ئهو ژنێن كو رێڤهبهرێن خۆ وهك گوستیلكێ لێك دزڤڕینن !
- بهیار باڤى –
• دوو سهرهاتیێن بچوك دئهڤى بوارى دا :
– دماوێ ئهوان چهند سالێن كێم یێن دامهزراندنا ئهوێ خانما خودان جوانى یهكا بالكێش,ببو خودان پێگهههك گرنگ ل ئهوێ دام ودهزگههێ (ههلبهت چهكێ وێ یێ سهرهكى جوانیا وێ بو!) دئهڤى ماوهى دا دوجاران تهخما مالێ (أپاپ) بۆ هاته كڕین وههر جار ب كوژمهكێ مهزن!
– دیساڤه خانمهكا دى یا شۆخ وجوان دبێژیت بشێوهیهك ( صدفه ) دگهل ناسیارهكێ خۆ ئهم چۆین بۆ بهرگهڕانا (مراجعا) ریڤهبهرێ دام و دهزگههه كێ بۆ دامهزراندنا ئهڤى ناسیارێ مه ژبهكو فهرمانبهرهكا وى ناسیارامهبو.. دبێژیت دهمێ سهیدایى پێشوازى ل مهكرى وهسا هزركر كو دامهزراندن بۆ منه ئێكسهر گۆت باشه مه( شاغرهك ) یێ ههى ههما ئهڤان رۆژا وهره سهر كارى بێى كو هزربكهت ئهز یادگهل كهسهكێ دى هاتیم وئهز بخۆ لجههكێ دى فهرمانبهرم وخودان كارم !
دبێژیت من ژى داخوازا لێبورینێ ژێ كر.. وهێشتا ناسیارێ مه بێ كاره!
ئهڤێن لسهرى ئاماژه پێ كرى دو ژئهوان نموونهیێن زیندى یێن كهتوارێ مه یێ جڤاكینه كو ههتا چ راده گهلهك جاران بشێوهیهك نهڕهوا سهرهدهرى دگهل ژنێ/ كچێ دهێته كرن دبوارێ كارگێرى وئیدارى وشێوێ دامهزراندنێ دا ,و ئهڤهژى ئێكه ژئهوان دیاردهیێن جهێ سهرنج راكێشانێ وههژى ڤهكۆلین و لسهر راوهستانێ ل ناڤ دام ودهزگههێن مه یێن فهرمى وحكومى دا ..
كو گهلهك جاران ئهڤ سهرهدهرى یه ژئالیێ سهیدایێ رێڤهبهر ڤه دگهل ئهڤێ فهرمانبهرێ ژسنوورێ خۆ یێ سروشتى دهرباز بویه و پله و رادێ گرنگى پێدانێ گههشتیه ئاستهكى كو ( سهیدا ) گرنگى و سهنگ و پێگهها خۆ ژدهست بدهت و ببهت گوستیلك د تبلا ئهڤێ خاتونێ دا !و وهكو كهسا دووهم ددوڤ رێڤهبهرى یان بهرپرسێ ئێكێ بهێته تهماشهكرن بهلكو ههتا رادهیهكى گهلهك جاران وهكو ئهوێ بڤێت ئهو ( سهیداى) ئاراسته بكهت ! ههر چهنده بشێوێ فهرمى نهخودان ئهو پێگهه و پلهیه یان ژى دوورى ئهوان مهرج وشیانایه لێ تهنها ب حوكمێ گرنگى پێدانا (سهیداى) و نێزیك بون لجهێ بڕیارێ ئهڤ پلهو پێگه بۆ خاتونێ پهیدابویه ههتا رادهیهكى ئهگهر جارهكێ هندهك ئاستهنگ وگرێ ژى بۆ برێڤهبرنا كارێ كهسهكى لئهڤێ دهزگههێ بێنه پێش بتنێ ئهو چهند بهسه كو خودانێ (معاملێ) خۆ بگههینیت ئهڤێ كهسا كاریگهر (سهیدایى) قایل بكهت شولاوى برێڤه ببهت, وسهیدا ژى نهشێت ئاخفتنا وێ ل ئاخێ بدهت و چاڤ نقاندى ئیمزا دكهت !
