چه‌ندین هه‌لكه‌فت و بوویه‌ر … و چه‌ندین ئامارێن نه‌ دلخوشكه‌ر!

چه‌ندین هه‌لكه‌فت و بوویه‌ر … و چه‌ندین ئامارێن نه‌ دلخوشكه‌ر!

96

ل ئه‌ڤێ حه‌فتى یا ئه‌م تێدا رێككه‌فت دگه‌ل چه‌ندین بیره‌وه‌رى یێن جودا جودایێن جڤاكى و گرێداى ژیانا هاولاتیان ل سه‌ر ئاستێ جیهانێ وهه‌رێمێ, بو نموونه‌ ته‌نها ل رۆژا 20ى ئه‌ڤێ مه‌هێ رێك دكه‌فت دگه‌ل رۆژا مافێن زارۆكان یا جیهانى و هه‌ر وه‌سا رۆژا سه‌لامه‌تیا هاتن و چوونێ و ژبه‌رى ئه‌ڤان هه‌ردو هه‌لكه‌فتا ب چه‌ند رۆژه‌كا رۆژا لیبوورینى ..!

سه‌ره‌رایى ئه‌وێ چه‌ندێ كو ئه‌ڤروكه‌ ل ئه‌ڤێ هه‌رێما مه‌ یا هه‌تا راده‌یه‌ك مه‌زن ب قه‌بارێ خۆ یێ جوگرافى و هه‌ژمارا نیشته‌جێبوونێ ڤه‌ یا بچوك ب ده‌هان ده‌زگه‌هێن په‌یوه‌ندیدار و ده‌سته‌یێن ب ناڤ و نازناڤێن ژێك جودا و نێزیكى سێ هه‌زار رێكخراوێن (جڤاكێ سڤیل !) ه‌نه‌ .. لێ هه‌كه‌ر ئه‌م چاڤ خشاندنه‌كێ دئه‌ڤان هه‌رسێ مژارێن ئاماژه‌ پێ كرى بكه‌ین و به‌راوورد بكه‌ین دگه‌ل كه‌توارێ مه‌یێ ئه‌ڤرۆ یێ جڤاكێ كوردستانێ دێ دیساڤه‌ بۆ مه‌ چه‌ند ئه‌نجام و ئامارێن نه‌دلخوشكه‌ر و جهێ مه‌ترسیێ و ل سه‌ر راوه‌ستانێ دیار بن مینا ڤه‌رێژو ئه‌نجامێن گه‌له‌ك دیارده‌یێن جڤاكى كو ئه‌ڤروكه‌ جڤاكێ مه‌ دناڤ دا دنالیت و پێتڤى چاره‌سه‌ر كرنا بله‌ز هه‌نه‌ :
*زارۆك و مافێن زارۆكى : پشتى جه‌نگا جیهانێ یا دووێ و بتایبه‌ت ل سالێن 1954و هه‌روه‌سا 1959ب شێوه‌یه‌ك فه‌رمى دهێته‌ دیار كرن گرنگى دان ب مافێن زارۆكى ژئالیى نه‌ته‌وێن ئیكگرتى ڤه‌ ..و هه‌ر ل بیستێ ئه‌ڤێ مه‌هێ ل سالا 1989ێ ب ئیمزا كرنا هه‌مو وه‌لاتێن جیهانێ (ب تنێ ئه‌مریكا و صومال نه‌بن) هه‌موو وه‌ڵات هاتن راسپاردن ب پێگیرى ل سه‌ر هه‌ر ( 54 به‌ندێن گرێداى مافێن زاروكى )كو پتریا وان هه‌ر دچارچوڤێ مافێن مرۆڤى دا دهێنه‌ دیتن ….
– ئه‌نجام :لێ ئه‌نجامێن به‌رده‌ست چ لسه‌ر ئاستێ جیهانێ یان هه‌رێمێ بۆمه‌ دیار دبن ئه‌ڤ مافه‌ هه‌تا راده‌یه‌ك مه‌زن(ب تنێ ل سه‌ر كاغه‌زێ نڤیسینه‌) و دبوارێ پراكتیك دا تشتێ به‌رچاڤ بۆ ناهێته‌ كرن .. و باشترین گروڤه‌ ئه‌ڤ شه‌ڕ و جه‌نگێن دهێنه‌ كرن و دهێنه‌ چێ كرن ! كه‌نگى مافێن زارۆكان و ره‌وشا وان لبه‌ر چاڤ دگرن كو ئه‌ڤروكه‌ ب مه‌لیونان بوینه‌ قوربان و ئاواره‌ و ده‌ربه‌ده‌ر و بێ دایك و باب ماینه‌ .. و بلا سه‌دان خۆل و وورك شۆپ ژى بهێنه‌ سازكرن!.
