ئهڤرۆ نيوز:
پهيجێ پوليسێن دهۆكێ بهلاڤ كريه كو وەلاتیەکی پشتی 5دەفتەر و 40وەرەقێت دولاری، و 100ملیون دینارێن عێراقی و گەلەك زێرێن گران بها کو دکەنە بهایێ 9دەفتەرێن دولاری د چانتەکێ دا ل شوقێن ئەڤرو دیتین برێکا پولیسان بو خودانی هاتنە زڤراندن .
ئهڤرۆ نيوز:
ب گۆرهى گۆتنێن پهرلهمانتارهكێ كورد، عهبادى رهت كريه كو مووچێ پێشمهرگهى بدهت و گۆتيه كو ئهوان داخواز ژ پهكهكێ كريه كو شنگال چۆل بكهن و ئهوان ژى بهرسڤێن ئهرێنى ههبووينه و دايه زانين ژى كو ههكه ههرێمێ ههموو پهترۆلا خوه رهوانه بكهت ژى بهغدا ب تنێ دێ بههرا 650 هزار فهرمانبهران مووچهى رهوانه كهت.
ئێڤاريا دوهى رۆژا شهمبى 14ى كانوونا دويێ 2017 حهيدهر عهبادى سهرۆك وهزيرێن عيراقێ و ئهندامێن لژنا ئاسايش و بهرهڤانيێ ل جڤاتا نوونهرێن عيراقێ و ژمارهكا زۆر ژ بهرپرسێن لهشكرى و ههوالگهرى و فالح فهياز شيرهتكارێ ئاسايشا نشتيمانى كۆمبوو.
شاخهوان عهبدولا ئهندامێ لژنا ئهمنى ل جڤاتا نوونهرێن عيراقێ راگههاند كو كۆمبوون يا ئهمنى بوو و چهندين بابهتێن ئهمنى هاتنه گهنگهشهكرن و ژ وان ژى شهرێ داعش و چاوانيا پاراستنا بهغدا و “تێدا بڕيار هاته دان كو راپۆرتهكێ ل سهر ئهزموونا ههرێما كوردستانێ و پاراستنا ههولێرا پايتهخت ئاماده بكهم”.
دا زانين ژى كو دهربارهى كوردستانێ و مووچێ پێشمهرگهى ژى داخواز ژ عهبادى كريه كو ههكه مووچێ ههموو پێشمهرگهى نهدهت ژى بلا مووچێ وى پێشمهرگهى بدهت ئهوێ دهڤهرێن كوردستانى يێن دهرڤهى ئيدارا ههرێما كوردستانێ د پارێزن بدهت، بهلێ رهتكر و گۆت ههرێم يا پهترۆلا خوه دفرۆشيت و بلا ژ وى پارهى مووچێ پێشمهرگهى بدهت.
عهبادى د كۆمبوونێ دا ل دۆر ههبوونا پهكهكێ ل چيايێ شنگال ژى گۆت كو ئهوان داخواز ژ پهكهكێ كريه كو شنگال چوول بكهن و ئهو وهلاتيێن توركن و ب تنێ وان مافێ بنهجهبوونێ ل سهر ئاخا عيراقێ يێ ههى و پهكهكێ ژى بهرسڤێن باش داينێ و گۆت: “سۆپايێ توركيا ژى دێ خوه ژ باشيك ڤهكێشيت”.
شاخهوان عهبدولا ئهنجامێن ڤێ كۆمبوونێ ب خراب وهسفكرن و گۆت: “پشتى شهرێ رزگاركرنا مووسل ئهو ههماههنگيا د ناڤبهرا ههرێما كوردستانێ و عيراقێ دا نامينيت و ب قهناعهتا من مالكى و عهبادى ب تنێ ناڤێن وان ژێك د جودانه”.
