دوهی سێشەمبی 22/8/2023 ل باژێرێ دهۆكێ سەرۆك مەسعود بارزانی ل گەل ئەفسەر و پلەدارێن پێشمەرگەی و دەزگەهێن ئەمنی یێن سنووری پارێزگەها دهۆكێ كۆمبوو.
د وێ كۆمبوونێ دا سەرۆك بارزانی پێزانین بۆ قوربانی و وەستیانا هێزا پێشمەرگەی و دەزگەهێن ئەمنی هەبوو و سوپاسیا وان كر كو وان شیایە سەقامگیریێ و ئاسایشا خەلكێ كوردستانێ دابین بكەن، ئەوژی بەرچاڤكر كو پێشمەرگە و هێزێن ئەمنی هەردەم ل هێلا بەراهیێ یا بەرهنگاریا دەفانە و خەلكێ كوردستانێ قەدرێ وان دزانیت و ڕاگەهاند هوون بەردەوام ددلێ من دانە.
ل درێژیا پەیڤا خوە دا سەرۆك بارزانی باس ل ڕەوشا سیاسی یا هەرێما كوردستانێ و پەیوەندیێن د ناڤبەرا هەرێما كوردستانێ و ئیراقا فیدرال هەروەسا دۆزا گەلێ كوردستانێ و ئەو گەفێن ل بەردەم گەلێ كوردستانێ بەرچاڤكر و ئەو چەندە دوپاتكر كو د ئەنجامدا ئیرادەیا گەلێ كوردستانێ ب سەر ئاستەنگ و پلاناندا دێ سەركەڤیت، هەروەسا سەرۆك بارزانی ئەوژی بۆ بەرهەڤبوویێن كۆمبوونێ بەرچاڤكر كو پێدڤیە گەلێ كوردستانێ پشتبەستنێ ب شیان و ئیرادەیا خوە بكەت و دوپاتی ل وێ چەندێ كر كو كوردستان ل سەر بەرژەوەندیێن هەموو ئالیەكی یە و پێدڤیە هەلبژارتن باوەریا گەلێ كوردستانێ ب ئالیان نوو بكەت.

دوهی سێشەمبی 22/8/2023 نێچیرڤان بارزانی، سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ د دیدارەكێ دا ل گەل مادان گۆپال، قونسلێ گشتیێ نوو یێ وەلاتێ هندستانێ ل هەرێما كوردستانێ و شاندەكێ دگەلدا، سەرەرای ب خێرهاتنێ، پشتەڤانیا خوە و ئالیێن پەیوەندیدارێن هەرێما كوردستانێ بۆ سەرئێخستنا ئەركێ وی و پێشڤەبرنا پەیوەندیێن هندستانێ ل گەل هەرێما كوردستانێ، دەربری.
سەرۆكێ هەرێما كوردستانێ د وێ دیدارێ دا دوپاتكر كو هندستان وەلاتەكە، ئیراق و هەرێما كوردستانێ ب شێوەیەكێ گشتی دشێن د گەلەك بواراندا مفای ژ شارەزایی و پسپۆری و ئەزموونێن وێ وەربگرن، لەوما یا فەرە هەرێما كوردستانێ گرنگیێ ب پەیوەندیان ل گەل هندستانێ بدەت. ب تایبەتی ئاماژە ب گرنگیا ڤەكرنا گەشتێن ڕاستەوخوە یێ ئەسمانی د ناڤبەرا هەرێما كوردستانێ و هندستانێ دا كر.
ژ ئالیێ خوەڤە قونسلێ گشتیێ نوو یێ وەلاتێ هندستانێ ل هەرێما كوردستانێ خوەشحالیا خوە ب دەستبكاربوونێ ل هەرێما كوردستانێ نیشاندا و دوپاتی ل كار و بزاڤان كر بۆ پێشڤەبرنا پەیوەندیێن وەلاتێ خوە ل گەل هەرێما كوردستانێ.

جێگرێ سەرۆكێ جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ ڕادگەهینیت: هەرێما كوردستانێ هیچ بهانەیەك بۆ بەغدا نەهێلایە بۆ وێ چەندێ پشكا بودجە و مووچەی بۆ نەهنێریت.
شاخەوان عەبدوللا، جێگرێ سەرۆكێ جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ گوت» هەرێما كوردستانێ هەموو پێگیریێن خوە بەرامبەر حوكمەتا فیدرالی بجهئیناینە و هیچ بهانەیەك نەمایە بۆ ویچ چەندێ حوكمەتا فیدرال بودجە و مووچە و شایستەیێن هەرێمێ نەهنێریت».
ڕۆهنكر ژی» بهانەیێن بەرێ یێن حوكمەتا فیدرال پێكهاتبوون ژ هووربینیێ د داهاتێن هەرێما كوردستانێ دا ژ ئالیێ دیوانا چاڤدێریا دارایی یا فیدرال ، كو پاشی كارێ خوە كر و ڕاپۆرتا خوە ل ڕۆژا سێشەمبیا هەفتیا بۆری پێشكێشی جڤاتا وەزیرێن فیدرال كریە، ب ڤێ چەندێ ژی دوماهی ب بهانەیێن وان هاتیە».
شاخەوان عەبدوللا گوت ژی» هیچ تشتەك د ستوویێ هەرێما كوردستانێ دا نەمایە، دو تەمویلێن دارایی پشتی پەسەندكرنا بودجەی دكەڤیتە ئالیێ حوكمەتا فیدرال».

