قۆرئانا پیروَز ل شكهفتا حهڕا ء ل نێزیكی مهكههێ بۆ خوَشتڤیێ خودێ محمدێ كورێ عبدالله هاته خوارێ ب زمانێ عهرهبی، و د دوو قوَناغارا دهرباز بوویه، یا نهێنی و پاش یا ئاشكهرا، و پاشی قوَناغا (ڤهكرنا=فتوحاتا) دهستپێكر و ئهڤ فتوحاته نه بهس وهڵاتێن عهرهبی بخوڤه گرتن، بهلكو پلان ئهو بۆو ههموو جیهانێ ب ڤهگریت، گهلهك وهڵاتێن نهعهرهب هاتنه ڤهكرن، كوردستان ژی ئێك ژوان وهلاتان بوو، كو هاتیه ڤهكرن و بۆینه موَسلمان، ئهڤ وهڵاتێن ئهو ڤ فتوحاته لێ دهاتنهكرن، نهزمانێ عهرهبی دزانی و نه ژی خواندن و نڤیسینا عهرهبی، وهكی ئهم دزانین زمانێ عهرهبی دهریا رێزمان و رامانایه، پرسیار ل ڤێرێ ئهوه چهوا قۆرئانا پیروَز ب دروستی ل وی دهمی هاتیه شروَڤهكرن، كو ل دووڤ ژێدهرێن مێژوویی بۆ مه دیار دكهن، ئێكهمین كونتاك دناڤبهرا كوردا و عهرهبا دا هاتیهكرن فتوحات بۆون، و زِهڵامێن ئاینی یێن كوردا ل وی دهمی ههمی زهرهدهشتی بۆون، چهوا بۆ خهلكی قۆرئان و شریعهتێ ئیسلامێ شروَڤهدكرن ل وی دهمی كهسێ عهرهبی نهدزانی ب تنێ هندهك بازرگانان.
ئهرێ كوردان رامانا درست وهرگرت د دهمهكی دا كو ژمارا خواندهڤانان زوَر دكێم بۆون، كو ب هژمارا تبلا دهاتنه نیاسین؟
ژ بۆ بهرسڤدانا ڤێ پرسیارێ، گهلهك ڤهكوڵهرێن تایبهتمهند ب كاروبارین ئیسلامێ دبێژن: ئهو ئیسلاما دهاته بكار ئینان ژ بهرێ تا نوكه ل زوَربهیا وهڵاتان دبیژنێ ( الاسلام الشعبی)، ئهو ئیسلامه ئهوا دهێته ڤهگوهاستن ژ ژنفشهكی بۆ نفشهكێ دی، د ناڤبهرا خێزانێ دا یان كهسهكی بۆ كهسهكی دی وهك تهسلیمێ، كو روشنبیریا ڤان كهسان یا سنوورداره ( المحدوده) و ههولدانێ و زهحمهتێ نابهن بۆ لێگهریان و ڤهكوَڵینا و هوورخواندنا پهرتووكێن جوَرا و جوَر یێن ب ئیسلامێ و شهریعهتێ و زمان و رێزمانا عهرهبی ڤه گرێدای، چونكی د شیانێن وان دا نینن، لهوما بتنێ خوه ب وان پێزانینا و شروڤكرن و ته شریعاتاڤه گرێددهن، ئهوێن بۆ هاتینه گوتن ژ ماموَستایێ وان، كو ماموستایێن وان ژی ژ ماموَستایێن بهری خوه وهرگرتینه، كو دبیت ماموَستایان ژی ب رێكا گوهـ لێبوونێ زانیبیت، نه ب رێكا خواندنا ژێدهرهكی، هوَسا باب و باپیرێن مه ژی ژ ژوان وهرگرتینه، چونكی هندهك كار و رهفتار ژ وان عهربێن دهسپیكێ هاتینه وهرگرتن، ل دووڤ هزرا مه ئهڤه بسلمانهتیه، لێ ئهگهر ئهم بزڤرینه رهسهناتیا وان كاران و رهفتاران دێ بینین هێشتا دزڤڕن بۆ چهرخێ جاهلیێ ئانكو یێ بهری هاتنا ئیسلامێ.
ئهگهر ئهم تهماشهی خهلكێ خوه بكهین رێژا نهخووندهواریێ كێمه یان دزانن بخوینن و بنڤیسن، لێ چ روَشنبیریا وهسا نینه، كو هزرا خوه ب كاربینیت بۆ ژێك ڤاڤارتنا خهلهتیێ ژ درستیێ، یان ژ ئهگهرێ نهزانینا زمانێ عهرهبی و پشتبهستنا خوه دانایه سهر زهڵامێن ئاینی، كو ل دووف قهناعهتا كهسێن نهروَشنبیر ههموو زهڵامێن ئاینی د ئاینێ ئیسلامێ دا د مهلهڤانن.
یا من دڤێت روَهن بكهم ئهڤهیه: ئهگهر ئهم خهلكێ خوه فێری زمانێ عهرهبی نهكهین، مهزنترین چهك ل پاشهروژێ دێ هێته بكارئینان و دبیت ههتا كارتێكرنێ ل دهولهتا كوردی ژی بكهت، كو ئهو ژی (چهكێ هزری ) یه، نهزانینا زمانێ عهرهبی باشترین فاكتهره بۆ سهركهفتنا ڤی چهكی، چونكی ئاینێ ئیسلامێ عهرهبیه و ههموو ئایهت ب زمانێ عه ربی هاتینه خوارێ و نهزانینا زمانێ عهرهبی خوهش دهلیڤهیه بۆ خاپاندنا خهلكێ مه، ژلایێ دهرونی ڤه ژی خهلكێ مه هزردكهت هزركرن د ئاینی دا هێلا سوَره و پێدڤیه لێ دهرباز نهبین و نه چ ژێ بزانین، بهلكو ئهو بتنێ كارێ زهڵامێن ئاینی یه و دهربازبوون ژ وێ هیلێ وهكی ئهم تێگههاندین ڤهكرنا دهرگههێن جههنهمێ یه، ئانكو ب كورتی وهرگرتنا پێزانینا ل سهر ئاینی ب كورهتی.
