خالد ئه‌حمه‌د بادى
ل ده‌سپێكێ پیرۆزباهیان ل ته‌ڤایا ملله‌تێ كورد دكه‌ین ب هه‌لكه‌فتا جه‌ژنا ره‌مه‌زانا پیرۆز یا ئه‌ڤ ساله‌.. بێگومان هه‌مى ملله‌ت و ئاینان هه‌لكه‌فتێن ئاینى و نه‌ته‌وه‌یى هه‌نه‌، ئه‌و هه‌لكه‌فت ژى دهێنه‌ دانان ژ به‌ر كو یان سه‌ركه‌فتنه‌ك تێدایه‌ یان بیره‌وه‌ریه‌كا گشتى یا گرنگه‌ یان كاره‌ساته‌كه‌ ب سه‌رێ ملله‌تى هاتى یان ب سه‌ر وه‌لاتێ وانان دا هاتى و ساخكرنا ڤێ رۆژێ بۆ هه‌ر ملله‌ته‌كى ب جه‌ژن و خۆشى و كه‌یف و شادى دهێنه‌ گێران و ئه‌گه‌ر كاره‌ساته‌ك و نه‌خۆشیه‌ك بیت بێ گومان دێ ب شێوازه‌كێ دى هێنه‌ ساخكرن. په‌یڤا جه‌ژن ئانكو رۆژه‌كا نوو یان رۆژه‌كا خۆش و به‌خته‌وه‌ر و شاد، ئانكو رۆژه‌كا جودا ژ رۆژێن دى یێن ئاسایى ژ رۆژێن سالێ. زۆر رامان بۆ رۆژا جه‌ژنێ هاتینه‌ گۆتن، یا ئێكێ ئه‌وه‌ ئه‌ڤ په‌یڤه‌ وێ رامانێ دده‌ت كو ژ په‌یڤا (عوده‌) عید، ئانكو (یعود) یان (عاد) دزڤریته‌ڤه‌، ئانكو هه‌ر سالێ جاره‌كێ ئه‌و رۆژا خۆش و به‌خته‌وه‌ر دزڤریته‌ ڤه‌. (د. محمد ابراهیم الجیوشى)، دبیژیت رۆژا جه‌ژنێ، ئانكو رۆژا جوانى و كه‌یف و خۆشیانه‌, ئاینێ ئیسلامێ وه‌سا دیار كریه‌ كو نیعمه‌تێن خودایى د ڤێ رۆژێ دا دیار و به‌رچاڤ بن ل سه‌ر ملله‌تێن بوسلمانان، ئه‌و ژى ژكرنا جلوبه‌رگێن نوو و خوارن و شریناهى و چێكرنا خوارنێن خۆش بێ مه‌زاختیێن بێ رامان و زێده‌ …. ل ڤێره‌ به‌حسێ مه‌ ل سه‌ر ده‌سنیشانكرنا رۆژا جه‌ژنێ یه‌، ب راستى زۆر كارتێكرن ل سه‌ر تاكێ بوسلمان دهێته‌كرن ل ده‌مێ هه‌یڤا ره‌مه‌زانێ بدووماهیك دهێت، دێ رۆژا جه‌ژنێ د دووڤ دا هێت، لێ ئارێشه‌ په‌یدا دبیت هنده‌ك وه‌لات دكه‌نه‌ جه‌ژن و هنده‌ك وه‌لاتێن دى ناكه‌نه‌ جه‌ژن و تێكه‌لكرنا سیاسه‌ت و مه‌زهه‌بیه‌ت و حیزبایه‌تى و به‌رژه‌وه‌ندیێن تایبه‌ت دهێته‌كرن و ئه‌ڤ جه‌ژنا ئاینى و رۆژا پیرۆز بۆ مه‌ره‌مێن خوه‌ یێن تایبه‌ت بكاردئینن و خۆشى و كه‌یف و شادیا وێ رۆژێ ناهێلن و بێ تام دكه‌ن. وه‌كو مه‌ خویندى و ڤه‌دیتى كو ل سه‌ر ده‌مێن كه‌ڤن و دێرین چاڤدێریا هه‌یڤێ دهاته‌كرن ژ لایێ فه‌له‌كناس و كه‌سانێن ب هژمارتنا هه‌یڤا و ئاسمانى د شاره‌زا و بێ ده‌زگه‌هێن پێشكه‌فتى و رۆژا دروست یا جه‌ژنێ دهاته‌ ده‌سنیشانكرن بێ مه‌ره‌مێن سیاسى و ده‌وله‌تینى, لێ نوكه‌ سه‌ره‌راى هه‌بوونا ب سه‌دان ده‌زگه‌ه و ئامێرێن چاڤدێریا گه‌ردوون و ئاسمانى دكه‌ن و ب رێژا (100%) دزانن و رۆژا جه‌ژنێ ده‌سنیشان دكه‌ن، لێ ده‌ست دهێنه‌ د ناڤ دا و یان رۆژه‌كێ به‌رى یا هاتیه‌ دانان دكه‌نه‌ جه‌ژن، یان رۆژه‌كى پشتى وانان مه‌ره‌م ژێ ئه‌وه‌ كو ب تنێ ل گه‌ل یێن مه‌زهه‌بێ دى یان ده‌وله‌تا دى نه‌كه‌ن جه‌ژن و ل ڤێره‌ هه‌یبه‌تا ڤێ رۆژێ دهیته‌ تێكدان و به‌لانس تێكدچیت و سومعه‌ت و ناڤوده‌نگێ ئاینى تێكدچیت و نامینیت و به‌رامبه‌ر ئاینێن دى ژی كێماسى په‌یدا دبیت. رۆژا جه‌ژنێ بلا ل ناڤبه‌را شیعا و سونا و وه‌لات و وه‌لاتان و مه‌زهه‌ب و مه‌زهه‌بان نه‌هێته‌ بێبهاكرن و هه‌مى ژی دزانن كا كیژ رۆژ جه‌ژنه‌ وه‌كو مه‌ ل سه‌رى ئاماژه‌ پێ كرى، بلا هه‌مى ژێكنه‌گرتنێن خوه‌ یێن سیاسى و ئاینى و مه‌زهه‌بى و جڤاكى ئابوورى بده‌نه‌ لایه‌كى و ب تنێ ئاینێ خوه‌ بگرن و ببنه‌ جهێ بێ هێزى و زه‌عیفبوونێ ل جه‌م ملله‌تێن دى و ب تنێ بلا رۆژا دروست یا جه‌ژنێ یا كو خوداى دانایى بلا پێگیریێ پێ بكه‌ن و وه‌كو دى هه‌ر ئێك ل جه و مال وه‌لاتێن خوه‌ نه‌ بلا هه‌ر په‌یوه‌ندیێن وانان دنه‌خۆش بن، لێ ده‌ستكارى دئاینێ خودایى دا نه‌كه‌ن و هه‌ر چ نه‌بیت بلا د ده‌ست نیشانكرنا رۆژا جه‌ژنێ دا د ئێك گرتى بن و ئه‌گه‌ر نه‌، دێ ل سه‌ر هه‌ر ئاینه‌كى بیت ب نه‌رێنى زڤریت. له‌وما دبێژم جه‌ژن و هه‌لكه‌فت ژی ل به‌رمه‌ به‌رزه‌كرن و بلا شیعه‌ و سنه‌ و هه‌مى مه‌زهه‌ب ب تنێ رێیا راست بگرن و بلا پێكڤه‌ و ب ئێك ده‌ست و ئێك دل پێكڤه‌ جه‌ژن و خۆشیان بگێرن و رێیا راست بگرن. له‌وما مه‌ گۆت جه‌ژن ب تنێ بلا یا موسلمانان بیت، نه‌جه‌ژنا شیعی یان یا سونیان بیت.

