د ناڤبەرا سەمايا پێنڤیسان و سپیاتییا پەڕان دا… «٢٠ نمرە» تابلۆیێ پاشەڕۆژێ دنەخشینن
سەگڤان عەبدولخالق عومەر
دەربارەی گەرماتییا پەروەردەیی د ناڤ ساریا سەقایێ پاییزێ دا و ل گەل هاتنا وەرزێ پایزێ و وەریانا بەلگێن زەر، بایێ ساڕ یێ پاییزێ سروشتی بەر ب بێدەنگییەکا ساڕ ڤە دبەت، لێ د ناڤ دیوار و حەوش و گۆڕەپانێن قوتابخانەیان دا چیرۆکەکا دی دهێتە نڤیسین. ل ڤێرە، گەرمییەکا بێهەمپایا پەروەردەیی و زانستی هەست پێ دهێتەکرن. بێدەنگییەکا کوور و پڕ ژ ڕامان و دڵەڕاوکێ ب سەر پۆلان دا زالبوویە؛ بێدەنگی یەک کو تەنێ ب دەنگێ ترپەیێن دلێ قوتابیان و خزیخزییا سەمایا پێنڤیسان ل سەر لاپەڕیێن سپی یێن تاقیکرنێ دهێتە شکاندن. ئەڤە نە تەنێ تاقیکرنەکە، بەلکو زەنگا ئەزموونێن نیڤا وەرزییە، ئەو وێستگەها گرنگە کو تێدا قوتابی بزاڤێ دکەن بەرهەمێ ماندیبوون و گوهدارییا چەندین حەفتیێن خۆ د قالبێ بچووکێ ٢٠ نمرەیان» دا کورت بکەن و خەونێن خۆ پێ ئاڤا بکەن.
هەر د بڕگەیەكا دی دا كو «٢٠ نمرە» وەک قیبلەنمایا سەرکەفتنێ و کەلهەکا دەروونی، خۆیایە كو ل بەر چاڤێن قوتابی و مامۆستایان، ئەڤ ٢٠ نمرەیە هەرگیز نەتەنێ ژمارەیەکا سادە یان پێڤەرەکێ ئاسایی یە بۆ تژیکرنا کارتا ئەنجامان و ب دووماهی ئینانا ئەرکەکێ کارگێڕی. بەلکو ئەو وەک»قیبلەنمایەکێ» یە کو ئاراستەیێ کاروانێ قوتابیی بەر ب ئەزموونێن دووماهییا سالێ ڤە دیار دکەت. مسۆگەرکرنا نمرەیەکا بلند و تەمام د ڤێ قووناغێ دا، د ناڤ ناخێ قوتابی دا دبینە کەلهەیەکا دەروونی یا ب هێز. ئەڤ کەلهەیە ترس، دلەڕاوکیێ و دودلییا بەرانبەر ئەزموونێن دووماهییا وەرزێ ئێکێ ژ ڕەهـ و ڕیشالێن وێ ڕادکەت و ل شوونا وێ، باوەرییەکا پۆلایین و هێزەکا مەزن ددەتە قوتابیی دا کو ب پێنگاڤێن قاهیمتر بەر ب پێشڤە بچیت.