بێ گومان كاودانێن نوكه یێن ههرێما كوردستانێ تێ دا دهرباز دبیت باشترین زهمینهیه بۆ دوژمنی بۆ بهڵاڤكرنا هزرێن توَندڕهو و خاپینوَك و خاپاندنا گهنجێن مه ل مزگهفتان، به لگه ژی گهلهكن، ئهو توَرا هاتیهگرتن ل ههولێرێ ههموو هاتبونه رێكخستن ل مزگهفتان، بێگومان دهستێن زهڵامێن ئاینی ژی د گهلدا ههیه، ژ بهركو یێ وێ هزرێ و قهناعهتێ د مێشكێ واندا دچینیت، ههروهسا بلا ژ بیرا مه نه چیت ئهو روودانا به ری چهند ساڵا ل زاخوَ پهیدا بووی ههر دزڤڕیت بۆ پیاوهكێ ئاینی یێ توندڕهو، كو شیا ب چهند چركا ئاگرێ هزرێن خوه ژ زاخوَ تا سێملێ بگههینیت، ئهڤه ههموو دزڤڕیت بۆ نه زانینا زمانێ عهربی و روشنبیریا لاواز، كو ب ساناهی كوَنتروَڵكرنا مێشكێ وان بهێته كرن، تا گههشتیه وێ راددێ هندهك ژ خهلكێ مه ل وێ باوهریێ نه، كو دهولهتا ئیسلامی دێ پتر وان پارێزیت ژ دهولهتهكا كوردی، لهوما دخازم بهرههڤی كرن ژ بۆ ڤی چهكێ دژوار بهێته كرن نه بتنێ برێكا پهیداكرنا توَپ و دهبابا و میلانان لێ ب رێكا زانینا زمانێ عهرهبی و بزاڤ بهێنهكرن ژ بۆ دانانا سیستهمهكێ پهروهردێ بۆ فێركرنا زاروَیان ههر ژ زاروَكینیێ، گهلهك گرنگه قوتابی فێری پهیڤا بۆچی بكهین؟ چونكی ئهڤ پهیڤه دێ مه ژ دهریا گومانێ قوَرتالكهت و بهرهڤ كنارێن راستیێ دهرباز كهت، ههروهسا ڤهكرنا خوَلێن زمانێ عهرهبی و وهرگێرانا گرنگترین پهرتووكێن ئاینی بۆ زمانێ كوردی، ژ بۆ قوَرتالكرن و بكارئینانا مێشكی ب رێكێن زانستی و پالپشتیكرن لسهر ژێدهرێن كهڤن.
نووترين نووچه
- سنۆرەكی بۆ گرۆپێن ژ دەرڤەی قانوونێ دانن
- هێرشێن ل سەر هەرێما كوردستانێ دهێنە كرن پرۆتەستۆ دكەین
- هەرێما كوردستانێ نابیتە مەترسی ل سەر وەلاتێن دەوروبەر
- مالكی و فراكسیۆنا پارتی: پێدڤییە كێشەیێن هەلاویستی ل سەر بنەمایێ دەستووری و قانوونێ بهێنە چارەسەركرن
- بێدەنگییا دەزگەهێن فەرمی یێن ئیراقی بەرانبەر هێرشێن ل سەر هەرێما كوردستانێ جهێ حێبەتیێ یە
- هندەك ژ هێرشێن ل سەر هەرێما كوردستانێ ژ نەینەوا دهێنە ئاراستەكرن
- حوكمەتا ئیراقێ بودجەیا گرۆپێن هێرشان ل سەر كوردان دكەن دابین دكەت
- چاڤدێرەكێ سیاسی: گرۆپێن چەكدار نەچارن خوە ژ نەینەوا ڤەكێشن
- نابیت هێرشێن ل سەر بارەگەهێن پێشمەرگەی و شەڕ فرۆشتن ب هەرێما كوردستانێ بەردەوام بیت
- ئافرەتێن كوردستانێ هەردەم پشكەكا سەرەكی یا خەباتا گەلێ مە بوون
ههيام حاجي ئهحمهد
گرنگیدان ب گهنجان گهنجكرنا دهولهتێ یه!!
ئیبن خهلدۆن خودانێ بیردۆزا (عچویه الدوله) دبێژیت: چاوا زیندهوهر د قووناغێن ژیانێ دا دهرباز دبیت، ئاها وهسا دهولهت ژی د قووناغان را دهرباز دبیت، ئیبن خهلدۆن دبێژیت: دهولهت ژی خودان گیانه و د چهندین قووناغان را دهرباز دبیت، ئهو ژی ب ڤان قووناغان ب ناڤ كریه، قووناغا ئێكێ “قووناغا زارۆكینیێ یه، قووناغا دوویێ؛ قووناغا گهنجاتیێ، قووناغا سییێ قووناغا پیراتییێ یه، دبێژیت و دوپاتیێ ل سهر قووناغا گهنجاتیێ دكهت و دبێژیت: ل ڤێ قووناغێ دهولهت گهشه دبیت و سنۆرێن خوه بهرفرهه دكهت ل سهر كیستێ جیرانێن خوه، ژ بهر كو د ڤێ قووناغێ دا ل گوپیتكا هێزا خوهیه، مهرما من ژ ڤێ پیشهكیێ ئهوه، كو بهرچاڤكرنا گرنگیا ڤێ قووناغێ یه بۆ ڤی دهمێ ئهم تێدا، ههر دهم ئهم دوپاتیێ ل سهر هندێ دكهین، كو نهێنیا ب هێز كهفتن و پیشكهفتنا ههر وهلاتهكی دزڤریت بۆ گهنجین وی وهلاتی، چونكی گهنجه تۆڤێ پاشهرۆژێ بهر ب دكهت، گهنجهیێ دوژمنان ل بهر سینگێ وهلاتێ خوه لا ددهت، گهنجه یێ دیاردێن پێشكهفتن و گوهۆرینێ د مللهتێ خوه دا پهیدا دكهت، لهوما دێ بینین ئهو وهلاتێن ب هێز زۆر گرنگی دایه ههمی پێدڤیین گهنجی، ههر ژ زارۆكینیێ پلان و دووڤچوون ل سهر زارۆی دهێتهكرن و ههلسهنگاندنهكا زانستی ل سهر دهێتهكرن، لێ یا ژ ههر تشتهكی