ههر چهنده ئهڤ دیمهنه نه دیمهنهكێ رههایێ دام و دهزگههێن مه یێن حكومى وفهرمى یه لێ ههتا رادهیهك مهزن وهك دیاردهیهكا جڤاكى یا نهرێنى یابهرچاڤ وبهربهڵاڤ وههست پێ كریه .. وههلبهت ژ ئهنجامێ كۆمهكا هوكارو فاكتهرێن دیاره وهك :
– لادان ژپیڤهر و پرهنسیپێن شایسته بۆ دامهزراندنێ:دانانا كهسێن نهژههژى ل جهێن ههژى بتایبهت وهرگرتنا پلهو پوستێ كهسێ ئێكێ كو نه لسهر بنهمایێ زانستى وشارهزایى وتایبهتمهندیێ بهلكو گهلهك جاران لسهر بنهمایێ مهزاجى واستهو واستهكارى و خزم وخزماتیێ …!
– هوكارێن جڤاكى : ههبونا كۆمهكا گرێیێن دهروونى و خۆ كێم دیتنێ و بێ بههربونێ (كبت و حرمان) و نهبونا تێكهلیان دگهل رهگهزێ دى بتایبهت ل قۆناغێن بوورى دا..
– هوكارێن ئێدارى و یاسایى : نهبونا سیستهم وئالیهتا دوڤچون ولێپرسینێ , و ههكهر هندهك جاران ههبیت ژى بتنێ ژئالیێ كهسێ ئێكێ ڤه ههیه بۆ كهسێن دبن فهرمانا وى دا !
سهرهدهریا زهلامى ( رێڤهبهرى / كهسێ ئێكێ ) ب ئهڤى شێوهیێ نه شایسته و ئهڤێ بهرێخودانا نهدجهێ خۆدا دگهل رهگهزێ دى گهلهك ئاكامێن خراب و زیانبهخش دگهل خۆ دئینیت وهك :
– بهڵاڤبونا گهندهلیێ واسته و واستهكاریێ دئهڤێ دهزگههێ دا ودیتنا دهلیڤا دهربازكرنا هندهك كاران ب رێكا (خاتونێ) دسهر (سهیداى) را, یان ژى ههر ب( استغلال ) كرنا لاوازیا سهیدایى وگرتنا خالێن لاوازێن وى بۆ تێپهراندنا هندهك كارو پرۆژهیان!
– ههست كرن ب ناعهدالهتیێ وپهیدا كرنا گیانێ كهرب وكینێ و دوبهرهكیێ ل جهاى ههڤسوزى وحهژئێك كرن وئێك گرتنێ دناڤبهرا كارمهندێن دام و دهزگههێ.
– پهیدا كرنا رهفتارێ دو رویاتى و نیفاق و سالوسیێ و ڤهدانا خهفكا لبهر ئێك ل جهاى زهلالى و راستگوى و شهفافیهتێ ..
– پهیدا بونا گوت گوتك و چیرۆك و بوهتان و پێڤهنانا تۆمهتان كو گهلهك جاران ژ سنوورێ خۆ یێ سروشتى دهرباز دبن !
– شكهستن و داكهتنا وینێ كهسێ ئێكێ ل ئهڤێ دهزگههێ كو ئێدى وهكو ( نموونهیێ بهرز ) نههێته بهرێخودان و چاڤ لێ بێته كرن!
– دانا وێنهیهكێ نهشایسته یێ ئهوێ دام و دهزگههێ بۆ ژدهرڤه و ههر وهسا بهلاڤ كرنا دیتنهكا نهرێنى لسهر شێوێ دامهزراندن وپهیداكرنا دهلیڤا كارى كو نهلسهر پیڤهر و بنهمایێ زانستى ودلسوزى و لێهاتیێ یه !