خالد ئه‌حمه‌د بادى

پێگیریا كوردان ب ئاینێ پیرۆزێ ئیسلامێ زۆر بهێزه‌ و ل ده‌مێن خۆش و نه‌خۆش هه‌ر كورد پێگیرى ئاینێ پیرۆزێ ئیسلامێ بوون, ل ده‌مێن دێرین ملله‌تێ كورد زۆر قوربانى داینه‌ ل سه‌ر كوردیبوون و ئیسلامبوونا خوه‌ و دیرۆكێ هه‌ر تشته‌ك تۆماركریه‌ و دیرۆك شه‌رمێ ژ كه‌سه‌كى ناكه‌ت و ئه‌گه‌ر زانا و دیرۆكنڤێس خۆفرۆش و كه‌ڤنه‌ پرست و نه‌حه‌ز نه‌بن و دیرۆكا ئیسلامێ ب وژدانانه‌ و دلسۆزانه‌ نڤێسا بیت هه‌ر تشت دیاره‌ یا كوردان بۆ ئاینێ پیرۆزێ ئیسلامێ كرى، چونكو كوردان ده‌وله‌ت و میرگه‌ه و حوكمرانیه‌ت هه‌بوون هه‌مى كرنه‌ قوربانى ئاینێ پیرۆزێ ئیسلامێ و عه‌ره‌بان چ تشت نه‌بوون و زۆر دبێ فام و نه‌زان و جاهل بوون خوه‌ كرنه‌ ده‌وله‌ت و ئیمپراتۆریه‌ت و ده‌ست ژ ئاینى به‌ردایه‌ و ب تنێ هنده‌ك ژ ملله‌تێن عه‌ره‌بان دپێگیرن ب ئایینێ ئیسلامێ، لێ ئه‌و ژى توندره‌ون ل سه‌ر عرۆبه‌تا خوه‌ هه‌میان دوژمناتیا كوردان كریه‌ و كورد ژ هه‌میان پیگیر و گرێدایترن ب خودایێ مه‌زن و قورئانا پیرۆز و ئاینێ ئیسلامێ. ل ده‌مێ رژێمێن ده‌ستهه‌لات ل عیراقێ كرى ئه‌نفال ب سه‌رێ ملله‌تێ كورد دئینان هه‌مى یان پشته‌ڤانیا خوه‌ بۆ وان بریارا دیار دكر و پاره‌ و هێز ددانه‌ عیراقێ بۆ لێدانا كوردان و دگۆت: ئه‌ڤه‌ ئیسرائیلى نه‌ و ب تایبه‌ت پارتێن ئیسلاما سیاسى كو فه‌ر بوو ئه‌وان پشته‌ڤانى ل كوردان كربا، لێ به‌روڤاژى وانان پتر دوژمناتى كرن و وانان پتر مامه‌له‌ ل گه‌ل ئیسرائیلێ دكر. ل سالا (1988) ل ئوردیگا و چادرگه‌ه و كه‌مپێن توركیا هه‌یڤا ره‌مه‌زانا پیرۆز ل ئاواران بوو مێهڤان و ل چادرگه‌ها مێردینێ ل بن پاتێ چادرا مالوێران و ل ناڤ سیمێ تێلبه‌ندكرى و ل به‌ر ره‌حما هاڤینێ و بێ كاره‌ب و ل به‌ر زێره‌ڤانیا جه‌ندرمه‌ و پۆلیسێن زالم و ل بن چاڤدێریا میت و تیم ئووزالێ و بێ هه‌مى پێدڤیێن ژیانێ و ئاڤا گه‌رم و سرا و ئازۆقێ ب كیلۆ و گراما خه‌لكێ ئاواره‌ یێ شۆره‌شگێر و موسلمان رۆژى گرتن و پتریا جاران پاشیڤ یا كرى ب نان و ئاڤه‌كێ كێم و یان ب نان و ماسته‌كى یان ب نان و چایه‌كێ و نه‌ دهێلا تشت بهێن د ناڤ كه‌مپێ دا ونه‌ د هێلا كه‌سه‌ك ژ كه‌مپێ ده‌ركه‌ڤیت و مینا زیندانا بوو. ل ناڤ كه‌مپێ دا و ب وى ئازۆقێ كێم و ب وێ ئاڤا گه‌رم و ب سرا دا خه‌لك رۆژیا خوه‌ گریت و هنده‌ك جاران سنێله‌ و گه‌نج ب دزیكیڤه‌ ژ كه‌مبێ ده‌ركه‌ڤتنه‌ وان گوندێن دۆرماندۆر دگۆتنێ گوندێن تومكێ و خورسێ و قزلته‌په‌ تا كو هنده‌ك (بۆز) ئانكو جه‌مه‌د ئینا بایه‌ ئه‌و ژى تێرا كه‌سه‌كى نه‌ دكر، هه‌روه‌سا جهێ نڤێژا نه‌بوون به‌لێ ل هه‌ر لایه‌كێ كه‌مپێ ل به‌ر سیمه‌یى مه‌ جه راست كرن و ره‌شاند و حلى كر و هه‌ر كه‌سه‌كى شه‌ملك و جلنڤێشكێن خوه‌ دبرن و نڤێژ و ته‌راویح لێ دكرن و مه‌لایێن پێشمه‌رگه‌ ژی رۆله‌كێ زۆر باش هه‌بوو د رێڤه‌برنا كاروبارین ئاینى دا ژ بانگ و كباره‌ و وه‌عز و خوتبه‌ و كارێن دى یێن ره‌مه‌زان و رۆژیگرتنێ. ئه‌ڤا ل سه‌رى مه‌ دیار كرى سه‌ره‌راى وێ زولم و سته‌م و مه‌ینه‌تێن كوردان دیتین ل سه‌ر ده‌ستێن دوژمنان و چ وه‌لاتێن