پهروهردا هاتنوچوونێ
پهروهردا هاتن و چوونێ: رێبازهك پهروهردا هاتن و چوونێ دام و دهزگههێن پهروهردهیی ل دهولهتێ پێ رادبن ب مهرهما هشیاریا شوفێر و وهلاتیان بهێتكرن ب هاتن و چوونهكا ساخلهم ل دهمێ بكارهینان تۆرمبپێلان ب بهلاڤهكرنا:زانیاری و بوَها و رێكان داكو ملكچی یاسا و رێنمایێن هاتنوچوونێ بن، ههموو بوَ مهرهما گیانێ شوفێران و وهلاتیان بهێت پاراستن ژ مهترسی و زیانێن دهرئهنجامێ رویدانێن هاتنوچوونێ دهردكهڤن، ئهڤ پهروهرده پێدڤی دكهت دابینكرنهكا درووست یا هشیاریا هاتنوچوونێ بهێتكرن ههتاكو ب ئارمانجێن خوه بگههت، ئهڤه ب گرتنهبهرا راستڤهكرنا تێگههێن شاش ل دهف لایهنێن وێ ل سهر هاتنوچوونێ باوهریێ ل دهڤ وان بهێت درووستكرن ب دانا زانیاریان ههتاك بگههن بوَچوونا دروست، شیان ل دهف بهێن پهیداكرن ملكهچی یاسا و رێسایێن هاتنوچوونێ بن، داكو ئاسایش و سهلامهتی ههبت، ل دهمێ رێكێن هاتنوچوونێ دهێن بكارهینان ژ لایێ شوفێر و وهلاتیان، سێ لایهنا پێك دهێنت،لایهنێ ئێكێ: مرۆڤ ب شوفێر، نهفهر و پهیاده، لایهنێ دوویێ:رێك ب ههموو شاشی ودروستی خوه یێن هونهری،ل ایهنێ سیێ: توَرمپێل ب ئامادهیا هونهریا وێ یان نهئامادهیی بوَ سهلامهتیا گشتی، ل دهمهكی تۆرمپێل زۆر دهێن بكارهینان ژلایێ وهلاتیان ههڤدهم رویدانێن هاتنوچوونێ زوَر دبن و زیانێن نهخواستی ههنه ب گیانی و سهروسامانی، ژلایێ پویتهپێكهرێن ئاسایشا نهتهوی ئهو خاندن و ڤهخواندن هاتینه كرن ب رهنگهگێ پێدڤی دكت پهروهردا هاتنوچوونێ وهك پێدڤی بكهڤت د سیستهمێ خواندنێ دا ل دهولهتێ دقوناغێن دهسپێكی دگهل بهردهوام هشیاركرنا هاوهلاتیان ژلایێ میدیا، رێكخراوێن جڤاكێ سڤێل، رهوشهنبیران، گوتارا ئاینی، ئهڤ دێ هێتكرن: ههوه و وهرزێن هشیاركرنێ سالانه، بهشداریكرنا سهلامهتیا هاتنوچوونێ د سیستهمێ خواندنا قوتابخانان دا، ڤهكرنا قوتابخانهێن مهشقكرنا هاژوتنا تۆرمپێلێ ب كوالهتێن باش، هشیاركرنا وهلاتیان ب زیان ولێكهفت و دهرهاڤێژێن رویدانا هاتن وچوونێ.