ئهڤرۆ نيوز:
ژ ئهگهرێ سێدارهدانا سێ گهنجێن شيعه ژ لايێ بهرپرسێن بهحرێنێ ل چهند باژێرێن وى وهلاتى خوهنيشاندان دهسپێكرن.
سپێدههيا رۆژا ئێكشهمبى 15ى كانوونا دويێ 2017 حوكمهتا بهحرێن سێ گهنجێن شيعه سێدارهدان و داخوازكهرێ گشتى يێ بهحرێن ژى ئهڤ نووچه پشت راستكر و راگههاند ئهوان سێ كهسان تۆمهتا تيرۆرێ ب سهر دا ساخ بوويه.
ئەڤرۆ نيوز:
بەرپرسێ پشکا راگەھاندنا رێڤەبەریا بەرنگاربوونا توندوتیژیا دژی ئافرەتان ل قەزا سۆران بۆ رۆژناما ئەڤرۆ دیار کر کو د سالا بۆری دا 264 کێشێن تایبەت ب ئافرەتان ڤە ل رێڤەبەریا وان ھاتینە تۆمارکرن و دبێژت: 103 کێشە ژ وان ھاتینە داخستن و 161 کێشە ژی ھێژ د ژێر ڤەکۆلینێ دانە.
شێروان خالد، بەرپرسێ پشکا راگەھاندنا رێڤەبەریا بەرنگاربوونا توندوتیژیا دژی ئافرەتان ل قەزا سۆران ئاشکرا کر، د سالا بۆری دا 31 حالەتێن سۆتنا ئافرەتان ل رێڤەبەریا وان ھاتینە تۆمارکرن و گۆت: “ژوانا نەە ئافرەتا ب خوە خوە سۆتیە و 22 ژی ب قەزا و قەدەرێ ھاتینە سۆتن، دیسا 19 ژ وان ئافرەتان گیانێ خوە ژ دەست دایە و 12 ژی ھێژ د ژیانێ دا یێن ماین”.
ناڤبری گۆت ژی: “د سالا بۆری دا چار ئافرەتان خوە ب دەستێ خوە خوە کوشتیە و دو ئافرەت ژی ھاتینە کوشتن، ئافرەتەک ژی ب قەزا و قەدەرێ ھاتیە کوشتن، دیسا دو ئافرەتان ژی خوە خەندقاندیە”.
شێروان ئاماژە ب وێ چەندێ ژی کر، ل ھەمبەر سالا 2015 ڕێژا سۆتنا ئافرەتان ل سنوورێ قەزا سۆران بەر ب ڕێژەکا مەترسی چوویە، چونکو د سالا 2015 دا 18 حالەت ھاتبوونە تۆمارکرن، لێ د سالا 2016 دا بووینە 31 حالەت و ڕێژا خوە کوشتنێ ژی بەر ب زێدەبوونێ چوویە.
بەرپرسێ پشکا راگەھاندنا رێڤەبەریا بەرنگاربوونا توندوتیژیا دژی ئافرەتان ل قەزا سۆران خویا ژی کر، ژ بەر ھاتنا ھژمارەکا زۆر یا ئاواران بۆ سنووری وان خرابیا ڕەوشا وان و قەیرانا ئابووری؛ ڕێژا ئاریشان بەر ب زێدەبوونێ چوویە.
شارەزایەکێ ئاگەھدار ل بڕیارێن حوکمەتا ھەرێما کوردستانێ ئیماژە ب ڤێ چەندێ دکەت، ھەیڤا ئادارای داھاتی دو قووناغ ھاتینە دانان بۆ پێداچوونێ ب مووچێ فەرمانبەران و رێژەیا پێداچوونا پاشەکەفتا مووچەی 20%ێ نابۆریت، ھەروەسا دیار کر، فەرمانبەر دشێن ب مووچێ پاشە کەفتکری قەڕێن حوکمەتێ ڤەگەڕینن.