ئیسلامى یان ئێكه‌تیێن زانایێن مۆسلمان یان پارتێن خوه‌ ددانن موسلمان یان شیعه‌ یان سنى یان رێكخراو و كۆمه‌لیێن ب ناڤێ ئیسلامه‌تیێ دپه‌یڤن هه‌ر چ به‌رگرى ژ وان تاوانان نه‌كرن یێن رژێمێن عیراقێ و ئیرانێ و توركیا و سووریایێ ب سه‌رێ ملله‌تێ كورد ئیناین، به‌لكو پتر بوونه‌ هاریكار و فه‌توا بۆ ده‌ردكرن و حه‌لالكرنا كوردان بۆ وان دوژمنان ددا و ده‌مێ شێخ ئه‌حمه‌د یاسینێ فه‌له‌ستینى دگۆت مه‌ نه‌ڤێت چ ئسرائیلێن دى ل شیمالێ عیراقێ دروست ببن. و ل سه‌ر ڤان هه‌مى كریارێن شاش و خراب یێن عه‌ره‌بان پتر كورد هاتنه‌ گرێدان ب ئاینێ ئیسلامێ ڤه‌ و بۆ كوردان دیاربوو كو عه‌ره‌ب و تورك و فارس نه‌ موسلمانێن ب دروستینه‌ و ب تنێ ب شكل موسلمانن و ب تنێ بوسلمانێن راسته‌قینه‌ ملله‌تێ كورده‌. بژیت كورد بژیت كوردستان.

خالد ئه‌حمه‌د بادى

بۆ قووناغا داهاتى یێ حوكمرانیێ ل عیراقا فیدرال، زۆر كار ورژدى و دلسۆزى و ئێكرێزى و ئێك په‌یامى پێ دڤێت, چونكو غه‌ریزه‌یا پێكڤه‌كاركرنا كورد و عه‌ره‌بان ل عیراقێ عه‌قلیه‌تێن شاش و دكتاتۆر دروست كرین، ئه‌و غه‌ریزا مه‌ به‌حس لێ كرى نه‌ یا خودایى یه‌، به‌لكو یا كه‌سۆكى و هه‌رێمى بوو. چیرۆكا كورد و عه‌ره‌بان ل عیراقێ زۆر یا كه‌ڤنه‌ و هه‌ر ل ده‌مێن ده‌سپێكى یێن چه‌رخ و سالێن بۆرى، ئه‌ڤ راستیه‌ دیار بوویه‌ ژ وان ژێده‌رێن دیرۆكى كو عیراق و عه‌ره‌ب پیچه‌كى د ژێكدوورن و به‌لكو ژێده‌رێن دیرۆكى پتر به‌حسێ كه‌ڤناتیا كوردستانیه‌تێ ل عیراقێ دا هه‌بوویه‌, نموونه‌ زۆرن، یێ ژ هه‌میان بهێزتر دبێژن ناڤێ به‌غدا كوردى بوو و ژێده‌رێن دى دبێژن وه‌زیرێ مستعمراتا بریتانى نامه‌ك بۆ مه‌لكێ عیراقێ نڤێسیبوو د پرتووكا (أعوام الرماد) و گۆتیێ (راسته‌ مه‌ سۆزا ده‌وله‌ته‌كا عه‌ره‌بى دایه‌ هه‌وه‌ نه‌ ئیمپراتۆریه‌ت ئه‌ڤا ل پشتى چیایێ حه‌مرینى ئه‌و كوردستانه‌)، رۆژ بۆرین و یا ئینایه‌ سه‌رێ كوردان ب ده‌هان پرتووك و فلم و سیناریۆ و تێرا بایت خلاس ناكه‌ن. قووناغێن بۆرى یێن ده‌ستهه‌لاتى ل عیراقا فیدرال بۆرین و پشتى سه‌رهلدانا پیرۆز و شه‌ڕێ ئازادیا عیراقێ، قووناغێن نووتر و گونجایتر بۆ كوردان هاتینه‌, هه‌ر چه‌ندى كا چاوا باوه‌رى ب كوره‌مارى ناهێت وه‌سا باوه‌ریا كوردان ژی ب وان عه‌قلیه‌تا یێن ده‌ستهه‌لات ل عیراقێ كرى ناهێت، چونكو یه‌ك به‌رنامه‌ و بیروبۆچوون وانان به‌رامبه‌ر كوردان هه‌یه‌، لێ سیاسه‌تا وه‌لاتێن زلهێز و جوگرافى و كه‌توارێ ده‌ڤه‌را رۆژهه‌لاتا ناڤه‌راست ئه‌ڤ ره‌وش و به‌روبیاڤه‌ بۆ دروست كریه‌ و ملله‌تێ كورد نه‌چاركریه‌ كو مامه‌لێ ل گه‌ل وان بكه‌ین. دیار بوو خولێن به‌ریكێ چ ره‌وش بۆ كوردان په‌یداكر، نوكه‌ فه‌ره‌ ب هه‌ستیارى و هشیارى به‌ر ب به‌غدا بكه‌ڤینه‌ رێ و جڤاته‌كێ یان به‌ره‌یه‌كێ ب هێز دروست بكه‌ین و رێنمایى ل جه‌م وى به‌ره‌یى یان سه‌ركردایه‌تیێ بۆ كاندێن كورد بچن و دیراسا ره‌وشا سیاسى و ئابوورى یا ده‌ڤه‌رێ ب هوورى بهێته‌كرن و بریار ژ جڤاتێ بده‌ركه‌ڤن و كاندیدێن مه‌ وان بریار و خالان ل گه‌ل عیراقا فیدرال به‌حس بكه‌ن ئانكو مه‌ كوردان