NO IORG
نووترين نووچه
Authors Posts by رەمەزان زەکەریا

رەمەزان زەکەریا

رەمەزان زەکەریا
9 POSTS 0 COMMENTS

0

رەمەزان زەكەریا

پەندەكا كوردی هەیە دبێژیت: ئەگەر نەزانەك بەرەكێ بكەتە چالەكێ دا، ب سەد زانایا ناهێتە دەر، دروست ئەڤرۆ ئەو نەزان بووینە دەڤ راستێن جڤاكی و ئەو زانا ماینە بێ كار، گرنگ و پێدڤی بوو میدیا ببایە پرەك بۆ بەلاڤكرنا زانستێ زانایان، پتریا بەرنامەیێن تیڤییان ژلایێ زانایان و كەسێن خۆدان باوەرنامە و زانستخوار هاتبانە بەلاڤكرن، بەلێ زانا و رەوشەنبیر و نڤیسەرێن بووینە بینەرێن بەرنیاسێن سوشیالێ ژبەركو د رۆژەڤێ دا رووكەشی پێش ناڤەرۆكێ كەفتیە، ئەڤ چەندا دهێتە دیتن دەربارەیێ ئیهمالكرنا زانستخوازان بنیاتێ هزری یێ جڤاكی ژناڤ دبەت.
پرۆژە و بابەتێن نڤیسەر و زانایا پێدڤی ب دەمەكێ زۆر تر ژ ترێندێن بەرنیاسێن سوشیالێ پێدڤیە كو هزرێن خۆ بۆ بینەران رۆهن بكەنەڤە، میدیا ئەو دەمێ درێژ نادەتێ ژبەركو بابەتێن ترێند و كورت و بێ ناڤەرۆك پتر بابەتێن درێژو بینەران ژ خۆ كۆم دكەن و دڤێ ناڤبەرێ دا زانا وەك كەسەكێ گران و بێزاركەردهێتە دیتن و نەشێت د چەند چركەیا دا راستیەكا زانستی كورت بكەت هەتا بینەران ل خۆ بكەت.
گلەك جاران ئەو بابەتێن میدیا گرنگیێ ددەتێ مەبەست ناڤەرۆك نینە كۆمكرنا بینەرانە ب ساناهی ترین رێك، بۆ نموونە دێ چاڤپێكەفتنا كەسەكێ بەخشراو بەلاڤكەت یان ل دروستكرنا پرۆمۆی دێ سەرنجا بینەری بۆ پەیڤەكێ راكێشیت كو نەچار ببیت ب دەمژمێرا دوبارە بكەت، بۆ وێ چەندێ بینەرێ زۆر كۆم ببیت میدیا پەنایێ دبەتە بەر بابەتێن سادە، كو بلەز هەستێن بینەری بلڤینیت، نڤیسەر كو بەحسێ هیڤیێن پاشە رۆژێ یان رەخنەیەكا ئاڤاكەر دكەت، نەشێت ب تەمەت ڤیدیۆیەكا كۆمیدی یان شەڕەدەڤەكێ د ناڤبەرا دو كەسێن نەزان دا ل ناڤ لایڤەكێ تیكتۆكێ بینەران كۆمبكەت. میدیایێ جۆرەكێ نوو یێ كادرا دانایە سەر شاشەیا كو ژبەر بەرنیاسبوونا سوشیالێ باوەرێ پێ ئینایە و كرینە پێشەنگ، پتریا جاران ئەو بەرنیاس خودان چ باگراوەندەكێ زانستی نینە، بەلێ بۆینە شارەزا و ئامۆژگاریا ل جڤاكی دكەن و بینەرەكێ باش ژی هەیە، دەمێ گەنج دبینیت كو بەرنیاسەكێ سوشیالێ بێ زەحمەت دبیتە ستێر، ب نەچاری ڤیانا وی بۆ خواندناپەرتووكەكێ بابەتێن زانستی و گۆهداریكرن ل زانایەكێ كێم دبیت، ئەڤە دبیته ئەگەرێ دروستبوونا جڤاكەكێ كو ناڤەرۆكێ پشتگۆه دهاڤێژیت و گرنگیێ ب رووكەشیێ ددەت.
دەمێ زانا دهێنە ئیهمالكرن لاوازبوونا ئاستێ گشتی یێ هزری دروست دبیت، میدیا ئەگەر رێزێ ل رۆشنبیران نەگریت، دێ بیتە هۆكارێ وێرانكرنا ئەقلێ مرۆڤایەتی، پێدڤیە پێشەنگێن میدیایێ تێبگەهن كو جوانی د ڕەنگ و دەنگێن بلند دا نییە د وێ هزرێ دا یە كو نڤیسەر و زانا دشێن بیخەنە خزمەتا مرۆڤایەتیێ.
پێدڤیە ب هەر بهایەكێ بیت سەنگ بۆ زانا و كەسێن شارەزا بهێتە زڤراندن، بۆ وێ چەندێ ئەوێن حەزا زانینێ هەی بێ هیڤی نەبن ژ خواندن و بروانامەیێن خۆ، ئەگەر نوكە زانا كەفت سبەهی مە زانا نابن دێ هزركەن دێ وەك یێن بەری خۆ هێنەپشت گوه هاڤێتن، لەورا گرنگیدان ب زانا دێ بەردەوامیێ دەتە ئاڤاكرنا جڤاكەكێ ساخلەم.

