قـەرقـەشـەیـا سیاسـەتـێ
ئيحسان ئــامێدی
قەڕقەشە ئەو گفتوگۆیا دەنگبلند و بێ بنەما و بێ ئەنجام و بێزاركەرە.
قەڕقەشە د جڤاكا كوردی دا هەیە و كەفتیە د ناڤ ژیانا سیاسی ژی دا و لایەنێن وێ پێڤە بێزاربووینە و هەر ل سەر دبەردەوامن!.
ئەڤ شۆلە درێژبوون و سەر پێڤە گێژ بوو و خەلك بێزار بوون، دوماهی یا باش بیت!.
سیاسەت ئەو بزاڤا مرۆڤی یە یا رێكێ دبەتە شۆل و گرێیا ڤەدكەت و بەرژەوەندیێن گشتی بجهدئینیت، دیبلۆماسیەت ژی رویەكێ سیاسەتێ یە، ئارمانج ژێ لێكتێگەهشتن و پێكهاتن و رێكەفتن و ل بەرچاڤگرتنا بەرژەوەندیێن هەمی لایەكی ژبوونا ئارامیێ و گەشەدانێ.
دەمێ دبلۆماسیەت هاتە بكارئینان و پرانسیبا گفتوگۆیا و دانوستاندنێ پەژراندن ئێدی نیازپاكی بۆ دەستپێشخەریان رۆلێ خۆ دگێریت و پەیڤ و زاراڤ جهێ خۆ دكەن، مەرج دبنە داخوازی و داخوازی ژ گەلەكێ كێم دبن و گەف دبنە دەستپێشخەری و ب دویڤ ئێكودو بەردان و پێكهاتن و رێككەفتن لێ دكەڤن.
ركاتی و ئەز دەستبەرداری مافێن خۆ نابم و ئەز ئێكێ دازنم، دێ ئەو بیت یا من گۆتی، گرێیان ڤەناكەت بەلكی كارڤەدانێن نەرێنی ژێ چێدبیت و كێشە ئالۆزتر لێدهێت و گرژی لێ چێدبن و دبیتە قەرقەشەیا بێ بنەما!.
دەستبەرداری مافێن مللەتی نەیا دروستە و شاشییە، بەلێ دەستبەرداری پایەیەكی بۆ هەڤپشكێ خۆ یێ برا د وەلاتی دا تێگەهشتن ل بەرچاڤگرتنا بەرژەوەندیێن نەتەوەیی و نیشتیمانی یە و جهێ رێزێ و سەرفرازیێ یە.
مخابن نهۆ ژی لایەنێن سیاسی هەنە د بەرهەڤن دەستبەرداری مافێن مللەتی ببن هەروەكو بووین لێ دبەرهەڤ نینن پرانسیبێن دیموكراتی و ئەنجامێ هەلبژارتنێن گشتی بجهبینن و پایەیەكی بۆ هەڤپشكێ خۆ یێ برا كو شایستەیێ وی یە بهێلیت!.
بازاركرن ل سەر هەر پرسەكێ و كەرستەكی دانوستاندنە، و لدویڤ ئێكودو بەردانە دا ب ئەنجام بگەهیت و پێكبهێن و هەردو لایەن ژی مفادارن.
ژبەر هندێ باشترە د سیاسەتێ دا ل بەر بهێن و لدویڤ ئێكودو بەردەن بەرژەوەندیا گشتی بجهبینن. دبلۆماسیەت دەرگەهێ دانوستاندنێ ڤەدكەت، دێ هندەكێ دەی و دێ هندەك دی وەرگری و ئەڤە ئارامیێ و بەرژەوەندیا گشتی بجهدئینیت، لێ مخابن دبلۆماسیەت یا كریە قەڕقەشەیا سیاسەتێ، گۆتن تنێ بۆ ئاسێكرنێ دهێنە هاژۆتن!.
سیاسەت كارێ سیاسەتڤان و كاربدەستانە، نە یا تەڤاییە، لێ دەمێ بۆ قەرقەشە دێ كەڤیتە د ناڤ مالان دا و سەرێ خەلكی پێڤە هێربیت و جڤاك پرت و بەلاڤ بیت.
هندی شەڕێ دویر بیت و خەلكێ ئاسایی د ناڤ دا نەبیت باشترە، دا ئاسایش و سەقامگیریا جڤاكی تێكنەچیت!.
پسیار ئەوە ئەرێ ما بۆچی دێ شەڕ و قەرقەشە بن!؟ گفتوگۆیەكا ئارام و دانوستاندنەكا ئەرێنی و ئارمانجبەر و ل بەرچاڤگرتنا بەرژەوەندیا گشتی ژبوونا لێكنێزیكبوون و پێكهاتنا لایەنێن هەڤڕك و ناكۆك بەرژەوەندیا هەمیان دایە.
دیارە هشیا گفتوگۆیا ناڤخۆیی زمانێ زڤر و قەڕقەشێ و پەیڤ و زاراڤێن توند ودژوار و برینداركەر بكاردئینیت و ئەڤە دویراتیێ دروست دكەت و ناكۆكیان پتر لێدكەت!.
د ناڤ ڤی ئاگرێ شەڕێ مەزنێ ل رۆژهەلاتا ناڤین و قەیرانێن شەڕ و ئالۆزیێن جیهانێ و تەنگاڤیێن ژیانێ، مللەت پێدڤی ب ئارامكرنێ و پشتراستكرنێ یە.
هەرێما كوردستانێ ل ژێر گڤاشتن و گەف و لێدانێن دەولەتێن هەرێمایەتیێ یە و ل ناڤخۆ دا سەربۆڕا دیمۆكراسیا وێ یا كو جهێ ئارامیا مللەتی و هەمیان شانازی پی دبر، كەفتیە بەر گومانێ و بنەمایێن وێ یێن دیمۆاكراسی دهێنە لێدان، ئەڤە ژی ژبلی نیگەرانیا خەلكی دیتنەكا جیهانیا نەرێنی ل سەر چێدبیت و نەدویرە لێكەفتێن نەچاڤەرێكری لێ بكەڤن، ژبەر هندێ چەندی زویترە باشترە لەز ل خۆ ریكخستنێ و پیكهاتنێ بهێتەكرن، هەرێما كوردستانێ بهێتە پاراستن و بەردەوامیی ب گەشەدانا خۆ بدەت.
كوردستان ل بەر گەف و مەترسیێن مەزنە، رێكخستنا ناڤمالیا كوردستانێ پێدڤیەكا نەتەوەیی و نیشتیمانی و مرۆڤی یە، كوردستان پێدڤی خۆ رێكخستنەكا هەڤچەرخە، پێدڤی ب برایەكێ مەزنە ب وەكهەڤی و ب دادپەروەری خۆ ل هەمیان بكەتە خۆدان و هەمی گوهداریێ لێ بكەن و رێزێ لێ بگرن، ئەڤجا دڤێت هەر زوی پێكبێهێن یان دوبارە هەلبژارتنەكا گشتی یا پێگیر بكەن و ئەنجامان قەبوول بكەن و كاری پێ بكەن، دا درێژی ب خزمەتكرنێ بهێتەدان و ئارامی و خوشگوزەرانی دابین بیت.
