من بهرههمــێ (قاسم ئهمین)ی ل دهۆكـێ دیت
ئیسماعیل تاهـر
د پرتووكا خوه یا ناڤدار دا (تحریر المرأه) یا نڤیسهرێ مسری یێ ناڤدار و رهگهز كورد رهحمهتی قاسم ئهمین كو ل قاهیره هاتیه چاپكرن و د دووڤ دا ب دههان جاران ل چهندین وهلاتێن دی هاتیه چاپكرن، ئاماژێ ددهته سالۆخهتێن ژنا سهركهفتی د ناڤ جڤاكان دا و ئێك ژ وان سالۆخهتان ژی ئهو جوداهیه یا د ناڤبهرا ژنا ژیانا خوه د مال دا ڤهشارتی دبهته سهر و ئهو ژنا كاری دكهت و ژ مال دهركهڤیت و تێكهلی جڤاكی دبیت و بزاڤێ دكهت بهرهڤانیێ ژ جۆرێ دویێ بكهت و د بهردهوامیا شرۆڤهیا خوه دا دگههیته وێ راستیێ كو جۆرێ دویێ یێ كاری ژ دهرڤه دكهت، ل تهنگاڤیان سهرهدهری یا وێ دگهل رهگهزێ دی دێ هاریكار بیت كو پتر خوه بپارێزیت و بهرسینگێ ههر مهترسیهكێ بگریت و پشتبهستنێ ل سهر خوه و هێز و شیانێن خوه و سهربۆرا خوه بكهت.
بۆ ڤێ ئێكێ ژی بۆچوونا وی ل سهر پهیرهوێ ئایینێ پیرۆزێ ئیسلامێ ئاڤاكری یه دهمێ تێكهلی یا سنووردار رهواكری و ب تنێ مانا ژن و زهلامان (خلوه) ئێخستیه د خانا نهرهوایێ دا و پهرژان بۆ دانایین و ڤێ ژی بنهمایێ خوه ههیه، كو ژ نهچاری ژن پێدڤی دهركهفتنێ دبیت. ئهڤ تێگههه ههتا دوورترین راددهیێ راست و رهوایه، چنكو ژنا پێشتر سهرهدهریا زهلامێن بیانی و تێكهلی یا دگهل وان سهربۆر نهكر بیت و ژ نشكهكێ ڤه تووشی زهلامهكێ بیانی ببیت ل سازیهكێ یان د ناڤ ترۆمبێلهكێ دا یان ل ههر جهـ و كاودانهكێ دی بیت، وی دهمی دێ تووشی ڤهجنقین و لهرزینێ بیت، نزانیت دێ چ كهت، ههر رهفتارهكا نهچاڤهرێكری دێ ئهنجام دهت، چنكو پێشتر نهكهفتیه وێ سهربۆرێ.
من كچهكا دهۆكی وێ رۆژێ ل سازیهكا فهرمی دیت، ههمی تێگههـ و پرهنسیپێن رهحمهتی قاسم ئهمینی ل سهر دهاتنه بكارئینان، ب رهفتارهكا شرین ههستهك دروست كر كو ژن دشێت وهكـی خووشكهكێ كارێ خوه ژ دهرڤهی مال بكهت، نهتنێ وهكـی گهنجهكی یان زهلامهكـی، بهلكو پتر و باشتر و گونجایتر ئهگهر كاودان بۆ بهێنه خۆشكرن و د ناڤ مال دا پهروهردهكا ژێهاتی و ل ئاست بۆ ههبیت و ل سهر بنهمایێن زانستی یێن فێركرن و پێگههاندنێ بهێته ئاڤاكرن. ئهڤ سالۆخهت و سیمایێن ل نك هاتینه دیتن دگهل ههر ئێكێ پهیدا ببن پرۆژهیه تهخهكا هێژا یا ب ڤی رهنگی دروست ببیت و ژ نوو دهمێ دگهل زهلامـی دێ كهڤیته خزمهتا جڤاكـی و ئهركێن خوه بجهـ ئینیت. ئهڤ پێگههاندن و فێركرنه ژی ب پله ئهركێ جڤاكی یه، پاش ئهركێ مال و خواندنگههـ و سازی یێن پێگههاندنا ژنێ یه ب ههموو جۆرێن خوه ڤه.