دکتۆر ئاراس قادر، بەرپرسێ سەنتەرێ زانیاریی و ڤەکۆلینا کوردستانێ بۆ رۆژناما ئەڤرۆ گۆت “پلانا حوکمەتا ھەرێما کوردستانێ ئەڤە ل ھەیڤا ئادارا داھاتی ب دو قووناغا دەستکاریێ د کێمکرنا پاشەکفتا مووچێ فەرمانبەران دا بکەت، رێژەیا کێمکرنا پاشەکەفتێ ژی 10 ھەتا 20% نابۆریت، چونکە ھەتا وی دەمی دێ حوکمەت شێت قەڕێن کۆمپانیا کێم بکەت و پێداچوونێ ب خشتێ مووچێ فەرمانبەران دا بکەت قووناغا دویێ دێ کەڤیتە پشتی تەمامبوونا سیستەمێ بایۆمەتری و بۆ ھەر فەرمانبەرەکی دێ ھژمارا حسابی ھێتە ڤەکرن و مووچێ وان کەڤیتە سەر ئەڤێ ھژمارا بانکی”.
دکتۆر ئاراسی گۆت ژی “ئەڤ پلانە ھاتیە دانان ھەتا فەرمانبەر بشێن ھندەک قەڕێن حوکمەتێ ب ڤی مووچێ پاشەکەفتکری بدەن، بەلێ دڤێت میکانزمەک بۆ وان فەرمانبەران ژی بھێتە دیتن یێن قەڕداری حوکمەتێ نینن، دا کو بزانن دێ ب چ شێوە سەرەدەری دگەل ھێتەکرن، ھەروەسا دێ میکانزم ھێتە دانان ب چ شێوەیەکی فەرمابنەرەکێ قەڕدار نەبیت مووچێ پاشەکەفتکری بۆ بھێتە ڤەگەڕاندن، ئەڤە ل سەر بڕیارا حوکمەتێ دمینیت دێ چاوا بیت”.
ئهڤرۆ نیوز; ڤهدهر رهشاڤایی:
هاككهرهكێ نهناسیار شیا پێلا رادیۆیا داعشێ هاك بكهت و پهیامهكئ بۆ رێكخستنا تیرۆرستییا داعشێ و سهركردهیێ وێ ئهبوبهكر بهغدادی بهنێریت بۆ دلئێشاندن و بێزاركرنا وان.
هاككهرهكی د دهمێ هاككرنێ دا گۆت كو مووسل دێ هێته رزگاركرن، ئهڤه ژی وهك شهرمزاریهكا دییه بۆ خهلافهتا داعشێ راگههاندی.
ئێكهم جاره رادیۆیا داعشێ ل رۆژئاڤایێ مووسلێ بهێته هاككرن، ڤێ یهكێ بۆ دهمهكی ئالۆزی بۆ داعشێ چێكر.
داعش سیستهمێ پهیوهندیێن وایرلێس بۆ كرنا هێرشان و فهرمانان بۆ تیرۆرستێن خوه بكاردئینیت.
ئەڤرۆ نیوز; ڤەدەر رەشاڤایی:
ھونەرمەندێ کورد شڤان پەروەر، پشتی کو بەری چەند سالان ل ئامەدێ کۆنسێرتەک کری و بەشداری کۆمبوونەکا سەرۆکۆمارێ تورکیا بووی، ژ ئالیێ ھندەک کوردێن باکۆرێ کوردستانێ ڤە تۆشی رەخنەیێن گران ببوو. شڤان پەروەری د نها دا بەرسڤا رەخنەگران دا و گۆت:” من خوەست کو ئەز پشتگریێ بدم ئاشتیا ھەردوو ئالیان. لێ ھەردوو ئالییان مللەت قوربانی سیاسەتا خوە کرن. وان بەرێ خوە دا شەر.”