8

رەمەزان زەكەریا

دوژمنێن كوردان بەردەوام كاری ل سەر تێكدانا وێنەیێ‌ هەرێما كوردستانێ دكەن، لەورا دڤێ قوناغێ دا پەخشێ كەنالەكێ كوردی ب زمانێ بیانی گەلەك یێ گرنگ و پێدڤییە، مەدیایا نوكە یا كوردی بزاڤێن باش كرینە، بەلێ گەهاندنا پەیامێن نەتەوەیی ب جیهانا دەرڤە پێدڤیە گرنگی ب مەدیایا فرەزمان بهێتەدان ل هەرێما كوردستانێ .
دەمێ پەیامێن نەتەوەیی ب زمانێن بیانی دهێنە بەلاڤكرن دبیتە هۆكار رێگری ل بەرزەكرنا راستیێ بهێتەكرن، هەتا مەدیا یا كوردی ب چەند زمانێن بیانی پەخش نەبیت، جیهان دێ پەیامێن كوردستانێ ژ مەدیایێن وەلاتێن جیران و ئاژانسێن بیانی وەرگریت، هندەك جاران وەك خۆ ڤە ناگۆهێزن دێ ب رەنگەكێ نیشادەن كو دگەل سیاسەتا وان بگۆنجیت نە بۆ بەژەوەندیا كوردان، ئەڤە ژی گەهاندنا دەنگێ كوردان ب جیهانێ هندەك جاران گیرۆ دكەت وەك مەبەست و پێدڤی ناگەهیت.
هەبوونا مەدیایەكێ ب زمانێن بیانی دێ بیتە هۆكار پەیامێن كوردان راستەوخۆ بگەهنە ناڤەندێن برڕیاردانێ ل جیهانی و ئاگەهداری پرسێن نەتەوی یێن گەلێ كورد بن، كا چ بەرامبەر دهێتە كرن ژبەركو هەر روودانەكا دروست دبیت رەنگە دەمێ خوە یێ دروست دا نەگەهیت ئەڤێ كارتێكرن ل سەر گەهاندنا دەنگێ كوردان هەبوویە ل دەرڤە.
زۆرا پێدڤی و گرنگە ئارامیا هەرێما كوردستانێ ب هەموو جیهانێ بهێتە نیشادان، جهێن شوونەواری و سروشتێ كوردستانێ ب جیهانا دەرڤە بهێتە نیاسین، كو كوردستان یان دەولەمەندە ب هەبوونا رەسەنایەتیا خۆ و ئەو پێكڤەژیانا ل كوردستانێ هەی گەلەكا گرنگە ب جیهانێ بهێتە نیاسین كو د ئاستەكێ هند یی بلند دایە ئەوێن نەشارەزا دەمێ سەرەدانا كوردستانێ دكەن جوداهیا ئاینی وەك پێدڤی نابینن هەكە مزگەفت و كەنیسە نەهێنە دیتن.
ل شەڕێ دژی داعش رۆژنامەڤانێن بیانی ل ناڤ سەنگەرێن پێشمەرگەی دابوون ب چاڤێن خۆ قەهرەمانیا پێشمەرگەی ددیت، گەلەك دەم نەچوو جیهانێ هێز و قەهرەمانی و ناڤ و دەنگیا پێشمەرگەی دیت، بۆ ڤێ قووناغێ ژی گەلەك یا گرنگ و پێدڤییە جیهان راستەوخۆ ب زاردەڤێ مەدیا هەڤ زمان پەیامێن گەلێ كورد راستەوخۆ ببینن نەك ب رێكا وەرگێڕ و ئاژانسێن وەلاتەكێ دی.