پرسیار: باشوورێ كوردستانێ و سهركهڤتنا پهروهردا هاتنوچوونێ چاوا؟
توَرمپێل ب جورێن خوهڤه ژلایێ باشووریان دهێن بكارهینان، ئێك ژ پێدڤیێن ژیانا مرۆڤی ئهڤرۆ، ژبهر مهزنترین خزمهت ل سهر رادوستن ل دهمهكی دهستبهردارا وان بهێتكرن و زڤرین بوَ ئالاڤێن دی یێن هاتنوچوونێ دقوناغا ژیانا دهسپیكی و چاندنێ وهك پێدڤی ماف و بهرژهوهند و خزمهتێن مرۆڤان ل دهمێ خوه و پێدڤیا خوه برێڤه ناچن، بهلێ پهسهنده تۆرمپێل بهێن بكارهینان ژلایێ هاوهلاتیان، بهلێ دگهل ههبوونا پهروهردا هاتنوچوونێ ب رهنگهكێ سهلامهت و بێ زیان بگههن ههرسێ لایهنێن دكهڤن دبازنهیا هاتنوچوونێ دا: شوفێر،و هلاتی، تورمپێل،زڤرین بوَ دوهی وئهڤرۆیا باشوور ب هژمارهیێن مهزن تۆرمپێل ههنه ژلایێ وهلاتیانڤه دهێن بكارهینان، دگهل بهردهوام رویدانێن هاتنوچوونێ چێ دبن زیانێن مرۆڤی و دهراڤی ل دووڤ خوه دهێلن، بكارهێنان و رویدانا دێ دبهردهوام بن، بهلێ ل دهمهكی وهك پێدڤی پهروهردا هاتن و چوونێ ههبت،دێ زیان مرۆڤی و دهراڤی كێم بن ،ل ئهڤرۆیا باشۆر وهك پێدڤی پهروهردا هاتن وچوونێ ب زانستی و ئهكادیمیهتا خوه نههاتیه دان بوَ شوفێر ووهلاتیان،بهلێ دهزگاێن پهروهردی ،میدیا،رێكخراوهێن جڤاكێ سڤێل،رهوشهنبیران،خێزان،كهسێ ئاینی ههر ئێك بگوری بهشداریا خوه دهشیاركرن وئاڤاكرنا مرۆڤی جڤاكێ خوه سهركهڤتی نهبوویه،بهلێ ل باشۆر ژبلی تۆرمپێل بێ پلانی دهێن باشوور دگهل مهرجێن و سالوخهتێن جیهانی تێدا نینن.
چ بهێتكرن بوَ هندێ سهر و سامانێ باشوور نهبت قوربانێن رویدانێن هاتنوچوونێ، وهك پێدڤی پهروهردا هاتن وچوونێ ل باشوور بهێت بهلاڤهكرن، ببت سیستهمێ خاندنێ ل قوناغێن دهسپێكێن خاندنێ، قوتابخانهێن مهشقكرنێ ههبن، ههر وهلاتیهك دهرچوویێ ئهڤێ قوتابخانێ پاش مۆلهت هاژوتنا تۆرمپیلێ بوَ بهێت دان و حوكمهت ئهڤان قوتابخان ڤهكهت یان كهرتێ تایبهت ب بۆهایهك زۆر ئهرزان، جهێن حكومی ێن سهخبیریێ ههبن ب كوالهتێن باش وخزمتكرنا باش نهكو بازرگانیكرن، وهرزێن سالانه ههبن بوَ هشیاركرن، رۆژ و ههلكهفتێن جیهانی ب هاتنوچوونێ بهێن ساخكرن، میدیا، رهوشهنبیر، خێزان ، كهسێن ئاینی، ههموو ب ئهركێ خوه رابن ب هشیاركرنا وهلاتیان، نمره ئێك شوفێر زۆر بهرههڤ و پێشوازیا خوه دیاربكت بوَ ئهڤێ رهوشهنبیریێ، ل دهمهكی ئهڤ پهروهرده هات دیتن دێ بت ئهگهر سهر و سامانێ باشوور كێمترین ببت قۆربانی، ههڤدهم ژ سهركهڤتن و ساخلهمبوونا كۆمهلگههی و دووماهیك تمامكهر دگهل سهركهڤتن و ساخلهمبوونێن دی ل باشوور ب ستوونێن ئاسایشا نهتهوی، دووماهیك ههموو دهولهتا نهتهوی پێكبینن.