پتر وان گرنگی دایێ، چونكی شێوازێ شهڕی ل ڤی سهر دهمی جودایه ژ یێ بهرێ، ئهڤرۆ شهڕێ پیشكهفتنا تهكنۆلۆژیێ یه دهێتهكرن و ژ بهر ڤێ چهندێ گهنجێن خوه پالددهن كو ب گهریانان راببن بۆ دهرڤهی وهلاتی، كو ئارمانجا وان ژ ڤێ پینگاڤێ نه بۆ گهریانێ یه، بهلكو ژبۆ پتر كۆنتاككرنێ یه ل گهل شارستانیا وهلاتین دی و دیتنا ئاستێ پێشكهفتنا وان وهلاتان ژ بۆ هندێ دا ههستهكی بۆ گهنجێ خوه پهیدا بكهت دهمێ بزڤریته ڤه ههولدانێن مهزن بكهت بۆ ئافراندن و پێشكهفتنا وهلاتێ خوه، چونكی ئهو كاردكهن بۆ پاشهرۆژا نفشێ پشتی خوه نه بهس وی چهرخێ ئهو لێ دژین و ئهڤهیه جوداهیا د ناڤبهرا مه و وان دا، كو ههولدانێن مه ب تنێ بۆ ئهڤرۆنه، نهك بۆ سوباهی و پاشهرۆژێنه، كو پێدڤیه زۆر ب هووری و چڕی سهرهدهری ل گهل گهنجان بهێتهكرن و ئهم یێن به ب دهولهتبوونێ ڤه دچین و پێدڤیه ستوونێن ب هێزكرنا دهولهتێ ل دهسپێكێ بدانین، ژ بهر كو وهلات ل سهر هێزا وان ئاڤا دبیت و ب هێز دكهڤیت، وهكی وێ دایكا دو گیان ههكه یا ساخلهم بیت دێ زارۆیهكێ ساخلهم پهیدا كهت. ئهگهر ئهم تهماشهی گهنجێن وهلاتێ خوه بكهین زۆر كێماسی د مافێن وان دا ههنه، بهلكو حوكمهت گهلهك ساده تهماشهی ڤێ قووناغێ دكهت، وهكی ههر قووناغهكێ ژ قووناغێن مرۆڤاتیێ ئهوێن مرۆڤ تێرا دهرباز دبیت. ب هزرا من پێدڤی بوو حوكمهتێ كار ل سهر ڤێ قووناغێ كربا و پلانهكا ستراتیژی بۆ هاتبا دانان ههر ژ دهستپیكا سهرهلدانێ، چونكی مه سهربۆر ههبوون، كو گهنج هێزا ئێكێ بوو یا بزاڤا رزگاریخوازا كوردی، پێدڤی بوو یا بهردهوامبا بۆ ئهكتیڤكرنا گهنجێن خوه. ب هزرا من ل دووڤ بیردۆزا ئیبن خهلدۆنی ئهم یێن د قووناغا پیراتیێ دا دچین، بۆچی پیراتیێ؟! چونكی ل ڤان چهند سالێن دووماهیێ پرانیا گهنجان خودان باوهرنامێن باش و د گونجاینه ل گهل ڤی سهردهمی، لێ دهلیڤێن كاری بۆ وان نینن و چ مفا ژێ ناهێته وهرگرتن و رۆژ بۆ رۆژێ ئاریشێن وان زێدهتر لێدهێن، كو پێدڤی بوو هندهك ژ وان ژ دایكبوویان نوكه ب خێزان بان، لێ ژ نهبوونا كاری و لاوازیا دراڤینه كارینه خیزانێ پێكبینن و دێ كارتیكرنێ ل گیرۆبوونا نفشهكی كهت، لهوما دبێژم پێدڤیه حوكمهت پلانهكا ب لهز دارێژیت بۆ پهیداكرنا كاری بۆ گهنجان ژ بۆ خوشكرنا زهمینێ بۆ بهرههڤكرنا نفشێ نوو، ههر وهسا پێدڤی بوو قانوونهكا خانهنشینان یا دادپهروهرانه هاتبا دانان بۆ خانهنشینكرنا فهرمانبهرێن بناڤسالڤهچووی و دانانا گهنجین خودان مێشك حاسۆبی ل جهێن وان، كو بگونجن ل گهل وێ پێشكهفتنا ب لهز، ئهوا جیهان تێرا دبۆریت.
پرۆژه د مشهنه، لێ خهمخۆر د كتكهنه !
پشتی گههشتیه خالا سنۆری، من پێشوازیا وی كری و ئهم بهر ب دهۆكێ ڤه دچووین، گهنگهشهك د ناڤبهرا من وی دا چیبوو، ژ ڤی لایی بۆ یێ دی وی بهرێ خوه ددا باژێری، ئهڤجا گۆت: ئاڤاهیێن مهزن یێن هاتینه ئاڤاكرن، ئهوی گۆت: نوكه ههوه پارهكێ مهزن لێ مهزاختیه. من بهرسڤ دا: بهلێ مه گهلهك گرنكی دایه ئاڤاكرنا ئاڤاهیێن مهزن، كو ههر فهرمانگهههكا میری ئاڤاهیێ خوه ههیه، حنێرا مهزن تو ژۆرێن رێڤهبهران ببینه هند پاره یێن لێ مهزاختین، دێ بێژی ژۆرێن پاشایانه، ل كوردستانێ ههلسنگاندنا رێڤهبهران ب مهزنی و جوانیا مهزهلێن رێڤهبهرانه، نه ب ئهرك و چالاكیێن وانه، ئینا گۆته من: مانێ حوكمهت دشیا دو سێ فهرمانگههێن میری د ئێك ئاڤاهی دا دروست بكهت، ئابووریتر بوو و دا وی پارێ دی د هندهك وارێن جڤاكی دا وهكی چێكرنا یانهیێن گهنجان و یێن وهرزشی, یانهیێن رهوشهنبیری, یانهیێن جڤاكی بۆ پێشخستنا مێشكێ خهلكێ خوه مهزیخیت, چونكو ئاڤاكرنا مێشكان گرنگتره ژ ئاڤاكرنا ئاڤاهیێن مهزن وهكی سهربۆرێن پێشكهفتی یێن وهلاتێن بیانی، من بهرسڤا وی دا:ـ حوكمهتا مه ب ملیۆنهها پاره مهزاختینه ژ بۆ ڤان پرۆژهیان, لێ مه ب شارهزایی خوه چهند هزار لێ مهزاختینه و یێن ((مایین ل مال بۆ ههلگرتینه))، مه پێدڤی ب لیژنێن چاڤدێریێ نینن، چونكی خهلكێ مه دلسۆزێ وهلاتێ خوهیه. پاشی ئهوی پسیارهكا دی كر و گۆت:ـ بێگومان ههكه ههوه هند گرنگی دابیته ئاڤاهیان، نوكه ههوه گرنگیهكا مهزنتر دا یه ئاڤاكرن و پێشخستنا هزرا خهلكێ خوه ژی؟ من گۆتێ: گومان تێسدا نینه، مه زۆر سیستهمێن بیانی ئیناینه و زۆر پاره بۆ مهزاختینه، دا بێژین ئهم ژی سیستهمێن پێشكهفتی دخوینین، لێ ژ بهر نهبوونا چ پلان و زهمینێن گونجای ههتا كو ئهڤرۆ ژی ئهم یێ خویكا وی سیستهمی ددهین، چونكو مفا ب تنێ بۆ پڕكرنا بهریكێن هندهكا بوو، پاشی گۆت: ئهز حهز دكهم گوندێن ههوه ببینم. من ژی كره كهنی و گۆت:ـ بلا ئهو بۆ سوباهی بن، چونكو یا بۆ گوندێن مه هاتیه كرن ل چ وهلاتان (نههاتیهكرن)، ئهو، ئهو گوندبوون یێن پێشمهرگه ڤهحهواندین ل تهنگافترین دهمیێن شۆرهشێ و مه گوندێن خوه ههمی ئاڤا نه كرینه و كرنگیهكا تایبهت مه دایه جۆتیارێن خوه، ههمی پێدڤیێن وان مهبۆ دابینكرینه چونكی ئهو ستوونا ئابوورا وهلاتێ مهنه و بنگههێن ساخلهمیی و قوتابخانه و باخجه و گههاندنا ههمی جۆرێن خزمهتگوزاریان بۆ گوندین مه و مه ب هزارههان كارگهه دروستكرینه!!!، چونكو مه زانی بۆجی ئهم ل شۆرهشا ئیلۆنێ شكهستین و مه سهربۆر بۆ خوه ژێ وهرگرتینه، لهوما مه دوباره تهكهز كریه ل سهر پرهنسیپێ (اكتفاء ژاتی) دا كو ل پاشهرۆژێ ئهم داخوازیان ژ چو وهلاتێن جیران نهكهین، ههمی كهلوپهلێن خوارنێ یێن وهلاتێ مهنه (دخومالینه) و ل سهر نڤیسیه هاتیه دروست كرن ل كارگههێن ههرێما كوردستانێ، ئهڤجا بهرسڤ دا و گۆتی: نێ وهلاتێ كوردستانێ زۆر یێ ب خیروبێره، پێدڤیه هوون وه بكهن. پاشی گۆته من: باشه ل كوردستانێ گهلهك سامانین ئاڤێ ههنه، ئهوان سكرێن ههوه چێكرین نیشامن بده؟ئهز گرنژیم من گۆتێ: بلا ئهو بۆ دۆزبه بن، چونكو سكرێن مه دزۆرن، مه هزرا پاشهرۆژا خوه كریه، چونكی نێزیكه شهڕێ ئاڤێ دهست پَی بكهت و تشتێ باش ئهوه بهری ئهم پلانان بء نوكه بدانین ئهم پلانان بۆ پاشهرۆژا خوه ددانین و ئهم هند بۆخوه هزر ناكهین هندی ئهم بۆ زارۆیێن خوه هزر دكهین، وهكی نوكه تو دبینی مه چو ب ساناهی خوه ژ وێ قیرانا ئابووری قورتالكر, ئهوا كو حوكمهتا عیراقا ئێكگرتی ئهم ئیخستینێ، ئهو دزڤریت بۆ وێ پلانا پاشهرۆژێ ئهوا مه دانای!! پاشی گۆتی:ـ ههوه بۆ ههژاری چكریه؟من بهرسڤ دا گۆتێ: مه گهلهك پارچێن ئهری بهلاڤكرینه و ههر ئێكێ ل جهێ خوه باش چاڤێ خوه دایه مرۆڤێن خوه ویێن دی مههێلان، داكو ل پاشهرۆژهكا نه دیار ل سهر وان بهلاڤهبكهین، ئهز پێڤهچووم و من گۆتێ: تو ڤان ههمی یهكهیێن ئاكنجیبوونێ دبینی؟! ئهڤه ههمی مه بۆ خهلكێ ههژار چێكرینه و ئهوێن زێدهگاڤی ل سهر ئهردێ میری كرین سۆز بۆ هاتیه دان بهری چهند ههیڤان كو بۆ بهێنه تاپۆكرن. ئهڤجا ئهوی ب حێبهتی ڤه، بهرسڤ دا و گۆت:ـ ب راستی حوكمهتا ههوه تهخسیری نهكریه؟ من گۆتێ: حوكمهتا مه ههوێن مهزن كرینه، ههر پرۆژێ دچوو بهردهستێ حوكمهتێ رازیبوون ل سهر ههبوو دهمێ دگههشتنه وێ و باوهریێ كو دێ د بهرژهوهندیا ملهتی دابیت. لێ ب جهئینانا وان پرۆژا دلسۆزی و وهفاداری پێ دڤیا، ئهڤجا ماااا، و گۆته من: مهبهستا ته چیه؟ ئینا ب دهنگهكێ پر هێز و دلهكێ ب كهسهر من بهرسڤ دا و من گۆتێ:ـ مه حوكمهتهكا دلسۆز و دلۆڤان یا ههی و پرۆژێن باش یێن ههین، لێ مه كهسێن دلسۆز وهفادار نینن چ ژ لایێ ئاڤاكرنا ڤان پرۆژان و چ ژ لایێ سهرپهرشتیێ ڤه، كو بۆ بهرژهوهندیا گشتی كار بكهن, نه بۆ بهرژهوهندیا تاكهكهسی، ژ بهر ڤێ چهندێ دبێژم مه پێدڤی ب كهسێن دلسۆز و خودان ئهرناڤ ههیه، مه پێدڤی ب یاسا و سزادانێ ههیه دا كو پرۆرژێن حوكمهتێ ب دروستی و بێ كێماسی د دهمێ خوه دا بێهنه بهری.