9

رەمەزان زەكەریا

پتریا دەزگەهێن مەدیایی ل دەمێ رۆمالكرنا پرسێن جڤاكی دكەڤنە شیاشیا رۆمالكرنێ دا، شاشی‌ و كێماسیێن رۆمالی دبنە ئەگەرێ زێدەكرنا گرژیێ و دووركەفتن ژ ئارمانجا سەرەكی یا رۆژنامەڤانی كو گەهاندنا راستیێیە، بۆ راكێشان و ب دەستڤەئینانا سەرنجا بینەران، مەدیا گرنگیێ ب لایەنێن هەستیار و سۆزدارێن روودانێ ددەت، وەك وێنەیێن دلتەزین و دیمەنێن توندۆتیژیێ‌، ئەڤ شێوازە دبیتە ئەگەرێ ڤەشارتن و ژبیركرنا ئەگەرێن دروست و رێكێن چارەسەریێ یێن روودانێ.
مەدیا دەمێ ب درێژی گرنگیێ ب روودانێ ددەت وەك تاوانەكێ، ب لەز ڤەدگەڕێت بۆ هۆكارێن جڤاكی و ئابووری و دەروونی یێن كو ئەڤ روودانە ژێ پەیدا بووی، پتریا رۆمالكرنێ ل سەر كێ و چ كر؟ رادوەستیت و كێم رۆمالكرن ل سەر چەوا روودا؟ و چەوا دێ چارەسەربیت ؟ دهێتە رۆمالكرن، ئەڤ كێماسییە دبیتە ئەگەرێ نەدروستكرنا پێزانینەكا دروست بۆ بینەری ل سەر ئاریشەیێ، جڤاك هەست دكەت كو پرسیارێن ئالۆز ب چارەسەریێن ب ساناهی یان گرتنا چەند كەسان دێ چارەسەربن.
رۆمالكرنا پرسێن روودانێن جڤاكی ب تایبەت یێن هەستیار وەك توندۆتیژیا خێزانی، هندەك مەدیا رۆلێ خوە یێ پیشەیانە ژبیردكەن ب بەلاڤكرنا وێنە و ڤیدیۆیێن نە ساخلەم بێی رازیبوونا كەس و كارێن قوربانییان، ئاشكراكرنا ناسنامەیا وان كەسێن ل ژێر دەستێن یاسایێ نە، یان بەلاڤكرنا پێزانین كەسی زیانێن مەزن دگەهینتە خێزانێن قوربانیان.
ل دەمێ لەزكرنا پێشكێشكرنێ یان ژ بەر كێمیا ڤەكۆلین و نەئەنجامدانا كۆنترۆلا راستیێ، مەدیا دكەڤنە د شاشیەكا مەزن دا كو پێزانێن نەراست بەلاڤ دكەن، رۆژنامەڤان ب تنێ پشتێ ب پێزانێن سۆشیال مەدیایێ و ژێدەرێن نە فەرمی گرێدەت بێی كو وان ژێدەران ب دروستی كۆنترۆل بكەت، ئەڤە دبیتە ئەگەرێ ژ دەستدانا باوەریێ د ناڤبەرا خەلك و دەزگەهێن مەدیایی دا د رەوشێن هەستیاردا، بەلاڤكرنا نە راستیان دبیتە ئەگەرێ ئالۆزیێ و زێدەكرنا گرژیێ د جڤاكێ دا، بەرپرسیاریا مەدیایێ بۆ پرسێن جڤاكی تنێ گۆتن و رۆمالكرنا روودانان نینە، بەلكو پێشكێشكرنا وێنەیەكێ دروست و دروستكرنا دەلیڤەیەكێ بۆ دانوستاندن و چارەسەریێ یە، پێدڤیە مەدیا شاشیان و كێماسییان راست بكەتەڤە بۆ خزمەتكرنەكا باشتر یا جڤاكی و پێدڤیە ژبلی نیشادانا روودانێ وەك دیاردەیەكا مەترسیدار، رێكێن چارەسەریێ ل گەل دا بەلاڤ بكەت بۆ دروستكرنا ئاشتیا جڤاكی و كێمكرتا توندۆتیژیێ كو مەدیایێ رۆلەكێ كاریگەر هەیە ل بەلاڤكرنا پەیامامان دا، وەك وانەیەك بۆ دوبارەنەبوونا ئاریشە و روودانێن جڤاكی.

