كێمبوونا پەیوەندیێن خێزانی د چەرخێ دیجیتالی دا
هەیفا دۆسكی
ئەگەر ئەم ڤەگەریانەكێ بۆ رەفتارێن خۆ نەكەین، دیجیتال یا زەنگەكا مەترسی بۆ جڤاكا مە لێددەت. ئەو چ دیوارێن كو یێن نەدیتی د ژوورێن مە دا، چاوا تەكنولۆژیایێ خێزان ژێك دویركرن؟
ل دەمەكێ بۆری، مالێن مە ب دەنگێ ئاخفتن، كەنی و كۆمبوونێن ل دۆر خوارنێ ژیان هەمی دكرە بابەتێ گەرم یێ روونشتنێ و هەر ئەندامەكێ خێزانێ ب سادەیی ئاخفتن ل سەر رەوشا خۆ یا رۆژانە دگۆتن. خێزانێ هەمی ب هەڤڕا سەروبەرێ ڕۆژا خۆ بەحس دكر و ئاریشەیێن خۆ ل سەر ئێك دەستنیشان دكرن. بەلێ ئەڤرۆ، ئەڤ دیمەنە گوهۆری لایەنەكێ دی. ئەگەرچ مالێن مە ئاڤەدانن ب كەسان، بەلێ هەر ئێك ژ مە د جیهانەكا جودا و بێدەنگ دا دژیت، جیهانا شاشەیێن بچویك یێن مۆبایل و ئامێرەیێن دیجیتالی دا.
تەكنولۆژیا ب ئارمانجا لێك نێزیككرنا مرۆڤان هات، بەلێ د ناڤ مالێن مە دا ئەنجام بەروڤاژی بوو. دیوارێن نەدیتی د ناڤبەرا ژۆران دا هاتینە ئاڤاكرن؛ دایك و باب د مژوولن ب جیهانا خۆڤە، گەنج ، زارۆك، د قوڕنەتێن ژۆرێن خۆ دا، نوقمی تۆڕێن جڤاكی بووینە. ئاخفتنێن راستەقینە جهێ خۆ یێن داینە پەیامێن كورت و هەستپێكرنا راستەقینە بوویە لێكدانا بڕگەیێن سار یێن شاشەیێ. ئەڤ دویركەفتنا سۆزداریا خێزانی، گیانێ پەیرەو و پشتگیریێ د ناڤ خێزانێ دا لاواز دكەت و زارۆیان بەر ب بتنێبوونێ و دلتەنگیێ دكەت.
چارەسەری نە د شكاندنا ئامێران دایە، بەلێ د ڕێكخستنا ژیانێ دایە. پێدڤییە ئەم سنووران بۆ بكارئینانا تەكنولۆژیایێ د ناڤ مالێ دا دابنین؛ بۆ نموونە، قەدەغەكرنا مۆبایلان ل سەر خوارنێ یان د كۆمبوونێن خێزانی دا. ب دەستپێكرنا ئاخفتنێ رۆژانە و گوهداریكرنا راستەقینە بۆ ئێكودو، ئەم دشیێن ئەوان دیوارێن نەدیتی راكەین و بهەڕفینین و گەرماتییا بەرێ بزڤرینینە ناڤ خێزانێن خۆ.
سەركەفتنا مە د ژیانێ دا ب كوالێتیا پەیوەندیێن مە یێن ناڤخۆیی دهێتە پێڤان. تەكنۆلوژیا خزمەتكارەكێ باشە، بەلێ خۆدانەكێ خراپە؛ وەرن پێكڤە رێكێ نەدەین شاشەیێن سار جهێ گەرماتیا هەمبێز و ئاخفتنێن مالا مە بگرن.
– ل شوینا كو هەر كەسەك ل پشت شاشەیێ بیت رۆژانە ب كێماتی (30ـ60) خۆلەكان تەرخان بكەین بۆ ئاخفتن و ڤەخوارنەكا گەرم و یان سار و پێكڤە گۆتوبێژێ ل سەر هندەك بابەتێن خۆش و سڤك داكو ئەندامێ، خێزانێ ژی ژ ژینگەها وێ روونشتن و كومبوونێ نەرەڤن.
– د ژۆرا نڤستنێ ڤە هەول بدەین ئامیرەیێن پەیوەندیێ نەمینن، بەلكو ل هۆلێ جهەكێ ڤەدەر ژ خەوێ دابنین داكو هەستكرن ب ئێك هەبیت و ئەو حەز و ڤیانا جاران ڤەبگەریت.
– پێكڤە دەركەفتن و سەیران و گەریان و پێكڤە نان خوارن رێكەكا باش و ژینگەهەكا پێدڤی یە.
– دایك و باب ل دەستپێكێ هەول بدەن هندەك ژ دەمێ خۆ بدەنە مۆبایلێ ل گۆر پێدڤی یا ژیانێ و كاری وەكو دی گرنگی ب خواست و حەز و هەبوونا زارۆیان بدەن، چونكی زارۆك ژ دایك و بابان فێری رەفتاران دبن.
ئەڤە هندەك رێكێن ئاسان بوون كو دایك و باب بەرپرساتیا ئێكێ نە دشێن ب هەڤڕا پێنگاڤان بهاڤێژن، داكو رۆژەك نەهێت ئەو بۆ خەریبیا خێزانێ و زارۆك و ئەندامێن خێزانێ نەنالین.
