رۆژئاڤا و ناكۆكیێن زلهێزان
رهمهزان نسرددین كێڤلى
پشتى بوهارا عهربى ل گهلهك وهلاتێن رۆژههلاتا ناڤین دهستپێكرى، نهخاسمه ل وان وهلاتێن سیستهمێ وان دكتاتۆرى و دهستههلات ل دهستێ كهسهكێ رهوشا پتریا وهلاتان هاتیه گوهارتن، چ رژێمێن وان نهماینه ل سهر دهستههلاتێ، یانژی وهلات وێران بووینه و شهر و كوشتن بهردهوامن. ئێك ژ وان وهلاتان سووریا بوویه، كو ههر ل دهستپێكێ شهرێ ههرێمایهتى و وهلاتێن زلهێز ل سهر بژاردێن جۆرا و جۆر دهستپێكریه، رۆسیا ئێك ژ وان وهلاتان بوویه ب داخوازا فهرمى یا دهستههلاتدارێن سووریێ پشتهڤانى ل مانا بهشار ئهسهدى كریه و ل ههردو بنگههێن تهرتۆس و حمیمیه هێزێن خوه یێن لهشكرى زێدهكرینه و بووینه پشتهڤان بۆ رژێما سووریێ ل وى دهمى سهرۆك ئۆباما ل بهرامبهرى بریارهكێ بوو كو هێرشێ بكهته سهر رژێما سووریێ، بهلێ ژ نێشكهكێ ڤه رهوشا هاته گوهارتن. سیاسهتا دهرڤه یا توركیا ل سهر بنهمایێ گوهارتن رژێما ئهسدى و ژناڤبرنا هێزێن كوردى هاتیه داریشتن و پشتهڤانیكرن ل گرۆپێن ئوپۆزسیۆنا سوورى كرن و هێزێن نێزیكى pkk ب ناڤێن جودا جودا، شیان ئیدارهكا خوهسهر ل رۆژئاڤایێ كوردستانێ دابنن و ئهڤ چهنده بوویه جهێ مهترسیا وهلاتێ توركیا و تایبهت پشتى كو هێزێن كوردى شیاین ب پشتهڤانیا هێزێن ههڤپهیمانیا نیڤدهولهتى سهركهفتێن مهزن ل سهر تیرۆرستێن داعش ئهنجام بدهن و یاریا سیاسى ل رۆژئاڤا هاته گوهارتن، بۆ نموونه:
ههلویستێ توركیا ل سهر مانا بهشار ئهسهدى ب شێوهكێ هاته گوهارتن بهرامبهرێ هندێ هێزێن كوردى بالا دهست نهبن ل باكۆرێ رۆژههلاتێ سووریێ كو مهرهما وان رۆژئاڤایێ كوردستانێ بوویه و دیسا پرۆژێ فرنسى بۆ دورستكرنا دهڤهرهكا ئیمناهیێ هاتیه رهتكرن، ژ لایێ توركیا ڤه رێكهفتن د ناڤبهرا رۆسیا و توركیا ههبووینه كو دڤێت ئهو هێزه بهێنه ژناڤبرن ب تۆهمهتا هندێ ئهڤ هێزه دژى ئێكپارچهیا ئاخا سووریێ نه. لێ ئهمریكا یا بهردهوام بوویه ل پشتهڤانیكرنا هێزێن كوردى و دانوستاندنێن وێ ل گهل توركیا ل سهر ئهنجامدانا رێكهفتنهك بۆ دورستكرنا دهڤهرهكا ئارام بهردهوام بووینه، بهلێ ب داخڤه ژ نیشكهكێ ڤه هێزێن خوه ڤهكێشان و داگیركرنا رۆژئاڤایێ كوردستانێ دهستپێكێریه.
پتریا چاڤدێرین سیاسى وهسا دبینن كو پتر ژ ئارمانجهكا سیاسى و لهشكرى و ئابوورى ل بهرامبهر توركیانه ژ وان:
ل كووراتیا خوهیا ستراتیژى دا ئهو وهسا دبینن هێزێن كوردى كهڤن و مهترسى نه ل سهر ئیماناهیا و یا نهتهوهیێ كو دبنهما دا چ راستى بۆ ڤێ چهندێ نینه.
لاوازكرنا رۆلێ كوردان، نهبتنێ ل رۆژئاڤایێ كوردستانێ، بهلكو ل باشۆر ژى بۆ هندێ ل چارهسهریێن ئاشتیانه و سیاسى ل دۆر نڤێسینا دستوورێ سووریا نووى، كوردان ئهو هێز نهبیت بابهتێ فیدرالیهتێ و مافێن خوه داخواز بكهن و زۆربهیێ هێزێن دى دگهل هندێنه، ئهزمۆنا ههرێما كوردستانێ ل سووریێ دورست نهبیت.
لاوازیا رۆلێ توركیا یێ ههرێمایهتى یێ بهرى نوكه دێ هێته گوهارتن كو توركیا دێ بیته وهرقا راگرتنا بهلانسێ د ناڤبهرا رۆسیا و ئهمریكا دا ل سهر زۆر كێشه و گرفتێن دهڤهرێ.
بكارئینانا كارتا پهنابران دژى ئورۆپا دێ بهردهوام بیت.
لهورا ب دیتنا مه ل ڤێ قووناغێ ژى كورد بوونه قوربانى ناكۆكیێن زلهێزان ل دهڤهرێ و ههلویستێ پتریا وهلاتێن زلهێز مینا ئهمریكا و رۆسى و چین تایبهت پشتى جڤینا جڤاتا ئێمناهیێ، نه ل ئاستێ بهرپرسایهتیێ بوویه، بهلكو ههر وهلاتهك ژ ڤان داخوازیهك بهرامبهر وهلاتێن دى ههبووینه ههتاكو ئهڤ هێرشه بهێنهراگرتن و داخوازا رۆسى بۆ دهرئێخستنا ههمى هێزێن بیانى، ژ وان هێزێن ئهمریكى بووینه كو ئهڤ چهنده ببته بریار ل جڤاتا ئیمناهیێ دا رێ ل ئهمریكا گرت كو رازى بیت ئهو هێرش دژى رۆژئاڤا بهێنه راوستاندن دهربارهى ههلویستێن وهلاتێن دى ب دیتنا چو ههلویستهكێ توند نهبووینه، بهلكو ئهڤ ههلویسته تهنها بۆ هندێ بووینه ههتاكو نهكهڤن ل بهر بهرپرسایهتى مێژویێ ل سهر ئهڤێ داگیركرنا دهێته ئهنجامدان.
گرنگه ههلویستێ هێزێن كوردى ههڤگرتى بیت و بهرهڤانى و بهرخودان بهردام بیت، چونكو بهردهوامیا بهرخودانێ ل سهر ئهردى دوور نینه ئالیسهنگى ل هێزا سیاسى و لهشكرى دا بۆ بهرژوهندیا هێزێن كوردى دورست بیت.