شڤان پەروەری بۆ ئاژانسا سپوتنیک یا رۆسی گۆت: “من د گۆ تورکیا دکارە ببە باڤێ رۆژھلاتا ناڤین. ملەتا ل ھەڤ بینە. نەھێلە شەر چێببە. من ژ ئەردۆگانی خوەست کو ھەقێ کوردان بدن، دۆزا کورد چەرەسەر بکن، لێ وان تورکیا بخوە ژی خست ناڤ شەر، وەسا تەڤلھەڤیەک ھەیە کو ملەت بوونە قوربانیێن ئەز ئەزا پارتیێن سیاسی.”
شڤان پەروەر رەخنە ل تورکیا و ھەدەپی ژی گرت ژ بۆ تێکچوونا پرۆسەیا چارەسەریێ ل باکۆرێ کوردستانێ و دژواربوونا شهرێ پهكهكێ و توركیا، گۆت: “کورد ژ خوە خوە نەگوھەراندن، لێ تورکا ژی خوە نەگوھەراند. ترک دبێژن ھەر گاڤ دڤێ بریار د دەستە مە دە بە. ھەر دخوازن ل سەر کوردان سەردەست بن، کورد ژی نکارن خوە وەک ئۆپۆزیسیۆنەکە خورت ل مەجلیسا وان بجھ بکن. ئۆپۆزیسیۆنا کورد ژی چێنابە. ھەکەر ھەدەپێ وەک پارتیەکیا کوردان و ئۆپۆزسیۆنێ مابا، دا تورکیا ژی وێ قەبوول کەت. ئۆپۆزیسیۆنەک کو مافێن کوردان ژی بپارێزن دەرنەکەت.”
شڤان پەروەر ئاماژە کرە پەڤچوونێن سالێن داوییێن ل باژارێن کوردان و گۆت:” یانی حالێ وان ھەندەکان چ بوو؟ خوەسەری چبوو؟. ھەردەرێ ھەموو باژارێن کوردان خراب کرن. ھەم دەولەتێ خراب کر، ھەم ژی وانا خراب کر. ڤێجا ئەمێ بێژن کیژان ھەقە. ھەردوو ئالی ژی ئەز ئەزا وانە، ملەت ل بەر دەستێ وان پەریشان بوون.”
شڤان پەروەری کو بەری چەند سالان ل ئامەدێ ھەڤدیتن د گەل ئەردۆگانی پێکئینا بوو، گۆت: “جارا پێشین ل تورکیا پێڤاژۆیەکیا چارەسەریێ،یا ئاشتیێ چێببوو، خۆدان دەرکەفتنەک چێببوو. پێڤاژۆیەکیا سەربەستیا ملەتان ئانیبوون بەرچاڤان کو کوردان قەبوول دکرن. رەوشەک وەسا چێببوو کو تورکیا ملەتێ کورد ژی قەبوول دکر. ھەردوو ئالی ژی رازی بوون. وان بخوە پێڤاژۆیەکیا ئاشتیێ چێکربوو، ژ من رە گۆتن “پێڤاژۆکا ئاشتیێ ھەیە وەرە” من گۆت ئەم دێ بچن ژ بۆ ئاشتیێ ئەم وان پیرۆز بکن. ئاشتیێ بێتر ئەم پێش بخن، ئالیکاریا وان بکن.”
من باوەریا خوە ب ئاشتیێ ئانیبوو
“ب سالان تورکیا گازی مە دکر، لێ باوەریا من ژ وان نەدبوو. لێ گاڤا کو من دیت تورکا و کوردان دەست دانە ھەڤ، من گۆ کا ئەز ژی وەک ھونەرمەندەکی کورد بچم بلا دەستێ من ژی د دەستێ وان دە بە. ب سەرۆککۆمارێ تورکیا برێز رەجەب تاییب ئەردۆگان ره. من دیت رەوشا ئابۆریا وان باش دچوو. ئێدی ناھێلن کەس بمرە. ئێدی ناھێلن مال خراب ببن. باشە ما کارێ مە چیە؟ ئەز ژی ب سالان قێریێن من بوو من بانگ ژ بۆ ئاشتی و ئازادیێ دکر، ئەز ژی ھاتم کو ڤێ ئاشتیێ پیرۆز بکم.” دەرفەتا ژیانێ ژ من رە نەھشتن.
