ژیریا چێکری ( AI ).. پاشەڕۆژەک د ناڤبەرا مفا گەهاندنێ و زیانێن وێ دا
نایف مەحموود
ئەڤە کورتکرنا بابەتێ تە یە ب زمانەکێ پارا و رۆژنامەڤانی، کو هەمی خالێن سەرەکی ب رەنگەکێ تێروتەسەل د ناڤ خۆ دا دگریت و نێزیکی نیڤا دەقێ سەرەکی یە:
ژیریا دەستکرد (AI) یان «Artificial Intelligence» وەک زمانێ ستاندەرد یێ جیهانی، مرۆڤایەتی بەرەڤ سەردەمەکێ تەکنۆلۆژی یێ بێ وێنە بریە کو وەک وەرچەرخانەکا دیرۆکی دهێتە نیاسین. ئەڤ ئامرازە ژ بەر کو ل ئاستێ عەقلێ مرۆڤی کار دکەت، شیایە د گەلەک بواران دا گۆهۆڕینێن مەزن بکەت. د لایێ ئەرێنی دا، AI د بوارێ پزیشکی دا شۆرەشەک بەرپا کریە؛ ب رێکا شیکاریا بلەز یا داتایان د چەند چرکەیان دا، هاریکارە بۆ دیتنا چارەسەریێن نوی و ئەنجامدانا نشتەرگەریان. د بوارێن کارگێری، ئەندازیاری و پیشەسازی دا ژی، بوویە ئەگەرێ بلندبوونا ئاستێ بەرهەمئینانێ و ئاسانکاریێن مەزن د ب دەستخستنا زانیاری و ژێدەران دا بۆ مرۆڤی دابین دکەت.
بەلێ د بەرامبەر دا، مەترسیێن مەزن ژی هەنە کو نەشێین چاڤێن خۆ لێ بنقینین. مەترسیا هەرە جدی ئەوە کو AI ببیتە جهگرێ مێشکێ مرۆڤی و پرۆسەیا ئافراندن و هزرکرنێ لاواز بکەت. پشتبەستنا زێدە ل سەر ڤی ئامرازی بۆ نڤیسینا ڤەکۆلین و پەرتووکان، دبیتە ئەگەرێ مراندنا شانەیێن مێشکی و رێگریێ ل داهێنانا مرۆڤی دکەت. هەروەسا ل سەر ئاستێ ئابووری، گەلەک پسپۆری و دەلیڤەیێن کاری بەرەڤ نەمانێ برینە. ژ لایەکێ دی ڤە، پرسێن ئەخلاقی، تێکدانا تایبەتمەندیێ و بەلاڤکرنا زانیاریێن شاش (Fake) گەفێن جدی نە بۆ سەر شیرازەیا جڤاکی و ئارامیا دەروونی یا مرۆڤان.
ل دووماهیێ، هەڤسەنگی کلیلە بۆ سەرەدەریێ دگەل ڤێ تەکنۆلۆژیایێ. پاشەڕۆژا مە دگەل ژیریا دەستکرد نە ب تەمامی یا سپی یە و نە ژی یا رەشە، بەلکو دکەڤیتە سەر شێوازێ بکارئینانا مە. ئەگەر یاسا و رێسایێن ئەخلاقی بۆ بهێنە دانان، دێ بیتە باشترین هاریکار بۆ ئاڤاکرنا جیهانەکا پێشکەفتی، ئەگەر نە، دێ مرۆڤایەتیێ بەرەڤ ئالۆزیێن بێ دووماهی بەت. دڤێت وەک ئامرازەکێ بۆ گوهۆڕینا شێوازێ هزرکرنێ و بەرەڤپێشچوونێ بهێتە بکارئینان، نەکو ببیتە ئەگەرێ تەمەلی و پاشکەفتنا هزری.