8

رەمەزان زەكەریا

دلپیسی چ جاران ڤیانێ زێدە ناكەت، چەند خالان ب دووڤ خوە را دئینیت، نەمانا باوەریێ و درەوكرن و نەهێلانا ڤیانێ و دروستكرنا ماسكا دگەل ئێك دوو، هەتا دگەهیتە رادەیێ بێزاربوونێ،چ جاران ئەو مرۆڤێن دگەل ئێك دل پیس خۆشتڤی بن یان هەڤژین، ژیانا وان وەك درامایەكێ دهێتە دیتن ل هەمبەر كامیرەیێ رۆلەكی دگێڕیت ل پشت كامیرێ رۆلەكێ‌ دی.
باشترین گرۆڤە ئەوە مرۆڤ ئێك دوو ئازاد بكەت، ئازادی ب رامانا تێكگەهشتنێ، نەك بەرەلایێ مرۆڤ نەشێت چاڤدێر بیت ل گەل كەسەكێ ژیانا خوە، ژبەركو جاران مرۆڤ ژ خوە بێ ئاگەه دبیت، دەمێ كەسەك سەرا راستیێ دهێتە ئیشاندن ، نەراستەوخۆ نەچار دبیت بۆ ئارامیا خوە بەرامبەر كەسێ دل پیسێ بەرامبەر درەوا بكەت، خیانەت و درەو دناڤبەرا ژن و مێران دا پتر دەر ئەنجامێ دل پیسیێ یە وەك ئاگرەكی ئارام رۆژ بۆ رۆژێ زێدە دبیت هەتا خێزانەكێ ب دروستی دسۆزیت.
پتریا جاران دل پیسی دناڤبەرا هەڤژینان دا دروست دبیت، ئەگەر ئەو پرۆسەیە ل سەر بنەمایێ باوەریێ و تێكگەهشتنێ دروستبوو چ جاران دل پیسی دروست نابیت دێ هەردەم ئارامی د ناڤبەرا وان دا هەبیت، زەلام یێ هەیی ب رادەیەكێ دل پیسە گەلەك نەچار نەبیت هەڤژینا خوە نابەتە نوژداری هەم دا خەلكی نەبینیت و ئەو خەلكی نەبینیت، بالندەیێ ناڤ قەفەسێ یێ ئارامە هەتا دەلیڤەكێ بۆ فرینێ دبینیت.
گرنكترین خال د ناڤبەرا خێزان و هەڤژینان دا دروستكرنا بناغەیەكێ مۆكم یێ باوەریێ یە ، هەتا خێزان ل سەر هندەك خالان نەهێتە ئاڤاكرن حالەتێن دل پیسی و نەمانا باوەریێ دێ بنە هۆكارێ ژناڤبرن و تێكدانا پیرۆزیێن خێزانی و كێم رۆژ دێ بۆرن بێ نەخۆشی و شەڕێن خێزانی و هەڤژینی، ژبلی كو نەخۆشیەكا دەروونیە و ڤایرۆسەكێ بێ ڤاكسینە.
كەسێ دل پیس، هەر جار گۆمانێن خراب د هزرا خوەدا دروستدكەت و كێم جاران ب ئاخفتنا بەرامبەرێ خوە رازی دبیت و هەست دكەت ب تنێ ئەو دروستە هەموو مرۆڤ شاشن، ئەڤ جۆرە رەفتارە وەدكەن دەمێ كەسەك سەرا راستیێ بهێتە ئیشاندن نەچار دبیت بۆ پاراستنا خۆ درەوان بكەن، رەفتارێن نەساخلەم ژی بكەت هەتا دگەهیتە رادەیێ مەترسی دا ژبەركو درەو وەك خیانەتێ خالا دووماهیا هەر پەیوەندییەكێ یە و دان و ستاندن ل سەر ناهێنەكرن.

