هشێ دەولەتبوونێ د ئەردنیگارییا بێ دەولەتیێ دا
عادل حەسەن
رەوشا نوكە یا هەرێما كوردستانێ تێدا دبۆریت رەوشەك پر لڤینە.
د ڤێ رەوشێ دا: بێدەنگی بترسترە ژ ئاخفتنێ، سازشكرن ژبۆ بدەستدانا مافان (نوكە هندەك سازیێن سیاسیی یێن كوردی ب هندێ ڤە مژویلن) بترسترە ژ لێكدانێ، بێ لایەنی دبیتە خیانەت ل هیڤیێ.
ئەڤ رەفتارە ل هەرێما كوردستانێ بەرە ب گەشبوونێ ڤە دچیت، لێ ناهێتە بەرچاڤكرن، تشتێ دهێتە بەرچاڤكرن و بوویە مژارا رۆژانە یا هەڤوەلاتی ئەو ژی قەیرانا مووچەی و بودجەیە.
هەر قەیرانەكێ ئەگەرێن خۆ هەنە، لایەنێن سیاسی نابیت تنێ ل سەر قەیرانان بئاخڤیت، بەلكو دڤێت ل سەر ئەگەرێن راستەقینە یێن قەیرانان بئاخڤیت.
جوادهی د ناڤبەرا پارتی دیمۆكراتی كوردستان و پارتیێن دا دی ئەوە: پارتی ل سەر ئەگەرێن پەیدابوونا قەیرانێ دئاخڤیت و هەولێن چارەسەریێ ددەت، لایەنێن دی قەیران كرینە قاچكێ رۆژانە و بەردەوام وی قاچكی دجوین.
ل ڤێرە پارتی پرسیارەكا لۆژیكی ژ خۆ و لایەنێن دی دكەت و دبێژیت: ئەرێ مللەتەك دێ شێت زیندی بمینیت و بەردەوامیی بدەتە خۆ؟، دەمێ بریارێن وان دهێنە دۆرپێچكرن و سزادان ژبەر كو وی مللەتی هەول دایە خۆسەرییا خۆ بپارێزیت؟
بۆ بەرسڤا ڤێ پرسێ، فەلسەفا پارتی دیمۆكراتی كوردستان رادبیتە سەر خۆ نەوەك هەڤپشك ل گەل دەستهەلاتێ بەلكو وەك زێرەڤانێ بیردانكا جڤاكا كوردستانی و خۆدانێ پرۆژەیەكێ نشتیمانی و ب دەنگێ بلند دبیژیت: د هەمی دەلیڤەیان دا درۆپێچكرن ب هێزێ ناهێنە شكاندن، بەلكو گەلەك جاران ب هشا پێشكەفتییا كۆمێ و ب تێگەهێ لهەڤهاتنێ ئەو دۆرپێچكرن دهێتە شكاندن.
واتە دەستپێكێ پێدڤییە ئەو لهەڤهاتن د ناڤبەرا خۆ ب خۆ دا بهێتە ئەنجامدان بەری لهەڤهاتن ل گەل دوژمنی، لهەڤهاتنا ناڤخۆیی دبیتە ئەگەرێ رزگاربوون و بهێزبوونا مللەتی، دەمێ مللەت یێ بهێز و ئازاد بیت دێ شێت لهەڤهاتنێ دگەل دوژمنی ب سەركەفتیانە ئەنجامدەت.
تێگەهێ پارتی بۆ لهەڤهاتنێ نەسازشكرنە ل هەڤدژان، بەلكو حوكمەتا هێزی یە دەمێ هەڤسەنگ دبیت و هشا شۆناسا ڤەكرییە.
د دیرۆكا پێڤاژۆیا بارزانیزمێ دا، چ جاران ئارمانجا خەباتێ ئەو نەبوو كو ل شەرەكێ دا یان د هەلبژارتنەكێ دا سەربكەڤیت، بەلكو ئارمانج چەسپاندنا فەلسەفەكێ بوو، د ڤێ فەلسەفێ دا هاتیە دیاركرن كو نەتەوەیا كورد ب سنۆرێن خۆ ناهێتە پیڤان بەلكو ب شیانین خۆ مانا خۆ د دیرۆكێ دا ب چەسپینیت.
لهەڤهاتن وێ ناگەهینیت كو تو یێ لاوازی ژ بەر هندێ دانوستاندنێ دكەی، بەلكو وێ دگەهینیت كو هەكە تو زمانێ دانوستاندنێ نەزانی دێ رۆژەك هەرهێت وەك شكستیەك دانوستاندنێ كەی.
د هەڤڕكیا نوكە یا هەرێما كوردستانێ تێدا دبۆریت، هەمی هێز و شیان یێن دهێنە تەرخانكرن ب رێكا شكاندنا ئابۆرێ كوردستانێ تاكو هەرێما كوردستانێ ژ لایێ سیاسی ڤە بهێتە لاواز كرن و ئیرادەیا مللەتێ كوردستانێ و بیردانكا جڤاكی بهێتە ژناڤبرن.
لێ زۆرا گرنگە كو نەحەزێن هەرێما كوردستانێ باش بزانن، كو ئەڤ دۆرپێچكرنە نەكریارەكا نوی یە ل سەر مللەتێ كوردستانی، بەلكو ئەڤە دبیتە روویەكێ نوی یێ جینۆسایدا بەری نوكە ل سەر مللەتێ كوردستانێ هاتیە ئەنجامدان، لێ تنێ ئامراز هاتینە گوهارتن، بەری نوكە غازا كۆمكوژ بوو و نوكە ئامرازێن دارایی و دیبلۆماسینە.
