ڤەگێڕ د كورتەچیڕۆكا (سێنیكا بێھیڤیبوونێ) دا
عەبدولرەحمان بامەرنی
ئەڤ ڤەگێڕێ ئەز ژێ بەحسدكەم، ئەو كارەكتەرەیە یێ ل سەر ئەزمان و لڤین و دانوستاندنێن وی/وێ كورتەچیڕۆك دھێتە نڤیسینێ و كی ڤی ڤەگێڕی دەست نیشاندكەت و ڕۆلێ پێددەت، پێنەڤێت چیڕۆكنڤیس ب خوەیە. د خواندنا ھەر كورتەچیڕۆكەكێ دا، دوماھییەك یا ھەیی و پرانییا جاران كورتەچیڕۆك ب تیرەكێ ڤە دچیت، بەری تیر ژ كڤانێ خوە ب دەركەڤیت، دڤێت ئاراستەیەك ھەبیت و ھەر ژ دەستپێكا نڤیسینا كورتەچیڕۆكێ دڤێت ئاراستەیێ وێ تیرێ یێ دروست بیت و ئەڤە ژی ل سەر چیڕۆكنڤیسی ب خوە دمینیت، ئایا دێ ڤێ تیرێ ب چ ئاراستەڤە بەردەت و دیسان د كورتەچیڕۆكێ دا گرنگە بزانی دێ چاوان كار ل سەر ڤەگێڕانا خوە كەی، شێواز گرنگە و بابەت گرنگە و تەكنیكا نڤیسینێ گرنگە و یا كورتەچیڕۆكێ دئینتە پێش ژی، پرانیا جاران قفلا وێ ب خوەیە و چەند قفلكرنا چیڕۆكەكێ شیابیت ئارمانجا چیڕۆك پێھاتیە نڤیسین بلەز ب ھنگێڤیت، ئاسۆییێن ڤەكری ل بەر خواندەڤایی بھێلیتە ڤەكری، دێ خواندەڤا زێدەتر ب وێ چیڕۆكێ ڤە ھێتە گرێدان.
ئەڤا ل سەری پێشەكییەكا كورت بوو، ژبۆ كورتە چیرۆكا (سێنیكا بێھیڤیبوونێ) یا چیرۆكنڤیس (رێزان جەعفەر)، كو ئەڤ كورتەچیڕۆكە د رۆژناما ئەڤرو ژمارە (3950) رۆژا 31/3/2026دا بلاڤبوویە. چیڕۆك ل سەر ئەزمانێ كچەكێ ھاتیە نڤیسین، لێ ڤەگێڕ دڤێ كورتەچیڕۆكێدا ب كەسێ سیێ دھێتە دناڤ چیڕۆكێدا، ھوسا دبێژیت: ((ئەو ماوەیەك بوو ھەست ب باشییێ دكر، ئەڤێ ھەستەكێ خراب ل دەف پەیدا كربوو، چونكی چ جاران ھند باشی و ئارامی د ژیانا وێ دا نەبوو)). ڤەگێڕی بڤێ دەستپێكێ دڤێت حالەتێ كچەكێ پیشان بدەت، كو ژیانا وێ هەمی ب نەخوشییێ دەرباز دبیت. لێ ئەڤ دو رێزێن دەستپێكی وەكی تیرەكینە ھێشتا د كڤانیدا و ڤەگێڕ یێ خوە كارخۆش دكەت وێ تیرێ ب ئاراستەیەكێ ڤە بەردەت، لێ پرسیارا بۆ خواندەڤانی دمینیت، ئھا ئەڤ ئاراستەیێ ھەنێ یە، ئایا لەزاتییا وێ تیرێ و ئارمانجگرتنا وێ تیرێ دێ یا چاوان بیت و لڤێرە شیانێن ڤەگێڕی دمینن، بابەتێ ئەو دەستنیشان دكەت، تەكنیكا ئەو دگریتە بەر و دیسان قفلا چیڕۆكێ دێ یا چاوان بیت، كو من بڤێ نڤیسینێ مەبەست ژێ ئەوە.
