كارتێكرنا خواندنا ئۆنلاین ل سەر قوتابی
داڤین زاویتەی
خواندنا ئۆنلاین گوهۆرینەكا مەزن د سیستەمێ پەروەردێ دا پەیداكر، ب تایبەت د ڤان چەند سالێن دوماهیێ دا. ئەڤ شێوازە وەك هەر تشتەكێ دی، خالێن ئەرێنی و نەرێنی یێن هەین كو كارتێكرنەكا راستەوخۆ ل سەر ئاستێ زانستی و دەروونی یێ قوتابی كریە:
١. كارتێكرنێن ئەرێنی (مفایێن وێ).
خۆگونجاندن دگەل كاتی: قوتابی دشێت ل هەر جهەكێ بیت بەشداریێ د وانان دا بكەت، ئەڤە ژی دەمێ چوون و هاتنێ بۆ قوتابخانێ یان زانكۆیێ دپارێزیت.
پەرەپێدانا كارامەییێن تەكنیكی: قوتابی فێری بكارئینانا كۆمپیوتەری، بەرنامەیێن كۆمبوونا، و گەریانێ ل دویف زانیاریان د ئینتەرنێتێ دا دبیت، كو ئەڤە بۆ پاشەڕۆژا وان یا كاری گەلەكا فەرە.
بەردەستبوونا ژێدەران: زۆرینەیا وانەیان دهێنە تۆماركرن، لەوا قوتابی دشێت چەند جارێن بڤێت لێ بزڤریتەڤە دا كو باشتر تێبگەهیت.
٢. كارتێكرنێن نەرێنی (كێشە و ئاستەنگ)
كێمبوونا تێكهەلیا جڤاكی: ئێك ژ مەزنتریتن زیانێن خاندنا ئۆنلاین، دوویركەفتنا قوتابی یە ژ هەڤاڵێن خۆ و مامۆستایان. ئەڤە دبیتە ئەگەرێ سستبوونا لایەنێ جڤاكی و هەستكرن ب تەنێبوونێ.
لاوازبوونا ئاستێ سەرنجدانێ: ل مالێ گەلەك تشت هەنە مێشكێ قوتابی مژوول بكەن (وەك مۆبایل، تەلەفزیۆن، یان دەنگەدەنگا خێزانێ)، لەوا كۆنترۆڵكرنا پۆلێ ب رێكا شاشێ یا ب زەحمەتە.
كێشەیێن تەكنیكی و ئابووری: نەبوونا هێلا ئینتەرنێتێ یا ب هێز یان نەبوونا ئامیرێن پێدڤی ل دەف هەمی قوتابیان، جوداهیەكا زانستی د ناڤبەرا وان دا پەیدا كریە.
٣. كارتێكرنا ل سەر ساخلەمیا دەروونی و جەستەیی و ماندیبوونا چاڤ و جەستەی: روینشتنا بەردەوام بۆ دەمەكێ درێژ ل بەر شاشان دبیتە ئەگەرێ ئێشانا پشتێ و لاوازبوونا بیناهیێ.
دلگرانی و فشار: نەبوونا ژینگەهەكا راستی یا خاندنێ دبیتە ئەگەرێ هندێ كو قوتابی هەست ب دلگرانیێ بكەت كا ئەرێ ب دروستی فێری بابەتان دبیت یان نە.
خواندنا ئۆنلاین شمشێرەكێ دوو دەمە؛ ژ لایەكێ ڤە رێكا فێربوونێ ب ساناهی كریە و ئاسۆكێن نووی ڤەكرینە، بەلێ ژ لایێ دی ڤە كاریگەریەكا نەرێنی ل سەر لایەنێ جڤاكی و دەروونی یێ قوتابی كریە. بۆ هندێ كو مفایەكێ تمام ژێ بهێتە وەرگرتن، پێتڤیە هاوسەنگیەك هەبیت د ناڤبەرا تەكنەلۆژیایێ و ژیانا راستی دا.