*رۆژا لێبوورینێ: كه‌نگى دژینگه‌هێن شه‌ڕ و جه‌نگ و نه‌ئارام دا تێگَه‌هێ لێبوورینێ جهێ خۆ دبینت؟! وه‌كو ئه‌ڤ كه‌توارێ ئه‌م دبینین چ ل سه‌ر ئاستێ جیهانێ یان ژى یێ هه‌رێمێ بیت پتر سایكولوژیا تاكى و هه‌ر وه‌سا یاجڤاكى یا به‌ره‌ڤ هه‌ڤركى و ململانێ و ئێك دو قه‌بول نه‌كرنێ و شه‌ڕ و جه‌نگان دچیت به‌رامبه‌ر لێبوورینێ و ئێك و دو قه‌بول كرنێ .. و ئه‌ڤ دیمه‌نێن كوشتن و خوینێ یێن رۆژانه‌ دهێنه‌ پیشان دان (كو شێوه‌یه‌ك ئاسایى بخۆڤه‌ گرتیه‌) باشترین گرۆڤه‌ یه‌ كو ره‌وش د چى ئاسته‌ك مه‌ترسیدار دایه‌, هه‌لبه‌ت ئه‌جندایێن مه‌زن ل پشت ئه‌ڤێ دیاردێ نه‌ ..
هه‌تا ل سه‌ر ئاستێ هه‌رێمێ ژى ئه‌ڤرۆكه‌ ئه‌ڤ هه‌ڤركى و ململانێ یا ب هێز دناڤ پێكهاتێن جڤاكى دا ئاماژه‌یه‌ك مه‌ترسیدار لدوڤ خۆ دئینت , دیساڤه‌ ئه‌ڤ رێژا مه‌زن یا ژێكڤه‌بینا هه‌ڤینا (به‌ردانێ) كو سال بۆ سالێ دزێده‌بون دایه‌ و ئێك ژ ئه‌گه‌رێن سه‌ره‌كى یێن ئه‌ڤێ دیاردێ نه‌بوونا لێبوورینێ یه‌ دناڤبه‌را هه‌ڤژینان دا (كو گه‌له‌ك جاران ژسه‌ده‌ما تشته‌ك نه‌به‌ركه‌فتى) لایه‌كى كێماسى بۆ لایێ دى نه‌كریه‌ و ژێكڤه‌بوینه‌ و ب هه‌زاران زارۆك بوینه‌ قوربان!.
*رۆژا سه‌لامه‌تیا هاتن و چۆنێ و پتر ژ هه‌زار قوربانیان دساله‌كێ دا:
ل دوڤ ئه‌و ئامارێن ل سه‌ر ئاستێ جیهانێ دهێنه‌ به‌ڵاڤ كرن ل سه‌ر قوربانیێن هاتن و چونێ كو هه‌ژمار سالانه‌ ژ مه‌لیون و سێ سه‌د هه‌زار كه‌سان ده‌رباز دبیت ئه‌ڤێن گیانێ خۆ ژ ده‌ست دده‌ن .. و هه‌لبه‌ت ل هه‌ر وه‌لاته‌كى ئه‌گه‌رێن خۆ یێن تایبه‌ت هه‌نه‌ وه‌ك (نه‌رێك و پێكى یا رێك و پر و بانا, ب له‌ز هاژووتن , ئاگه‌ه ژ خونه‌بون ژئه‌نجاما بكارئینانا ماددێن سه‌ر خوشكه‌ر, یاسایێن ئاسانكار بۆ ده‌ستوور دانا شوفێریێ, هه‌ژمارا زێده‌ یا ترومپێلان …هتد).
و ل دوڤ پیڤه‌رێ رێكخراوا ساخله‌میا جیهانى 180سه‌دو هه‌شتێ كه‌س ژهه‌ر مه‌لیون كه‌سان سالانه‌ دبه‌ن قوربانیێن هاتن و چونێ و گیانێ خۆ ژ ده‌ست دده‌ن ..وهه‌كه‌ر ئه‌و ئامارێن ل ئه‌ڤێ حه‌فتیێ ل كه‌نالێن مه‌ یێن راگه‌هاندنێ دروست بن كو دماوێ ئه‌ڤ ساله‌دا هه‌ژمارا كه‌سێن گیانێ خۆ ژده‌ست داین ل هه‌رێما مه‌ یا كوردستانێ پتر ژ هه‌زار كه‌سان بن د ئه‌ڤى بیاڤى ژى دا هه‌رێما مه‌ پیڤه‌رێ جیهانى شكاند و ده‌رباز كر!.
