دادپه‌روه‌ریا جڤاكى … وته‌خا خودان پیتڤیێن تایبه‌ت

دادپه‌روه‌ریا جڤاكى … وته‌خا خودان پیتڤیێن تایبه‌ت

96

رۆژا شه‌مبیا بۆرى ئانكو ل 3/12 رێكدكه‌فت دگه‌ل رۆژا جیهانى یا خودان پێتڤیێن تایبه‌ت كو ژئالیێ ( ) هاتیه‌ دیار كرن و سالانه‌ ژئالیێ رێكخراوو سازیێن گرێداى ره‌وشا كه‌سێن خودان پێتڤیێن تایبه‌ت دهێته‌ ساخ كرن و ره‌وشا ئه‌ڤێ ته‌خا جڤاكى یا ئاسته‌نگدار دهێته‌ به‌رچاڤ ..
هه‌لبه‌ت ل هه‌رێما مه‌یا كوردستانێ ژى چه‌ندین چالاكى ژئالیێ ناڤه‌ندێن گرێداى بابه‌تى ڤه‌ هاتنه‌ ئه‌نجامدان و مینا هه‌موو سالێن پێشتر خالا سه‌ره‌كى ئه‌و بوو گرنگیدان ب ره‌وشا ئه‌ڤێ ته‌خا خودان كۆمه‌ك هه‌وجه‌یى و پێتڤیێن ژیانێ كو دشیانێن ئه‌وان دا نینه‌ ئه‌و بخۆ دابین بكه‌ن ژئه‌گه‌رێ ژده‌ستدانا ئه‌ندامه‌كێ جه‌سته‌یى یان ژى كێماتى دئه‌ندامه‌كى دا یان ژى ئه‌وان حاله‌تێن گرێداى نه‌خوشیێن ده‌روونى و مێشكى و ……..
ده‌رباره‌ى ره‌وشا ئه‌ڤێ ته‌خا خودان پێتڤیێن تایبه‌ت ل هه‌رێما مه‌ یا كوردستانێ ,بتایبه‌ت ل ئه‌ڤان دو سێ سالێن قه‌یرانا ئابوورى دێ بینین ئه‌ڤ ته‌خه‌ دره‌وشه‌ك گه‌له‌ك خراب دا دژیت و هه‌تا راده‌یه‌ك مه‌زن یا بێ به‌هره‌ ژ پێشكێش كرنا پشته‌ڤانیا دارایى و خزمه‌تێن ساخله‌مى ,ده‌روونى,
جڤاكى و په‌روه‌رده‌یى … كو دده‌مه‌كى دا پێتڤى یه‌ لبه‌راهیا هه‌ر ته‌خ و تویژه‌كا دى یا جڤاكى گرنگى ب ئه‌ڤێ ته‌خێ بهێته‌ دان هه‌روه‌كو چه‌وا ئه‌ڤرو ل وه‌لاتێن جیهانا پێشكه‌فتى ئه‌و خێزانا ئێك دو په‌ككه‌فتى هه‌بن دژیانه‌كا خانه‌دان دا دژین ژئه‌گه‌را ئه‌وان هاریكارى و ئاسانكاریێن كو حكومه‌ت پێشكێشى ئه‌ڤان په‌ككه‌فتیان و ئه‌ڤان خێزانان دكه‌ت ..
ل گۆره‌ى ئه‌و حاله‌تێن وه‌كو په‌ككه‌فتى یان كێم ئه‌ندام و لسه‌ر ته‌خا خودان پێتڤیێن تایبه‌ت دهێنه‌ هه‌ژمارتن ل هه‌رێما كوردستانێ ئه‌ڤ دوازده‌ حاله‌تێن ل خوارێ دیار كرینه‌: ( په‌ككه‌فتیێن جه‌سته‌یى ,نابینان , نابیستان ,بیركول , ئیفلیجا مێشكى , مه‌نغولى , تالاسیما , هیموفیلیا , شیزوفرینیا , كورته‌ بالا ,هیموفیلیا , نه‌خوشیا شه‌كرێ بو زارویێَن دبن ژیێ 18 سالى دا ) ..كو هه‌تا سالا 2015 لسه‌ر ئاستێ پارێزگه‌ها دهوكێ پتر ژ ( 25000/ بیست و پێنج هه‌زار كه‌سان ) ژئه‌ڤێ ته‌خێ هه‌بون زێده‌بارى ئه‌وێن مامه‌له‌یێن خۆ پێشكێشكرین ولهیڤیى !