6

رەمەزان زەكەریا

راگەهاندن ل هەرێما كوردستانێ ب دەستهەلاتا چارێ دهێتە نیاسین پشتی دەستهەلاتا (یاسا دانان و جێبەجێكرن و دادوەری ) بەلێ پرسیارا سەرەكی ئەوە راگەهاندن شیایە ب دروستی رۆلێ خوە ل پاراستنا خێزانی دا ببینیت؟ بەرسڤ نەخێر، ژبەركو هەموو دەزگەهێن راگەهاندنێن كوردی وەك: رادیۆ، تیڤی،رۆژنامە، گۆڤار ، وێب سایت، بەرنامەیەك نینە بۆ كۆمكرنا خێزانان پتر ب رەوشنبیریا خێزانی و پاراستنێ ڤە گرێدایی بیت، بەلێ ب دەهان بەرنامە هەنە بۆ تێكدان و ژناڤبرنا خێزانان.
ڕێكخراوا مافێن مرۆڤی ل كوردستانێ ئامارا شەش هەیڤیێن دەستپێكێ یێن سالا 2025 پارێزگەها دهۆك بەلاڤكرینە و تێدا هاتیە 526 خێزان ژێكڤە بووینە و هەمبەر سالا بۆری گەلەك زێدەبووینە و سالا 2024 ب تنێ 396 حالەت هەبووینە و ئەڤ ئامارە گەلەك مەترسیدارن پێدڤیە راگەهاندن ب پلە ئێك و مامۆستایێن ئاینی و پتر كار بكەن بۆ دروستكرنا ئاشتیا خێزانی و پاراستنا بنەمایێن خێزانێ ئەوا نوكە دهێتە دیتن تۆنێلەكا تارییە و دووماهیا وێ چ رۆناهی دیار نینە.
گرنگ و پێدڤیە راگەهاندن پتر رۆلێ خوە ب گێڕیت ل پاراستنا بنەمایێن خێزانێ و هەموو كەنالان بەرنامە یێن جۆرا و جۆر هەنە بەلێ بەرنامەیێن خێزانی نینن ، بۆ نموونە كەنال هەیە بەرنامەیێ دانانا چەوانیا مكیاجی هەیە، بەلێ بەرنامەیەك نینە بەحسێ پیرۆزیا خێزانێ بكەت و ئێكگرتن و تێكگەهشتنا خێزانێ بكەت.
ئەو خالا سەرەكیا خێزان ئالۆزكری و بەرەڤ ئاقارەكێ نەدیار بری، بەربەلاڤبۆوونا ب كارئینانا تۆرێن جڤاكی و نەزان بووینە دەڤ راست و ئامۆژگاریان ل جڤاكی دكەن، هەتا سۆشیال و راگەهاندن نەهێنە رێكخستن رەوشا جڤاكی رۆژ بۆ رۆژێ دێ بەرەڤ خرابیێ چیت و ئامارێن ژێكڤەبوونێ دێ زێدەبن، كەس مفا دار نینە ژ ڤێ رەوشا جڤاك تێدا دەرباز دبیت، دو كەس ب تنێ ژێك ڤە نابن دو خێزان و بنەمالە ژێك ڤە دبن كاریگەریا بلندبوونا رێژەیا ژێكڤەبوونێ دێ وەك رەژیێ بیت ئەگەر هەمووان نە سۆزیت دێ هەمووان رەش كەت و پرۆسەیا پێكئینانا ژیانا هەڤژینیێ ژی دێ بیتە ترسەك ل دەڤ گەنجان كو نەشێن ب ساناهی خوە لێدەن.

