سەرهلدان ماكا دەستكەفت و هیڤیان و وەرچەرخانەكا مێژوویی یە
ئەلند مزووری
سەرهلدانا مەزنا گەلێ كوردستانێ ل سالا ١٩٩١، نەبتنێ ڕاپەرینەكا جەماوەری بوویە دژی دوژمنێن گەلێ كورد و هەڕفاندنا كەلهێن وان یێن ستەمێ و زۆرداریێ، بەلكو وەرچەرخانەكا مێژوویی بوویە بۆ ژدایكبوونا ژیان و پێڤاژۆیەكا نوی بۆ ئیرادەیا مللەتێ مە. رۆژا ١٤/٣، خەلكێ باژێرێ دهۆكێ ژ خەونەكا پڕی ستەم و زۆرداری هشیاربوو و د بەر قریچكەكا ڕۆژەكا نوی یاكو تژی بووی ژ كینا وان سالێن درێژ یا خەون و هیڤیێن وان بوهۆژاندین د گازیەكا ئێكگرتی دا ل بەر دەنگێ تلیلی و سروودێن نشتیمانی، دەست ب سەرهلدانێ كر و هەمی كەلهێن ستەمێ و زۆرداریێ هەڕفاند و قەید و زنجیرێن رژێما بەعسیا ژێك قەتاندن. ئەڤ رۆژا پیرۆز یا هەڤدەم بوویە ل گەل سالرۆژا ژدایكبوونا سیمبۆلێ نەتەوا كورد بارزانیێ نەمر، ئەڤ سەرهلدانە بوویە كلیلا بدەستڤەئینانا ب سەدان دەستكەفتێن ستراتیژی كو ئەڤرۆ ئەم ل بن سیبەرا وان دژین.
گرنگترین دەستكەفتێن سەرهلدانا باژارێ دهۆكێ و دەڤەرێ، ستوونەكا ب هێز بوویە بۆ ئاڤاكرنا قەوارەیێ هەرێما كوردستانێ. هەر ب سایەیا قوربانیەكا دوور و درێژ، رێخۆشكەر بوویە بۆ ئەنجامدانا ئێكەم هەلبژارتنێن ئازاد و دامەزراندنا پەرلەمان و حوكمەتا هەرێمێ وەك ناسنامەیا سیاسی یا گەلێ مە ل جیهانێ.
هەروەسا ژ لایەنێن رەوشەنبیر و زانستی ڤە، دامەزراندنا زانكۆیا ل سالا ١٩٩٢ دهۆك وەك دەرگەهەك بۆ گەنجێن دەڤەرێ كو تێدا هیڤی و ئارمانجێن خۆ تێدا بچینن و ب شێوەكێ ئەكادیمی بەردەوامیێ بدەنە خواندنێ بێی كو پەنایێ ببەنە دەڤەرێن دی. ئەڤ زانكۆیە بوویە ناڤەندەك بۆ پێگەهاندن و ئەكادیمیكرنا كەسێن بسپۆر و مامۆستا و زانایان، هەر وەسا وەك دەرگەهێ گەشەكرنا هزری، ل خەلكێ دەڤەرێ هاتیە ڤەكرن، ل گەل ڤەكرنا ب دەهان ناڤەندێن ڕەوشەنبیری و هونەری، بۆ گەشەكرنا هزرێن تاكێن گەلێ كورد ل پارێزگەهێ.
هەر وەسا ژلایێ ئاڤەدانیێ و خزمەتگۆزەرییان ڤە دهۆك ژ باژێرەكێ پشتگوه هاڤێتی گوهۆڕی بۆ باژێرێ سەردەم و ئاڤادانیێ. چێكرنا تۆنێلا (زاخۆ ـ دهۆك) وەك پڕۆژەكێ ستراتیژی ل دەڤەرێ، چێكرن و فرەهكرنا ب دەهان جادان و ئاڤاكرنا چەندین پرا و ئۆڤەرپاس و ئەندەرباسان و ئاڤاكرنا جڤاكێن ئاكنجێبوونێ یێن ب شێوازێن نووی و سەردەمیانە، كو سیمایەكێ شارستانی یێ پێشكەفتی دا ڤی باژێری، زێدەباری ب دەهان پرۆژەیێن دی یێن جوداجودا.
ژلایێ ساخلەمیێ ڤە، ب دەهان نەخۆشخانە یێن تایبەت ب هەمی نەخۆشیانڤە و زێدەباری ڤەكرنا ب دەهان بنگەهێن ساخلەمیێ ل پارێزگەهێ و هەمی باژێرك و گوندێن دەڤەرێ هاتنە ڤەكرن و نویژەنكرن.
ژ لایێ پێكڤەژیانێ و ئارامیێ دهۆك وەك باژێرێ لێبۆرین و تەناهیێ هاتە نیاسین، بوویە پەناگەهەكا ئارام بۆ هەمی ئایین و نەتەوەیان د قەیرانێن دژوار دا بتایبەت ل سەردەمێ (هاتنا تیرۆرستێن داعشێ) بۆ دەڤەرێن جودا یێن ئیراقێ و هەرێما كوردستانێ، باژارێ دهۆكێ وەك ئەركەكێ مرۆڤاتی و نەتەوایەتی ب دلسۆزی و مەردانە هەمبێزا خۆ بۆ ب هزاران ئاوارە و پەنابەران ڤەكر. هەژیە بێژین كو سەرهلدانا باژێرێ دهۆكێ، تمامكەرا خەباتا شۆرەشێن ئیلۆن و گۆلانێ بوو. ئەڤجا بلا ئەڤ رۆژە بۆ مە ببیتە پەیمانەك بۆ پاراستنا ڤان دەستكەفتان و ئاڤاكرنا پاشەڕۆژەكا گەشتر بۆ بەرەبابێن داهاتی.
