ل بیرهاتنا دامه‌زراندنا ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت كورد

ل بیرهاتنا دامه‌زراندنا ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت كورد

113

ل ڤان رۆژان بیرهاتنا دانانا ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت كورد بووری ، كو ل 10 ی شواتا سالا 1970 بڕیارا دانانا ڤێ ئێكه‌تیێ ده‌ركه‌فتبوو. هه‌رده‌م ملله‌تێ كورد ب درێژیا مێژوویێ، كه‌سێت به‌هره‌مه‌ند وزانا ونڤیسه‌ر و هۆزانڤان د ناڤدا هه‌بووینه‌، لێ وان چو پێكهاتێت سه‌ندیكایی نه‌بووینه‌، هزرێت وان و پێكۆلێت وان لێك خڕڤه‌كه‌ت. لسه‌ر ده‌مێ شۆڕه‌شا كوردستانێ یا سه‌رده‌م ل چه‌رخێ رابووری، هه‌ر ده‌م داخوازكرنا دانانا ئێكه‌تی و سه‌ندیكایێت پیشه‌یی بۆ پیشه‌كارێت كوردستانی، داخوازه‌ك بوو ژ داخوازێت سه‌ركردایه‌تیا بزاڤا رزگاریخوازا كوردستانێ. له‌وما ده‌مێ كار بۆ رێككه‌فتنا 11ی ئادارا سالا 1970 ێ دهاته‌ كرن، دیسان ئه‌و داخواز، ئێك ژ داخوازێت سه‌ره‌كیێت شۆڕه‌شا كوردستانێ بوو، له‌وما ل 10 ی هه یڤا شواتا سالا 1970 ێ وه‌زاره‌تا ناڤخۆ یا وی سه‌رده‌می ل ئیراقێ ، ده‌ستویری دا بۆ دانانا ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت كورد ل ئیراقێ. دڤێت ئه‌م وێ ژی بێژین، كو هنده‌ك ژ نڤیسه‌رێت كورد، ژ به‌ر بزاڤا وان یا ئه‌ده‌بی، وه‌ك ئه‌ندام د ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت ئیراقێ هاتبوونه‌ وه‌رگرتن و كارێ خۆ ل وێرێ ئه‌نجام ددا. ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت كورد، ل هه‌ردوو رۆژێت 23 و 24ی خزیرانا سالا 1970 ێ، كۆنگرێ خۆ یێ ئێكێ ل به‌غدا گرێدا وده‌سته‌یه‌كا كارگێڕی بخۆ هه‌لبژارت و وێ ده‌سته‌یێ ده‌ستووری دا هه‌ر چار پارێزگه‌هێت كوردستانێ بۆ دانانا لقێت خۆ یێت ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت كورد. پشتی ده‌مه‌كێ كورت لقێت ئیكه‌تیێ ل هه‌ر چار پارێزگه‌هێت كوردستانێ هاتنه‌ دانان، (سلێمانی، هه‌ولێر، دهۆك، كه‌ركووك). ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت كورد، د هه‌ر چار سالێت (1970 ـ 1974) ب هه‌ر چار لقێت خۆڤه‌، كارێت باش ئه‌نجام دان و ئه‌ده‌بێ كوردی گه‌له‌ك به‌ره‌ف پێش چوو، ب ده‌هان و سه‌دان ڤه كۆلینێت ئه‌ده‌بی وشعر و چیرۆك هاتنه‌ به‌لاڤ كرن، چ ل گۆڤارا نووسه‌ری كورد بیت یان ل گۆڤار و رۆژنامێت كوردی یێت وی سه‌رده‌می لبه‌غدا ده‌ردكه‌فتن (هاوكاری، به‌یان، روشنبیری نوێ، نووسه‌ری كورد، گۆڤارا كۆڕی زانیاری كورد، هتد). هه‌روه‌سا وێ ئێكه‌تیێ ب سه‌دان نڤیسه‌ر و شاعر پێگه‌هاندن، كو ل پاشه‌رۆژێ بوونه‌ نڤیسه‌رێت دیار و ناڤدار. پشتی شكه‌ستنا شۆڕه‌شا كوردستانێ ل بهارا سالا 1975 ێ، شكه‌ستن گه‌هشته‌ ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت كورد ژی و ئه‌و ئێكه‌تی ژ كار كه‌فت، هه‌تا سالا 1978 ێ ده‌مێ نڤیسه‌رێت كورد ل هه‌ر چار پارێزگه‌هێت كوردستانێ هه‌وله‌كا نوو دای بۆ سه‌ر ژ نوی دامه‌زراندنا ئێكه‌تیێ. لێ نیازا حكوومه‌تا به‌عسیان ل وی سه‌رده‌می یا خراب بوو وهه‌تا بڕیار دای هه‌می ئێكه‌تیێت نڤیسه‌ران ببنه‌ ئێك بناڤێ (ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت ئیراقی). هه‌ر چه‌وا بیت، نڤیسه‌رێت كورد ده‌ست نه‌ داهێلان و به‌رده‌وام بوون لسه‌ر خه‌باتا خۆ یا نڤیسینێ و به‌ڕه‌ڤانیێ ژ كورد وكوردستانێ و د وان سالاندا خه‌باته‌كا به‌رچاڤ هاته‌ كرن وچه‌ندین نڤیسه‌رێت كورد سه‌را بزاڤا خۆ یا ئه‌ده‌بی هاتنه‌ سێداره‌دان و زیندان كرن و سزا دان . پشتی سه‌رهلدانا پیرۆز سه‌رو به‌ر هاته‌ گهۆڕین وقه‌له‌مێت مه‌ بته‌مامی ئازاد بوون و ڤه‌ڕێژا وان لبه‌ر چاڤه‌. ل بیرهاتنا دانانا ئێكه‌تیا نڤیسه‌رێت كورد، هزار سلاڤ ل هه‌می شه‌هیدێت كوردستانێ، نه‌مازه‌ شه‌هیدێت په‌یڤێ و قه‌له‌می، سلاڤ ل نڤیسه‌رێت كورد بۆ به‌رده‌وامیا وان لسه‌ر خه‌باتا قه‌له‌می.

کۆمێنتا تە