هەڕەشـەیا «مـان و نـەمانـێ» د ئارادایە
عـارف روشـدی
هەرێما كوردستانێ بەرهەمێ قوربانیدانەكا مەزن و خەباتەكا خویناوی یا گەلەكی یە، كو بێ راوستان و ماندووبوون بەرهەنگاری دڕندەترین شێوازێن چەوساندنێ و كۆمەلكوژیێ بوویە و چ جاران سەرێ خۆ نەچەماندیە و هزاران كۆرێن تێكۆشەرێن ڤی نیشتیمانی، د پێناڤی ئازادی و سەرفرازیێ دا گیانێ خۆ بەخت كریە؛ هزاران وەلاتی یێن دی ژی زیندەبەچال و ئەنفال و كیمیاباران لێ هاتیەكرن و ب كێمی ڤە چ وەلاتی نینن كو ژ ئەنجامێ كریارێن رژێمێن دیكتاتۆرێن ئیراقێ زیانمەند نەبووبن، لەوما، نەكەرەمە دەستكەفتێن ستراتیژی یێن ئەڤرۆ، كو خۆ د دامەزراوەیێن یاسایی و خزمەتگوزاری یێن وەك پەرلەمان و حوكمەتا هەرێما كوردستانێدا دبینن، ببنە قوربانییا خواست و ململانێیا سیاسی یا بەرتەنگ یا ڤی حزبی و وی لایەنی و چەند گرۆپان.
ئەڤ كیانێ ئەڤرۆ یێ هەرێما كوردستانێ، ل سەر بنەمایێ میراتەكێ گرانبەها هاتیە ئاڤاكرن؛ میراتەكە كو ب خوینا هزاران شەهیدان و رۆندكێن دایكان و ئازارێن ئەنفالكریان هاتیە نەخشاندن. ژبەر هندێ، جهێ داخەكا كوورە كو ئەڤرۆ دبینین ئەڤ میراتێ پیرۆز، د پێناڤی كێشمەكێشێن سیاسی یێن بچووك و بەرژەوەندیێن تەنگ یێن حزبی دا دهێتە پشتگوه هاڤێشتن.
پەكخستنا پەرلەمانی و پاشئێخستنا پێكئینانا حوكمەتێ، تنێ ئاریشەكا كارگێڕی و قانوونی نینە، بەلكو پێشێلكرنا ئارمانجا وان هەمی قوربانیدانانە و وەفادارییا راستی بۆ خوینا شەهیدان، د خزمەتكرنا وەلاتیان و كاراكرنا دامەزراوەیێن نیشتیمانی دا بەرجەستە دبیت، نەك د كووركرنا ناكۆكیان دا. پێدڤیە كو سەركردایەتییا سیاسی یا كوردی ب هۆش خۆ ڤە بهێت و دەركێ ب وێ چەندێ بكەن كو دیرۆك رەحمێ ب وان نابەت یێن كو دەستكەفتێن دیرۆكی یێن گەلێ خۆ دكەنە سۆتەمەنییا هەڤركیێن خۆ یێن دەمكی.
راستە حزبێن سیاسی كارەكتەرێن سەرەكی یێن گۆڕەپانی نە، بەلێ جەماوەر و خەلكێ ڤێ هەرێمێ، ستوونا راستی و هێزا بنەڕەتی یا دەسەڵاتێ نە و دڤێت خواست و داخازیێن وان بهێنە بەرچاڤگرتن و ژ ڤێ سۆنگەیێ ڤە و بەرانبەر پاشكەفتنا دەستبەكاربوونا دامەزراوەیێن نوو یێن هەرێمێ، دەمێ وێ هاتیە كو جەماوەرێ نیشتیمانپەروەر پتر بێدەنگ نەبیت و خالان بدانێتە سەر پیتان. ئەڤە ئەركەكێ هەنۆكەیی و پیرۆزە كو هەمی لایەنێن سیاسی بێخیتە بن بارێ بەرپرسیاریەتییا مێژوویی.
پێدڤییە فشارەكا رژد و بەردەوام بهێتە دروستكرن، ب تایبەتی بۆ كاڕاكرنەڤەیا پەرلەمانێ كوردستانێ وەك پێنگاڤا ئێكێ و دەروازەیێ چارەسەركرنا ئاریشەكان. هەر لایەنەك ب هەر بەهانە و بەهانەیەكێ ببیتە رێگر د ڤی پرۆسەی دا، دڤێت ب ئاشكرا وەك «بەرپرسێ ئێكێ یێ ڤێ رەوشێ» ب خەلكی بهێتە ناساندن و باج و بهایێ هەلوەستێ خۆ یێ نەنیشتیمانی بدەت.
نابیت ئەڤێ چەندێ ژی ژ بیر بكەین كو دەڤەر د كەشوهەوایەكێ سیاسی و ئەمنی یێ نالەبار و تژی مەترسیدایە. هەڕەشەیا «مان و نەمانێ» ب شێوازەكێ جدی ل سەر سەروەری و كیانێ هەرێما كوردستانێ هەیە، لەوما دڤێت لایەنێن وەلاتپارێز هەستیارییا ڤێ قۆناغێ ب هند وەربگرن، ناكۆكیێن لاوەكی بدەنە لایەكێ و ب كریار بسەلمینن كو پاراستنا بەرژەوەندییا بالا یا نیشتیمانی د سەر هەمی تشتان راویە و بەری دەلیڤە ژ دەست بچیت، دڤێت خەم لێ بهێتە خوارن.
