كۆداتهیهكا دوور ژ لۆژیكێ
ئهو كۆداتهیا لهشكرێ توركیا پێ رابووى دژى سهرۆك كۆمارى و دهستههلاتا پارتا داد و گهشهپێدانێ ل شهڤا 15/7/2016 وهكى خهونا بوو، ژ بهر روودانێن وێ كو ههر ژ دهستپێكێ و تا ب دووماهى هاتى نهدلوژیكى نه و هیچ نیشانێن كۆدهتا ب خوهڤه ناگریت. یا دیاره ژ دهمژمێرا دهستپێكرنا لڤینێن لهشكرى ل 9:30 شهڤێ ل دووڤ دهمێ ئهنقهره كو دهمهكێ نهگونجاى بوو ژ بهر د وى دهمی دا ههموو گههێن ژیانێ ل كارن، ههرچهنده پاشى هاته گۆتن كو بریار بوو ل دهمژمێر شهشى سپێدهیا 16 تیرمههێ كۆدهتا دهستپێ بكهت.
ل ڤێره پرسیار ئهوه بۆچى دهم هاته گهۆرین و چ لۆژیكێ لهشكرى یان سیاسى دێ باوهر كهت كو دهمێ كۆدهتایهكا پلان بۆ هاتیه دارێژتن ژ لایێ سهرلهشكهرێن ئاسمانى و زهمینهیى ڤه دێ هوسا ب سهناهى ئێته گهۆرین؟. دهستپێكا كۆدهتایێ یا مژهوى بوو سهبارهت جهێن سهرۆك كۆمار و سهرۆك وهزیر و تهڤایا كار بدهستێن پله بلندێن توركیا و ل دهزگههێن راگههاندنا ئهمریكا هاته راگههاندن كو سهرۆك كۆمار یێ خوه ئاماده دكهت بهر ب ئهلمانیا ڤه بچیت و ل وێرێ مافێ پهنابهریێ بدهنێ. پشتى ئهردۆغان ب رێكا (سكایب)ى، ئاخفتى و داخوازى ژ جهماوهرى كرى دهركهڤن دژى كۆدهتاچیان و ل سهركهنالێ (سى ئێن ئێن ) توركى هاتیه نیشادان، د ماوهكێ كورت دا ب هزاران خهلك ب ئالایێن توركیا ڤه رژیانه سهر جادان. ئهڤ دهركهفتنه كارهكێ جهێ گومانێ یه، ب تایبهت دهمێ نههاتینه ئاگربارانكرن ژ لایێ لهشكرى ڤه. دهركهفتنا جهماوهرى نهخوهنیشادان بوو كو ب ئاشتیانه لهشكر سهرهدهریێ ل گهل بكهت. د ڤان كاودانان دا لهشكرى فهرمانا ئاگربارانێ یا ههى و دزانیت ئهگهر خوه رادهستى جهماوهرى بكهت ئایندهكێ رهش یێ ل پێشیا وان. خالهكا دى یا مژهوى گرتن و ئازادكرنا سهرلهشكرێ هێزێن لهشكریێ توركیایه. كو هیچ رۆنكرنهك نههاته دان ل سهر كاودانێن گرتنا سهرلهشكرى و كا ل كێرێ بوو و چهوا هاته ئازادكرن. كهفتنا ههلیكۆپتهرێن كۆدهتاچیان ئهوێن سهرباز ڤهدگوهاستن بۆ داگیركرنا بارهگههێن دهستههلاتێ و پارتا دهستههلاتدار ل ئهنقهره، ژ لایێ فرۆكێن ئێف 16 ڤه، د دهمهكی دا فهرماندێ هێزێن ئاسمانى ئێك ژ سهركردێن كۆدهتایێ بوو، جهێ پرسیارێ یه. لێدوانێن نهزهلالێن وهزیرێ دهرڤهیێ ئهمریكا ل دهمژمێرێن دهستپێكا كۆدهتایێ كو، “ئومێدهوارێ بهردهوامیا ئارامیێ بوو ل توركیا”، بێى بێته زانین كانێ چ تێته روودان ئهڤ چهنده نهێنیهكێ دیار دكهت كو ئارامى و سهقامگیرییا توركیا یا گرنگه بۆ ئهمریكا، نهدهستههلاتدار!