كێری ـ لاڤرۆڤ
بۆ شلۆڤهكرنهكا سیاسی و لهشكری یا وان پێشهاتێن ب لهز هاتینه پێش ل رۆژههلاتا ناڤین ئهڤرۆ روودان بهر ب هندێ ڤه دچن كو كێشا سووریێ ب دووماهی بیت د چارچووڤێ پهیمانهكا ئهمریكی ـ رۆسی دا و نهخشێ سیاسی و جوگرافیێ دهڤهرێ بێته گهۆرین. بنهمایێ ڤێ پێشبینیێ د زڤریت بۆ مایتێكرنا رۆسیا یا راستهوخوه ب رێیا هێزا لهشكری د كێشا سووریایێ دا كو بوویه جهێ دلتهنگیا ئهمریكا و هاندایه ل رێیێن چارهسهریێ بگهریێت. یا زانایه كو ئهڤه سالهكه ئهمریكا سهركێشیا ههڤپهیمانهكا لهشكری د كهت بۆ لێدانا دهولهتا تیرۆستیا داعش ل عیراقێ و سووریێ. ئهڤه رۆسیا ژی هات ب هێزڤه و یا بنگهههكێ لهشكری ل رۆژئاڤای سووریێ ئاڤا دكهت و بالا بهرپرسێن رۆسی نا ڤهشێرن كو ئهو یێن هاتین بۆ پشتهڤانییا سهرۆكێ سووریا و هێرشكرنێ ل سهر داعش و داخوازا وهلاتان دكهت بێنه ل گهل وان بۆ پێكئینانا ههڤپهیمانهكێ. ئهڤجا ههبوونا دو هێزێن زلهێز د ئێك ههرێم دا بۆ ههمان كێشه، یان دڤێت رێككهفتنێ بكهن یانژی دێ بیته ئهگهرێ شهڕهكی د ناڤبهرا وان دا. ب تنێ ئێك خالا ههڤپشك د ئارمانج و ستراتیژیا ڤان ههردو هێزان دا یا ههی ئهوژی لێدانا داعشه، لێ خالێن ههڤدژ پترن وهكو: ئهمریكا پشتهڤانییا ئوپوزسیۆنا سووریێ دكهت و دبێژیت سهرۆكێ سووریێ باوهری یا ژدهست دای، لێ رۆسیا ههر ژ دهسپێكرنا كێشا سووریا پشتهڤانێ سهرۆكێ سووریای یه. ئهمریكا ب هێزا ئاسمانی و راوێژكارا یا هاتیه دهڤهرێ لێ رۆسیا ب تانك و فرۆكه ڤه یا هاتییه دیتن ل دهڤهرهكا ههستیار كو دكهڤیته سهر دهریا سپیا ناڤهراست و د بیت زالبوونا وێ یا ههواگێری و سیخۆری سنۆرێن سووریێ بهزینن، یا ئامادهیه لهشكری ژی بینیت. ئهمریكا ل گهل توركیا رێككهفتنهكا ههی كو دهڤهرهكا دژه فرین ل باكۆر سووریا بێته چێكرن، ل دووڤ گۆتنا توركیا، لێ رۆسیا دژی ڤێ هزرێ یه. ئهمریكا یا زاله ل سهر ئاسمانێ عراقێ لێ رۆسیا هیچ ههبوونا هێزێ ل عیراقێ نینه. كێشا سووریای یا ئالۆزه و عهردێ وێ یێ دابهشكریه د ناڤبهرا پێنچ هێزێن سهرهكیدا ههر وهسا داعش پرانیا دهڤهرێن سوونهنشین ل عیراقێ یێن داگیركرین و ههر هێزهكا ناڤخوهیی ل سووریا و عیراقێ پشتهڤانیێن خوهی یێن دهرهكی یێن ههین كو ناهێلن چو هێزهك ژ ناڤ بچیت. تهڤنێ رۆژههلاتا ناڤین وهسا یێ ئالۆز بووی تاكو بووینه جهێ سهرئیشانا ئۆبامای و بۆتینی و شارهزا و دبلۆماتكارێن ههردو لا و راوێژكارێن لهشكری یێن پێنتاگۆنی و وهزارهتا بهرهڤانیا رۆسیا. هێشتا دهڤهر یا ل دهستپیكا ڤێ گوهۆرینا رۆسیا پینگاڤ بۆ هاڤێتی و ئهگهرێن ههلبوونا شهرهكی یا دوویره ژ بهر هندێ د ڤێت زلهێز ل رێیا چارهسهریێ ب گهریێن و ئهمریكا یا دهست ب پهوهندیا كری ل گهل بهرپرسێن رۆسی بۆ رۆنكرنا مهبهستا هاتنا وان. ههكه مهرهم بتنێ لێدانا داعش بیت رێیا ڤهكریه بۆ رۆسیا د چارچووڤێ ههڤپهیمانا ئهمریكا دا چالاكیێن خوهیی یێن لهشكری ئهنجام بدهت. لێ ههكه رۆسیا هاتبیت هاریكاریا رژێما سووریا بكهت بۆ لێدانا ئوپوزسیۆنێ وی دهمی ئهمریكا دێ ههلۆیستهكێ دی ههبیت. ل گهل ڤێ گرژیێ ئامادهباشی یێ دئێنه كرن كو سهرۆكێ ئهمریكا و رۆسیا روونشتنهكێ ئهنجام بدهن ل دووماهیا ڤێ ههیڤێ ل (نیۆیۆرك) كو پێشبینی دئێته كرن (پۆتین) ل وێرێ ئاماده دبیت بۆ پشكداریكرنێ د كۆمبوونا جڤاتا گشتیا نهتهوێن ئێكگرتی دا. ههر دو سهرۆك دێ گهنگهشی ل سهر چاوانیا بهرهنگاربوونا تیرۆرێ و بادهكێن گهرمێن رۆژههلاتا ناڤین و باكۆرێ ئهفریقیا دا كهن. ههكه ئهو ل سهر خالێن سهرهكی كۆك بوون درێژییا رێككهفتنێ دێ بیته ئهركێ وهزیرێن دهرڤه كو دهستبكاربن بۆ دارشتن و مۆركرنا پهیمانهكێ ب ناڤێ (كێری ـ لاڤرۆڤ) و ببیته شوونگرا (سایكس ـ پیكۆی). دهرئهنجامێ شهرێ ناڤخوهی ل سووریا و ناكۆكیێن پێكهاتێن عیراقێ، سنۆرێن ههر هێز و پێكهاتهكێ یێن دیار بووین ژ بهر هندێ نه ئهو دێ دهڤهرێ دابهش كهن بهلكو دهڤهر بخوه یا دابهشكریه و دبیت ئهو دیفاكتۆ بهێته جێگیركرن و ب تنێ تێگههشتن ل سهر پێگههێ زلهێزێن جودا ل سهر وان دهڤهرا بێته كرن. ئهو پهیمان یا ڤالا نابیت ژ هندهك بڕگهیێن نهینی تاكو زهمینا سایكۆلۆجی و لهشكری بۆ دئێته ئامادهكرن وهكی بابهتێ مان و نهمانا سهرۆكێ رژێما سووریایێ و دانانا ستراتیژیهكا دهم درێژ بۆ چاوانیا بنبڕكرنا هزرا تیرۆرێ. ههكه هات و رۆسیا رێكهفتن نهكر، تهنها رێك ئهوه ئۆباما سنۆرهكی بۆ زێدهگاڤیێن پۆتینی بدانیت وهكی (كهنهدی) بۆ (خرۆشۆفی) دانای ل سهر قهیرانا دیتنا مۆشهكێن ئێكهتیا سۆڤییتی ل (كۆبا) ل دهسپێكا سالێن شێستا ژ چهرخێ بیستێ.
