دهمێ دهنگێ خهلكى ژ سیبهرێ وى دهرباز نهبت!
تهحسین ناڤشكى
ئهڤه بهتر ژ 27 سالانه، دهنگێ خهلكهكى یێ بلند دبت و دخوازن گوهۆڕین ل ڤێ ههرێما بچووك بهێنكرن، لێ ژ بهرسڤا دهستههلاتێ دیاره، دهنگێ وى خهلكى ژ سیبهرا وى دهرباز نابت. خالا بالكێش ئهوه كو دهستههلات ژى گهلهك جاران دهنگێ خوه ددهته ل گهل دهنگێ وى خهلكى و سۆز و پهیمانان ژى ددهت كو ل ڤێ كابنهیێ نه یا دى كو دهست ب گوهۆرینان بكهت و ل پێشیێ دێ دهست ب نههێلانا گهندهلیێ و دزیان هێتهكرن. واته ههر كهسهك تاوانبار ل دووڤ قانوونێ دێ گههت مافێ خوه و كهس ژ وێ قانوونێ مهزنتر نینه. لێ راستیا ژیوارى تشتهك جودایه. واته بهرهڤاژى، دزى و گهندهلى رۆژ بۆ رۆژێ زێدهتر لێدهێن. دیاره ئهو گوهۆڕینێن دهێنهكرن ژى، رهنگه ل ههڤ گوههڕتنن و دوورن ژ راستیێ و تنێ مژداركرنا ژیوارێ تلۆڤهیه ژ ئاڕیشه و كێموكاسیان.
ههلبهت پرانیا مه وهسا دبینن كو دڤێت گوهۆڕین ژ مرۆڤى دهست پێ بكهن. پرسیار ئهوه: ماههكه مرۆڤێ كول بت، دێ چاوا شێت بته نۆشدارێ خهلكهك دى و ئهنجامێن ئهرێنى ب دهستڤه هینت. وهك مهنتق ئهڤه نابت، واته ئهو ئالیێ گوههڕتنان دكهت دڤێت ژبلى كو خودان دهستێن پاقژ بت، دڤێت ئیراده ههبت گوهۆڕینان بكهت. واته باوهریهك مكوم ب گوهۆرینان ههبت كو ئهو دهستپێشخهرى، دێ خزمهتا گشتى و پرهنسیپێن نهتهوهیا وى كهت و دڤێت ستوخواهریێ بۆ بكهت، ههكه خوهدیێ وى بت، داكو بشێت گوهۆڕینێن رههوریشالى ل سهر خهلكهك دى بكهت.
مخابن ئهڤا ئهم ههردهم دكهین و دبێژین، ههكه ههبت ژى ژ حالهتێن دهگمهنه د دهستههلاتا ههرێما كوردستانێ دا. ژ بهر كو چو ئالیێن سیاسى ل ههرێمێ بهرههڤ نینن دهسپێشخهربن و كهسانێن دز و گهندهلێن حزبا خوه دهستنیشانبكهن و ناڤێن وان بۆ رایا گشتى رابگههینن داكو باوهریا خهلكهكى ب دهستههلاتا ههرێمێ بزڤڕت. بهرهڤاژى هندى حزبێن كوردستانێ هێز ههیه دز و گهندهل و تاوانبارێن خوه یێن مهزن ب بههانهیا وێ پارێزبهندیا دایێ دپارێزن و ناهێلن بچنه بهرامبهر تهرازوویا دادگههێ، تنێ ئهو تهرازوو بۆ ههژار و نهدارێن بێپشت و بێپارێزمهندى دمینت، دادوهر پێرابوونێن قانوونى هنبهر وى بستینت. ل ڤێره تنێ رۆلێ راگههاندنێ و رێكخراوێن جڤاكێ مهدهنى دمینت، ئهو ژى پشكا شێرى ژ وان سازیان ههكه نهبێژین ههموو، یان ئۆرگانێن حزبێن ههرێمینه یان سیبهرێن وانن، ههكه هات و جارهكێ دهنگهكى كفنێ خوه كره سهرێ خوه و دز و گهندهل ب ناڤ دهستنیشانكرن، هینگێ دڤێت ئهو دهنگ ژ ههرێمێ باركهت یان چارهنڤیسێ وى كهته د هاتوباتێ دا؛ مینا هندهك ژ وان رهڤین و هندهك ژى بووینه قوربانێن پهیڤا ئازاد و هێشتا یێن دچن و بادهكێن وان ل بن تۆزێ ماینه.
رهنگه برادهرهك وهها ئاماژهیێ بدهتێ كو دهمۆكراسیه و ئازادیه و ئهڤا تو دنڤیسى پارچهیهك ژ وێ پرۆسێسا ژیێ وێ نێزیكى 28 سالان. ئهز ههر ل ڤێره دێ بهرسڤێ دهم كو ئهڤا نها ئهز د ڤان رێزكان دا دبێژم، ههكه نها ناڤێ دزهكى یان گهندهلهكى ئهز دگهل دیار بكم، ههكه خوه بهلاڤۆكهكا مه وێ وێرهكیێ بدهته خوه، هینگێ ڤێ نڤیسارێ بهلاڤ ژى كهت، دێ ههر د سهرێ مهڕا ژ كێت؛ ژ بهر كو ههر تشتهكى دز و گهندهلان ژ ڤى وهلاتى تالانكرى فهرمى و قانوونى ئێخستیه سهرناڤێ خوه یان مرۆڤهكێ خوه و تۆمار كریه. یان ژێر بهژێر ئهو سامانێ دزى سپیكریه و نها دپانقێن جیهانى دانه؛ هینگێ دێ ئهم هێینه تاوانباركرن ب ناڤزڕاندن و شكاندنا وان كهسانێن دز و گهندهل و مافێ وانه سكالایا تۆماركهن؛ وهك گهلهك جاران تۆماركرین. واته ئهڤ گازنده و رهخنهیێن گشتى ئهم ههموو بۆ خوه دكهین ههمان ئهو دز و گهندهلن ژى دكهن و كهس پرسا چارهكرنێ ناكهت!
كهواته ل دووڤ گۆتنا پێشیان: ((ئهز چیا و تو چیا…..)) هندى كو چو حزبێن ههرێمێ دهستپێشخهریێ نهكهن و دز و گهندهلێن خوه دهستنیشانكهن و ل دووڤ قانوونێن ههولێرێ و بهغدایێ سزانهدهن و نهگههیننه مافێ گهل، رهوش دێ رۆژ بۆ رۆژێ كامباختر لێهێت و قهیران دێ زێدهبن. ههلبهت ئهڤه ژى دمینته ل سهر ئیرادهیا رابهرێن حزبان برێڤهدبهن، ههكه ئهو ئیراده ههبت و خوهدیێ وان خالێن رهش ل سهر بن دانپێدانێ پێبكهن؛ هینگێ دێ شێن رهشه خالێن خهلكهك دن ژى دهستنیشانكهن و گههیننه مافێ گهل؛ لێ ههكه ئهڤ ئیراده نهبت، نهههلبژارتنێن دهێنهكرن و نه لێكگوههڕتنا بهرپرسێ ڤێ لیژنێ یان ڤێ كۆمیتێ مفادكهت و نهگوههڕتنا بهرپرسێ ڤێ سازیێ ب بهرپرسێ سازیا دى مفا دكهت. ئهڤه هنده ساله ئهمێ بهرههمێ ڤى سیستهمى دبینین، تنێ دهمبۆهراندنه و رۆژ بۆ رۆژێ رهوشا كامباختر لێدهێت.