، و ههر تێكدانهكا بارێ ئاساییشا توركیا وهك ئهندامهكا ههڤپهیمانا ناتۆ, دێ بیته ئهگهرێ ئاشكراكرنا هندهك نهێنیا كو كارتێكرنێ ل ئاساییشا ناڤخۆ یا زلهێزا بكهت. رۆسیا یا دوور نهبوو ژ روودانێ و كوشتنا وى فرۆكهڤانێ فرۆكا رۆسى ل سهر سنوورێن توركیا ل گهل سووریا ئێخستى بهلگهیه كو توركیا یا ڤیاى بادهكا ڤهكۆلینێ ل گهل ڤى فرۆكهڤانى بێته دائێخستن وهك خوه رزگاركرنهك ژ مهرجێ رۆسیا بۆ ئاسایكرنا پهیوهندیان. پشتى پێنج دهمژمێران سهرۆكێ ئهمریكا بێدهنگى شكاند و د بهیاننامهكێ دا پشتهڤانیا خوه بۆ سهرۆكێ توركیا راگههاند. ل ڤێرهپرسیار تێنه كرن: بۆچى ل دهستپێكێ ئهمریكا یا دودل بوو و ههلویستێ وێ یێ مژهوى بوو؟ چ هاتیه كرن و گۆتن د وان پێنج دهمژمێران دا د ناڤبهرا ئهمریكا و توركیا دا ژ لایێ لهشكرى و سیاسیڤه؟ ئهرێ هێزێن ئاسمانى یێن ئهمریكى پشكدارى د ئێخستنا ههلیكوپتهرێن كوداتهچیان دا كریه یان نه؟ ئهرێ ئهردۆغانى بهلێن دایه ئهمریكا كو ژ هێلا ئهمریكا دهرنهكهڤیت د سیاسهتا رۆژههلاتا ناڤهراست دا بهرامبهر پشتهڤانیا وان یا سیاسى یا ئاشكرا و یا لهشكریا نهێنى ئهگهر هاتبیته كرن؟ روودان و پیرابونێن دهستههلاتێ دژى كۆداتهچیان پشتى هاتینه ژ ناڤبرن گهلهك دسهیرن. گرتنا پتر ژ شهش هزار لهشكهران كو پلهیێن بلند تێدانه تا كو د گههیه سهربازان دیار دكهت كو روودان بهرۆڤاژى بوو، و دهستههلاتێ دهست ب كۆدهتایهكێ كر بۆ باقژكرنا دامودهزگههان ژ گومانلێكریان.
كهس باوهر ناكهت كو ئهڤ ژمارا مهزن پشكدارى كۆدهتاى بن، ههردهم كۆدهتا ژ لایێ هندهك پلهدارێن لهشكهریێن پله بهرزڤه تێته ئهنجامدان یێن دى د بێ گونههن و ب تنێ فهرمانا ب جه دئینن، ژبهر هندێ پێدڤى ناكهت ئهڤ ژمارا مهزن بێته دهستهسهركرن. ژ لایهكێ دیڤه ئهگهر شهش هزار كهس دپشكدار بن ئهرێ چ لۆژیك باوهر دكهت كو كهسهك ژ وان دلسوزێ دهستههلاتێ نهبوویه و كۆدهتا ئاشكرا نهكریه. ههروهسا دهرئێخستنا فهرمانا دهستهسهركرنا پتر ژ دو هزار دادوهران نیشانه كو دهستههلاتا دادوهریا توركى پشكداره د كۆدهتایێ دا یان ژى دهستههلاتا توركیا ئهڤ كۆدهتایه ب دهلیڤه زانى كو ههرئێكى دژى سیاسهتا وان بێته دهستهسهركرن. ب دیتنا من، ئهڤ كۆدهتا یا لهشكرى توركیا سهرهرایى كورتیا دهمێ وێ لێ یا پڕ نهێنی یه و ب تنێ دیرۆك، د بیرهوهریێن سهركرد و قارهمانێن شهڤا 15 تیرمههێ دا دێ راستیا روودانێ ئاشكهرا كهت.