پێدڤى ب مه‌رجه‌عیه‌ته‌كێ یه‌ كو ب تنێ به‌رژه‌وه‌ندیا ملله‌تێ كورد بپارێزن، ئانكو هه‌مى بریار و رێنمایى و خال ب به‌رنامه‌ بیت و ب تنێ وه‌كو كورد ل به‌غدا كار بكه‌ن نه‌ وه‌كو لایه‌ن و پارت. كاندیدێن مه‌ ل په‌رله‌مانێ عیراقا فیدرال زۆر دكێمن و نه‌شێن چ بریاران بده‌ن، چونكو كێمینه‌ و زۆرینه‌ یا ل سه‌ر هه‌مى ناڤه‌ندێن بریارێ ل عیراقێ زاله‌ ئه‌ڤ عه‌قلیه‌تا عیراقیان ژی هه‌ر ئه‌و عه‌قلیه‌ته‌ یا كو تۆز و گویرهه‌ كه‌فتیه‌ سه‌ر ئه‌ڤا دمینیت ئه‌وه‌ كو ئێكرێزیه‌ك په‌یدا ببیت و سه‌حكه‌ته‌ ده‌نگان و لیستان نه‌كه‌ن بتنێ سه‌یرى كوردایه‌تى و كوردستانێ بكه‌ن. په‌یاما من بۆ هه‌مى كاندیدان ئه‌و باوه‌ریا لایه‌نێ ته‌ و جه‌ماوه‌رێ دایه‌ هه‌وه‌، ل پێش چاڤ بیت و ب دلسۆزى و خه‌مخۆرى و كوردینى كار بكه‌ن و ناڤێ كوردستانا پیرۆز سپى بكه‌ن و ده‌ستان ژ پۆست و پله‌ و به‌رژه‌وه‌ندیان به‌رده‌ن و ب تنێ پله‌ و پۆست ئه‌وه‌ یا جه‌ماوه‌رێ ته‌ بته‌ڤه‌ مینیت گرێداى چونكو باوه‌رى دایه‌ ته‌. چونكو ئه‌و جهێ هوون دێ چنێ به‌ره‌یه‌كێ سه‌خته‌ و شه‌ڕ پێ دڤێت و دڤێت هوون دچه‌كدار بن ب چه‌كێ دلسۆزى و زانینێ، دا بشێن به‌رهنگاریا وان هۆڤان بكه‌ن.

خالد ئه‌حمه‌د بادى
هه‌لبژارتن ئانكو ژێگرتن، مه‌ره‌م ژێ ئه‌وه‌ كو ب حه‌زا خوه‌ و ل دووڤ به‌رژه‌وه‌ندیا خوه‌، لایه‌نه‌كى یان كه‌سه‌كى ب هه‌لبژێرى بۆ برێڤه‌برنا كاروبارێن روژانه‌. یان ژى ژبۆ هه‌ر ژێگرتنه‌كێ دئێَته‌ د كریارا رۆژانه‌ دا، چ پرۆسا سیاسى یان هه‌لبژارتیێ تاخى یان ژێگرتنا ده‌زگه‌هێن جۆراوجۆر. ئیدیه‌م و زاراڤێ هه‌لبژارتنان ل ڤى سه‌رده‌مى پتر بۆ پرسێن سیاسى و قانوونى و ده‌ستهه‌لاتدارى و حوكمرانیێ دئێته‌ نیاسین. هه‌ر ل ده‌سپێكا ژیانێ ل سه‌ر رویێ ئه‌ردى و دڤێ جیهانێ دا و هه‌ر دكه‌ڤندا پرۆسا هه‌لبژارتنا هاتیه‌ ئه‌نجامدان ب شێوازێن وى سه‌رده‌مى ل ناڤ پتریا ملله‌ت و وه‌لاتێن جیهانێ و ل هه‌ر وه‌لاته‌كى ب شێوازه‌ك و رێكه‌كێ هه‌لبژارتن هاتینه‌ ئه‌نجامدان ل هنده‌ك وه‌لاتان ب تنى مرۆڤێن ده‌وله‌مه‌ند هه‌لبژارتن دكرن و ماف هه‌بوو پشكداریێ بكه‌ت و ل هنده‌ك وه‌لاتێن دى، ئافره‌تان پشدكارى نه‌ دكرن و ل هنده‌ك وه‌لاتێن دى پاره‌ و ژه‌ڤى و زار و ره‌ز ددانه‌ ده‌ستهه‌لاتێ حه‌تا رێك دا بایێ پشكدارى د هه‌لبژارتنا دا كربایه‌ و ل هنده‌ك وه‌لاتان ژى دان پێدان ب پروسا هه‌لبژارتنان نه‌بوو ول هنده‌ك وه‌لاتان مه‌رجێن مه‌زن و باجێن زێده‌ ددانان دا كو وه‌لاتیێن هه‌ژار و به‌له‌نگاز شیان نه‌بانه‌ خوه‌ كاندید بكه‌ن یان پشكداریێ بكه‌ن و ده‌ستهه‌لاتدارێن وى سه‌رده‌مى كورسیكا ده‌ستهه‌لاتى، پاوان دكر بۆ خوه‌ و بنه‌مالا خوه‌ و ژئه‌گه‌رێ نه‌ ئه‌نجامدانا هه‌لبژارتنا ده‌ستهه‌لاتدارێن وى سه‌رده‌مى ل پتریا وه‌لاتێن جیهانێ دبوونه‌ دكتاتۆر و ئیمپراتۆر و هه‌مى داهات و خێر و خێراتێن وه‌لاتى ل بن كونترۆلا وانان دا به‌ون. ل گه‌ل بۆرینا ده‌مى و زالبوونا ره‌وشه‌نبیریێ و به‌رپابوونا شۆره‌شا ره‌وشه‌نبیرى ل جێهانێ و پێشكه‌فتنا جیهانێ بخوه‌ڤه‌گرتى ژ هه‌مى لایه‌كى ڤه‌، ژیانا