ڤەگێڕ د پەرەگرافێ دو یێ ژ كورتەچیڕۆكێ، دبێژیت: ((رۆژەكێ ژ نشكەكێڤە ل ناڤ زك و سینگێ خۆ ھەست ب برسێ و ھەستەكێ گران كر. سۆتنەك تژی ترس حەفك و گەدەیا وێ دگڤاشت)). ڤەگێڕ ل ڤێرە ل سەر حالەتەكێ تەندروستی كار دكەت، ئەو ژی بێھن تەنگی و ئێشانا گەدەییێ، بێھن تەنگی دەما ئارامكا مرۆڤی ل چ جھەكی نەھێت و گەدە ب رامانا مرۆڤ گەلەك خەمان بخووت، د پەرەگرافەكێ دیدا، ڤەگێڕ دبێژیت: ((رابوو سێنیكا خۆ ژ دەستێن مرۆڤان وەرگرت، یا پر بوو ھندی شیای خوار))، ئەڤ سێنیكا ھەنێ، كو ڤەگێڕی پەنا بریە بەر ھندەك كارەكتەرێن دی یێن نە نیاس بۆ نڤیسینا چیڕۆكا خوە، ب گەدەیا كارەكتەرا سەرەكییا چیڕۆكێ ڤە گرێددەت و گەدە یان كو خوارن، لێ بۆچی ئەڤ خورنا ھەنێ ژ مالا وێ نابیت و ئەڤ سێنیكا ھەنێ د دەستێن ھندەك مرۆڤاندا بیت؟ ئھا ئەڤە بابەتێ چیڕۆكێ یە كو ڤەگێڕ لڤێرە بابەتەكی د ئازرینیت، ئەو ژی مایتێكرنا ژ دەرڤەی بازنێ مە و ھەر وەكو ڤەگێڕ ل ڤێرە حالەتەكی پیشان ددەت، كو نە بتنێ كەسەك یان دو كەس، بەلكو مرۆڤان سێنیكا ھەلگرتی و ھەر چەند كارەكتەرا چیڕۆكێ یا زیرەك ژی بیت، ھەر وەكو ڤەگێڕی ئاماژە بۆ دای و دبێژیت كو سێنیكا خوە ژ دەستێن مرۆڤان وەرگرت و یا پربوو ھندی شیای خوار، لێ ل دویماھییێ ئەو بخوە ژی ھەر مرۆڤە و ھندی كەسەكا وێرەك بیت، زیرەك بیت، لێ ل دەردۆرا وێ، ئەو ژینگەھا ئەو دناڤدا دژیت ژ تاقەتا وێ زێدەترن، رەنگە دێ بەرگرییا وێ ژی تا رادەیەكی بیت، ھەر وەكو دبێژیت: ((كێمەك ژ خەمان و بێھیڤیبوونێ و كەرب و ھەر تشتێ نەخۆش د سێنیكێ دا ما، لێ نەشیا زێدەتر بخۆت))، و ئەڤ نەشیانا ھەنێ مە ڤەدگەڕینیتە دەستپێكا چیڕۆكێ ڤە، كو باشبوونا وێ یا دەمەكی بوویە و دوبارە چەپەرێ مایتێكرنێن مرۆڤان بەر سینگا وێ دگرن و شەرێ وان ب زیقی دیاردكەت، كو سەرەرایی وێرەكی و بەرھەلستییا وێ بەرامبەر مایتێكرنێن خەلكەكی، لێ شیانێن وێ د چوارچۆڤەكرینە، ئەو ژی دەما دبێژیت: ((چونكی جەستە و دەروونێ وێ یێ وەستیای ھێزا وێ خوارنێ ھەمییێ نەبوو))… و تا ڤێرە ڤەگێڕا ڤێ كورتەچیڕۆكێ شیایە بابەتەكی ب ھۆستایانە بدانیتە بەر سینگا جڤاكی و بێژیت، ئەڤە من وەك نڤیسەرا ڤێ كورتەچیڕۆكێ بابەتەك ئازراند و یا ل دویماھییێ مای كو ئەم بشێین بێژین، ئەڤە كورتەچیڕۆكەكا ھونەری یە و نە بابەتەكێ پێگەھاندنێ، بابەتەكێ جڤاكی و ھشیاریێ یە. ڤەگێڕا ڤێ كورتەچیڕۆكێ پێ یێن خوە ل عەردی دشدینیت و ب دویماھییەكا ڤەدەر، دناڤبەرا كەنییێ، گەھاندنا پەیامێ و ئارمانج گرتنێدا چیڕۆكا خوە ب ڤی پەرەگرافی ب دویماھی دئینیت و دبێژیت: ((دەیكا وێ لێ زڤڕی و گۆتێ، عەمرێ تە نەمینیت تە ھەمی خلاسكر)).