ئەندامەكێ مەكتەبا سیاسی یا پارتی دیموكراتی كوردستان ڕاگەهاند: پارتی هێز و شیانێن خوە ژ جەماوەرێ خوە وەردگریت و هەروەسا پارتی ل بڕیارا سیاسی یا سەربخوەیە.
هێمن هەورامی، ئەندامێ مەكتەبا سیاسی یا پارتی دیموكراتی كوردستان، گوت» پارتی ل سەر چەند بنەمایان دروست بوویە و ژ ڕوویێ هزری ڤە ناسنامەیەكا تایبەت هەیە، هەروەسا پارتی كۆمكەرا خەباتكەرێن كوردستانێ یە و پارتی هێز و شیانێن خوە ژ جەماوەرێ خوە وەردگریت».
هەورامی گوت ژی» ئەو سەربخوەییا دناڤ پارتی دا هەی د ناڤ هیچ حزبەكا سیاسی دا نینە، مە باوەریەكا تمام ب كادر و جەماوەرێ خوە هەی و تاكە حزبا ڕێكخستی نە ل كوردستانێ، پارتی حزبەكا پۆپۆلیستی نینە، پارتی حزبا خودان پترین باوەریە دناڤ هەرێما كوردستانێ دا».
سەبارەت هەلبژارتنێن پەرلەمانێ كوردستانێ، هێمن هەورامی ئاشكراكر» مە باوەری ب خوە هەیە د وان هەلبژارتنان دا دێ حزبا هەژمار ئێك بین، ئەركێ سەرەكی یێ پارتی دیموكراتی كوردستان دڤان هەلبژارتنان دا پشكداریكرنا پترین ڕێەیا دەنگدەرایە د هەلبژارتنان دا بۆ وێ چەندێ وەلاتیان بۆ پڕۆسەیا سیاسی ل هەرێما كوردستانێ بزڤریت، هەروەسا پێدڤیە باوەری د ناڤبەرا خەلكی و حوكمڕانیێ دا زێدەتر ببیت».
دیاركر ژی» هندەك ئالیێن سیاسی مژوولی خوە دەرخستن و مەزنكرنێ بوون ل پەرلەمانی بۆ ڕاكێشانا سەرنجا وەلاتیان و هند قانوون دانان و پرسیاركرن ژ وەزیرێن خوە گرنگ نەبوو».
خویاكر ژی» د ڤێ خولا پەرلەمانێ كوردستانێ دا پترین پرسیار ئاراستەی حوكمەتا هەرێمێ هاتنە كرن و پترین بەرسڤ هاتنە وەرگرتن، كابینەیا نەهێ یا حوكمەتا هەرێمێ شەفافترین كابینە بوو، كو ب سەرۆكایەتیا مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ هاتبوو پێكئینان، هەڤدەم بەرسڤا پتریا پرسیارێن پەرلەمانی هاتیە دان، پتریا وەزیران هاتینە پەرلەمانی وبەرسڤێن پەرسیاران ژی هاتینە دان».
سەبارەت پەیوەندیێن پارتی و ئێكەتیێ گوت» ل گەل ئێكەتیێ سەرەرای ئاستەنگ هەنە د پەیوەندیێن د ناڤبەرا مە دا، بەلێ ئیرادەیەكا باش هەیە كو زالبین ل سەر ڤان ئاستەنگان دا، ژبەركو باوەریا وەلاتیان ب پڕۆسەیا سیاسی بۆ هەلبژارتنان گرێدایە ب چەند پەیوەندیا پارتی وئێكەتیێ یا باش بیت».
ڕاگەهاند ژی» مە ل گەل ئێكەتیێ ڕێككەفتنا ستراتیژی ژمێژە هەیە، چەندین جاران مە داخوازكریە پێداچوون د ڕێككەفتنا مە یا بۆری دا بهێتە كرن، یان ژی ڕێككەفتنەكا دی سەر ژ نوو ئیمزا بكەین».
سەبارەت دانوستاندنێن هەولێر و بەغدا، هەورامی ئاماژە كر» بەر ب پێشڤەچوونەكا باش هەیە و تێكگەهشتنەكا باش دناڤبەرا مە دا هەیە، بەلێ هەتا نوكە نە گەهشتینە ڕێككەفتنا دوماهیێ، هەڤدەم مە هەموو پێگیریەكا خوە بەرامبەر حوكمەتا ئیراقێ بجهئینایە، ئەوا مای ل سەر ئیراقێ یە كو پێگیریێن خوە بەرامبەر ڕێككەفتنان بجهبینیت و پشكا بودجەیا هەرێما كوردستانێ بهنێریت».