سیاسى ژى ئێك ژ وان لایه‌نان بوو كو پێشكه‌فتن و وه‌رار بخوه‌ڤه‌ دیتى و سیسته‌مێ هه‌لبژارتن و ده‌نگدانێ جێ به‌جێ بۆ پتر وه‌لاتێن جیهانێ سیسته‌م و قانوونا هه‌لبژارتنا په‌یره‌وكر و پشتبه‌ستى یا خوه‌ دایه‌ بال سیسته‌مێ هه‌لبژارتنا و تاكو هه‌مى دونیا ڤه‌گرتى و بوویه‌ كه‌تواره‌كێ خورستى. وه‌كو ئه‌م هه‌مى د ئاگه‌هدار كو ل به‌ر هه‌لبژارتنێن په‌رله‌مانێ عیراقا فیدرال ل (12/5/2018) بهێنه‌ئه‌نجام دان و زۆر لایه‌ن و پارت و كه‌سایه‌تى و رێكخراو هه‌ڤركیێ ل سه‌ر چه‌ندین كورسیان دكه‌ن، هه‌لبه‌ت سیسته‌مێ هه‌لبژارتن و ده‌نگدانێ ژى مینا هه‌ر قانوون و په‌یره‌وه‌ك و سیسته‌مه‌كى وه‌رار و پێشكه‌فتن بخوه‌ڤه‌ دیتى یه‌ و ل ناڤ كومه‌لگه‌ه و ملله‌تێن جیهانێ دا هاتیه‌ په‌یره‌وكرن و به‌ربه‌لاڤ بوویه‌ و جڤاك و وه‌لاتێن جیهانێ مفا ژێ وه‌رگرتیه‌. بێ گومان سیسته‌مێ هه‌لبژارتن و ده‌نگدانا ئه‌رێنى و نه‌رێنى یێن خوه‌ هه‌نه‌ ئه‌گه‌ر كارێن ئه‌رێنى بن دبیته‌ جهێ خۆشحالیا وه‌لاتیان و ئه‌گه‌ر دنه‌رێنى بن بێ گومان دبنه‌ جهێ پۆسیده‌یى و په‌ریشانیا وه‌لاتیان و مه‌ره‌م ب ئه‌رێنى و نه‌رێنیا ئه‌وه‌ كو ل ده‌مێ چار سال بداوى دئێن پرۆسا هه‌لبژارتنا دئێنه‌ ئه‌نجامدان، خه‌لكه‌ك ب ئازادانه‌ قه‌ستا سندۆقێن ده‌نگدانێ دكه‌ن ژبۆ هه‌لبژارتنا نوونه‌رێن خوه‌ یێن راسته‌قینه‌. پرۆسا هه‌لبژارتنا چه‌ند لایه‌نه‌كا بخوڤه‌ دگریت لایه‌نێ ئێكێ ژ پرۆسا هه‌لبژارتنا كو سه‌رۆكه‌ك یان ده‌سته‌كه‌ك نوو دئێنه‌ هه‌لبژارتن بۆ برێڤه‌برنا ده‌زگه‌هێن حیزبى یان حوكمى یان سه‌ندیكا و رێكخراو كۆمه‌ل و ئێكه‌تیان بۆ برێڤه‌برنا كاروبارێن وه‌لاتیان و ئه‌نجام دانا كار و پرۆژێن باشتر و تمامكرنا كاروانێ ژیانێ و ڤه‌دیتنا رێیێن برێڤه‌برنه‌كا باشتر، چونكو هه‌ر ده‌ستهه‌لاتداره‌كێ ده‌ستهه‌لاتێ خوه‌ ب هێز دئێخیت و ب هه‌لبژارتنا شارستانیه‌ت په‌یدا دبیت و ملله‌ت پێشدكه‌ڤن و ره‌وش به‌ر ب باشتر ڤه‌ دچیت و دكتاتۆر نامینن و دبریێن. په‌یاما مه‌ بۆ خه‌لكى مه‌ ئه‌وه‌ كو كوردان سه‌نگێ خوه‌ ل عیراقێ دا هه‌بیت دا ئه‌ڤ ره‌وش و ئارێشه‌ و رێگرتن یێن ل كوردان كرین ل عیراقێ نه‌ مینن و كورد ب هێز قه‌ستا به‌غدا بكه‌ن و رێكێ ل كریارێن وان یێن دوژمنكار و كه‌شه‌فرێت بگرن. راسته‌ كێماسى هه‌نه‌ به‌لێ كه‌س ب پله‌كێ نه‌ گه‌هشتى یه‌ سه‌رێ مله‌كێ و رۆژ بۆ رۆژێ به‌ره‌ ب باشتر ڤه‌ دچیت. مافێ ده‌نگدانێ مافه‌كێ ره‌وایێ مه‌یه‌ و ب تنێ وه‌لاتى دشێت ب رێیا ده‌نگێ خوه‌ گه‌نده‌لیێ نه‌هێلێت و دادپه‌روه‌ریا جڤاكى به‌رپا بكه‌ت و خزمه‌تا وه‌لاتى بكه‌ت و ل ده‌مێ ده‌نگى دده‌ت هزر درابرد و داهاتى دئاینده‌ى دا بكه‌ت و هزر د خزمه‌تكرن و خه‌بات و قوربانى دان و به‌رسینكگرتنا دوژمنى و شه‌هید و ئه‌نفال و ده‌ربه‌ده‌رى و ئاواره‌یێ دا بكه‌ن. ده‌نگێ مه‌ گوله‌كا ژه‌هراوى یه‌ بۆ سینگێ دوژمنى و ئه‌م دشیێن ب ده‌نگێ خوه‌ ده‌ستهه‌لاتێ خوه‌ درێژ بكه‌ین و ژیێ حوكمه‌تا مه‌ ب هێز و درێژ بكه‌ین و ئاڤه‌دانكرن و پێشكه‌فتنێ بهێز بێخین و ره‌وشا ئابوورى یا هه‌رێما خوه‌ پێش بێخین.