6

رەمەزان زەكەریا

ژێدەر،مصدر،source ، ئەڤ پەیڤە پتر د ڤەكۆلینێن زانستی دا دهێتە ب كارئینان، جاران ژی بۆ هندەك بابەتێن تایبەت یێن راگەهاندنێ، بەلێ نوكە راگەهاندنا كوردی یا فێربووی بۆ پتریا بابەتان ب كاردئینیت و ئەڤێ چەندێ نە شیایە بینەری و خواندەڤانی پشت راست بكەت و تێربكەت ژ وی بابەتێ هاتیە بەلاڤكرن .
گەلەك جاران وەزیر یان بەرپرسەكێ پلە بلند دێ رۆهنكرنەكێ بەلاڤ كەت وبێژیت ئەو دەنگوباسێ هاتیە بەلاڤكرن راست نینە و مەچ لێدوان نە داینە بۆ چ دەزگەهێن راگەهاندنێ، د دەمەكی دا دەزگەهێن راگەهاندنێ بەلاڤدكەن بێی دووڤچۆنێ ل سەر بابەتی بكەن، ژبەر كو ئێك ژ گرنگیا بابەتێ دهێتە بەلاڤكرن دووڤچوونا رۆژنامەڤانی یە، بەلێ دەمێ ژێدەرێ وی یێ سەرەكی یێ نەدیار بیت پێدڤی ب چ دووڤچوونێن مەزن ناكەت.
ژێدەر پتریا جاران كو بۆ ڤەكۆلینێن زانستی دهێتە ب كارئینان هندەك جاران ژی بۆ بابەتێن تایبەت ب ئاسایشا نەتەوەیی ڤە دهێنە ب كارئینان ، بەلێ راگەهاندنا كوردی خۆ روودانەك ل سەرێ كولانێ روو دەت دێ بێژیت ژێدەرەكێ گۆت: هەموو جاران ژێدەر نابیتە پیڤەر بۆ تەمامبوونا راپۆرت و بابەتێن رۆژنامەڤانی .
ژێدەر كی یە؟ هەر كەسێ ل سەر روودانەكێ باخڤیت پێزانێن وی د دروست بن یان شاش ب ژێدەر دهێتە هژمارتن ل چایچیێ فەرمانگەهەكێ هەتا رێڤەبەرێ گشتیێ وێ فەرمانگەهێ ب ژێدەر دهێتە نیاسین .
پەیڤا ژێدەر گرنگ و پێدڤیە ب تنێ بۆ بابەتێن ئاسایشا نەتەوەیی و دەزگەهێن ئێمناهی ب هێتە كار ئینان، هاتنا مووچەی یان گیرۆبوون ژێدەر نەڤێت راستەوخۆ ناڤێ ئاخفتنكەری بەلاڤ بكەن دا خواندەڤان بینەر بزانیت كێ پێزانین بەلاڤكرینە.
راگەهاندنا كوردی پێدڤی ب رێكخستنێ‌ هەیە نە ب تنێ‌ بۆ بابەتێ‌ ژێدەران ب رەنگەكێ‌ گشتی، ژێدەر ئێكە ژ خالێن سەرەكی و گرنگ كو خواندەڤان و بینەر باوەریێ‌ ب وی بابەتی بینن كو بەلاڤ بووە ، ئەو دەزگەهێن ئاخفتنكەری ب ناڤ و نیشان بەلاڤ دكەن پتر دووڤچوون كریە و د شیان دایە پتر باوەریا جەماوەری بۆ خۆ راكێشن كو بابەتێ‌ مە بەلاڤكری ژ بابەتێن راست و دروستە.

8

رەمـەزان زەكـەریا

ئێك ژ مەترسیێن بێدەنگ كو تووشی جڤاكێ‌ بووی؛ بكارئینانا ماددەیێ‌ هۆشبەرە و ژیانا دەهان كەس و خێزانان ژبەر ڤێ‌ ئەگەرێ‌ ژناڤچوونە، گەلەك گرنگ و پێدڤیە ل ناڤ ناڤەندێن خواندنێ‌ ل قووناغا ئێكێ‌ بنەرەتی هەتا ئاستێ‌ دكتۆرایێ‌ ب رژدی كار ل سەر هوشیاریا تاك و جڤاكێ‌ ل سەر ماددەیێ‌ هۆشبەر بهێتەكرن، هەروەسا راگەهاندن و مامۆستایێن ئایینی و رێكخراوێن جڤاكا سڤیل ب بەردەوامی بەحسێ‌ زیانێن بكارئینانا ماددەی بكەن، هەتا كو خەلك پتر هەست ب مەترسیا وێ‌ بكەت خۆ ژێ‌ دوور بكەت.
گەلەك كەنالێن راگەهاندنێ‌ ب دەهان بەرنامەیێن بێ‌ مفا و رامان هەنە رەنگە بینەر و مفادارێن وان ب تبلێن دەستان بهێنە هژمارتن و دوورن ژ دابونەریت و پرسێن جڤاكی، گرنگە جهێ‌ بەرنامەیێن بێ‌ رامان رۆژانە ل ناڤ مالێن هەمووان بن دو بسپۆر و كەسێن شارەزا ل سەر مەترسیا ماددەیێن هۆشبەر پێزانینان بەلاڤ بكەن، دا زێدەتر جڤاك نەكەڤیتە بن مەترسیا بكارئینانێ‌ و ژیانا كەسێ‌ دی نەبیتە قوربانی.
هۆشبەری تیرۆرەكا بێدەنگە هەتا بكارهێنەری ژناڤ نەبەت دەنگ نینە، رەنگی دبەت و ژیان و ئارامیێ‌ و خوەشیێ‌ هەموویێ‌ ژناڤ دبەت چ جوانیەكێ‌ ناهێلیت و مەزنترین مەترسیە ل سەر جڤاكی، سەرەرای ڤێ‌ چەندێ‌ گرنگ و پێدڤیە خێزان پتر هەموو كەسان كار ل سەر ڤَێ‌ چەندێ‌ بكەت و چاڤدێریا ئەندامێن خێزانا خوە بكەت تایبەت، ئەگەر گومان لەسەر هەبوو بۆ وێ‌ چەندێ‌ هەر زوو رێگریێ‌ لێ‌ بكەن و ل مەترسیا وێ‌ ئاگەهداربكەن، كو بكارئینانا ماددەیێ‌ هۆشبەر دێ‌ جوانیێ‌ و ژیانێ‌ و خۆشیێ‌ هەموویان ب بێدەنگی دگەل خوە بەت.
بۆ رێگریكرن ژ تیرۆرا بێدەنگ بەلاڤكرنا هۆشیاریێ‌ و نیشاندانا زیانێن وێ‌ ماددەیێن هۆشبەرە باشترین رێك ژی ب نمرە ئێك كارێ‌ راگەهاندنییە ب هەموو جۆرێن خۆڤە بۆ وێ‌ چەندێ‌ ب هەر رێیەكا بیت پەیاما ترسناكا ب كارئینانا وێ‌ بگەهیتە هەمووان و چ كەس تووش نەبن ژبەركو تاكەكێ‌ تووشبوو جڤاكەكێ‌ دئێخیت ناڤ مەترسیا ماددەیێ‌ هۆشبەر، گرنك و پێدڤیە راگەهاندن ب رۆلێ‌ خوە رابیت و هۆشیاریێ‌ ل ناڤ جڤاكی بەلاڤ بكەت و دگەل مەترسیا بكارئینانا ماددەیێن هۆشبەر.