ڕزگاربوویێن ده‌ستێ داعش
داعش سه‌رێ 25 كه‌سان ل به‌ر چاڤێ مه‌ ژێڤه‌ كرن

پشتى ل رۆژا 4/8/2014 ئه‌م ژ ئالیێ چه‌كدارێن داعش ڤه‌ هاتینه‌ گرتن، ئه‌میره‌كێ داعش ئه‌ز هه‌ردو زارۆیێن من گه‌ل خوه‌ برینه‌ حه‌له‌بێ، ل وێده‌رێ ئه‌م گه‌له‌ك ئه‌شكه‌نجه‌ داین رۆژه‌كێ وى ئه‌میرى ڤیا بچیته‌ مه‌زگه‌فتێ من ژى دوعا ژ خودى كرن فرۆكا وان بهێته‌ بۆمبه‌باراكرن، ب ئاوایه‌كی وى ئه‌میری هاژێ هه‌بوو كو من دوعا كرن، پشتى هینگێ مه‌ زانى و خودى ژی وه‌سا حه‌ز كر فرۆكه‌یان جهێ تیرۆرستان بۆمبه‌باران كریه‌ و پتر ژ 200 تیرۆرستان كوشتینه‌، له‌ورا وى ئه‌میرێ داعش ئیكسه‌ر گۆته‌ من توبه‌ جاره‌كا دێ ته‌ ئه‌شكه‌نجه‌ بده‌م هه‌روه‌كی خالیدا ده‌یكا دو زارۆیان گۆتى.
دهۆك، له‌زگین جۆقى:
خالیدایێ خویا ژى كر ئه‌م ژ تلقه‌سب ره‌ڤین به‌ر ب سولاخ چووین، لێ ده‌مژمێر(12) نێڤرۆ ل سولاخ ئه‌م هاتینه‌ ده‌سته‌سه‌ركرن و زه‌لام جوداكرن و گۆت “ب ترۆمبێلێن مه‌زن ئه‌م ڤه‌گوهاستینه‌ تله‌عفه‌ر و ئه‌م كرینه‌ د قوتابخانه‌كێ دا، لێ پشتى فرۆكه‌یان تله‌عفه‌ر بوردومانكری تیرۆرستێن داعش ئه‌م ڤه‌گوهاستینه‌ زیندانا بادۆش ل مووسلێ و پشتى ئه‌و جه ژى هاتیه‌ بوردومانكرن، جاره‌كا دى ئه‌م ڤه‌گوهاستینه‌ تله‌عفه‌ر و ئه‌م خێزان جودا كرین و ل سه‌ر گۆندێن عه‌ره‌بان به‌لاڤ كرین ئه‌و ژى ب تنى ژن و زارۆك به‌لاڤ كرن بۆ ماوێ سێ هه‌یڤان ل گوندێ قزل قیرو ماین و ل وى گوندی كچا من هاته‌ سه‌ر دونیایێ و تیرۆرستێن داعش ناڤێ كچا من كره‌ عائیشه‌ و رۆژه‌كى تیرۆرستێن داعش هاتن كچ و ژنێن جوان هه‌موو برن و ئه‌ز ژى ل گه‌ل وان برم خه‌سوویا من گه‌له‌ك هیڤى ژ تیرۆرستان كرن من بهێلن، چونكى ئه‌ز نه‌ساخ بووم ژبه‌ر زارۆبوونى ب زۆردارى تیرۆرستێن داعش رازى بوون ئه‌ز و خه‌سوویا خوه‌ پێكڤه‌ بمینین ئه‌م بۆ وه‌لاتێ سووریا و باژێرێ ره‌قه‌ هاتینه‌ ڤه‌گوهاستن ئه‌م كرینه‌ د ناڤ باغچه‌كى دا”.
