بهشداریا سیاسی
بهشداریا سیاسی: بهشداریا كهسی د ژیانا سیاسییا كوَمهلگههێ ئهو تێدا دژیت ب رهنگێ دهربرین ژ هزر و بیرێن خوه دكهت، سهبارهت ئارمانجێن گشتێن كوَمهلگههێ خوه: سهربهخوَیی، سهروهری، پاراستن، گهشهكرن و بهشداریا سیاسی جورێن خوه ههنه، راستهوخوَ وهك: وهرگرتنا پوَستهك سیاسی یان ئهندام د پارت و بزاڤێن سیاسی دا یان بهربژێركرن دههلبژارتناندا یان دهنگدان د پرۆسا ههلبژرتنان دا، نهراستهوخوَ وهك: زانینا بابهتێن گشتی، ئهندامبوون دگروپێن خوهبهخش، ب ئهڤێ بهشداریا سیاسی ئانكو: چالاكیهك كارگێری یان كارهك خوهبهخشی، بهشداریا سیاسی رادوهستت ل سهر حهز و خهما كهسان بوَ بهشداریكرن تێدا ب ئارمانج و خواستێن ئهو نهخشه دادرێژن، دیسان بهشداریكرن ژ كوَمهلگهههكێ و سیستهمهك دهستههلاتداریێ بوَ ئێكی دی جودایه دیموكراسی و دیكتاتوری، بهشداریا سیاسی مفایێن خوه ههنه بوَ كوَمهلگهه و دهولهتێ ژ ئهوان: دابینكرن و پشتهڤانیا ئارامی، سیستهم و دادپهروهری، ژ لایهك دی كهسێن بهشداریێ دكن ههست ب ههبوون، بوهاێن خوه كهن دگهل بهرفرهههبوونا چارچووڤێ هزری و حهزێن وان یێن سیاسی و ژیانێ، زێدهباری ههست و هشیاری و هزرا نهتهوهی: گرێدان، خوهگوریكرن، خهمووری بوَ دهولهتێ و كوَمهلگههی، دگهل كانسلكرنا مونوپولا دهستههلاتێ ژلایێ كهسان، دیسانێ جێبجێكرنا ههری باشترینا: دادپهروهری، ئازادی، ئهڤه ئانكو بهشداریا سیاسی مهرجێ پێدڤی یێ باشتركرن و پێشڤهبرنا بارهدوخێ كوَمهلایهتی ب بابهتێ گهشهكرنێ ل كوَمهلگهه و دهولهتێ ب رهههندێن گهشهكرنێ سیاسی، كوَمهلایهتی، ئابوووری، ژ میكانزمێن هشیاریا كهسان بوَ بهشداریا سیاسی: سیستهمێ خواندنێ ب ئاستێن جوَدا میدیا ب جورێن وێ، رێكخستێن گهنجان، پارت و بزاڤێن سیاسی، سهنتهرێن ڤهكولینان.
پرسیار: باشوورێ كوردستانێ و پێڤاژوویا بهشداریا سیاسی چاوا؟
باشۆرێ كوردستانێ ههر ژ قوَناغێن شوَڕهشێ ههتاكو ئهڤرۆ سیاسهت ناسكریه،كهس كهڤتینه تێدا و دكهڤن تێدا ب مهرهما دامهزراندنا دهولهتا نهتهوی، بهلێ دیاره ههموو شیان ل باشوور بوَ بدهستڤههینانا مافێ چارهنڤیس، بهشداریا سیاسی ژ قوَناغهكێ بوَ قوناغهكێ جێوازه، قوَناغا شۆڕهشێ ل دهمهك پارتایهتی هاتهكرن و بتنێ بوون ب پێشمهرگه وچ هك ههلگرتن و شوَڕهشكرن بهشداریه سهرهرای گهر ب ئهكادیمیهت بهشداری نههاتبتكرن، لێ ههمان دهم ههبوون كهسێن ب زانابوون سیاسهت كرین. بهشداریا سیاسی ب ئاستهك قهبوولكری هاتیه دیتن، چ پۆست و پله و دامهزراوه بێ بهشداریا سیاسی نهبووینه ب ههموو رهنگان بهشداریا سیاسی دقوَناغا شوَڕهشێ جهێ قهبوولكرنێ بوویه، بهلێ پشتی سهرهلدانێ ههتاكو ئهڤرۆ ل دهمهكی ههموو شیان ل بهردهست ئێدی بهشداریا سیاسی ب زانستیانه و ئهكادیمیكیانه بهێتكرن، تاكێ كورد و كوردستانی فێری هندێ ببت، بهشداریا سیاسی ئانكوَ بهشداریكرن ب دهربرینا هزر و بیر و كاركرن بوَ ئارمانجێن نهتهوی، بهشداری ئانكو چالاكیا كارگێری وخوهبهخشی، بهشداری دوو جۆرن راستهوهخوه و نهراستهوهخوه: وهرگرتنا پوَستهك سیاسی، ئهندامبوون دپارت و بزاڤێن سیاسی، ههلبژرتن، بهربژێركرن،دهنگدان، بابهتێن گشتی و ئهندامبوون دگروپێن خوهبهخش بوَ كومهلگههی و دهولهتێ، ل دهمهكی ئهڤه بهێتهكرن چاڤهرییا رازیبوونا تاكێ باشوور ژ دهولهتێ: پشتهڤانیا ئارامی، سیستهم، دادپهروهری، كانسلكرنا مونوپولا دهستههلاتێ، ههموو كاركرن بوَ جێبجێكرنا ههری باشترینا: دادپهروهری، ئازادی، گهشهكرنا: سیاسی، كوَمهلایهتی، ئابووری بهلێ دهات خواستن بهلاڤهكرنا رهوشهنبیریا بهشداریا سیاسی ب سهركهڤتیانه هاتبكرن ژ: پهروهرده، میدیا، رێكخستێن گهنجان، پارت و بزاڤێن سیاسی، سهنتهرێن ڤهكولینان، بهلێ زڤرین بوَ ئهڤرۆیا سیاسی ل باشوور وهك پێدڤی بهشداریا سیاسی نینه، زور دویره ژ ئهكادیمیهت و زانستیا خوه و دهرئهنجام كارێ دهولهتبوونێ لاوازه، پشتهڤانی و هێز ژلایێ وهلاتیان بوَ سیستهم و حكومهتێ وهك پێدڤی نینه، هشیاریا نهتهوی درهوشهك خراب دژیت،ت اك ههست ب ههبوون و بوَهایێ خوه ناكهت، دهستههلات فوول مۆنوپول، دادپهروهری و ئازادیێن تاكه كهسی نینه، گهشهكرنا: سیاسی، كوَمهلایهتی و ئابوووری، كار بوَ ناهێتهكرن ب سهركهڤتیانه، جهێن پهیوهندیدار بوَ هشیاریا كهسان د بهشداریا سیاسی دا ئهركێ خوه دروست نهكرینه.
بو هندێ شوَڕهشا باشوورێ كوردستانێ یا دهولهتبوونێ ب سهركهڤتیانه بهێت مهشاندن، دخوازت وهك پێدڤی ستوونێن ئاسایشا نهتهوی بهێن دیتن ژ ئهوان ستوونا ئاسایشا سیاسی، ستوونا ئاسایشا سیاسی دخوازت وهك پێدڤی بهشداریا سیاسی ههبت ب ئهكادیمیهت و زانستیا خوه و ل دهمهكی بهشداریا سیاسی ههبت ب ههموویا خوهڤه.