9

رەمەزان زەكەریا

دەمەكە ڕاگەهاندنا بینراو ل كوردستانێ دەستەواژەیێن نوو دروستكرینە ل دەمێ نەدروست، هەیامەكا خوەشە دەمێ روودانەك دروست دبیت ئەگەر سروشتی بیت یان دەستكرد و دەمێ كەسەك یان پتر دبنە قوربانی، نابێژین هەموو بەلێ پشكەكا مایك هەلگرێن بێ ئەزموون و نەشارەزا بلەزن بگەهن جهێن روودانێ و پێش هەموو جهێن شولەژی ڤە بریارێ بدەن و رۆنكرنا ل سەر جۆرێ روودانێ و تاوانباری و تاوانلێكری بدەن و دەست ب پرسیاركرنێ بكەن، هەر وەك ل ناڤ گەشت و سەیرانان یان ل سەر مودەرەجێن یاریگەهەكا وەرزشی هند ب ئارامی و نەزانین ڤە پرسیارا ل خۆدانێ روودانێ دكەن.
مایك هەلگرێن ب ناڤ رۆژنامەڤان دێ ل ناڤ قەرەبالغیا كەس وكارێن قوربانی گەرن كێ پتر بگەت گری و كێ پتر باخڤیت ژبەر ژان و نەخۆشیا خوە دێ بلەز مایكا خوە ل بەر سینگێ وی راگرن و دەست ب پرسیاركرنێ كەن، دووماهیك پەیڤا رەحمەتی چ بوو، بەری ژ مال دەركەڤیت چ داخوازی ل هەوە كر؟، هەستێ تە چییە؟، ژیێ رەحمەتی چەندە، هەڤالێن وی چ دبێژن، زارۆكێن وی زانن؟ دەهان پرسیارێن دی یێن بێ رامان و دوور ژ بنەمایێن راگەهاندنێ و جڤاكی دێ هێنە ئازراندن ل ناڤ نەخۆشترین گاڤێن ژیانا خێزانەكێ دا.
گەلەك گرنگە رێك ب ڕاگەهاندنێ نەهێت دان ب ڤێ بێ سەروبەریا نوكە دهێت دیتن رۆمالا روودانا بكەن تایبەت روودانێن جڤاكی، رەنگە ئەگەر رۆمال بهێتە راوەستاندن روودان ژی كێمتر ببن وەك چەوا كامیرە هاتن دانان روودانێن ترافیكێ كێم بوون ئەگەر رۆمال ژی بهێتە سانسۆركرن بیت روودان نەمینن یان كێمتر ببن.
رۆژنامەڤانێ بەرێز چ زیرەكی د وێ چەندێ دا نینە ل دەمێ بابەكێ زارۆكەكێ خۆ ژ دەست دابیت یان دایكەكێ جەگەرا خۆ یان خێزانەكێ هەڤژینێ خۆ تۆ پرسیارا هەستا و سوحبەتێن دیوانكی ئاراستە بكەی، پێدڤە بهایێن خێزانی و جڤاكی ل بەر چاڤ بگری و زێدەتر هەستێ مرۆڤێن قوربانیدەر بریندار نەكەن، روودانا وەك روودان ڤەگوهێزن نەك پێزانیێن خێزانی لبەر چاڤ نەگرتنا بهایێن مرۆڤایەتی.
دخوازم سەندیكا رۆژنامەڤانێن كوردستانێ و وەزارەتا رۆشنبیری هژمارەكا رێنمایا دگەل جهێن شۆلەژی دەربێخن كو رۆمالا روودانان ل سەر وان رێنمایان بهێتەكرن نەك ب ڤی رەنگی رۆژنامەڤان دەمێ روودانا هزر بكەت یێ ل گەشت و سەیرانان، ڕاگەهاندنێ راگرن روودان دێ كێمتر بن.