خالیدایێ ئه‌و ژى دیار كر كو ئه‌میره‌كێ تیرۆرستان ئه‌ز و هه‌ر دو زارۆیێن من گه‌ل خوه‌ برنه‌ حه‌له‌بێ و چ د ده‌ستێ مه‌ دا نه‌بوو ئه‌م گه‌ل چووین و ئه‌ز برمه‌ وێستگه‌ها كاره‌بێ د بۆ ماوێ چار هه‌یڤان ل گه‌ل وى ئه‌میرى بووم و چار باره‌گایێن داعش ل وى جهى هه‌بوون ل قاتێ ئێكێ باره‌گایێ تیرۆرستێن داعش بوو، قاتێ دویێ ئه‌ز د خانی دا بووم وى تیرۆرستى به‌حسێ سه‌ربرینا خه‌لكى دكر و دگۆته‌ من هه‌ر كه‌سه‌كێ نه‌هێته‌ سه‌ر ئاینێ مه‌ دێ سه‌رێ وى ژێڤه‌ كه‌ین هه‌ر ده‌مێ وى تشته‌ك شاش دگۆت من ژى به‌رسڤا وى دا من دگۆت هه‌ر پیستر نابیت هه‌ما بلا من بكوژن وى ئه‌میرى گۆته‌ من كه‌س نه‌وێریت گه‌ل من باخڤیت ئه‌ز ئه‌میرێ داعشێ مه‌ تو گه‌فا ل من دكه‌ى و سۆز دا ل به‌ر چاڤێن من تشته‌كى بكه‌ت.
ناڤبریێ گۆت ژی “پشتى دو هه‌یڤان ل گه‌ل وى تیرۆرستى داعش مایم رۆژه‌كێ ل مه‌ها سێ یا سالا 2015 سپێدێ زوو وى ئه‌میری ئه‌ز ژ خه‌و راكرم و داخوازا كورێ من راجى كر، ئه‌ز و راجى برینه‌ قاتێ دویێ و گۆته‌ من سپرایزه‌ك بۆ ته‌ دروست كریه‌ ئه‌ز گه‌ل خوه‌ برم ل وێده‌رێ ئه‌میره‌كێ دى یێ داعش كورسى و مێزه‌ ئینان و كۆمه‌كا وه‌رقا دانانه‌ سه‌ر مێزێ و ئه‌و ئه‌میر ل سه‌ر كورسیێ روونشته‌ خوارێ ژ ترسا من نه‌شیا ل سه‌ر پیا راوه‌ستایى بمینم ئه‌ز گێژ دبووم نه‌هێلا ئه‌ز روونمه‌ خوارێ و گۆته‌ بمینه‌ سه‌ر پیان هه‌تا سپرایزا ته‌ دووماهی دهێت پاشى ته‌دڤێت خوه‌ د قاتێ دویى دا باڤێژه‌ یان ته‌ چ دڤیت ل خوه‌ بكه‌ ئه‌ز وه‌سا مام پشتى بێهنه‌كێ من دیت (25) كه‌س ئینان پیێت هه‌موویان پێكڤه‌ گرێ داینه‌ ب زه‌نجیره‌كى و ده‌ستێن وان ڤه‌كرینه‌ و جلكین پرتقالى به‌ر وان بوون و ل به‌ر چاڤێن من سه‌رژێكرن و سه‌رێن وان جودا بن ئاخكرن و له‌ش جودا ڤه‌شارتن، ئانكو له‌ش و سه‌ر پێكڤه‌ نه‌ڤه‌شارتن، راستى ژی ده‌مێ ل به‌ر چاڤێن من سه‌رێن ڤان كه‌سان بڕین ئه‌ز دین بووم من ئاگه‌ه ژ خوه‌ نه‌ما بۆ ماوێ چه‌ند رۆژان من نه‌شیا ئاڤ و نانى و تشته‌كى بخۆم دلێ من تێر بوو ئه‌ز گه‌له‌ك د هزرا دا مام هه‌تا نها ژى ژ وان دیمه‌نان دترسم، چ ره‌حم د دلێ تیرۆرستێن داعشێ دا نه‌بوو گه‌له‌ك توند بوون”.
ل دووماهیێ خالیدایێ گۆت “گه‌له‌ك جاران كڕین و فرۆتن ب مه‌ هاتیه‌ كرن د ناڤ وه‌لاتێ سووریا دا و تیرۆرستان كورێن من راجى بۆ ماوێ 40 رۆژان برنه‌ مه‌شق و راهێنانا سه‌ربازى و فێرى چه‌ك و شه‌رى كرن هه‌تا نها ژى زارۆیێ من دترسیت”.

کۆمێنتا تە