خالد ئه‌حمه‌د بادى
دبیت مانشێتێ ڤى بابه‌تى یێ سه‌یر بیت و پیچه‌كێ ئه‌لبۆم و هه‌لبژارتن د ژێكجودا بن، لێ مه‌ره‌م ژێ ئه‌وه‌ كو ل هه‌وا هه‌لبژارتنێن ئه‌نجوومه‌نێ نشتیمانى (په‌رله‌مان) یێ عیراقا فیدرال و هه‌وا گه‌رموگۆرا هه‌لبژارتنان ده‌ستپێكر كو ل (15/4/2018) ب شێوه‌كێ فه‌رمى ده‌ستپێكرى یه‌ ل كوردستانێ و ل به‌ره‌ حه‌تا نیڤا هه‌یڤا ئه‌یارێ ئانكو گولانێ بدووماهى بهێت و هه‌مى لایه‌نێن سیاسى ب ئێكجار ده‌ست ب هه‌وا خوه‌ كریه‌ و باژێرێ دهۆكێ ب وێنێن جۆراوجۆر پڕكرى یه‌. فه‌ره‌ ئاماژێ بده‌م پرۆسه‌یێن هه‌وێن هه‌لبژارتنان ل جیهانێ و چه‌ندین نموونه‌كان بینین كو مه‌ ب چاڤێ خوه‌ دیتینه‌، یانژى مه‌ ب رێكا میدیا و خواندنا كۆڤار و رۆژنامه‌ و بابه‌تان گوه لێبوویه‌، ئه‌و ژى ل ده‌مێ هه‌وێن هه‌لبژارتنان ده‌ستپێدكه‌ن، چه‌ندین رێنما و یاسا و مه‌رج هه‌نه‌ ژبۆ ئه‌نجامدانا هه‌وا هه‌لبژارتنان و هه‌روه‌سا جهه‌ك و ده‌مه‌كێ ده‌ستنیشان كرى هه‌یه‌ بۆ هه‌وێن هه‌لبژارتنان و هه‌روه‌سا هه‌ماهه‌نگى ژلایێ به‌ربژار و قه‌وارێن پشكداربووى ژى دهێته‌كرن ل گه‌ل هنده‌ك جهێن په‌یوه‌ندیدار و شۆله‌ژێ و خودان سه‌ربۆرێن هه‌وێن هه‌لبژارتنان كو كارێ راگه‌هاندنێ بۆ وانان بكه‌ن. لێ ل وه‌لاتێ مه‌ ب شێوازه‌كێ دى كارێ راگه‌هاندنا هه‌وێن هه‌لبژارتنان دئێته‌ ئه‌نجامدان. ل ده‌سپێكێ مه‌ رێز بۆ به‌ربژارێن هێژا و خه‌باتكه‌ر هه‌یه‌، یێن هه‌مى قه‌وارێن سیاسى و داخوازا سه‌ركه‌فتنێ بۆ دكه‌ین، لێ فه‌ره‌ هه‌ماهه‌نگیه‌كا موكوم هه‌بایه‌ د ناڤبه‌را وانان دا و هنده‌ك جه بۆ هنده‌ك به‌ربژاران هاتبانه‌ ده‌ستنیشانكرن یان ژى ئه‌گه‌ر به‌ربژاره‌كى یان لایه‌نه‌كى ل جهه‌كى كارێ پرۆپاكندا خوه‌ كربایه‌ فه‌ربوو ئه‌و جه بۆ وى لایه‌نى مابایه‌ ویێ دى بۆ خوه‌ جهه‌كێ دى ده‌ستنیشان كربایه‌. یان ژى جهێن مه‌ترسى ل سه‌ر گیانێ وه‌لاتیان چ لافیته‌ و فلێكس نه‌هاتبانه‌ دانان، چونكو زۆر خه‌لك و وه‌لاتى زه‌ره‌مه‌ند بوویه‌، ژبه‌ر كه‌فتنا ستاند و بۆریێن وانان. یان ژى باخچه‌ و نیڤا جادان یان پێرویا (رصیف) نه‌ هاتبانه‌ بكارئینان، چونكو بۆیه‌رێن ترافیكێ په‌یدا دبن و باخچه‌ و دارودره‌خت ژى ب ئێكجارى خراب و پۆچه‌ل كرینه‌ و حوكمه‌ت و شاره‌وانى دێ بۆدجه‌كا دى ده‌سنیشان كه‌ت ژبۆ جاره‌كا دى چێكرنا ڤان باخچه‌ و داران و ئه‌ڤ خه‌رجیاته‌، هه‌مى دهێنه‌كرن ژلایێ حوكمه‌تێ ڤه‌ و ئه‌و قه‌واره‌ یان كاندید كارێ خوه‌ ل دووڤ قانوون ورێنمایان بكه‌ن ئه‌و گۆژمه‌ ژ لایێ حوكمه‌تێ ڤه‌، ناهێنه‌ خه‌رجكرن كو به‌لكو پرۆژه‌كێ خزمه‌تگوزارى پێ بهێته‌ دروستكرن. دیسا ب بۆچوونا من ل شوونا ب سه‌دان وێنه‌ و پۆسته‌ر و لافیتان كار هاتباكرن كو نیڤا سه‌رجه‌مى هاتبانه‌ چێكرن و ل شوونا نیڤا دى پرۆپاگندا خوه‌ ل میدیا و كۆڤار و رۆژناما و ب تایبه‌ت ل كه‌نالێن (tv) یان خه‌رجكربانه‌ ودا خه‌رجیات كێمتر بن و ژینگه‌ه ژى پاقژتر بیت و باژێرێ مه‌ ژى نه‌دبوو ئه‌لبۆم و ره‌وشا باژێرى یا ژینگه‌هێ تێك بچیت ودیمه‌نێن باژێرێ مه‌ژى كرێت ببیت. من بیر ل ڤى بابه‌تى كر، چونكو هێشتا وێنه‌ پۆسته‌ر و لافیته‌ و ئالایێن هه‌لبژارتنێن دى یێن به‌رى ڤان هه‌وان یێن ماینه‌ ب جاده‌ و كۆلان و دیوارێن باژێرێ دهۆكێ ڤه‌ و تا نوكه‌ نه‌راكرینه‌ و ترسا مه‌ د ڤێ چه‌ندێ دایه‌ كو یێن ڤان هه‌لبژارتنان ژى بهێنه‌ سه‌ر. ل دووماهیێ داخوازێ دكه‌ین قانوونه‌ك بهێته‌دانان بۆ كارێ ناڤبرى داكو پتر خه‌رجیاتێن مه‌زن نه‌هێنه‌ كرن و هه‌مى ژى ب په‌روه‌ دچیت و بێگومان ئه‌ڤ خه‌رجیاته‌ چ ژیێن قه‌وارێن سیاسى یان یێن به‌ربژار و كاندیدان بن هه‌ر ژ مالێ خه‌لكێ هه‌ژار و به‌رله‌نگازه‌. له‌وما دبێژم باژێرێ مه‌ مینا ئه‌لبۆما لێ دهێت.