10

رەمەزان زەکەریا

ئاشكرایە كو ڕاگەهاندن ب دەسهەلاتا چوارێ دهێتە نیاسین، پشتی یاسادانان و جێبەجێكرن و دادوەری، پێدڤیە ڕاگەهاندن ژی ل گۆر دەستهەلاتا خوە سەرەدەریێ دگەل هژمارەكا پرسان بكەت، د بۆارێ جڤاكی و خێزانی . دا.
پشتی بەفرەهبوونا تۆرێن جڤاكی پەیامێن ڕاگەهاندنێ ب ساناهیتر دگەهنە ناڤ جەماوەری ئاراستەیێن خێزانی كەفتینە بن كارتێكرنا ڕاگەهاندنێ و رێز د ناڤبەرا مەزن و زارۆكان و پیرۆزیێن خێزانی و مرۆڤایەتی نە ماینە و بووینە جهێ پرسیارێ، ئەرێ كێ بەرپرسە ژ ڤێ بێ سانسۆریا ڕاگەهاندنێ؟هژمارەكا ئەو كەسێن بهایێن خێزانی و جڤاكی ژناڤبری ئەڤرۆ ل سەر كەنال و تۆرێن جڤاكی شیرەتان ل جڤاكی دكەن، ب كەسێن زانا دهێنە ل قەلەم دان و ب دەهان كەسێن بسپۆر بینەریا كەسەكێ دكەن كو چ زانین و تێگەهشتن و ئەزموون نینە، ب تنێ ل ناڤ تۆرێن جڤاكی ب كارئینانا ئافرەتان و بابەتێن بێ مفا خەلكی بەرنیاس كریە ،ئەو ژی ب هەموو هێزا خوە كاری بۆ تێكدانا بهایێن پیرۆز یێن جڤاكی دكەن.
پێدڤیە ڕاگەهاندن مێهڤانكرنا وان ل سەر شاشەیان ڕاگرن و بۆ وێ چەندێ پەیامێن وان ب رێكا گشتی نەگەهنە دناڤ جڤاكی دا، ژبەركو ئەگەر ئەو دەستا ژ هندەك بابەتان بەردەن دێ رەوشا هەمووان باشتر بیت، جهێ كارو لڤینێن وان بهێنە سانسۆركرن رۆژانە ب كەیفا خوە ل ناڤ مالێن هەموویانە، هەموویان خۆشترین ژیان یا هەی ئاگەه ژ تێكدانا رەوشا جڤاكی ژی نینە، ئەو ب خوە جڤاكی ژناڤ دبەن و دهێن شیرەتان ژی ل جڤاكی دكەن، ئەوان چ سالۆخەتێن باش تێدا نینن، بەلێ ئەگەر ڕاگەهاندنێ گرنگی ب كەسەكێ نەزان دا سەد زانا نەشێن باوەریێ بۆ جڤاكی دروست بكەن كو ئەڤ كەسە نەزانە، ژبەركو ڕاگەهاندنێ مەزنكریە وەك رۆگەش بێی هەبوونا باگراوەندەكێ زانستی و مرۆڤایەتی و پێشكەفتنێ و دخوازین كو ڕاگەهاندن كارێن خوە ب رێكخستنەكا باشتر بكەن و كاری بۆ ئاڤاكرنا جڤاكی بكەن، نەك وێرانكرن و تێكدانا ئەوان نوكە دهێتە دیتن دوورە ژ هەر دابونەریتەكێ كوردیو مرۆڤایەتی، كو ڕاگەهاندن بەرامبەر هندەك كەسان دكەت كو ئێكانە خالا ئەو گەهاندیە ڤی ئاستی خراب بكارئینانا سۆشیال میدیایێ بوو گەهشتینە ناڤ كەنالان.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com