گۆتنێن بێدهنگ ( ئیرۆ ژ زوو دا دیار بوو )
فهرات مههمهتۆگلو
ل پارلامهنتۆیا توركیا ژ بۆ مافێن پارلامهنتهر وهرن راكرن ههلبژارتنێن ناڤ خوهیی دهستپێكرن. د توورا یهكهم دا ئاكهپه ئهو ههژمهرا كو دخواست ب دهست نهخست لێ دیسا ژی ژبۆ بهرژهوهندیێن خوه سهركهفتی بوو. بهلێ راسته نه ب تهنێ ژبۆ ههدهپ تێ داخوازكرن لێ ئهم ههموو دزانن كو ئهڤه ئوپهراسیۆنهك سیاسی یه و ههر وهها ژبۆ مافێن پارلامهنتهرێن ههدهپ بهێته ستاندن ئهڤ ههلبژارتنه ل پارلهمهنتۆیێ پێك تێن. وهك كو هون ژی دزانن د دهمێن بووری دا ژ بۆ 4 وهزیرێن ئاكهپه ژی داخوازا مافێن پارلهمهنتهریێن وهره راكرن چێببوو لێ مخابن بێ ئهنجام مابوو. یانی ژبۆ كو حوكمهت ئاكهپه بوو و ههر وهها ههژمارا كورسیێن وان ل پارلهمهنتۆیێ ژ پارتیێن ئۆپۆزسیۆنێ زێدهتر بوو ژ بهر وێ تشتهك ب سهرنهكهت. بالكێش بوو كو ئهو ژبۆ كارێن گهندهلیێن دهاتن سوجداركرن و حوكمهتا ئاكهپه ل وان خوهدی دهركهت بوو.
ئهز دخوازم تشتهك دن ژی كو گهلهك بالكێشه ب وهره پارڤهبكم. وهك كو هون ژی دشۆپینن ههدهپ ژی د دهمێن بووری دا بههسا مافێن پارلهمهنتهران كو وهره راكدن دكر. یانی د سهری دا سهلاحهدین دهمیرتاش و ب گشتیێن پارلهمهنتهرێن ههدهپ دگۆتن ئهم ئامادهنه كو دستوور بدهن ژبۆ مافێن مه یێ پارلهمهنتهریێ وهرن راكرن. ب راستی ههمان گۆتنا جهههپێ ژی دانین زمان. ژبهر وێ چما نها وهك كو تشتهك جوودا ئهو تێ پارڤهكرن. ژ خوه ههر كهس دزانت كو ئاكهپه د سهری دا ژی سهرۆككۆمار دخوازه ههدهپ ژ ههمبهرێ وان را ببت. یانی ههدهپ ژ بۆ ئاكهپه ئاستهنگیهك مهزنه. رۆژ ب رۆژ پشتێ 7ێ خزیرانێ گۆتنێن رێڤهبریا ئاكهپێ ههموو ل دوور ڤی بابهتی نه. یانی بلا تو كهس وان رۆژان ژ بیر نهكت. ژ دهما 7ێ خزیرانێ و هێرڤه دا ئاكهپه ب بهر ئارمانجێن خوه چوو و ههر وها نها ژی دخوازت ئهنجامێن داخوازێن خوه ب دهست بێخت.
ل گۆر هزرا من ئێ پرتر بالكێش ئهوه كو ههدهپێ خوه ئاماده نهكریه ژ بۆ ڤێ رهوشێ. یانی ب گۆتنا بهریا چهند مههان دگۆتن كو ئهم ئامادهنه ژ بۆ مهرتالێن پارلهمهنتهریێن وهره راكرن لێ نها ژی ب ئاوهیهكی ههلبژارتن ل ههمبهرێ ئاكهپه دسهكنن. ب راستی ههر كهس باش دزانت كو ههدهپ و جهههپه ب گشتی ژی دهسكاریا ههڤ بكن نكارن ل ههمبهرێ ئاكهپه بسهكهنن. ژ بهر كو ئاكهپه نیڤێ دهنگدێرێن توركیه ستاندیه. وهك كو رێڤهبرێن ئاكهپه ژی تینن زمان “حوكمهت و كانوون دهرخستن و دادگهه ههموو د دهستێن وان دا نه” ژ بهر وێ ئاوایێ ئێدی ل توركیا ئهردۆگان بێژه چ وهك وی یه. بالا خوه بدنێ كو سهرۆكوهزیر داووتۆگلو ل سهر داخوازا ئهردۆگانی دهست ژ كارێ خوه بهردا و ههر وهها سهرۆكوهزیرتی بێواته ما. یانی ههر چقاس ههدهپ ل ههمبهرێ ئاكهپێ بهرخوه بدهت ژی مخابن بێفهیده یه. ژ بهر كو ههدهپ ژی بێقهوهته. ل ههمبهرێ ئاكهپه ئان ژی ئهردۆگان وهك دۆنكیشۆت بهرخوهدان نایێكرن. ژ خوه ئاكهپه فێری هێدی هێدی گوههراندنێ بوویه. ژ بهر وێ ژی توركیا بهر ب گوههراندنهك مهزن ڤه دچت.
سهرۆككۆمار ئهردۆگان د گهلهك ئاخافتنێن خوه دا ئانی بوو زمان كو ئێدی مۆدێلا سیاسهتا توركیا گوههری یه. ژ بهر وێ ژی د پاشهرۆژا توركیا دا ئێدی نه جهههپه و نه ژی ههدهپ نكارن تشتهكی بكهن. ههگهر ئاكهپه و ئهردۆگان ب خوه داسێ ل پیێن خوه نهخینن نه مومكونه كو ئۆپۆزسیۆن ب سهربكهڤت.
• د پاشهرۆژا توركیا دا ئێدی نه جهههپه نه ژی ههدهپ نكارن تشتهكی بكهن