پەروەری بەردەوام کر: “د بەردەوامیا ڤێ بەشداربوونێ دە من دیت کو دیسا سیاسەت کەتە ناڤ دا و یەکی گۆت چ شۆلێ تە ل ویرێ یە،یێ دی گۆ دڤێێ تو نەھاتبای. یەکێ دی گۆ نە رۆژا ھاتنا تە یە. من گۆ ئەز ھاتمە ژ بۆ پێڤاژۆیا کو وە دایە دەستپێکرن پیرۆز بکم، کا ھوون چ دخوازن ژ من. من دیت کو دەرفەتا ژیانا من ل وێرێ نەما. کو ئێدی بسترم.
بەرێ تورکا دژمناتی ل من دکر، ڤێ داویێ کوردان دژمناتیا من کر. رەڤیام چووم دیسا. شەڤەکێ مام من گۆ ب خاترێ وە. ئەز نامینم. ئەزێ وەک خوە بژیم. کەنگی کو ھون ل ھەڤ ھاتن وەک جامێرا ژ من رە بێژن، ڤایە ئەم ل ھەڤ ھاتن، کا تو ژی وەرە ژ مە رە بسترێ، ئەزێ وێ گاڤێ وەرم. نە کو تێکەڤم ناڤا پۆلەمیکێن سیاسی، قرێژ و شەر و کوشتن و مرن و ھیلەکاری و درەوان، ب ڤی ئاوایی ژ وێر دەرکەتم چووم.”
ھەردوو ئالییان ب ھەڤکاری ئاشتی خراب کرن
“داویێ من دیت کو دیسا شەر دەست پێ کر. ھەر رۆژ شەھید. ھەر رۆژ شەھید. ترک دەما کو کوردان دکوژن دبێژن (öldürdük). کورد گاڤا ترکا دکوژە دبێژن نزانم شەھید. کا ئەڤ چ حالە؟ ھەردوو ئالی ژی خەلەتە. ھەردوو ئالی ژی نە ژ بۆ ملەت ژ بۆ خوە نە. من د گۆ ترکیە دەولەتەکە مەزنە. تورکیا دکارە ببە باڤێ رۆژھلاتا ناڤین. ملەتا ل ھەڤ بینە. نەھێلە شەر چێببە. لێ ڤایە تورکیا ژی خوە خست ناڤ شەر، وسا تەڤلھەڤیەک ھەیە کو ھەردوو ئالی ژی ملەتان دکن قوربانا سیاسەتا خوە.”
باوەر ناکم کو جارەکا دی ڤەگەرمە وەلاتێ خوە
پەروەر ل دۆر ھلبژارتنان ژی گۆت “مفایێ ھلبژارتنان ژی نەبوو. ئیرادا ملەت نەھات بکارئانین. بتنێ سیاسەت و سەرۆکا رۆل ھەبوو. نە ئیرادا ملەتێ کورد ھات بکارئانین. نەیا ملەتێ تورک نەیێ مرۆڤایەتیێ ھات بکارئانین. تەڤا گۆ سیاسەتا مە. تەڤ ژی ئەز ئەزا وانە. تورکیە دەولەتەکە دیرۆکییە، ئەدەبییە، فەلسەفییە، کولتورییە دنیا ھەموو، لێ کۆم دبە. تەنێ تووریزما وێ تێرا خوەدیکرنا ڤی وەلاتییە. لێ ھەموویان خراب کرن. ئەز باوەر ناکم کو د رەوشەک وەسا دە جارەکە دین بێم. نایێم. ئەزێ مووزیکا خوە بکم. مووزیک ب سەر ھەموو ھونەران رەیە. و مووزیک وەک بایەکێ دھەرکە نکارە بسەکنە.”