سیستەمكرن رێكا سەركەفتن و دادپەروەریێ یە

سیستەمكرن رێكا سەركەفتن و دادپەروەریێ یە

0

هەیفا دۆسكی

دەمەكێ درێژە سیستەمكرنا جڤاكی ب رێیا دەزگەهێن دەولەتێ ل دونیایێ پەیدابووی و سیستەمكرن ئانكو چاوانیا رێكخستنا ژیانا جڤاكی و رێگری كرن ل بەرەلایێ و سەربەردانا كەسی و جڤاكان و دبیتە بەرێ بنیاتی بۆ دانانا ستوینێن دەولەتێ و هەرێما كورستانێ‌ هەر ژ دەستپێكا ئاڤاكرنا سازیێن خۆ وەكی پەڕلەمان و حوكمەت و ئەو دەزگەهێن سەر ب وانڤە، بزاڤ یا كری ب رەنگەكی ژ رەنگان بێخنە د ناڤ چارچووڤەكێ سیستەماتیك دا و سەرباری كۆمەكا گەلەكا مەزنا ئاریشە و ئاستەنگان و بزاڤێن سەرنەگرتنا ڤان پێنگاڤان، حوكمەتا كوردستانێ قووناغێن گەلەك مەزن و دویر و درێژ یێن بڕین و ب ئاوا‌یەكێ‌ سیستەماتیك یا دكەڤیتە كاری و ل سەر رێیەكا دروست بڕێڤە دچیت، حوكمەتا كوردستانێ گەلەك زوی هزر ل ڤێ چەندێ كر داكو ئەو ژی بشێت ل گەل سیستەم و پێڤاژۆیێن سەردەم خۆ بگونجینیت و نەمینیتە ڤەمای د ڤی واری دا، ب دیتنا مە هەتا نوكە هەرێما كوردستانێ د گەلەك واران دا سەركەڤتنێن مەزن ئیناینە و چوویە پێشییا گەلەك وەلاتێن ب دەهان سالە خۆدان دەولەت و كیانێن سیاسی.
ژ وان پێنگاڤێن هەر وەلاتەكێ بڤێت شانازیێ ب كارێن خۆ بكەت پرۆژێ‌ دیجیتالكرنا پتریا دام و دەزگەهێن حوكمەتێ و هەژمارا من‌ و پرۆژەیێ‌ رۆناهیێ و دابینكرنا كارەبا 24 دەمژمێری و هێدی هێدی كار ل سەر هەمی كەرتێن دیترێن‌ ئیداری یێن‌ گرێدایی ژین و ژیارا وەلاتیان دبیتە سیستەم و جڤاك یێ ژ وێ رۆتینا كوژەكا دەم ب سەر ڤەچووی، قورتال دبیت.
راستە هەر كارەكێ دهێتەكرن، دەستپێكا وی دێ گەلەك ئالۆزی و ئاستەنگ هێنە پێش، نەخاسمە كارێن ب ژیانا جڤاكی ب گشتی ڤە گرێدایی بیت، چ گومان تێدا نینە هندەك كەس دێ زەرەرمەندبن و ئەڤە دێ بیتە جهێ گلی و گازندێن وان و دێ بزاڤێن مەزن كەن كو ئەو كار سەرنەگریت و دیسا هندەك هێزێن سیاسی و گرۆپ و رێكخستیێن ل بن ناڤێن جودا جودا، دێ بزاڤا كەن كارێن هۆسا سەرنەگرن داكو بشێن رویێ دەستهەلاتێ پێ كرێت بكەن و جەماوەر ژێ بێهتە دویرئێخشستن ئەگەر دەزگەهێن دەولەتێ بهێنە رێكخستن و ببنە سیستەماتیك، ئەڤە هەر زوی دێ ل سەر ژیارا جڤاكی رەنگڤەدەت و ئۆتماتیكی جڤاك دێ هێتە رێكخستن و دێ دویركەڤیت ژ كەیسلێكرنێ (ئیستغلالێ).
چ گومان تێدا نینە سیستەمكرنا سازیێن دەولەتێ، دویركەفتنە ژ گەلەك تشتێ نەرینی و خراب بۆ جڤاكی، ژ وانا دویركەفتن ژ گەندەلیێ و كار دێ ب رۆهنی، ئانكۆ ب شەفافیەت هێتە كرن و جڤاك دێ ژ هەمی رویەكی ڤە هێتە دویرئێخستن ژ شك و گومانا ل سەر دەستهەلاتێ و ئەو ب خۆ ژی دێ بزاڤێ كەت ژیانا خۆ پتر رێكبێخیت سەركێشێ مەزن، بابێ رۆحیێ كوردان (بارزانیێ نەمر)‌ د گۆتنەكا خۆ دا كەرم دكەت و دبێژیت: (كار و خەبات بێ‌ رێكخستن ئەنجامێن باش نابن) دیسا د گۆتنەكا دی دا دبێژیت (نەتەوێ‌ ب هێز ئەوە یێ‌ هەڤكار و رێكخستن تێدا بیت) و (هەكە ملەتەك یێ‌ رێخستی نەبیت و رێكخستن تێدا نەبیت ناگەهیتە چ ئەنجامان). ئەڤە وێ‌ چەندێ‌ دگەهینت كو گرنگە د هەر كاودانەكێ‌ ئەم تێدا دەرباز دبین، ئەم ژیانا خۆ رێكبێخین و سیستەم و رێكخستن ئارمانجان مە بیت و خەباتێ بۆ بكەین و قوربانیان بۆ بدەین و گوهداریا هاش و دەنگ و نەرازیبووونێن سیاسی كری نەكەین، چونكی مە گەلەك قووناغێن دژوار دەربازكرینە و هەكە ستراتیژیەتا ژیانا مە هندا رێكخستی و ب پلان نەبیت، دێ‌ قووناغ ب سەر مە دا هێن تووشی گەلەك دەردەسەری و ئالۆزیێن دی یێن ژیانێ‌ بین د بیاڤەكی دا سیاسی، ئیداری و جڤاكی دا، بەلێ‌ هەكە ئەم خۆ ل گەل سیستەمكرنێ‌ بگونجینین دێ مللەتێ‌ مە شێت بەرگریا گەلەك دژواریێن دیتر كەت و خۆ راگرین.

کۆمێنتا تە