بیردانكا جڤاكی ئەم فێركرینە كو دوهی ژناڤا ئاگرێ جینۆسایدكرنێ ئەم رزگاربووین و مە دبستان و باژێر ئاڤاكرن، نوكە ژی دێ ڤێ دورپێچكرنێ ژی شكینین و هزرا مودرێنزما خۆ ئاڤاكەین.
رزگاربوون و مودرێنزما كوردستانییان ژ بنەمایێ سەرەكی یا فەلسەفا بارزانیزمێ هاتیە، دەمێ ئەم فێركرین كو نەتەوەیێن مەزن ل هیڤیا دلۆڤانییا كەسەكێ نینە بەلكو رزگاربوونا خۆ ب هش و زەندێن خۆ بدەست دئێخیت.
ئەڤا نوكە مە گۆتی، نە گۆتنێن پەرتووكانە یان درویشمێن بریسقەدارن، بەلكو سەربۆرا ڤان 30 سالێن برێڤەبرنا هەرێما كوردستانێ یە ودیاركر كو پارتی دیمۆكراتی كوردستان نە تنێ پارتیا رێڤەبرنێ یە بەلكو پارتیا هشا دەولەتبوونێ یە د ناڤا ئەردنیگارییا بێ دەولەتیێ دا.
بۆچی ئەڤ پێناسەیا مەزن من دایە پارتیا دیمۆكراتا كوردستانێ؟
د دیرۆكا بزاڤا ئازادیخوازا ل باشوورێ كوردستانێ یا كو پارتی دیمۆكراتی كوردستان بێ ڕكابەر سەركێشییا وێ بزاڤێ كرییە، د وێ پێڤاژویێ دا دیار بوویە كو چەند ئەڤ پارتیە كەتیە دبن قەیرانەكا دارایی یان سیاسیی یان لەشكری دا، ئەڤێ پارتیێ ئەو قەیران كرییە دەلیڤە ژبۆ نویكرن و بهێزكرنا خۆ ل جهێ هندێ كو ئەڤ پارتیە بشكێت یان لاواز بیت، باشترێن میناك ل ڤان چەند سالان سازیێن دەولەتا ئیراقێ و بەشەكێ پارتیێن سیاسی یێن عەرەبی و كوردی، شەرێ كەرب و كینێ ل دژی مللەتێ كوردستانێ و پارتیا دیمۆكراتا كوردستانێ راگەهاندییە، ل جهێ هندێ كو پارتی هەمان شەڕ رابگەهینیت، هاتیە پرۆژەیێ دانوستاندنێ ل سەر دەستوورێ ئیراقێ و مافێ كوردستانییان راگەهاندیە.
ئەڤ جۆرێ شیانێن خۆ گونجاندنێ نابیتە پراگماتیك ل دەڤ پارتی، بەلكو دبیتە فەلسەفا هەبوونێ، ئەڤ فەلسەفە ئەنجامێ تێگەهشتنەكا كویرە ژلایێ پارتی بۆ دۆرهێلێ كوردستانێ، چونكی پارتی گەهشتییە وێ باوەریێ كو كوردستانی ب سەر ناكەڤن ب رێكا دەرگەهگرتنێ، نەشێن بەردەوامییا ژیانێ بدەن ب رێكا ڤەقتیانێ، بەلكو باوەری ب هندێ هەیە كو د ناڤا دلێ ئیراقێ دا هەبوونا خۆ هەبیت و بێی دەستان ژ ماف و شۆناسا كوردستانییان بەردەت.
دەمێ كوردستان تووشی هندەك هنگافتنان دبیت و پیچەك رەوش تاری دبیت، هندەك دەنگێن نەشاز پەیدا دبن و گەنجان دئازرینن ژ بۆ خاپاندنا وان و هەولددەن كو وان گەنجان قایل بكەن كو ئەو دێ بنە رزگاركەرێن وەلاتی، لێ ئەو دەنگێن نەشاز نزانن یا ژبیر دكەن چ ولات ب قیژەقیژی ناهێنە ئاڤاكرن و تورەبوونا بێ دیدگەها هزری دبیتە خیانەت ل سەر خۆ ب خۆ بەری ببیتە ل سەر وەلاتی.
كورستان پێدڤی وان كەسان نینە یێن قیرە قیرێ دكەن، بەلكو پێدڤی ب وان كەسان هەیە یێن هزر دكەن.
كوردستان پێدڤی ب وان كەسان نینە یێ نەفرەتا ل تاریاتیێ دكەت، بەلكو پێدڤی ب وان كەسان هەیە یێن شەمالكەكێ هەلدكەن ل وێ تارتیاتیێ دا.
پارتی دیمۆكراتی كوردستان دبینیت كو ئیراق یا د تاریاتیەكێ دا دبۆریت و پێدڤی ب شەمالكەكێ هەیە، ئەو شەمالك ژی تنێ لهەڤهاتنە.
لهەڤهاتن ل باشوورێ كوردستانێ بۆ ئەگەر كو ئێدی شەرێن ناڤخۆیی نەمینن.