و هه‌روه‌سا ته‌خه‌كا دى ژى هه‌یه‌ كو سه‌ر ب چاڤدێرى خێزان ڤه‌ گرێداى یه‌ و نه‌ه حاله‌تان بخۆڤه‌ دگریت و ئه‌وژى هه‌ر وه‌كو ته‌خا په‌ككه‌فتیان پێتڤى هاریكارى و پشته‌ڤانیێ نه‌ كو ئه‌ڤان حاله‌تان بخۆڤه‌ دگریت : ( كه‌سێن دانعه‌مر ,ژنا بیژن , ژنا به‌رداى ,ژنا هێلاى ,زارویێ بێ سه‌میان ژ 18 سالى كێمتر , خێزانا كه‌سێ زیندانى (محكوم) ,قوتابیێ خێزاندار , كچا بێ دایك و باب دسه‌ر ژیێ 18 سالى دا ,هه‌لگرێن هنده‌ك نه‌خوشیان)
كو هه‌تا سالا 2015 لسه‌ر ئاستێ پارێزگه‌ها دهوكێ نێزیكى (19000/ نوزده‌ هه‌زار كه‌س ژئه‌ڤێ ته‌خێ هه‌بون زێده‌بارى ئه‌وێنَ ئه‌وێن مامه‌له‌یێن خۆ پێشكێش كرین و لهیڤیێ !
هه‌لبه‌ت دره‌وشا ژبه‌رى قه‌یرانێ هه‌یڤانه‌ كۆژمێ( 150000 / سه‌دوپێنجى هه‌زار دینار ) بۆ هه‌ر حاله‌ته‌كى ژ ئه‌ڤان بیست و ئیك حاله‌تێن لسه‌رى دیار كرى دهاته‌ مه‌زاختن ..لێ ل رۆژگارێ ئه‌ڤرو بۆ هه‌ر دوازده‌ حاله‌تێن كێم ئه‌ندامان هه‌یڤانه‌ ئه‌ڤ كوژمه‌ وه‌كو مۆچه‌خۆرێن دى هاتیه‌ كێم كرن بو ( 90000/ نۆت هه‌زار دیناران ) و ئه‌و نه‌ه حاله‌تێن دى یێن چاڤدێرى خێزان پتره‌ ژساله‌كێ هه‌ر هێشتا دیناره‌ك نه‌وه‌رگرتینه‌ !
بهزرا من ره‌وشا وه‌لاتى ب چى ره‌نگ بیت و قه‌بارێ قه‌یرانێ چه‌ندێ مه‌زن بیت پێتڤى یه‌ دهه‌مى ره‌وش و كاودان داَ گرنگى ب ئه‌ڤێ ته‌خا جڤاكى بهێته‌ دان و خزمه‌ت وپشته‌ڤانى بۆ بهێت پێشكێش كرن بتابه‌ت ژئالیێ دارایى ڤه‌ , وئه‌ڤێ چه‌ندێ ژى گرێدانه‌ك مه‌زن ب چه‌سپاندا دادپه‌روه‌ریا جڤاكى ( عداله‌ أجتماعیه‌ ) ڤه‌ هه‌یه‌ بهێته‌ چه‌سپاندن ژئالیێ حكومه‌تێ ڤه‌ , كوناڤه‌روكا وێ خۆ دئه‌ڤان سێ خالان دا دبینت :
– سه‌ره‌ده‌رى دگه‌ل هه‌ر تاكه‌كى ( هاولاتیه‌كى ) وه‌ك ئێك و بێ جوداهى .
– دابین كرنا ده‌لیڤا كارى ل دوڤ شیانا بۆ هه‌ر هاوڵاتیه‌كى ..
– ژبه‌ركو هه‌مو كه‌سان وه‌كو ئێك شیان و شاره‌زایى و فاكته‌رێن سه‌ركه‌فتنێ نینن , ئه‌ڤێن فاكته‌رێن سه‌ركه‌فتنێ هه‌ین و دبن خودان سه‌رمایه‌ وداهات ب رێكا ئیلزام كرنا وان بدانا باجێ بۆ حكومه‌تێ و ئێخستنا ئه‌ڤێ باجێ دكه‌رتێ خزمه‌تگوزارى و خزمه‌تا كه‌سێن خودان پێتڤیێن تایبه‌تدا .. ب ئه‌ڤى ره‌نگى دادپه‌روه‌ریا جڤاكى دێ هێته‌ چه‌سپاندن و خزمه‌تا كه‌سێن خودان پێتڤیێن تایبه‌ت ژى دێ هێته‌ كرن و كه‌رامه‌تا مروڤى ب شێوه‌یه‌ك گشتى ژى دێ هێته‌ پاراستن ..

کۆمێنتا تە