دستوور.. جێبهجێكرن و پشتگوه هاڤێتن
رهمهزان نسردین كێڤلى
گومان تێدا نینه رزگاركرنا عیراقێ یانژى وهكو هندهك ددنه دیاركرن داگیركرنا عیراقێ ژلایێ ئهمریكا و ههڤپهیمانێن وێ ڤه، ب دیتنا من كارهكێ مرۆڤایهتى و پیرۆز بوویه، چونكو بنهمایێن حوكمهتا عیراقێ ل سهر هاتیه ئاڤكرن ل دهستپێكا سالێن حهفتیان ل سهر چهوساندن و بنبركرنا گهلێن عیراقێ بوویه، تایبهت گهلێ كورد و سهرئهنجامێ ویژى ب دههان كارهساتێن خویناوى و نهمرۆڤایهتى ل سهر دهستێ ڤێ رژێمێ روودان، خالا دلخۆشكهر ژىى پشتى رزگاربوونا گهلێ عیراقێ بابهتێ دستوورى بوویه كو بۆ مێژویا نوویا عیراقێ، ئێكهم جار بوویه دستوورهك ب ڤی شێوهێ دیمۆكراسى بهێته نڤێسین و تێدا مافێن پتریا خهلكى بهێنه پاراستن و ب راستى دستوور ببته ئهوچهترا پاراستنا سیستهم و ماف و ئهركێن خهلكى ب گشتى و ل دووڤ خواندنێن گهلهك شههرهزایێن دستوورى دستووێ عیراقێ ئێك بوویه ژ دستوورێن ههره پێشكهفتى و باش و سهردهمانه ل دهڤهرێ لێ ئهڤه ههمى نهبوو فاكتهرێ گوهۆرین و چاكسازیان ل عیراقێ، بهلكو ركهبهریا سیاسى و نیازێن نهپاك یێن پشكهك ژ دهستههلاتدارێن عیراقێ تایبهت وان لایهنێن دڤیان تهسیفهتا ههمى بۆیهران ل سهر بنهمایێ دژایهتیا مهزهبى و نهتهوهى بكن بۆ هۆكارێ هندێ ههتا نوكه ئهڤ دستووره ل سهر كاغهزان بمینت و نهكهفته ل وارێ جێ بهجێكرنێ دا..
و هیچ مادهیهك یان برگهیهك ل دستوورێ عیراقێ دا نینه كو رێگریێ ل ئهنجامدانا چاكاسزایان بكهت یانژى دهلیڤێ بدهته كارێن گهندهلیێ و خراب كارئینانا دهستههلاتێ، بهلكو بهرپرسێن ئاست نزمێن عیراقێ نه نهشیان ئهڤى دستوورى وهرگێرنه ل سهر ئهرزى و خزمهتا خهلكى پێ بكهت بگره ژ بابهتێ چاڤدێرى و شهفافیهت و پرهنسیپێن ههڤوهلاتیبوونێ و ب دههان بابهتێن دى د خزمهتا خهلكى دا نه لێ ئهڤرۆ بێبههانه، بهلكو وهكو یاریهكا سیاسى بوو ئالۆزتركرنا رهوشا عیراقێ دهست دهێته برن بۆ راستهڤكرنا ئهڤى دستوورى تایبهت بابهتێ سیستهمێ سیاسى.
ب دیتنا من راستهڤكرنا ههر دستوورهكێ ب رێككارێن خوه یێن قانوونێ كارهكێ سروشتى یه بهلێ ل رهوشهكا وهكو نوكه یا عیراقێ و بابهتێ راستهڤكرنا دستوورى ژ بلى پیلانهكا دژى خهلكێ عیراقێ بخوه بۆ پهچناندنا وان گهندهلى و نههامهتیێن دژى خهلكێ عیراقێ هاتینه بكارئینان هیج بههانهیهكا دى نینه، بهلكو پێدڤیه پهرلهمانێ عیراقێ كاربكهت بۆ هندێ ئهوان پێنچى مادێن دستوورى یێ ههتا نوكه نهبووینه قانوونا قانوونان بۆ دهربێخیت و ههولدانان بكهت ههمى بهندێن دستوورى جێبهجێ بكهت.
سهبارهت ههلویستێ كوردى ب دیتنا من دڤێت كورد حازریێ بۆ ههر كارهكێ بكهت و ههمى بژارده و سیناریۆیان دابرێژن بۆ هندێ ههردهما ئهڤ بابهته هاته رۆژهڤێ كوردان پرۆژێ خوه ههبیت وهكو پرۆژێ كوردستانى و هیچ دهلیڤهك نههێتهدان دهست ل وان مادهیان بهێنهكرن یێن گرێدایێن تایبهتمهند و دهستههلاتێن ههرێما كوردستانێ. باشترین قووناغه بۆ كوردان هێزێن خوه و ههلویستێن خوه ئێك بگرن و خودان پرۆژه و ستراتیژیهت بن ل عیراقێ و دهڤهرێ و روودانێن ل بهغدا و تههڕان و ناڤهندێن یێن سیاسى دورست دبن ژمه دهێتهخواندن مه حازرى بۆ ههبیت نهبنه تهماشهڤان ل سهر ئهڤان بۆیهران.
ل دووماهیا ڤێ گۆتارێ عیراق د ناڤبهرا هزرێن تائیفى و نشتیمانى دا بهرزه بوویه و رهوشا وێ زۆرا خرابه و چ راستهڤكرنێن دستوورى ژى نهشێن كێشهیێن عیراقێ چارهسهر بكهن، چونكو بنیاتێ دهولهتا عیراق ل سهر هاتیه ئاڤكرن یێ شاشه و نهیێ سروشتى یه.