چاڤدێرێن سیاسی ل تورکیا و باکورێ کوردستانێ دیار دکەن، نها ئاکپارتی و ئەردۆغان ب هەموو رەنگەکێ خوە بۆ هەلبژارتنێن باژێرڤانیان بۆ سالا بهێت بەرهەڤ دکەن، ب تایبەتی ژی ئاکپارتیێ دڤێت ڤێجارێ ئستەنبۆلێ ژ دەستێ پارتیا کۆماریا گەل دەرخینیت و ژ بەر هندێ ژی هەتا وی دەمی ژ بۆ پرسا کوردی چو تشتەک نوو نابیت.

ئەحمەد دەرە چاڤدێرێ سیاسی راگەهاند، نها ل تورکیا رەوشەکا نوو هاتیە پێش، پشتی هەلبژارتنێن سەرۆک کۆماریێ و پەرلەمانی، ئاکپارتی خوە بۆ هەلبژارتنەکا دی یا گرنگ بەرهەڤ دکەت، کو ئەو ژی هەلبژارتنێن باژێرڤانیانە، ئەو یەک بۆ ئاکپارتیێ گەلەک گرنگە، چونکی د هەلبژارتنێن هەری دووماهیێ یێ باژێرڤانیان دا ئاکپارتیێ دو باژێرڤانیێن گەلەک مەزن و گرنگ ژ دەست دان، کو ئەو ژی باژێرڤانیێن ئستەنبۆل و ئەنقەرە بوون، نها ئاکپارتیێ دڤێت ب هەر رەنگێ هەی جارەکا دی وان هەر دو باژێرڤانیان ژ دستێ پارتیا گەل یا کۆماری دەرخینیت، ژ بەر هندێ ژی نها دەست ب خەباتەکا مەزن هاتیە کرن، د رۆژەڤا ئاکپارتیێ دا نها تنێ هەلبژارتنێن باژێرڤانیان هەیە، ژ بەر هندێ ژی هەتا وی دەمی د بابەتێ چارەسەرکرنا پرسا کوردی دا ئەز باوەر ناکەم چو پێنگاڤێن نوو بهێنە ئاڤێتن.
ئەسمەر داغلی چالاکڤانا مافێ ژنان ژی راگەهاند، مخابن نها رەوشا کوردان ل تورکیا و باکورێ کوردستانێ یا باش نینە، د هەلبژارتنێن هەری دووماهیێ دا کوردان گەلەک شاشی کرن، ب تایبەتی ژی هەدەپێ، بێی کو چو دەستکەفتەکێ بدەستڤە بینن پشتەڤانیا پارتیا کۆماری کرن و ئەو یەک بۆ ئەگەرێ هندێ ل گەلەک دەڤەران دەنگێ کوردان ژی کێمتر لێ هات، ب تایبەتی ژی ل باکورێ کوردستانێ خەلک ژ سیاسەتا هەدەپێ رازی نینن، دڤێت هەدەپە دەست ژ سیاسەتا خوە یا شاش بەردەت، دڤێت هەدەپە بەرێ خوە بدەتە کورد و کوردستانێ و خوە ژ چەپێن تورک دوور بکەت، مخابن سیاسەتا نها یا هەدەپێ د خزمەتا دۆز رەوا یا گەلێ کورد ل تورکیا و باکورێ کوردستانێ دا نینە، ژ بەر کو د هەلبژارتنێن ڤێ دووماهیێ دا رێژەیا دەنگێن هەدەپێ گەلەک کێمتر لێ هات و هەکە هەدەپە ل سەر سیاسەتا خوە یا نها بەردەوام بیت دێ هێشتا ژی لاواز بیت.
ل ئالیێ دی گەلەک ژ چاڤدێرێن سیاسی یێن کورد وەسا دبینن دڤێت ژ بۆ هەلبژارتنێن باژێرڤانیان کورد ب ئێک لیست پشکداریێ بکەن، دڤێت بەری هەلبژارتنان هەموو هێزێن سیاسی یێن کوردی ل تورکیا و باکورێ کوردستانێ ل سەر بنەمایێ بەرژەوەندیێن نشتیمانی وەکو ئێک لیست پشکداریێ بکەن، ئەو یەک دێ بیتە ئەگەرێ هندێ رێژەکا مەزن یا کوردان دەنگێ خوە بدەنە هێزێن کوردی و ئەو یەک ژی بێگومان دێ ئەنجامێن خوە یێن گەلەک باش بۆ کوردان ل تورکیا و باکورێ کوردستانێ هەبیت.