كوردبـوون ناسنامەیا مەیە
ئيحسان ئـامێدی
كورد ژ كەڤنترین مللەتێن دەڤەرا رۆژهەلاتا ناڤینە و ب ئاشتیانە ل كوردستانێ ئاكنجی بووینە و ئاشتیخوازن و دلسۆزن و خۆش باوەرن و رێزێ ل بیانیان و جوداهیێن رەگەزی و ئەتنی و ئایینی دگرن، و فراوانخوازی نەكریە و شەرین داگیركرنێ وتالانكرنێ نەكرینە، ڤیایە ب ئەولەهی و ئازادی وسەرفرازی د وەلاتێ خۆ دا بژین.
كوردان هەمی پێكهینەرین خۆیێن نەتەوەیی هەنە و ژ نەتەوەیێن دی د جودانە؛ ب جوگرافیێ، مللەتی، زمانی، جلوبەرگ، رەوشت و تیتال، كولتوور و رەفتاران، مللەتەكێ نەرمە و سەرەدەریەكا ئەرێنی دگەلدا پێكهات و لایەنان دكەت.
سەرۆك د پەرتووكا خۆدا ؛بۆ دیرۆكێ دبێژیت: (كورد نەتەوەیەكە، خۆدان دیرۆك و جوگرافیا و زمان و رەوشەنبیری و رەوشت و تیتالێن خۆ یێن تایبەتە و ب هزاران سالە ل سەر ئاخا خۆ دژیت، ب درێژاهیا ڤی ماوەی یێ پێگیربوویە ب هەمی بنەمایێن لێبۆرینێ و ب هەڤرا ژیانێ، جهێ سەرفرازیێ یە رهوریشالێن رەوشەنبیریا پێكڤەژیانێ دگەل نەتەوە و ئولێن دیتر د ناڤا كوردان دا د كوور و دیرۆكینە، د ماوەیێ بۆری دا نەتەوا كورد شیایە خۆ ژ گەلەك بزاڤێن بۆهژاندنێ و ژ ناڤبرنێ رزگاربكەت و بەر سینگێ هەر بزاڤەكا بۆ ڤێ مەرەمێ بێتەكرن؛ بگریت.
بەری پێنچ سەد سالان وەلاتێ كوردان ل سەر هەردو ئمبراتۆریەتین ئۆسمانلی و سەفەوی هاتیە لێكڤەكرن، پشتی جەنگی جیهانیێ ئێكێ بێی ڤیانا وان ل سەر چار دەولەتان هاتە لێكڤەكرن. ڤی لێكڤەكرنێ رەوشەكا جیۆسیاسیا ئالۆز و ب گرێك ئینا پیش، مخابن ل چ پارچەیان ژ ڤان چار پارچەیان باوەری ب مافێن رەوا یێن كوردان نەئینان و حاشاتی ژبوونا كوردان هاتەكرن، د ئەنجامێن ڤێ سیاسەتا پڕ شاشی دا؛ شەرەنیخەكا دویر و دریژ هاتە مەیدانێ دا، نە ئەڤ حوكمەتە شیان كوردان ژناڤببەن و نە ژی كورد شیان وان حوكمەتان بهەڕفینن. د ئەنجامدا زیانڤێكەفتیێن سەرەكی گەلێن دەڤەرێ بوون، و ئاشتی ل ڤێ دەڤەرێ بنەجه نەبوو، و خوینەكا زۆر هاتە رێتن، ئەڤ رەوشا نەدروست دبێژیتە مە پێدڤییە هەردو ئالی سەرژنوی پێداچوونی د خۆدا بكەنەڤە، ل شوینا شەڕ و حاشاتیكرنێ هزرێ ل چارەسەریەكا ئاشتی و دیموكراتی بكەن. ژ ئەنجامێ ڤی كەتوارێ د ڤان سەد سالان دا دروستبووی؛ هەر پارچەیەكێ تایبەتمەندیا خۆ پەیداكریە و د شیان دا نینە ئاریشە و چارەسەریێن هەر پارچەیەكێ ببنە نموونە بۆ پارچەیا دی، دڤێت ئارێشەیێن هەر پارچەیەكێ ل دویڤ تایبەتمەندیێن وێ و كاودانێن وێ ب رێكا دیالۆگ و و دانوستاندنێ و ریكێن ئاشتیانە و دیموكراسی بێهێنە چارەكرن).
ل ڤان سەد سالێن بۆرین دا، ڤێ دابەشكرنێ و لێكڤەكرنیێ باندۆرەكا مەزن ل بزاڤا رزگایخوازیا نەتەوەیا كوردستانێ كریە، بزاڤێن سیاسیێن رزگاریخواز ب شۆرشین چەكداری ڤە ل هەر چارپارچەیان سەرهەلداینە و تووشی هەلنگفتنێن مەزن بووینە و تنێ ل كوردستانا باشۆر یا ب سەر ئیراقێ ڤە شیایە هەرێما كوردستانێ وەكو قەوارەكێ نەتەوەیێ دەستووری ب دەستڤەبینیت و دانپێدانەكا نێڤدەولەتی دابینكەت و گەشەیێ پێ بكەت. ئەوێن دیتر ل رۆژئاڤا دەڤەركا دەستهەلاتداریەكا خۆ مالی چێكریە، لێ هشتا بارودۆخەكی مژۆكیێ مەترسیدار هەیە، و ل باكۆر خەباتا نیڤ سەدەی ژ قوربانیدانێ یا بوویە پرۆسەكا ئاشتیێ یا لاواز بێی باسی مافێن نەتەوەیێن كوردستانێ بكەن، و ل رۆژهەلاتێ بێدەنگیێ پەرێ خۆ ل سەر هەمی پرۆسەیا سیاسی و مافێن كوردان دا دایە.