هەر د بیاڤێ شەڤ بێداریێ دا و چرایێن بێدار و قوربانیدانا بێدەنگیا خێزانێ، خۆیا دبیت كو ل پشت هەر نمرەیەکا باش و پەڕەیەکێ تژی ژ بەرسڤێن دروست، چیڕۆکەکا ڤەشارتی یا ماندیبوون، خەبەردان و شەڤ بێداریێ هەیە. د ڤی ماوەیێ هەستیار دا، پەنجەرەیێن مالان هەتا درەنگیێن شەڤێ تاری نابن و چرایێن ژۆرێن خواندنێ وەک ستێرکان ڕۆهنن و ڤەمراندی نابن. ل ڤێرە خێزان ب هەمی هێز، سۆز و شیانێن خۆ ڤە دبنە پالپشتێن سەرەکی. ژ ڤەکرنا دەرگەهێ ژۆرێ ب هێواشی و ئامادەکرنا فنجانەکا چایێ یان شیرێ گەرم د نیڤا شەڤێ دا بۆ ڕەڤاندنا خەوا چاڤێن زارۆیێن خۆ، هەتا دگەهیتە بێدەنگ کرنا مالێ و پەیداکرنا ئارامییەکا رەهایی. دایباب ژ دل و گیان باش دزانن کو هەر دلۆپەکا خۆهداناماندیبوونێ ل سەر ڤان کورسییێن ئەزموونێ، تۆڤێ پاشەڕۆژەکا پڕشنگدارە کو دێ سوبەهی بۆ زارۆکێن وان شین بیت.
هەروەسا د بیاڤێ شکەستنێن بچووک دا وەک دەستپێکەکا نوو و زەنگا هوشیاریێ، ل گەل ڤی هەمی فشار و جۆش و خرۆشێ، شارەزایێن پەروەردەیی پەیامەکا ئارامکەر و زۆر گرنگ ددەنە گوهێ قوتابیان: «ئەزموون تەنێ پێڤەرێ شیانێن دەمی نە، لێ چ جاران نە تێکشکێنەرا کەسایەتی و پاشەڕۆژا مرۆڤینە». ئەگەر قوتابیەک د ڤێ وێستگەها سەخت یا (٢٠) نمرەیان دا تووشی شکەستنێ ببیت، یان ئەنجامەکێ کێمتر ژ خەون و ماندیبوونا خۆ ب دەستڤە بینیت، ئەڤە نە ب واتایا ب دووماهی هاتنا ژیانێ و نە ژی جهێ بێهیڤیبوون و کۆلدانێ یە. بەروڤاژی، ئەڤە زەنگەکا هوشیاریێ یە بۆ دیتنا خاڵێن لاواز، گوهۆڕینا شێوازێ خواندنێ و ڕێکخستنا دەمی. ئەڤ ئەزموونە دەلیڤەیەکا زێڕینە بۆ چارەسەرکرنا کێماسییان، بەریا کو کاروان بگەهیتە وێستگەها مەزن و ئەزموونێن دووماهییێ.
هەروەسا تابلۆیێ ڕەنج و خەباتێ و چڕکەساتێن دووماهییێ، ئەوە كو ل دەمێ دەمژمێرا تاقیکرنێ ب دووماهی دهێت و زەنگا قوتابخانەیێ لێددەت، بارەکێ گران ل سەر ملێن قوتابیان ڕادبیت. پێنیڤس ب ئارامی ل سەر مێزان دهێنە دانان و پەڕەیێن تژی ژ بەرسڤ و خەونان ب شانازی ڤە دهێنە ڕادەستکرن. ل حەوشا قوتابخانەیێ، هەر قوتابییەک ب جۆش، پەرۆشی و هیڤییەکا مەزن ڤە ل گەل هەڤالێن خۆ کۆم دبن و بەحسا بەرسڤ و پرسیاران دکەن. د ڤان چڕکەساتان دا تێدگەهن کو ئەڤ ٢٠ نمرە، مەزنترین بەلگەیێ وێ ڕاستیێ نە کو چ سەرکەفتنەک و چ ئارمانجەک بێی خۆهدان، شەڤ بێداری و قوربانیدانێ ب دەستڤە ناهێت. ئەو پەڕە تابلۆیەکە کو قوتابی ب ڕەنجا دەستێن خۆ دنەخشینیت و دکەتە جوانترین دیاری و خەڵات بۆ خۆ، بۆ وەستیانا خێزانا خۆ و بۆ دلسۆزییا مامۆستایێن خۆ.
• قوتابخانا دیناڕان یا بنەرەت و تێکهەل پەروەردا بەردەڕەش ـ پارێزگەها دهۆک
