كێ زیرەكییا چێكری داهێنایە؟
زیرەكیا چێكری (AI) ب دەستێ كەسەكێ ب تنێ نەهاتیە داهێنان؛ بەلكو ئەنجامێ كارێ چەندین زانا و بیركارانە د درێژاهیا دەمیدا، لێ ئەگەر ئەم ل دویڤ دیرۆكێ بچین، ئەڤ ناڤێن ل خوارێ گرنگترینن:
1. ئالان تورینگ (Alan Turing) پترییا جاران وەك بابێ (زانستێ كۆمپیۆتەری) دهێتە نیاسین. ل سالا ١٩٥٠، وی پرسیارەكا گرنگ كر: ئەرێ ئامیر دشێن هزربكەن؟ و تاقیكرنا ناڤدار یا (Turing Test) بۆ پیڤانا زیرەكیا ئامیران داهێنای.
٢. جۆن مەكارتی (John McCarthy) ئەو كەسە یێ كو بۆ ئێكەم جار زاراڤێ “Artificial Intelligence” (زیرەكیا چێكری) بكارئینای. ئەو ئێك بوو ژ رێكخەرێن (كۆنفرانسێ دارمۆس) ل سالا ١٩٥٦، كو وەك دەسپێكا فەرمی یا ڤی زانستی دهێتە نیاسین.
٣. مارڤن مینسكی (Marvin Minsky) ئێك بوو ژ دامەزرێنەرێن تاقیگەها AI ل زانكۆیا MIT و كاریگەریەكا مەزن ل سەر گەشەپێدانا تۆڕێن دەماری هەبوو. كورتیەكا دیرۆكی: بەری سالا ١٩٥٠: هزرا فەلسەفی هەبوو كو ئامیر دشێت كارێ مەژی بكەت. ل سالا ١٩٥٦: ل كۆنفرانسێ دارمۆس، AI وەك بوارەكێ زانستی یێ سەربەخۆ هاتە ناساندن و ئەڤڕۆ: ب هەبوونا داتایێن مەزن و كۆمپیۆتەرێن ب هێز، ئەڤ خەونە بوو راستی.