زمان توخمێ بنەكیێ نەتەوەبوونێ یە و ل دەف كوردان زمانێ كوردی ب جوداهیا زار و دەڤوكا ڤە پیروزیا خۆ هەیە، و هەر كوردەك ل كیرێ بیت شانازیێ ب كوردبوون و زمان و كلتورێ خۆ دبەت.
سەرۆك بارزانی ب هەلكەفتنا رۆژا جیهانیا زمانێ دایكێ د پەیاما خۆ دا دبێژیت: (زمانێ دایكێ هێڤێنێ رەسەنایەتی، ناسنامە، هوشیاری و هەڤدەنگیا نەتەوەییە، پاراستنا وی ئەركەكێ نیشتیمانییە ل سەر مللێن هەمیان).
هێژا نێچیرڤان بارزانی ل بیرەوەریا رۆژا جیهانیا زمانێ دایك دبێژیت: (پاراستنا زمانێ دایك، پاراستنا ناسنامە و مێژوویا دەوڵەمەند و داهاتوویێ كوردستانیێ یە).
هێژا مەسرور بارزانی ب هەلكەفتنا رۆژا جیهانیا زمانێ دایك دبیژیت: (زمان، بنەمایەكێ گرنگ و سەرەكیێ بوون و ناسنامەیا نەتەوەیی و نیشتمانیا مەیە. حوكمەتا هەرێما كوردستانێ، پابەندبوونا خۆ ب گرنگیدان ب زمانێ كوردی و زمانێ هەموو پێكهاتەیێن گەلی كوردستان دوپات دەكەتەڤە).
هۆسا خۆیا دبیت و ل دویڤ گۆتنێن هەرسێ بەرێزان ژی پرسا نەتەوەیی پرسا زمانی یە، و زمانە مە ژ نەتەوەیێن دیتر جودادكەت، لەو پێدڤیە گرنگیەكا پتر ب زمانێ كوردی بهێتەدان، و هەمی دەولەتین پارچەكا كوردستانێ داگیركری زمانێ كوردی ب زمانەكێ فەرمیێ دەولەتێ دانیت و كوردان ژی بژەتە هەڤپشك د دەولەتێ دا دا ئاشتی و ئاسایش و سەقامگیری جێگیربیت.
ژلایەكی دی ڤە، دیارە هشتا نەتەوەیێن دەولەتدار كوردبوونا كوردان ناپەژرینن، لەوان ئەڤە چەندین جارە میدیاكارێن عەرەب پسیارێن كوردبوونێ دگەل رێزدار مەسرور بارزانی دئازرینن، بەرێز ژی ب سەرفرازانە بەرسڤێ لێ ددەت.
ل دیدارا كەنالێ سكای نیۆزێ عەرەبی ل هەشتی شواتا ٢٠٢٦ ریزدار مەسرور بارزانی سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ل گوپیتكا جیهانیا حوكمەتان ل (دوبەی) بەرسڤا میدیاكارێ عەرەب عیمادەدین ئەدیب ب ئنگلیزی ددەت..
نە كێشەیە كو ئەز كوردم
تنێ ئەوێن تەعەدودیێ رەد دكەن و رێزێ ل رەگەزێن دی نەگرن، ناسنامەیا كوردی ب كێشە دبینن!
ئەز كوردم و خۆدێ ئەز كورد دروستكریمە، چ جاران نەشیم نكۆلیێ لێ بكەم و شانازیێ پێ دبەم چ ئەز ل ئیراقێ بژیم یان ل هەر جهەكێ دی، ئەز كوردم و نەشێم ناسنامەیا خۆ بگوهۆرم و چ جاران ژی ناگوهۆرم، تنێ ئەوێن فرەیێ رەتدكەن و رێزگرتنا رەگەزی نەكەن، ناسنامەیا كوردی ب كێشە دزانن. كوردستان هاتیە دابەشكرن د مێژوویێ دا و میژوو یا دادپەروەر نەبوو ل بەرانبەر دۆزا كوردی.
هەرەوسا ریزدار مەسرور بارزانی ل كۆربەندێ ئاشتی و ئاسایشێێ ل رۆژهەلاتا ناڤێن ئەوا ل دهۆكێ هاتیە بەستن ل رۆژێن ١٦ و ١٧ و ١٨ چریا دوێ یا سالا ٢٠٢١، بەرسڤا رۆژنامەڤانێ بەریتانی مارتن شولۆف ددەت دەمێ پسیار ژی كری، (رێكێ بدە من پسیارەكێ ژتە بكەم وەكو سەرۆك وەزیرێن كوردستانێ: تو كوردی بەراهیێ یان ئیراقی بەراهیێ؟)، دەمل دەست رێزداری بەرسڤ لێدا و گۆتێ.. ئەز كوردم.
ئەز كوردم.. بەرسڤەكا سادە و پڕ رامان و پەیام و مەبەست بوو، بەرسڤەك بوو دەربڕین ژ راستیەكا مێژوویی و جوگرافی و مرۆڤاتی یا هەر تاكەكێ كورد دكر وەكو رۆژێ گەش دكەت.
بەلێ ئەم كوردین و شانازیێ ب كوردبوونا خۆ دبەین، ئەم كوردین و ل كیڤە بژین هەر ئەم كوردین و زمانێ مە كوردی یە و هەتا ماینە ژی هەر دێ كوردبین.
ئەم باوەرین ما دەم سەرۆكێن مە هۆسا دلسۆزێن كورد و كوردستانێنە، كوردستان ل دەمێن نێزیك دێ ب ماف و ئارمانجێن خۆ یێن نەتەوەیی شاد بیت و گەلێ وێ ژی سەرفراز بیت.
