مالا مە وەكی بنگەهەكێ ساخلەمیێ بوو، بریندارێن پێشمەرگەی دەرمان دکـرن
دیدار: رەمەزان دەشتمری / زاخۆ
5-6
چالاكیا دووێ ئەم چوون بۆ لێدانا ڕەبیا تەنشتا گوندێ سەرسیلاڤكێ مە ل ئەوێ ڕەبیێ دا بەلێ ئەڤ ڕەبیە نەهات ڕاكرن. ئەوبی پشتی بورینا دوو هەیڤان د ئەركێ پێشمەرگایەتیێ دا وەك بێهنڤەدان ئەز بۆ مالێ هاتم و بۆ ماوێ بیست ڕۆژان ل مالێ من بێهنا خۆە ڤەدا و جارەكادیتر ئەز بۆ ئەركێ پێشمەرگایەتیێ چووم. ئەڤێ جارێ ئەركێ مە یێ پێشمەرگایەتیێ بۆ دەڤەرا گولیا و وان گوندێن بەر لێڤا ڕویبارێ خابیری هاتین. هەر وەسا ل ڕۆژا 24/8/1984ی هێرەشا مەزن یا لەشكرێ حكومەتا ئیراقێ و دگەل فەوجێن جاشان بۆ سەر دەڤەرا لیژنا ناوچا زاخۆ و لیژنا ناوچا دهوك هات و شەڕێ هەری دژوار كەتە دەور و بەرێن گوندێ ئەرمشتێ و بۆ لایێ لیژنا ناوچا دهوكێ شەرێ هەری دژوار كەتە پشتا گوندێ زێوكا عەبو وگوندێ ناڤشكێ و بانیا گوندێ ئوزمانا، ل ئەوی دەكمی ئەركێ مە یێ پێشمەرگایەتیێ و ڕێكخراوا شەهید محمود یوسف ل پیاكێ هنداڤی گوندێ ئەرمشتێ بوو. شەرەك دژوار و یێ وێنە پێشمەرگەیێن قەهرەمان ب ئەوی چەكی ل بەردەست بەرسینگا ئەڤێ هێزا زەبەلاح یا حكومەتا ئیراقێ گرت، لەشكرێ حكومەتا ئیراقێ ب چەكێ توپێن دویرهاڤێژ و فروكەیێن هەلیكوپتران بكار ئینان. ئەڤی شەری هەتا ڕۆژا 29/8/1984ی ڤەكێشا و ژبەر ئەوێ شەكستنا لەشكرێ حكومەتا ئیراقێ كو نەشیایی خۆە ل بەر سینگێ پێشمەرگەیی بگرن و دگەل ڤەكێشانا هێزین خۆە رابوون گوندێ ئەرمشتێ سۆتن و ب سەر شوڕی زڤڕین و دەڤەر ب جهـ لێلان. ب مخابنی ڤە ل ئەڤی شەرێ گران ئەوێ بۆ سەر بارەگایێ لیژنا ناوچا زاخۆ و لیژنا ناوچا دهوكێ دا هاتین ئەڤ داستان و قەهرەمانیە ب خوینا نەه پێشمەرگەیان هات تۆماركرن ئەوژی شەهید سلێمان عەمەر هەوێری بابێ هادی. شەهید فارس سالح كوچەر شەرەفانی. شەهید محسن عەلی گەرگەری. شەهید عەلی فەتاح سەرئافكی. شەهید حەسەن ئەحمەد جانگیر بەرزیری. شەهید عەلی رەشید ئەرمشتی. شەهید سوبحی عیسا كوڕكی. شەهید حاجی عوسمان جەلالی ناسیار ب حاجی پشو. شەهید جەواهر ئیسماعیل ئەرمشتی. هەر وەسا ئەڤ پێشمەرگەیێن ل ئەڤی شەڕی دا هاتین برینداركرن و ئەڤێن ناڤێن ئەوان ب بیرا من ئەڤە بین: حسێن رەمەزان ناسیار ب ئەبو شەعبو. ئوسمان قاسم. بشار محێ تێلی. رەمەزان مژدین. حاجی خدر. ئەمین سەفەر جومار. عەبدولستار مەجید ئەلندكی. تەحسین كەمەكی. عوبەید ئوزمانی. عەبدولقەهار زێوكی. و هەر وەسا دوو پێشمەرگەیێن حزبا شیوعی ژی بریندار ببین بەلێ ناڤێن ئەوان هەردوو پێشمەرگەیێن حزبا شیوعی ل بیرا من نەماینە. ئەو بوو ئەم وەك پێشمەرگەیێن ڕیكخراوا شەهید مەحمود یوسف جارەكادیتر بۆ دەڤەرێ هاتین. ڕێكخراوا مە و دگەل ڕیكخراوا گوڤەند مە چالاكیەك هەڤپشك بۆ لێدان و ڕاكرنا ڕەبیا ل هنداڤی گوندێ ئاڤهێ بی و خوەشبەخاتە ئەڤ رەبیە ب زەند و باسكێن پێشمەرگەیی هات ڕاكرن و هەژمارەكا چەكێن سڤك وەكی كلاشینكوفان و دگەل چەند تەقەمەنیان بینە دەستكەفتیێن پێشمەرگەیی. هەر وەسا من بەشداری د ئەڤان چاكیێن پێشمەرگایەتیێ دا كرین ئەڤەبوون: ل سالا 1985ی ڕاكرنا بارەگایێ سریا كەلها كانیا ل دەڤەرا شێخان بەلێ ب مخابنی ڤە د ئەڤێ چالاكیێ دا سێ پێشمەرگەیێن قەهرەمان هاتن شەهیدكرن. ئەو نەخوەشی دەردەسەریا من دیتی ل داستانا دیرەلوكێ كو چ جاران ژبیرا من ناچیت ئەوژی ل شەڤا داستانێ ل بەرامبەری رەبیا قولنجی ل تەنشت گوندێ سەرگەلێ بین و هەر ژ ئیڤارێ بەفرێ ل مەكر و هەتا سحارێ و ئەم ب ئێكجاری نەنڤستن و ئەم مانە هشیار هەتا سپێدێ و مە ئەو ڕەبیە راكر و هەتا ئیڤاری ل بەر باران سەرمایێ ماین و هەتا ئەڤ داستانا دیرۆكی یا ناحیا دێرەلوكێ ب زەند و باسكێن پێشمەرگەیی هاتی تۆماركرن.
ل هەیڤا ئیلۆنا سالا 1987ی ل داستانا كانی ماسێ ئەم ل بۆ فەوجا سوتكێ هاتن و جادا گشتی ژ هاتن و چوونا لەشكری ب ئێكجاری بڕی و ب گولەیێن توپا سەد و بیست ملم هێزین حكومەتا ئیراقێ هاتن توپبارانكرن، هەر وەسا ل سالا 1988ی مە پشكداری د داستانا فەوجا شەرانشێ دا كر. هەر وەسا ل هەیڤا شەش سالا 1988ی كو دوماهیك چالاكی بی ئەز تێدا پشكدار بووم ئەوژی ناڤێ رێكخراوا مە هاتبی گوهارتن ب ناڤێ هەكاری هاتبی ناڤكرن و ب هەفكاری دگەل رێكخراوا مهاباد بۆ لێدان و راكرنا ڕەبیا ل ملا ل هنداڤی كومەلگەها بێرسڤی و ئەڤ رەبیە هات راكرن و هەژمارەكا زور یا چەك و تەقەمەنیان بینە دەسكەفتیێن پێشكەرگەیێن قەهرەمان. هەلبەت ل هەیڤا شەش یا سالا 1988ی بابێ من حەجی تاهر و برایێ من عەلی ئەو بۆ ڕۆژهەلاتێ كوردستانێ بۆ ئیرانێ چوبین و ئەم ئەڤێن دیتر ل گوندی مابین. دەمێ ئەنفالا ڕەش یا سالا 1988ی ل ئەوی دەمی وەك بێنهڤەدان ئەو بۆ ماوێ پێنج ڕۆژان بیم ئەز هاتیم بۆ مالێ و ئەم هەمی دەمان د ئامادەباشیێ دا بوون. ل سپێدەهیا ڕۆژا 25/8/1988ی ل ئەوی دەمی من ل مالێ نانێ تێشتێ دخوار و ئەز برایێن خۆە و خێزانا خۆە ل حەوشا مالێ دڕوینشتی بین. ل دەمەكێ مە بەرێ خۆە دایێ دەنگێ فڕوكەیێن جەنگی یێن ئیراقی بۆ سەر دەڤەرێ هاتن. مە دیت كو ئەڤان فڕوكەیان رەمی ل هندەك جهێن دەڤەورێ كر، بەلێ مە نەزانی كو چەكێ كێمیاوی یا ب كارئینایی. هەتا دەمژمێر دەهی سپێدێ مە بەرێ خۆە دایێ خەلكێ ئەوان گوندێن كەرپتێ و گوندێ هەركوندێ ب زاڕوك و خێزان ڤە بۆ گوندێ مە بەرزیركێ هاتن و گوتن فروكەیێن حكومەتا ئیراقێ چەكێ كێمیاوی یێ ل دەڤەرێ ڕەشاندی و چواردە پێشمەرگە یێن ل بارەگایێ گوندێ تویكا هاتین شەهیدكرن و خەلكێ دەڤەر یا بەردایی و دێ قەستا سەر سنوران كەین. ئەوبی مە بەرێ خۆە دایێ چەند پێشمەرگەیێن لیژنا ناوچا زاخۆ ئەوژی بۆ گوندی هاتن و گوتن و مالێن خوە بار بكن و قەستا سەر سنوران بكەن. رۆژ بوو دانێ نیڤرو و مەژی وەكی خەلكێ دەڤەرێ دەستێن زاڕوك و خێزانێن خۆە گرتن و ئەم بۆ گوندێ گوفكا سەری و گوندێ مێسكێ و دگەل ڕۆژ ئاڤا ئەم بۆ گوندێ غولدیا گەهشتن و دونیا بی تاری و ل ئەوێ شەڤێ ئەم ل گوندێ غولدیا ل بەر لێڤا ڕویبارێ خابیری ماین.