خالد ئه‌حمه‌د بادى
د ناڤه‌رۆكا فه‌رهه‌نگا شۆره‌ش و شۆره‌شگێران دا، هاتیه‌ تۆماركرن ب پێنڤیسێ سۆڕێ خوینا شه‌هیدان كو مرۆڤێن شۆره‌شگێر هه‌ر دبێبه‌هرن و ب تنێ ماندوبوون به‌هرا وانه‌، لێ ب تنێ ژلایێ ئاینى ڤه‌ ب خێر بۆ وانان دهێته‌ نڤێسین و ژ لایێ جه‌ماوه‌رى و ملله‌تینیێ ڤه‌ ب تیپێن زێرى ناڤێ وانان دهێته‌ تۆماركرن، د دلێ خه‌باتكه‌ر و دلسۆزان دا. مینا سه‌ركردێ جیهانى یێ بناڤوده‌نگ (ناپلیۆن پۆناپارت)، ده‌مێ گۆتى (كه‌سانێن چاك و جوامێر و شاره‌زا ب شۆره‌شان رادبن و كه‌سانێن دین وان شۆره‌شان برێڤه‌ دبه‌ن و كه‌سانێن ترسنۆك وخۆفرۆش و خوادن به‌رژه‌وه‌ندێن تایبه‌ت ژ شۆره‌شێ دمفادارن)، هه‌ر وه‌سان ل سالێن هه‌شتیان ل ده‌مێ شۆره‌شێ شه‌هیدێ قه‌هره‌مان پێشمه‌رگێ هه‌ردو شۆره‌شان (إبراهیم عه‌سكه‌رى) ب هه‌مى باوه‌رى و قه‌ناعه‌ت دگۆته‌ پێشمه‌رگان ئه‌ڤ خه‌باتا ئه‌م دكه‌ین ئه‌م به‌رهه‌مێ وێ ناخوین و ب تنێ دێ كورێن جاش و مسته‌شار و ئه‌من و هه‌والگێریا دوژمنان به‌رهه‌مێ ڤێ شۆره‌شێ خۆن، دێ ئه‌و ژێ مفادار بن چونكو بكوردى دبێژن (گا دكه‌ت لێ ناخۆت)، ئه‌ڤجا ئه‌م ژی دێ خه‌باتێ و شۆره‌شێ كه‌ین، لێ ئه‌م ناخوین پێشمه‌رگه‌ى خوه‌ ل گه‌ل وى عاجز دكر و دگۆتنێ بۆ مه‌ یه‌ و ئه‌م دێ بینه‌ خودان ده‌ستهه‌لات و هه‌مى تشت دێ بۆ پێشمه‌رگه‌ و شۆره‌شگێران بن، لێ شه‌هیدێ قه‌هره‌مان یێ ناڤ ئیناى به‌رسڤا وان ددا و دگۆتنێ ئه‌م ب هه‌مى بیر و باوه‌ر شۆره‌شێ دكه‌ین و دێ ب هه‌مان بیروباوه‌ران به‌رده‌وامیێ ده‌ینێ، به‌س ئه‌ڤه‌ راستیه‌كه‌، چونكو نه‌ كورێن مه‌ باوه‌رنامێن باش هه‌نه‌ و نه‌ مه‌ پاره‌كێ باش هه‌یه‌ پرۆژه‌كى پێ دروست بكه‌ین و نه‌هزرا بازرگانى و نه‌ پێشه‌سازیه‌ك مه‌هه‌یه‌، ب تنێ مه‌ كارێ تڤه‌نگێ یێ هه‌ى و ئه‌و ژی نامینیت دێ پێدڤى وان بین و ئه‌و ژی هه‌ر كوردن و دێ بنه‌ رێبه‌رێن مه‌. نوكه‌ و پشتى چه‌رخ و فه‌له‌ك زڤرى و چه‌ند ده‌م و سالان ئه‌ڤ گۆتنه‌ ل سه‌ر مه‌ دهێته‌ بجهئینان و نوكه‌ ژی وێنێن وان دیمه‌نان بۆ مه‌ یێن دهێنه‌ نیشادان و دوباره‌ په‌یڤێن نه‌مر یێن نه‌مران ڤێ ئاخفتنێ دسه‌لمینن وداكۆك دكه‌ن. ل ڤێره‌ من دڤێت دیار بكه‌م راسته‌ چ جاران دوژمنان هه‌ر ب درێژاهیا دیرۆكێ و حه‌تا نوكه‌ ژی دوژمنان جوداهى د ناڤبه‌را ره‌ش و سپى دانه‌ كریه‌، ئانكو ل ناڤبه‌را پێشمه‌رگه‌ و چه‌تان دا نه‌كریه‌، لێ وه‌كو ئه‌م دبینین كو ب تنێ ئه‌ڤێن ل ناڤ شۆره‌شێ دا، ب تنێ بێ به‌هر ماینه‌ و د ڤێ گه‌رم گه‌رما هه‌لبژارتنان دا بۆ په‌رله‌مانێ عیراقا فیدرال دا ئه‌ڤ ئاخڤتنێن نه‌مر دوباره‌ دیار بۆ كو پێشمه‌رگه‌ و شۆره‌شگێر و خه‌باتكه‌رێن شۆره‌شا ئیلۆن و گولانێ نه‌شێن خوه‌ كاندید بكه‌ن چونكو نه‌باوه‌رنامه‌كا باش هه‌یه‌ و نه‌ پاره‌ و پرۆژه‌ك و شیانێن ئابوورى و زانستى و سیاسى ژی هه‌نه‌، چونكو پێشده‌م یێ ژ هه‌مى تشتان بێبه‌هر بووى و یا ژ هه‌میان ترسناك و هه‌ستیارتر، زارۆیێن وان ژی بێبه‌هر ماینه‌، چونكو بابێ وان ب تنێ نه‌دشیا وانا خودان بكه‌ن، ئه‌ڤجا ژنوی ببه‌ته‌ خواندنان و ب تایبه‌ت قوتابخانه‌ و زانكۆ و په‌یمانگه‌هێن بازرگانى. ل ڤێره‌ من په‌یامه‌كا هه‌ى بۆ حوكمه‌ت و په‌رله‌مان و سه‌ركردایه‌تیا كوردى كو ریگه‌ چاره‌كێ بۆ ڤان قه‌رهره‌مانان ببیتن یان داتایه‌كا راست و دروست بۆ ئاماده‌ بكه‌ن و مووچه‌ و(امتیازات) یێن باش هه‌بن وناسنامه‌ و قه‌در و بها بۆ هه‌بن كو هه‌ر جهێ بچنێ ب رێز لێ بهێته‌ گرتن و كور نه‌ڤیێن وانان ژی بۆ خوه‌ خودان بكه‌ن، چونكو به‌لكى رۆژه‌ك بهێت و ئه‌ڤ كه‌لتۆرێ كه‌شه‌فرێت ل ناڤ مه‌ ده‌ربكه‌ڤیت و كورێن پێشمه‌رگه‌ و قه‌هره‌مان و خه‌باتكه‌ر و شۆره‌شگێران ژی خوه‌ كاندید بكه‌ن و ببنه‌ په‌رله‌مانتار یان ئه‌ندامێن ئه‌نجوومه‌نان و ب دروستاهى و دلسۆزى خزمه‌تا كورد و كوردستانێ بكه‌ن و شانازیێ ب رابردویێ باب و بنه‌مالا خوه‌ بكه‌ن.