ئهرێ ژبۆ دانانا دهولهتهكا ب هێز چ پیدڤیه؟
گهلهك فاكتهر ههنه ژبۆ دنانا دهولهتهكا ب هێز، وهك ژێرخانا ئابوورهكێ ب هێز، جههكێ جوگرافی، یان نهتهوهیهك، لهشكرهكێ ب هێز. .. هتد. راست ئهز ژی دبێژم مه پێدڤی ب ڤان فاكتهران ههنه، لێ یێ ڤان فاكتهران ب گیان دئێخیت و ئهكتیڤ دكهت، ژ بۆ وێ ئارمانجێ، ل دووڤ هزرا من، ژ بۆ دانانا دهولهتهكا ب هێز مه پێدڤی ب مامۆستای ههیه، لێ چ مامۆستا؟! مامۆستایهكێ خودان ئهر ناف و دلسۆز، دكاریت ب هێزترین دهولهت بدامهزرینیت، چونكی، مامۆستایه مرۆڤان ئاڤا دكهت، ئاڤاكرنهكا دروست و یا ساخلهم، كو ببیته شهنگستهكێ موكوم بۆ دهولهتهكا ب هێز و بێی ڤێ ئاڤاكرنێ نه دهولهتا ب هێز و نه جڤاكهكێ ساخلهم ژ دایك نابیت، چونكی دهما جڤاكهكێ ساخلهم پهیدا ببیت ئۆتۆماتیكی دێ بنیاتهكێ خوهراگر و ب هێز بۆ فێربوونێ پهیدا بیت، ل دووڤ هزرا من پهروهرده و فێركرن گرنكترین بیاڤه، پێدڤیه حوكمهتێ كرنگیهكا مهزنتر دابایێ، چونكی وهلات ب زانستان سهردكهڤن و ژ بۆ سهركهفتنا وان زانستان، ئهم پێدڤی ب پهروهردهكا باشترین، كو بشێت وهك وان دهولهتێن ل ڤان دووماهیان خوه گههاندینه رێرهوا پیشداچوونێ، مه ژی ههمی قووناغێن پێشكهفتنێ ئێك ب ئیك دهرباز نه كربانه، بهلكو بلا دو یان سێ قووناغ پێكڤه دهربازكربانه، وهكی یابانێ و یێ رۆلێ مهزن گیرای د ڤێ پلانا یابانێ دا مامۆستایێ یابانی بوو، كو سیستهمێن وێ نموونه سیستهمن د ناڤبهرا سیستهمێن جیهانێ دا ، سهیرترین و بالكیشترین ساخلهت ل یایانێ، مرۆڤ ههست پێدكهت ئهڤه یه: نه مامۆستا و نه ژی قوتابی هزر ناكهن ل قوتابخانێ نه، یان ئهڤه ئهركهكه پێدڤیه مامۆستا جێبهجێ بكهت ل بهرامبهر مووچهكی، ههر وهسا قوتابی وهسا هزر دكهت، كو یێ د شهمهندهفرهكێ دا و پێدڤیه زوو بچیت دا بگههیته قووناغێن پیشكهفتنێ، قوتابی هندێ رژده ههتا كو ل هاڤینان ژی ل دهمێ بێهنڤهدانێ ههر قهستا قوتابخانێ دكهت، بۆ زانین سالا خواندنێ ل یابانێ درێژتره ژ سالین خواندنێ ل وهلاتێن دی یێن جیهانێ، ئهرێ ئه و چ سحره مامۆستا بكاردئینیت د گهل قوتابیان ژ بۆ كیشانا وان بۆ قوتابخانان ؟! بهرسڤا ڤێ پرسیارێ، مامۆستا قوتابی فێری ههستا نهتهواتی و ڤیانا وهلاتی دكهت و ههر كارهكێ دكهن ب چاڤێ ئهركێ نیشتمانی تهماشه دكهن. ئهڤ خالهیه یابان ئاڤاكری و گههاندیه ڤێ پێشكهفتنا ئهم ههمی دبینین.
لێ ل وهلاتێ من مامۆستا پتر ژ قوتابی ل دهلیڤه و بێهنڤهدانان دگهریت، ههكه مامۆستا ههست نهكهت، كو كارێ وی كارهكێ نشتمانیه، دێ چاوا شێت ههستا نهتهواتی و خوهگۆریكرنێ د میشكێ قوتابی دا چینیت؟ ههكه ل رۆژا بلندكرنا ئالای ئاماده نهبیت، دێ چاوا رێزگرتنا ئالای بهرچاڤ كهت؟ ههكه ل گهل قوتابیان سروودا نیشتمانی نهبیژیت، دێ چاوا بۆ قوتابی دیاركهت گرنگیا ڤێ سروودێ چیه؟
لهوما دبێژم ژ بۆ دانانا لهشكرهكێ ب هێز، ژ بۆ ئابوورهكێ سهربخوه و ب هێز و دهولهتهكا سهردهمانه و پێشكهفتی، مه پێدڤی ب مامۆستایهكێ رۆناكبیر و دلسۆز و خهمخۆر و وهلاتپارێز ههیه.
كوردینی یان عهشیرهتگیری
عهشیرهتگیری هێدی هێدی یا رهێن خوه د كوردینیێ دئالینیت، وهك وێ دارئالیناكا خوه د گولێ دئالینیت، كو ل دووڤ هزرا گولێ یا هاریكاریا وێ دكهت، دا بلند و ههر یا ب خهمل بیت، لێ نزانیت رۆژهك دێ هێت و ب سهرگولێ دا هێت و دێ خهندقینیت ب رهێن خوه، ئها وهكی وێ دارئالینكێ عهشیرهت یا وی رۆلی دبینیت، یا من دڤیا بێژم ڤیانا عهشیرهتێ د دلێ ههر كهسهكی دا پهیدا دبیت ههر ژ رۆژا ژ دایكبوونا وی، چونكی وهك فترهكێ یهخودێ دایه مرۆڤی و ههر كهسهك شانازیێ پێ دبهت، لێ دهما مرۆڤ ببینیت، كو ئهڤ ڤیانه دێ بیته ئهگهرێ تیكدانا جڤاكی و لاوازكرنا بارودۆخی و دابهشكرنا وهلاتی، پیدڤیه ل سهر ڤێ چهندێ ب راوهستین و گرنگیهكا دی بدهینێ، نهخاسمه پشتی ڤان كاودانین دژوار، كو ئهم پێدڤی ب ئیكگرتنێنه و بهرهیێ ناڤخوه موكوم بكهین و هاریكاریا ئهوی پێشمهرگهی بكهین ئهوێن سنۆری دپاریزن ژ بۆ نهڤهقهتاندنا چ پارچین ههرێما كوردستانێ، لێ ئهم ب نهزانینا خوه رهێن گهنی یێن دابهشكرنێ دچینین، ئهو ژی ب رێیا چیكرنا ڤان جۆره ناسنامێن عهشیرهتگیریێ، بلا ئهم ژبیر نهكهین كو نهبوونا چ كیانین سیاسی ل چهرخین بهری نوكه بۆ كوردان دزڤریت بۆ ههبوونا بهرژهوهندیێن تاكهكهسی و موكومكرنا ئاغایهتیێ و بهلگه ژی دزۆرن، كو بوونه پالدهر بۆ ژناڤبرنا ئهوان میرنشینێن مهزن، كو ل دهمهكی ههر دو ئیمبراتۆریێن مهزن یێن سهفهوی و ئۆسمانی عهزازیلی (تملق) بۆ ڤان میرنشینێن كوردان دكرن ژ بهر ههبوونا هێز و لهشكر و ئابوورهكێ مهزن، كو ل وی دهمی، ههكه سهرۆكین ڤان میرنشینان خوه كربانه ئیك، نوكه كورد دهولهتبوون، لێ غروور و دفنبلندی و تهماعی وخیانهتا وان ، بوونه ئاستهنگین مهزن د رێیا ئیكودو دا و بهر ب داگیركرنا ئهر دو دهستههلاتین ئیكودو چوون و ههبوونا شهڕین بهردهوام د ناڤبهرا وان دا ئهڤ میرنشینه رۆژ بۆ رۆژێ بهر ب لاوازیێ ڤه چوون و ئێدی بۆ دوژمنی بووینه نێچیرهكا ب ساناهی، كو نێچیر بكهن و ئۆمیدێن كوردان د گهلدا بن بر كرن، یا من دڤیت دیار بكهم بهرزكرنا رۆلێ عهشیرهتگیریێ و دابهشكرنا دهڤهران ل دووڤ عهشیرهتان و زڤراندنا ئاغاتیێ و ژ دهستدانا مافێن كهسۆكی و چێكرنا چینێن پیرۆز كو ل پاشهرۆژهكا نێزیك دپارت و كهساتیێن سیاسی نهچاربن ملكهچیا ئاغای بكهن، ژ بۆ بدهستڤهئینانا ههر كارهكی د دهولهتی دا و دوور نینه ئاغا مهرجان دانیته ل بهر ههر پارتیهكێ، ژبۆ پشتهڤانیا وێ و ب مخابنیڤه ئهڤ دیاردهبهردهوام د گهشهبوونێ دایه و بهلگه ل سهر ڤێ چهندێ چێكرنا لۆگۆیێن عهشیرهتان و بهلاڤكرنا وان ل سهر كهساتیێن عهشیرهتان بهلاڤكرنا وان ل تۆڕێن جڤاكی یێن ئهنترنێتێ ژ بۆ خرڤهكرنا كۆمێن مالباتان د ناڤ عهشیرێ دا و ئازراندنا جڤاكی، دشیم بیژم گههشتیه وی راددهی، كو بازرگانی ب وان لافیتێن رهش ژی هاتیهكرن و شههیدێن مه ژی ژێكجودا كرینه ل دووڤ ڤان لۆگۆیێن ڤان ناسنامان و یا سهیر و حێبهتی ل ڤیرێ ئهوه!!! كهس خوه ل ڤی بابهتێ ههستیار و مهترسیدار ناكهتهخودان. ئهر كارێ ڤان پارتا نهبوو ئێك ئارمانجه؟ ئهو ژی دژی ههر دابهشكرنهكا كوردانه؟؟، ما ئهڤه نه ئهركێ حوكمهتێ یه ژی پاراستنا ئیكگرتنا وهلاتی؟؟ باشه ئهوێن ڤان گرۆپین ناسنامین عهشیرهتگیریێ بریڤهدبهن نزانن یێ مه ل بهر ب چهرخێن كوێلاتێ دبهن؟؟ ئهرێ دێ كهنگی دهستههلات زانیت، كو هندهك دهست ل پشت ڤان ناسنامان ههنه؟؟و ژ بۆ بهرژهوهندی و ئامانجێن هندهك چینا كار دكهن؟ و ئهڤ گرۆپه بووینه رێِخوشكهر، ژ بۆ بدهستڤهئینانا دهستههلاتین سنۆرین عشیرهتێن خوه، ههتا گههشتیهوی رادهی هندهك عهشیرهتا ئالا و تابلۆ و سنۆرین خوه كیشاینه و ل سهر تۆڕین جڤاكی بهلاڤ دكهن، كو پیچهك مایه بۆ دهولهتبوونا وان. ئهم ههمی دهما ههولددهین و داخواز دكهین بگههینه وهلاتێن رۆژئاڤیێ ژ لایێ دانا مافێن تاكه كهسیڤه، پێدڤیه ئهم بزانین خهلكێ رۆژئاڤیێ مافێن تاكهسی بدهستڤهئینان، دهما كهلهین دهربهگاتیێ ههرفاندین و دهسههلاتا وان نههێلای، كو ل دووڤ هزراوان دهربهگ كرمێن رزینه كوێلاتیێ چیدهكهن، لهوما دبێژم ژبۆ دانانا دهولهتهكا ب هێز، پێدڤیه رهێن عهشیرهتگیریێ ب ههلكێشین و رههێن وهلاتپاریزیێ و دادی و رهوشهنبیریێ بچینین.
رامانا رهوشت د ناڤبهرا روژههلات و رۆژئاڤایێ دا
مه گهلهك جاران گوه ل پهیڤا سنج و رهوشت بوویه، گهلۆ رامانا ڤێ پهیڤێ چیه؟؟ ئهرێ رۆژههلات و رۆژئاڤا ب ئیك چاڤ تهماشهی ڤێ پهیڤێ دكهن؟ و ههكه ئهم ل دووڤ ئاینئ ئیسلامی بچین، پێدڤیه بهایێ وێ ل وهلاتین رۆژههلاتا ناڤین پتر بیت ژ یێن رۆژئاڤا، لێ ئهوا ئهم دبینین بهروڤاژیه!! بۆچی پهیڤا بێ رهوشت ب رۆژئاڤایێ دهیته بكارئینان؟!! چونكی ئافرهتا وان یا ئازاده، مل ب مل هاریكاریا زهلامی دكهت ژبۆ پێشكهفتنا وهلاتێ خوه، یان نه د پێشكهفتینه د چ واران دا، نه تكنولۆجی و نه شارستانی و نهفهلهكی و نه زانستی ؟!! یان چ هێز ده ست دانینه، یان سیستهمێن پێشكهفتی نینن كو نه هێلن نه گهندهلی و نه دزی و نه تێكدان ژ لایێ بهرپرس و رێڤهبهرین وان پهیدا ببن یان كیمكرنا كهسایهتیا تاكی و نهبوونا ماڤین مرۆڤی، یان نهكاركرنا ههر فهرمانبهركی ل دووڤ بسپۆریا خوه یان ههمی ئارمانجا وان ده ولهمهندی و خاپاندنا خهلكێ خوه یه و بدهستڤهئینانا مفایێن مهزن، بهلكو پهیڤا رهوشت ل رۆژئاڤایێ كاركرنا ههر كارهكی ب وژدان و ئهو ناڤ و بێ كیماسی و بهلگه ژی د زۆر و دیارن. لێ پهیڤا رهوشت ل رۆژههلاتێ ب گشتی و ل وهلاتێ مه ب تایبهتی سنج و رهوشت ب وان خالین مه ل سهری دیاركرین ههمیان ڤه نه دگریداین، بلا حوكمهت مافێ زارۆی و كیم ئهندام و دانعهمرنا و خێزانێن شههیدان وهكو پێدڤی نه دهت!!، ههمی دزانن كا ڤان كهسان چهند بهایهكێ مهزن مووچهكێ مهزن ل وهلاتین رۆژئاڤایێ ههنه، بلا نۆشدار نهخشێ ب دروستی دهست نیشان نهكهت و روانهی نۆشدارێ تایبهتمهند نهكهت!! بلا پارێزهر بهرهڤانیێ ژ كهسهكی بكهت كو دزانیت ئهو كهس تاوانباره!!، بلا ئهندازیا رۆژئاڤایی و جادهیێن مهزن ئاڤا بكهت و پشتی دهمهكێ كیم ئهو ئاڤاهی بههڕفیت یان شهقام تژی چال ببیت ب تنێ مهبهستا وی خركرنا پارهی بیت!!، بلا بازرگان وهلاتێ خوه بكهته بازارێ ئێكسپایهرین وهلاتین بیانی و ئهم ببینه گۆرستانا ڤان كهلوپهلێن خراب !!، بلا مامۆستایێ مه، كو گرنگترین كهسه بۆ ئاڤاكرن و دانانا جڤاكهكێ ساخهلهم، بازرگانیێ ب قوتابێن وهلاتێ خوه بكهت!!، بلا هندهك ژ بهرپرس و رێڤهبهرێن مه ل جهێن خوهب ئاشكهرایی دزی و گهندهلیێ بكهن، لێ یا سهیر د جڤاكێ مه دا زۆر ب بهانه و د سهربلندن ههر وهكی چ تاوان نه كرینه، ل وی دهمێ سنج و رهوشت دێ ئازرن دهما بابهت ب كچێڤه یێ گریدای بیت، كو رامان ل وهلاتین رۆژههلات ب تنێ ب نامووسێ ڤه گریدایه و ههر وهكی ئهڤ پهیڤه یا تایبهتمهنده ب ئافرهتێ ب تنێ ڤه.
