چاره نڤیس هزرێن مهزن
فهرسهت مستهفا
دارڤانهك ههمى رۆژان دچوو چیا دار بۆ خوه دئینان، دبێژن ڤى دارڤانى زیڤهك ههبوو ڤهشارتبوو دا ببیته زێر, سهر ههمى حالا را هندى خهما زێرا دخار، خهما چ تشتێ دى هند نه دخار, رۆژهكێ ژ نشكهكێڤه پلنگهكێ كیڤى هاتێ و گرت, گهلهك پێكۆل كر دا خوه خلاسكهت بهس پا نهشیا, پلنگى ب دهڤێ خوه هلگرت و بر.
كورێ دارڤانى دیت بابێ وى یێ د دهڤێ پلنگى دا و ب لهزوبهز چوو دا بابێ خوه ژ وێ مهترسیێ رزگار بكهت ئهگهر بشێت.
ساتۆرهكا مهزن هلگرت و ژ پلنگى ب لهزتر دچوو, چونكى مرۆڤهك د دهڤێ پلنگى دا بوو, دهمێ بابى دیتى كوڕ نێزیك بوو و دێ ساتۆرێ ل پلنگى دهت, ب دهنگهكێ ب ترس گازى كورێ كر: هشیاربى كهڤلێ وى پویچ نهكهى! ههكه بشێى بكوژه بهس كهڤلێ وى كون كون نهبیت, ئهم دێ پارهكێ باش پێ وهرگرین, بكوژه و لهشێ وى نهبره!!!
هزرێن بچووك و كێم مرۆڤى كێم دكهن, دڤێت بزانین كو رێز و بهایێ ههر كهسى یێ گرێدایى هزر و خهمێن وى یه, كا ئهو د خهما چ دایه و بۆچى یێ ب دل ئێش و گرانه؟ دڤێت ڤان پسیاران ژ خوه بكهت, چونكى ئێك ژ خهما مه یا ههمى گاڤا ئهوه ئهم بزانین كا جهێ مه و رێزا مه و بهایێ مه چهنده؟ ئهم چهندێ دئینین؟
پیڤهرێ زانینێ زۆرێ ب ساناهى یه, ئێك زڤرین بۆ ناڤ دل و ههستێ خوه و ئێك پسیارا ب تنێ ژ خوه مرۆڤ دێ گههیته وێ راستى و بهرسڤێ یا مرۆڤى دڤێت, بهس یێ راست بیت ل گهل خوه و خوه نه خاپینیت, مهرج نینه بهرسڤا خوه بێژیته كهسێ, یا گرنگ ئهو بگههیته راستیێ, رێك بهس دهستنیشانكرنا وێ خهمێ و وێ خیالێ یه یا ههردهم د هزرا وى دا, وى دهمى دێ وى تشتێ خهم و خهون و خهیال د هزرا وى دا و بها و رێزا خوه ئینته بهرئێك و كێشیت و پیڤیت, بێ دو دلى دڤێت دانپێدانێ بكهت و بێژیت ههما ئهز ئهڤهمه.
یا ژ ههمیێ گرنگتر ئهوه مرۆڤ بگههیته وێ باوهریێ و وێ راستیێ كو ته چهند هیڤی و ئارمانجێن بلند ههبن و ل دووڤ كیژ چارهنڤیسى بچى رێك نینه تو بگههیێ ههكه خهم و دهردێ دلێ ته تشتهكێ دى بیت.
حهز كرن و ڤیان تشتهكه و ئهوا مرۆڤ بۆ خوه دكهته خهم و خهونا پێڤه دبینیت تشتهكێ دى یه, ههمى كهسان دڤێت (وهك ڤیان) بگههنه هندهك ئاستێن بلند ژ هیڤیى و داخوازی و ئارمانجان, دبیت هندهك ژ وان هیڤیان پاشهرۆژ و چارهیێ وى یێ ههر و ههر یێ پێڤه گرێدایى یه و تاكه رێكا قورتالبوونا وى یه ژ دهردهسهرى و كێموكاسیێن ژیانێ, لێ ل گهل هندێ دێ بینى كو یێ خهونان ب هندهك تشتێ دیڤه دبینیت و ئهو تشتێ خهونان پێڤه دبینیت گهلهكێ دوور و (غهریب)ه ژ هیڤیى و چارهنڤیسێ ل چاڤهرێ وى, ژ بهر ڤێ چهندێ ئهو چهند بێژت و راگههینیت كو یێ ل هیڤیا چاره نڤیسێ خوه دا وهكى وى بڤێت بگههیتێ و یێ ل هیڤیا ئارمانجهكێ كو تێدا ههست ب ههبوونا خوه و مرۆڤبوونا خوه بكهت, ئهڤ گۆتن و دهربرین بهس دێ بنه دهنگ و زمان ژ دهردورێ وى نابۆریت, ئهگهر ژى ههمى بهس ئهوه كو تشتێ ئهو پێدڤى بگههیتێ و ئهو تشتێ ئهو خهونان پێڤه دبینیت گهلهكێ دووره ژ ئێكودو, ههر دهم ئهو تشتێ نێزیكه بۆ مروڤى یێ بۆ خوه بكهته خهم و دلێ خوه ژێ نه هێلیت ڤالا, ئهگهر وهسا چێبوو كو مرۆڤ نهگههشته وان خهون و هیڤیان ژى, بهایێ مرۆڤى ژ بهایێ وان خهونان نائێته خار.
