شێوێ دهربرینێ
چارهنڤیس
شێوێ دهربرینێ
سهرهاتیهكا چینی یا ههی دبێژیت مالهكێ خودێ زارۆیهكێ كوڕ ب رزقێ وان كر، جیرانێن وان هاتن پیرۆزباهیان لێ بكهن، جیرانێ ئێكێ گۆتێ: (چهند زارۆكهكێ جوانه! بێگومان دێ بیته سهركردهكێ مهزن..).
خێزانا مالێ ههمیێ سوپاسیا ههستێ وی كر و خوارن و ڤهخوارنێن تایبهت پێشكێشكرن و ب دلێن خۆش زڤری..
جیرانێ دووێ گۆت: (چهند زارۆیهكێ تازه یه بێگومان دێ بیته بازرگانهكێ زهنگین و كهسهكێ ناڤدار..)
دیسا خێزانا مالێ سوپاسی پێشكێشكرن و خوارن و ڤهخوارنێن تایبهت دانێ و ئهو ژی ب دلێن خۆش دهركهفت. جیرانێ سێ یێ سهحكره زارۆی و گۆت: (ئهڤ زارۆیه دێ مریت!)
خێزان ههمی هاتنێ قوتان و راخشاندنه ژدهرڤه، ل گهل هندێ راستیهك یا گۆتی و بهس، چونكی ههر كهسێ ببیت دێ مریت ژی، لێ بهلێ چ راستی؟ و ل چ دهراڤ؟ و چهندا پێدڤیه د ڤێ ههلكهفتێ دا بێته گۆتن؟..!.
ههر پهیڤهكا بهێته گۆتن دڤێت بهری هینگی خودان هزرێن خوه تێدا بكهت، نهبێژیت یا بچووكه و چنینه، تشتێ ژ دهڤی دهركهڤیت جههكێ ههی پێشوازیێ دكهت، گوهێن ههی دڤهكرینه، ههستێن ههی د ساخ و د ههستیارن، كارتێكرنا خوه دێ ههبیت،
ب تایبهت دهمێ مرۆڤ مژار و كاودهنهكێ نهیێ نۆرمال ببینیت، یان كهسهكی د كاودانهكێ تایبهت دا ببینیت، رهوشهكا نه چاڤهرێكری ب سهرێ ئێكی بێت، دڤێت گهلهكێ هشیار بیت، ههر وێ گاڤێ خوه نهكهته حاكم و بهرپرس و شههرهزا و ڤهكۆلهر و دهست ب بریاران بكهت و زیكا حوكمی ل سهر خهلكی و كاودانان نهدهت و بۆچوونا خوه نه راگههینیت و بزانیت هندهك تشتا مایێ وی تێ ناچیت و شۆلێ وی نینه، ههكه كهفته بهر سنگێ وی یان ڤیا بۆچوونا خوه بێژیت، پێدڤیه ب ههمی بهرپرساتی و حورمهت و رهوشت بۆچوونا خوه بێژیت، ههكه لایهنێ باشیێ ١٪ سهدێ ژی بیت نابیت بهێته ژبیركرن،
جهێ مخابنیێ یه مرۆڤ خوه بكهته زێرهڤانێ خهلكی و كاودانا و رهوشێن نه نورمال، هێشتا مریشكێ هێك نهكری بێته گۆتن كو چار هێك ل سهر ئێك یێن كرین و خودانی دڤیا بفرۆشیته فلانكهسی بهس پا هندهك بوونه رێگر و نههێلا، ڤێجا خودانی ههدار نهما رابوو ئاگر بهردا مریشكا خوه، هێشتا بسم الله قدقدا مریشكێ یه.
خواندنا نیگهتیڤ بۆ لڤین و گۆتن و ههلویستێن خهلكی شۆلی گهلهك خرابتر لێ دكهت، كهس بلا هزر نهكهت كو یێ ب گۆتنا هندهك تشتان ل سهر مژارهكێ و د كاودانهكێ ههستیار دا یێ تشتهكێ باش دكهت! ههر چهند حهتا هندهك راستی ژی بن دڤێت بهرپرساتیا خوه یا مرۆڤی و رهوشتی ژبیر نهكهت.
مهراقا زانینا تشتان ژ ههمی كهسان و ژ ههمی شۆلان و ژ ههمی مژاران یا بوویه ئێشهكا گران و كوور ل دهف تاكێن جڤاكی ههمیێ، ئهڤه نیشانێ باشیێ نینه، و یێ مهراق ژی دكهت قهت ل هیڤیا گوهلێبوونا تشتهكێ باش و یێ خێرێ نینه، بهلكی گوهێ وی بهس یێ ل هیڤیا دانانا موركا قوبحهت و خرابیێ ل سهر ڤی و یێ دی، ڤێجا دا ئهو ژی وهكی خوه ڤهگوهێزیت، ماشا الله ب خێرا تۆرێن جڤاكی یێن ئهنترنێتێ ژی دیوانا ههمیان یا تژی یه. ئهو نهمهزنیه مرۆڤ نێچیرڤانێ شاشی و خهلهتیێن جڤاكی و پێكهاتێن جڤاكی بیت، پاشێ ببیته حاكمێ رهفتارا وان، دهستخۆشی و لایكێن تۆرێن جڤاكی ڤێ رهنگێ رهفتارێ حهلال ناكهن، دڤێت مرۆڤ پێ نه خاپیێت.
