ل سالا 1974 دا بمە پێشمەرگە‌ تەمەنـێ‌ من یێ‌ بچویك بوو...

ل سالا 1974 دا بمە پێشمەرگە‌ تەمەنـێ‌ من یێ‌ بچویك بوو ئەز قەبویل نەكرم

5

دیدار: رەمەزان دەشتمری/ زاخۆ

5-10

ب تنێ‌ دو چەك دگەل خوە برن. ژ نویكا تڤەنگەكا ژ جۆرێ‌ كلاشینكۆف و دگەل شەش ساجۆڕان تەسلیمی من كرن، ڤێجا دەمێ‌ من ئەو ساجۆر ل پشتا خوە گرێداین و تڤەنگ دایە ملێ‌ خوە و من وەسا تەخمین كر كو ئەز ب تنێ‌ مێرخاسێ‌ دەڤەرێ‌ مە، و قەهرەمانێ‌ هەرچار سنورا مە. ل ئەوی دەمێ‌ گەڕیانا مە یا پێشمەرگەیی ژ دەڤەرا بەرێ‌ گارەیی و دەڤەرا نهێلیا و بۆ هەتا گوندێ‌ كافیا مە گەڕیان لێ‌ دكر و چاڤدێریا ئەڤێ‌ دەڤەرێ‌ دكر. ل سالا 1978ی جارەكێ‌ مە بەرێ‌ خوەدایێ‌ ئەڤە مەفرەزەیا مەحمود ئێزدی بۆ لایێ‌ مەڤە هات و بڕیاردان كو چالاكیەكا لەشكری ل دەڤەرا مرێبا بكەین، مەفەرزا مە یا فەرماندە محەمەد خالد بوسەلی و مەفرەزا مەحمود ئێزدی بۆ دەڤەرا شێخان چوین و هەتا گەهشتین بۆ چیایێ‌ خێرێ‌ ل هنداڤێ‌ دەڤەرا مرێبا مە بێهنا خوە ڤەدا و ڕوینشتن خوار. پاشی ئەم بۆ بنێ‌ چیایێ‌ خیرێ‌ چوینە خوار و قەدەرەكێ‌ ب ڕكێ‌ چوین ل ئەوی دەمی شڤانێن عەرەبان ب مە حەسیان و تەقە ل مەكرن، و هەر دوی دەمی دا عەسكەرێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ ژی هات و ئەم جارەكا دیتر بۆ پاشڤە ڤەگەربایین و جارەكا دیتر بۆ چیایێ‌ خێرێ‌ ڤە هاتین و مە قویناغا دەهـ كیلۆ مەتر ڕێك بڕین و بۆ چیایی ڤە هاتین، ئەم ژ ناڤ حكومەتێ‌ دویر كەتن و مە خوە ل وێرێ‌ هەشاردا ڤە ب ڕاستی ل ئەوی دەمی ئەم گەلەك وەستیاین و هندەم ژ هەڤالێن مە كەفتن و ئێدێ‌ ئێكجار نەشیان ب ڕێكێ‌ بچن، و هەڤالەكێ‌ مە یێ‌ پێشمەرگە ب ناڤێ‌ خەلیل دێركی كو خەلكێ‌ كوردستانا ڕۆژئاڤایێ‌ بی ئەو ما دناڤ دەستێن ئەسكەرێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ دا و دەمێ‌ ئەسكەر گەهشتینێ‌ دو گولەیێن كلاشینكوفێ‌ لێدان و كوشتن و سەرێ‌ وی ژێڤەكرن و دگەل خۆە برن و جارەكا دیتر پاشدا زڤڕین. هەما ئەم هەمی كەفتن سەر ئەردێ‌ ل ئەوان شكەفتان ڤە مە خۆە دڕیژكر و ڕاكەتین. پشتی هەڤالێ‌ مە شەهید كەفتی ئەم چوون مە كەلەخێ‌ وی ئینا و ل جهێ‌ ڤەشارت و بۆ دەڤەرێ‌ زڤڕین. و ل دەمێ‌ ئەم گەهشتین هەشارێ‌ خودێ‌ ژێ‌ ڕازی محەمەد خالد بوسەلی گوتە مەحمود ئێزدی: مەفرەزا مە دێ‌ ل ئەڤی گەلی بێهنا خۆە ڤەدەت و بلا مەفرەزا وەژی بچن ئەڤی گەلیێ‌ دیتر بێهنا خۆە ڤەدن، محمود ئێزدی گوت: بوچی ئەم پێكڤە دگەل ئێك ل هوشارێ‌ نابین؟، محەمەد خالد بوسەلی گوت: هوسا ب ئەمانت ترە و ژێك جودا بین و بێهنا خۆە ڤەدین. ئەوبی مەفرەزا محمود ئێزدی چوول گەلیەك دیتر بێهنا خۆە ڤەدان بەلێ‌ ب مخابنی ڤە هەر دوێ‌ شەڤێ‌ دا محمود ئێزدی ب دەستێن نەحەزان هات شەهیدكرن، ڕۆژەكا دیتر ئەم یێن ل بنێ‌ دارەكا گویزێ‌ ل گەلیێ‌ گوندێ‌ گویزێ‌ ل هەشارێ‌ دا دڕوینشتینە خوار و مە بەرێ‌ خۆەدایێ‌ هێرشا ئەسكەرێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ دگەل شەش فڕوكەیێن هەلیكوپتەران بۆ لایێ‌ مەڤە هات و ئەز دێ‌ ئەڤێ‌ چەندێ‌ بۆ مێژوویێ‌ دبێژم هەڤالەكێ‌ مە ب ناڤێ‌ عەبدوللا رەمەزان تڤەنگا ئەوێ‌ ب دوراتیا سێ‌ پێگاڤان ل دویری ئەویبی ژ بەر نێزیكبونا و دەورا ئەڤان فروكەیێن هەلیكەپتەر هند یێن نزم بین و ل دور مە دزڤڕین نەشیا خوە ب گەهینت تڤەنگا خۆە و هەلگریت. بەلێ‌ باشتی ئەڤان فروكەیان تەقە و ڕەمی ل مەنكر و جارەكادیتر پاشدا زڤڕین.
هەر ل سالا 1978ی ئەم بۆ گوندێ‌ كافیا چووین و سمینارەك بۆ خەلكێ‌ گوندی هات دان و دناڤ بابەتێ‌ سمینارێ‌ دا بەحسێ‌ خوەڕاگری و هەستا نەتەوەیی و نیشتمان پەروەری هات گوتن. ل دەمەكێ‌ گوتن ئەڤە هێرشا ئەسكەرێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ بۆ ناڤ گوندێ‌ كافیا هات و دشێم بێژم دەور و بەرێن گوندی گرتن و ل بتنێ‌ كورە ڕێكەك هەبوو ل پشتا گوندی ئەم شیان ل ئەوێ‌ ڕیكێ‌ بچن و خۆە قورتال بكەین، و ئەم گەهشتن بۆ سەرێ‌ چیایی و هەند ڕەز ل وێرێ‌ هەبوون مە خوە ل ناڤ ئەوان ڕەزاندا ل بنێ‌ ئەوان دارێن هەژیر و باهیڤان دا خۆە هەشاردا، بەلێ‌ ڕۆژا ئێكێ‌ ئەم گەلەك تێهنی بین و گەلەك بێ‌ چارەبین و ل هەردو ڕۆژێن دیتر ئەو تریێ‌ رەزی دەرمانكری بی و هەر پێشمەرگەیەكێ‌ ئەو تریە دخوار دهلاڤێت و هناڤێن وە دچون و ب ڕاستی ل ئەوان هەرسێ‌ ڕۆژێن ئەم ل وێرێ‌ ماین گەلەك پەریشان بووین و بێ‌ هێزبووین، ل دەمەكێ‌ من بڕیاردا ئەز بۆ هەڤالان بچەمە ئاڤێ‌ و هەر چەندە ڕویبارێ‌ ئاڤێ‌ ژمە پچەكێ‌ یێ‌ دویر بوو. من هەژمارا پازدە مەتارێن ئاڤێ‌ یێن هەڤالان هەلگرتن و من قەستا ڕویبارێ‌ ئاڤێ‌ كر و ئەز ل بن دارەكا چنارێ‌ ڕوینشتم و من مەتارێن ئاڤێ‌ داگرتن، ل دەمەكێ‌ من بەرێ‌ خۆە دایێ‌ هەژمارا پتر ژ پێنجی ئەسكەران د بەر منڕا دا بورین، هەما ژ ترساندا ئەز هشك بووم و من خوە ل جهێ‌ خوەدا مت و بێ‌ دەنگ كر، ل دەمەكێ‌ من بەرێ‌ خوەدایێ‌ ئەسكەرەك بۆ دەف ئەوێ‌ چنارا من ل بنی من خوە لێ‌ هەشاردایی هات دا ئاڤێ‌ ڤەخوت ئەوبی ئەسكەرەك هەڤالێ‌ وی گازی كرێ‌ و گوتێ‌: وەرە دا ئەم بچین. پشتی ئەو ئەسكەر ژمن دویر كەفتین من دەستدا ئەوان مەتارێن ئاڤێ‌ و بلەز من خۆە گەهاندە دەف هەڤالان، خالێ‌ من محەمەد خالد بوسەلێ‌ گوتە من: بوچی تو بێ‌ ڕەزامەندیا من چوویی و جاردی دەست ئاڤێت گوپالێ‌ حەیزەرانی ئەز گەلەك قوتام و من نەشیا چ لڤینا بكەم، ژبەر كو ئێك بەرپرسێ‌ منبی و یا دوێ‌ خالێ‌ من بی ژبەر ئەڤێ‌ چەندێ‌ من خوە ل بەر قوتابنا گوپالێن ئەوی گرت، بەلێ‌ پا من وەك مێرانێ‌ و چالكی كر ژبو ئەوێ‌ ئاڤا من بۆ هەڤالێن خۆە كری و بۆ ماوێ‌ سێ‌ ڕۆژان مە دەبارا خۆە ب ئەوێ‌ ئاڤێ‌ بوراند و پشتی بورینا سێ‌ ڕۆژان ئەسكەرێ‌ حكومەتا ئیراقێ‌ جارەكا دیتر پاشدا زڤڕی و ئەم بۆ دەڤەرێ‌ هاتین خوار. گەهشتین ناڤ زومێن هندەك مالان ئەو مالە ل بن كەپرادابین. منژی گوتە ژنەكا دانەعەمر خالە تكا هندەك نانێ‌ بدەمە. ئەڤێ‌ خالەتێ‌ بەرسڤا مندا و گوت: خالە تدێ‌ زەقنەبیتێ‌ دەتە هەوە ئەم چ ژهەوە دزانن ب ڕۆژێ‌ ئەسكەر و چەتە دهێن و ب شەڤێ‌ پێشمەرگە ئهێن ئەم نزانین هوین چ كەسن، منژی گوتێ‌ خالت: ئەم پێشمەرگەینە. چەوا ئەڤێ‌ خالەتێ‌ زانی ئەم پێشمەرگەینە گەلەك ب خوەڤە چوو و وەكی شەرمزاریا لێهات و داخوازا لێبورینێ‌ ژمەكر و گەلەك قەدرێ‌ مەگرت و مە فراڤین خوار و ئەم بۆ كوردستانا باكور هاتین و هەتا گەهشتین گوندێ‌ كەزوانكێ‌ ل دەڤەرا قەشویریا و ئەم گەهشتین بەر تەنشتا كەڤرەكێ‌ و مەبەرێ‌ خوەدایێ‌ مەفرەزەیەكا پێشمەرگەیی یا ل بەر ئەوی كەڤری د هەشارێ‌ دانە. دەمێ‌ خالێ‌ من محەمەد خالی بوسەلی ل بەراهیكا مە دچوو و سلاڤی ئەوان كر و من دیت زەلامەكی گر و بلند ئێكسەر ڕابی سەرخوە و بەر ب محەمەد خالد ڤە هات و هەردویان خۆە ئاڤێتن ئێك و دو هەمبێزكرن و پرسیارا ساخلەمی و رەوشا ئێكودو كرن. پشتی من پرسیارا ئەڤی كسی كری گوتن: ئەڤە حەمید حەفزوللایە ئەو ژی مروڤێ‌ مە یێ‌ پساغابی، بەلێ‌ من تازە ئەو دیت و پاشی ئەز چووم دەستێ‌ وی و من خۆە پێ‌ داناسكرن. مە خاترێ‌ خۆە ژ حەمید حەفزوللایێ‌ هەڤالێن وی خواستن ئەم بۆ بارەگایێ‌ كوماتەیی هاتین. پشتی بورینا چەند ڕۆژەكان ل بارەگایێ‌ كوماتەیی مە بێهنا خۆە لێ‌ ڤەدایی و جارەكا دیتر ئەم بۆ دەڤەرا زاخۆ بۆ جەولێ‌ هاتین، بۆ ماوێ‌ بیست ڕۆژەكان ئەم ل دەڤەرێ‌ ماین بەلێ‌ مە چ چالكیێن لەشكری ئەنجام نەدان، ب تنێ‌ مە كارێ‌ ڕیكخستنێ‌ دكر، هەر ل هاڤینا سالا 1977ی مە بەردەوامی دا جەولێ‌ و ل دەڤەرێ‌ ماین و ل دویف بڕیارا سەركردایەتیا شۆڕشێ‌ هەژمارا چەند كەسێن گۆمان لێكری ژلاێ‌ مەفرەزا مەڤە هاتن دەستەسەركرن و بۆ بارەگایێ‌ كوماتەیی هاتن ڕەوانەكرن، ل دەستپێكا سالا 1978ی شەهید سامی شنگاری بۆ بارەگایێ‌ كوماتەیی ڤە هات و ل ڤێرێ‌ هەژمارا كادرێن سیاسی یێن پارتی ل دەڤەرێ‌ بەرەف زێدەبونێ‌ ڤە دچوو، ل دەمەكێ‌ كاك كەریم شنگاری گوت من سەعدەدین: تو دگەل چوار پێشمەرگەیان ڕابن هەرن ل بنێ‌ گەلی ل سەر ڕویبارێ‌ خابیری دێ‌ كەسەك ئێت هوین دگەل خۆە بینن و هەرن ڤێرێ‌ ڤە، ئەمژی ڕابین چوین و ل سەر ڕیوبارێ‌ خابیری ماین ومە هندەك ماسی گرتن و مە فراڤین خوار و ل دەمەكێ‌ مە بەرێ‌ خۆە دایێ‌ ئەڤە سێ‌ زەلام بۆ لایێ‌ مەڤە هاتن و دەمێ‌ سلاڤی مەكرین و مە سلاڤا ئەوان وەرگرت و پرسیارا ئەوان كری، گوتن: ناڤێ‌ من ئەحمەدە و دێ‌ بۆ دەف جەنابێ‌ كاك كەریم شنگاری چین، من گوتێ‌:

کۆمێنتا تە