ئیرادەیـا گـولانـێ، ژ چریسكا هیڤیێ بۆ گۆپیتكیا ئازادیێ
نیهاد سالح
د لاپەڕێن دیرۆكا زیندییا گەلان دا، دەمێن تاری و نسكۆیێ دبنە تاقیكرنەیەكا دژوار بۆ كێشانا سنووری د ناڤ مانونەمانێ دا، ل ٢٦ گولانا سالا ١٩٧٦، دەمێ دۆژەها ڕێككەفتنا خیانەتكارییا جەزائیرێ هزر دكر كو شیایە دەنگێ مللەتەكێ مەزلۆم بن ئاخ بكەن، و ڕژێما بەعس ب سێ لایەنێن خۆ یێن ژەهراوی (ڕاگوهاستن، بەعسیكرن و عەرەبكرن) كەتە گوهۆرینا دیمۆگرافی و ناسنامەیا پیرۆزا وەلاتی، ل وی دەمی دلێن پڕ ئۆمێد و ئەقلیەتێن مەزن یێن كوردپەروەریێ ڕاستیا مێژوویێ گوهۆری، شۆڕشا گولانا پێشكەفتنخواز، وەك پێداچوون و درێژەپێدەرا شۆڕشا ئیلوونا مەزن، بەرسڤدانەكا چەكداری و چریسكەكا پیرۆز بوو كو بێهیڤیبوون ژناڤبر و تاریاتیا داگیركاریێ ب خەتیران ئاگرێ ئازادیێ و سەرفەرازیێ گەهاندە گوپیتكا مێژوویێ.
شۆڕشا پڕ داستان، كۆمكرنا بویەرێن خۆڕاگریێ و كاروانێ دوور و درێژ یێ نەهامەتی و سەركەفتنان، ل پێ ڕێنمایێن باپیری نەتەوەیی بارزانیێ نەمر، ئەندازیارێن وەرچەرخانێ، هەردو شێرە سەركردێن خۆدان ئیرادە، سەرۆك مەسعود بارزانی و ئدریسێ جانەمەرگ، بارگرانییا ڤێ قووناغێ ڕادەستگرت، وان ل سەر كانییا «حەفت چەشمە» ل نێزیك نەغەدە، ل گەل كادیرێن لاو و پێشەنگ بنەمایێ «سەركردایەتیا دەمكی» دانا، ڕێكخستنێن شۆڕشێ د ناڤبەرا هەردو هەرێمێن بەهدینان و سۆران و دابەشكرن ل سەر مەفرەزەیێن پارتیزانان. مەزنترین سەركەفتنا شۆڕشا گولانێ كو شیا جڤاكەكێ بەرگریكار و خۆڕاگر ئاڤا بكەت، ئەڤ شۆڕشە نە ل سەر لوولیێن تفەنگان بتنێ بوو، بەلكو تۆڕەكا جڤاكی و فیكری و راگەهاند و نشتیمانی بوو كو سێ بەرەیێن مەزن هەمبێزدكرن. شۆڕش د ڕەهەندێ چەكداری و فكری دا ل دەرڤە و ئاوارەییێ ب دەركرنا كۆڤارێن «زاگرۆس» و «كوردستان پرێس» و داهێنانێن مێژوویی یێن ڕووناكبیرێ مەزن جەمال نەبەز، هتد.. دەنگێ ستەملێكریان گەهاندە جیهان. ل ناڤخۆیا باژێران ژی گۆتارا نەتەوەیی ل دەڤ قوتابی، لاو و كاسبكاران دەسپێكەك خورستی و چەمكێ جاشایەتیێ و خۆفرۆشتنێ وەك شەرەفشكێنی و كێماسی هاتە قەلەم دان. ل سەر چیایێن ڕزگاربووی سینگێ پێشمەرگەی ب هەلبژارتنا فەلسەفەیا فرەپارتایەتی و ل هەڤهاتن د ناڤ «بەرەیێ جۆد» دا، مۆڕالەكا نوی بەخشی گەلێ مە، ئەڤ شۆڕشە هەم دژوار بوو ب دیمەنێن ئەنفال و كیمیابارانكرنا گەرمیان و بەهدینان و بێسەروشوێنكرنا هەشت هزار بارزانیان، و هەم ژی پر بوو ب شانازی و دەستكەفتێن مێژوویی، ژ چەكێ قارەمانیا پێشمەرگەی ل شەڕێ شەڕانش، بنگرد، شارستێن و بێلمبیر د قووناغا ئێكێ دا، هەتا دگەهیتە داستانا كەمەرشكێنا «خۆاكوڕكی» ل سالا ١٩٨٨ كو تێدا پێشمەرگە ب سەركردایەتییا مەیدانی یا جەنابێ سەرۆك مەسعود بارزانی و ب حیكمەتا سیاسی یا ئدریسێ هەم دەم ساخ د كۆنگرەیا ئاشتی یا تاران دا، شیان تەڤایا لایەنێن كوردی د بن چەترا «بەرەیێ كوردستانی» دا كۆمبكەن، ئەڤ ئێكڕێزییە بوو هێز و داینەمۆیا ڕاپەڕینا پیرۆزا بهارا ١٩٩١. ئەڤڕۆ، ئەو گەشەپێدان، ئاڤەدانی، پەرلەمان و حوكمەتا هەرێما كوردستانێ یا كو ئەم تێدا دژین، تەنێ دیارییەكا مێژوویی نینە، بەلكو بەرهەمێ ڕەنجا گران و خۆڕاگرییا پۆلایین یا مللەتێ مە و خوینا پاقژا شەهیدێن مەیە یێن بزاڤا ڕزگاریخوازا كوردستانێ یە، باهۆزێن دوژمنان چەند دژوار بن و پیلانێن نەیاران چەند تاری بن، ئیرادەیا گولانێ د ناڤ دەمارێن مە دا شەپۆلان ددەت و ئیشقا ئازادیێ دەنگڤەدەت كو شۆڕش بەردەوامن و خاك ناهێتە فرۆشتن. ل ئەڤرۆ سالیادا یوبیلا زێرین یا شۆرشا گۆلانێ ساخ دكەین، سەرێ ڕێز و نەوازشێ بۆ كاروانێ پیرۆز یێ شەهیدان دچەمینن ل پێشیا وان بارزانیێ نەمر و كاك ئدریسێ هەم دەم ساخ، سلاڤ بۆ پێشمەرگەهێن چەپەرێن شەرەفێ و هەردەم بلند و رۆهنی بیت ئالایێ پیرۆزێ كوردستانێ.
