پێشمهرگه و ئهوێن دی
غیاس خـالد زێباری
پێشمهرگه ئهو هێزا نشتیمانییا كوردستانی یه ئهوا وهكی پێدڤییهكا فهر بۆ پاراستنا گهل و وهلاتی و مرۆڤایهتیێ بهری نێزیكی سهد سالان هاتیه هاتیه پێكئینان، ههرچهنده ل دهستپێكی گرۆپهكێ بچووكێ چهكداری بوویه، لێ ههمان ئهرك گێرایه، ههتا بوویه هێزهكا نشتیمانیا قانوونی و دهستووری و بهرنیاس ب پاراستنا مرۆڤایهتیێ ل سهر ئاستێ جیهانێ، هێزێن پێشمهرگههی ب درێژاهیا ژیێ خوه دیسپلینێن سهركردیهتیا خوه بجهئینانه و ئهركێ سهرهكی ئازادی و رزگاریا كورد و كوردستانێ بوویه و د بهرتهنگترین كاودانێن شهڕی دا، چ ل شۆڕشێن بارزان یان كۆمارا كوردستان ل مههاباد، یان شۆرشێن ئیلۆنێ و گوڵانێ، ههتا دگههیته شهڕێ ئازادیا ئیراقێ و پاشی شهڕێ ل گهل تیرۆرسێن داعشێ، بهروڤاژی هێزێن بهرانبهر جوانترین سهرهدهریێن مرۆڤایهتی ل گهل دیل و كوشتییان كریه و سهر و مالێ وهلاتیان بێ جوداهی پاراستیه. ئهڤه ژی ژ پهروهردهیا سهركردایهتیا وانه ب رێبهریا نهمر مهلا مستهفایێ بارزانی. پشتی ئاڤاكرنا حوكمهتا ههرێما كوردستانێ پێشمهرگه بوویه هێزهكا قانوونی سهر ب وهزارهتا پێشمهرگهی ڤه و فهرماندێ گشتی و پشتی گوهۆڕینا رژێما ئیراقێ ل سالا 2003، دهستوورێ ههردهم یێ ئیراقێ یێ سالا 2005 ل ماددێ (121) پێنجێ ماف دایه ههرێمێ كو هێزێن ئاسایشا ناڤخوه، مینا پۆلیس و ئاسایش و زێرهڤانێن ههرێمێ ههبن. ئهڤه ژی دانپێدانهكا دهستوورییه ب پێشمهرگهی و ههتا نهۆ هێزێن پێشمهرگههی ب شانازیڤه پارێزهرێن ههرێمێ و ئیراقێ بوونه، مخابن پشتی ڤێ ههمی خهبات و قوربانیان بهرامبهر رژێمێن دكتاتۆری و شۆفینی، هندهك لایهنن و كهسایهتیێن ئیراقێ بهراوردیا پێشمهرگههی ل گهل هندهك گرۆپێن چهكدارێن میلیشیایی یێن دهرڤهی دهستههلاتا دهولهتێ و فهرماندێ گشتی یێن هێزێن چهكدارێن ئیراقێ دكهن، ئهوێن بۆ مهبهست و ئهرك و كاودانێن تایبهت هاتینه دامهزراندن و زۆر گهف ل بلندترین دهستههلاتا حوكمهتا ئیراقێ كرینه و ب كارئینانا مۆشهك و دروونان ئارامی و سهقامگیریا ئیراقێ تێكدایه، ئهڤرۆ بۆ ڤهگهراندنا سهروهریا ئیراقێ بهێزكرنا پێگههێ وێ لسهر ئاستێ نیڤهدهولهتی، ههلوهشاندنا وان بوویه داخوازیهكا مللی و نیڤدهولهتی ب تایبهت ئهمریكا، سهرۆك وهزیرێن ئیراقێ ژی عهلی زهیدی داكۆكیێ لسهر ڤێ چهندێ دكهت و دهم بۆ دیار كریه و ئهو ژی رهد دكهن. ئهڤێ چهندێ سهرۆك وهزیرێن ئیراقێ ئێخستیه د ناڤ دو بهر ئاشان دا، یان رژدبوون ل سهر ههلوهشاندنا وان و یان ژی هێلانا ئیراقێ ل بن سێبهرا دلۆڤانیا گرۆپێن چهكدارێن نه نشتیمانی و دهرڤهی دهستههلاتا دهولهتێ. ئهگهر سهركرده و فهرماندێن وان چهكداران پاشهرۆژهكا گهش یا وهلاتێ خوه بڤێت، پێدڤیه ب ئهركێ خوه یێ نشتیمانی راببن و ڤان گرۆپان ب چهك و رێنمایی ڤه بێخنه بن سێبهرا دهولهتێ و زێدهتر رێنماییان ل دهرڤهی ئیراقێ وهرنهگرن.