیلهسۆف و ههلبهستڤانێ كورد ههزرهتێ ئهحمهدێ خانى.