ههڤگرتن ب فهلسهفێن كهساتی
فهلسهفا گریكی كارتێكرنهكا ڤهبری ههبوویه ل سهر وهرارا هزرا سیاسی، ئهو هزرێن تایبهت ب ئازادی و دیمۆكراتیێ ڤه نه هاتنه نیاسین ب وێ رۆهنی و دهستنیشانكرنێ چ ل شارستانیا رۆژههلاتێن بهری وان یان شارستانیا رۆمانی یا ل دووڤ وانرا. ڤی جۆرێ ئازادیێ دیاردهیێن جۆرا و جۆر ب خوهڤه دیتن، هندهك ژ وان دهرئهنجامێن ئهرێنی ل دووڤ خوه هیلاینه و هندهكین دی بها و سزایێن خرابكر ل دووڤ خوه هیلاینه، ژ ڤان دیاردان ئازادی یا هزری و دهربرینێ ههبوویه بۆ تاكه كهسان. ژ بهر هندێ ئهم دشێین بێژین كو گریگیان بهرێ بنیاتێ دانایه بۆ ئاڤاكرنا ئازادیا تاكه كهسی. ل باژێرێن یۆنانا كهڤن وهلاتین وان د ئازاد بوون، ژ بهر هندی دهرفه ت بۆ وان پهیدا ببا كو مایتیكرنێ دكار و بارین گشتی و پشكداریا سیاسی دا بكهن، ئهڤ چهنده بۆ هاریكار پێشڤهبرن و پێشچاڤكرنا حهز و شیانان و بهربهلاڤبوونا زانست و هونهران.. .
ژ ئالهكێ دیڤه باژێرێن یۆنانا كهڤن ژ ئهگهرێ وێ ئازادی و دیمۆكراتیا خهلكێ وێ تیدا دژیا هندهك دیاردین كوژهك و مهترسیدار پهیدابوون، بۆ نموونه: ئهو پێداگرتنا باژێرێن یۆنانی و زیده رووییان(المبالغ فیه) ل سهر خوهبوونا ێوتۆنۆمی و رێڤهبرنا كاروبارێن ناڤخوهیی و دهرهكی، ئهڤ پێداگرتن و زێدهروییا وان بۆ سهرچاڤكهك ههری مهزن ژ بۆ پهیدابوونا ههڤركی و شهڕین كاڤلكهر یین بهردهوام د ناڤبهرا وان دا و ئهڤ چهنده بوو ئهگهر و گرێیهك، كو ههڤگرتن د ناڤبهرا باژێرێن یۆنانی دا پهیدا نهبیت، ئهڤ دابهشبوون و ژێكدووركهفتنه بوو ئهگهرێ هندێ، كو ئهسكهندهرێ مهزن ب دمهكێ كورت و زیانهكا كێم كونترۆلێ ل سهر وان بكهت و داگیر بكهت. ب هزرا من ئهم ژی نوكه نێزیكی وان كاوداناینه یێن وی دهمی یۆنان تێدا د بووری، لهورا دبێژم ئێكریزی وئیك گۆتارا كوردی د ڤی دهمی دا بۆ مه كوردان ژ ههر دهمهكی گرنكتره، ژ بهر كو دهرفهتهك زێرین ل پێش مهیه، كو ئهم دهولهتا خوه چێبكهین، داكو گرنژینێ بیخینه سهر لێڤین زارۆیێن شههیدان، ئهڤجا وهرن پێكڤه بریارێ بدهین دهست ژ بهرژهوهندیێن تاكه حزبی و تاكه كهسی بهردهین و خهونا مهزن بكهینه ئارمانج، ئهو خهونا ب سهدان هزاران گهنجان ژ ژن و زهلامان سهرێ خوه ژێرا دانای.
ئهم پێدڤی ب لۆسهرهكینه!!
مارتن لۆسهر ژ دایكبوویێ سالا١٤٨٣ ـ ١٥٤٣خاترا خوه ژ دونیایێ خواستیه، مارتن لۆسهر راهب و قهشه و مامۆستایێ زانكۆیێ بوو، دامهزرینهرێ چهرخێ چاكسازیێ بوو ل ئهورۆپا، بهری دیانهتا مهسیحی بیته ئاینهكێ فهرمی ل ئمبراتوریهتا رۆمانی، رۆما زۆر یا پێشكهفتی بوو د ههمی واران دا، جڤاكی و سیاسی و ئابووری و زۆر یا پێشكهفتی بوو د وارێ زانستی دا، زۆر پرتووكێن كرنگ ههبوون وهكی پرتووكێن فهلسهفی و بیركاری و فهلهكی.. هتد، لێ ل سالا(٨٣٠) ئاینێ مهسیحی بوو ئاینێ فهرمی ل ئیمبراتوریا رۆمانی و ئێدی ئاینی پشكداریهكا ئالوز د سیاسهتا ئهورۆپا دا كر، رۆلێ پاپای زۆرێ كرنگ بوو، پاپای بریار دا شارستانیا یۆنانی نه هێلیت ب سۆتن و پیچكرنا ههمی وان پرتووكێن مێشكێ خهلكی ئاڤا بكهت، مهرما پاپای ژ ڤی كاری نڤستنا مێشكێ وان ژ بۆ كونترۆلكرنا پاپای ل سهر خهلك، پاپای دگۆتی بۆ ئاخرهتا خوه بكهن بلا هوون نوكه د برسی و رویس بن، ب ڤێ كریارێ خهلكێ ئهورۆپا بهر ب پاشكهفتن و وێرانكرنێ بر و كونترۆلكرن ل سهر مێشكێ وان هاتهكرن، و ئهڤ بارودۆخه مابوو ههتا سالا ١٥١١دهما قشهكێ ئهلمانی سهردانا فاتیكانێ دكهت و دبینیت سهرۆكانیا ئاینێ مهسیحی یێ هندهك تاوانین گونههێن مهزن دكهن ب ناڤێ مهسیحی و دهما دزڤریت بریار دا دژی كنیسا كاتولیكی رابیت، ل سالا ١٥١٧نامهك نڤیسی ژ ٩٥ خالان پێكدهات، گرنگترین خال دهما دبێژیت كو واسته نهڤێت د ناڤبهرا خودێ و بهنیان دا وگونهه ب كرینا (صكوك الغفران) ناهێنه ژێبرن، كو ل وی دهمی پاپای دفرۆتنه خهلكی ل بهرامبهر لێبۆرینا گونههان وههر وهسا لۆسهری كارهكێ مهزن بۆ مللهتێ خوه كر دهما ئینجیل ب زمانێ ئهلمانی نڤیسی و دا دیاركرن ههمی كهس دشێن ئنجیلێ بخوینن كو ل وی دهمی ب تنێ قهشهی مافێ خواندنا ئنجیلێ ههبوو دا خهلك نهزانیت چ د ئنجیلێ دا ههیه و دا بشێن خهلكی پێ بخاپینن و پشتی ڤان چاكسازیان ئێدی ئهرورۆپا بهر ب پێشكهفتنهكا مهزن چوو و ههمی ئهو پرتووكێن هاتینه سۆتن جارهكا دی چابكرنهڤه ژ بۆ زڤراندن و پێشكهفتنا مێشكێ ئهورۆپی، ئێدی چهرخهكێ نوو ههلدا، یا من دڤیت دیار بكهم ئهوه یا داعش دكهت پهیرۆكرنا سیاسهتا پاپایێ ڤاتیكانێ یه ل چهرخێ چاردێ، بهلگه ل سهر ڤێ چهندێ دهما داعشان مووسل داگیركری رابوون ب سۆتنا ههمی پرتووك و پرتووكخانان كو مهزنترین و زهنگینترین پرتووكخانه ل عیراقێ ل مووسلێ بوو هاته سۆتن و نه هێلانا ههر تشتهكێ شارستانی و مێژوویی و نههێلانا مۆزهخانان و ئهو دهزگههێن گریدای زانستێ فهلهكی و زانستی و لێگهریانێن زانستی، مهرم ژ ڤێ كریارێ دا خهلكی بهر ب تاریێ ببهن و داخوازا مافێن خوه نهكهن، خهلكی بهر ب هنده ك سهردهمان ببهن كو نوكه زۆر ب زحمهته بهێته گونجاندن ل گهل ڤی سهردهمی، مهرهم نه بۆ كارێن ئاینیه، بهلكو بۆ كارین سیاسیه، لهوما دبێژم مه پێدڤی ب لۆسهرهكی ههیه كو خودان شیان وئیراده و مێشكهكێ ڤهكری بیت، چونكی بارودۆخێ رۆژههلات تێدا پێدڤی ب هنده ك فهتوهیێن قورتالكرنێ نه، كو خهلكی قورتال بكهت ژ ڤان هۆڤان، پێدفڤی بوو زانایێن پێشكهفتی د وارێن ئاینی دا ئهڤ كاره كربا مینا زانایێن سعودیێ یان یێن (جامعه الازهر)، چونكی ئهڤه كارێ وانه و كرێتكرنا ئاینێ مه د كهڤیته سهر مللێن وان چونكی مه ئهو كرینه مهرجع و زانایێن خوه، لێ وان ههمیان خوه بێ دهنگ كرن پشتی گوهۆرینا ئاراستا شهڕی بۆ كوردستانێ و ل ڤێرێ كێشه بوو كێشهكا سیاسی نه یا ئاینی، و كێشهیا سیاسی هاته گۆرهپانێ پشتی دهنگ بلندبوونا كوردستانیان بۆ دانانا دهوله تا كوردی و ههروهكی بهرسڤهكێ بوو بۆ كوردان كو هندی هوون داخوازا دهولهتێ بكهن ئهم ههوه نا نیاسین نه مرۆڤ نه بوسلمان و ئهم عهربین و باش خودانێن نامهیا موسلمانیێنه، پێدڤی بوو دهما زهلامێن ئاینی یێن كوردستانێ ئهڤ ههلویسته دیتی ژ زاناین ئاینێ عهرهب، ئێدی وان ژی كاوربارێن ئاینێ خوه ل دووڤ بهرژهوهندیا مللهتێ خوه بكارئینابا و ئافراندن كربان ژ بۆ پێشكهفتنا وهلاتێ خوه ب رێیا دانا هندهك فهتوهیێن گونجای ل گهل ئاینێ مه و د خێرا نهتهوا مه دابن، پسیارهك بۆ پیاوین ئاینی!؟ بۆچی مهزههبێ حهنهفی و حهمبهلی و مالكی و شافعی درهركهفتن؟ مانه ژ بهر هزار ههمیان ئێك نهبوون، ما ئهو كافر بوون، پانێ ل ههر وهلاتهكی ل دووڤ مهزههبهكی دچیت؟، لێ مهلایێن مه ل شوونا خهلك پالدابا ژ بۆ پاراستنا ئاخا وهلاتێ خوه،هندهك دبێژن یێن بۆ ئاخا خوه بهێته كوشتن نه شههیده؟!! مهلایێ هێژا بهری هاتنا ئاینێ پیرۆز شهر ل سهر هێزێ و داگیركرنا مللهتان بوو، لێ پشتی هاتنا ئاینێ ئیسلامێ شهر ل سهر شهنگستێ ئاینی بوو ژ بۆ بهلاڤكرنا ئاینی بوو، لهوما پتریا ئایاتێن پیرۆز ل سهر دوژمنێن خودی بوو و یێ بهیته كوشتن شههیده، خودێ تهعالا دزانی دێ پێشكهفتن كهڤیته دونیایێ، و دێ پێدڤی ب فهتوا بن، لهوما دهلیڤه دایه فهتوه ههبن، و بهلگه ل سهرڤێ چهندێ دهما خهلیفه عهلی كوڕێ تالبی (س) دبێژیت (زۆریێ ل زارۆیێ خوه نهكه ن كو ل دووڤ دابونهریتێن ههوه بچن، چونكو ئهو یێن چهرخهكی دا هاتین نه چهرخێ ههوهیه).
نيشاندانWP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com