هه‌كه‌ هزرا خوه‌ د كاروانێ خه‌باتا بزاڤا رزگاریخوازا ملله‌تێ كوردێ خه‌باتكه‌ر دا بكه‌ین، دێ سه‌دان داستان و سه‌ركه‌فتن و ده‌ستكه‌فت هێنه‌ پێشچاڤ و ب پێنڤیسێ دارا ئازادیێ و حبرێ سۆڕێ خوینا شه‌هیدین كوردستانێ دێ ئه‌و داستان و ده‌ستكه‌فت هێنه‌ تۆماركرن د پرتووكا دیرۆكا كوردان دا، ئه‌ڤ هه‌مى ده‌ستكه‌فت و سه‌ركه‌فتن ژبۆ وێ ئێكێ بوون كو ملله‌تێ كورد ب هه‌مى ره‌نگێن به‌رگریكرنێ خاك و نشتیمان و كوردستان پاراستیه‌ و قووناغ بۆ قووناغێ و شۆره‌ش بۆ شۆره‌شێ و سه‌ركه‌فتن بۆ سه‌ركه‌فتنێ ده‌ستكه‌فت بۆ ده‌ستكه‌فتى تاكو ئه‌م گه‌هشتینه‌ ڤێ قووناغا نها یا هه‌ستیار و ترسناك كو حه‌تا ئه‌ڤرۆ ئه‌م وه‌كو ملله‌تێ كورد كه‌فتینه‌ د ڤێ ره‌وشا نه‌خۆش دا و كورد بووینه‌ به‌نیشتێ ده‌ڤێ دوژمنان و كه‌یف ب مه‌ هاتیه‌ كو بوویه‌ جهێ نه‌رازیبوون و نه‌ره‌حه‌تبوونا هه‌ر كورده‌كێ ره‌سه‌ن و دلسۆز. ئه‌رێ بۆچى ئه‌ڤ ره‌وشه‌ بۆ مه‌ په‌یدابوویه‌, زۆر چاكى و باشى مه‌ هه‌نه‌ و ملله‌تێ كورد ل هه‌رێما كوردستانێ ژبه‌رزه‌بوون و نه‌مانێ قورتالبوویه‌ ژ بنبڕكرن و قركرنێ رزگاربوویه‌ و ژ قووناغا شۆره‌شا گولانێ ئێكسه‌ر كه‌فتینه‌ د قووناغا حوكمرانیێ دا و هه‌ر ژده‌مێ سه‌رهلدانا پیرۆزا یا گه‌لێ كورد ئه‌نجامداى، ئێكسه‌ر كه‌فتینه‌ د قووناغه‌كا نوو یا ئیداره‌كرنێ دا، حوكمرانیا مه‌ ل هه‌رێمێ زۆر خال و بڕگه‌ و كار ژده‌ستداینه‌ و ئێكه‌م و ترسناكترین و هه‌ستیارترین پرس، ئه‌وژى ژده‌ستدانا كه‌سانێن خه‌باتكه‌ر و شۆره‌شگێره‌ و ل شوونا وان كه‌سانێن خوه‌فرۆش و دوروى و ترسنۆك هاتینه‌ ده‌ستنیشانكرن و پرسا دى نه‌دادپه‌روه‌رى د كارێن جڤاكى و سیاسى و له‌شكرى و ئیدارى و زانكۆیى و ..هتد. پرسا دى ئه‌وه‌ كو پشتبه‌ستى نه‌دایه‌ سه‌ر خوه‌ بخو بۆ گه‌شه‌كرنا كه‌رتێ چاندنێ و پێشه‌سازیێ و یێ به‌رهه‌مێن خومالى. پرسا دى یا ژهه‌مى یان هه‌ستیار و ترسناكتر، ئه‌وبوو په‌یره‌وكرنا سیاسه‌تا حوكمه‌تێن دى یێن ده‌ستهه‌لات ل عیراقێ كرى و كاكلكا پێشهات و كارین دوژمنان هه‌ر ئه‌ڤه‌ بوو. هه‌روه‌سا زۆر پرس و كارێن دى هه‌نه‌ كو بووینه‌ ئه‌گه‌ره‌كێ سه‌ره‌كى بوو به‌ره‌لایه‌ك په‌یدابوو هه‌تا كو ئه‌م گه‌هشتینه‌ ڤێ قووناغا نها ئه‌م تێدا كو ده‌ستكارى ودووڤچوون د كاروبارێن حوكمه‌ت و داموده‌زگه‌هێن كوردان دا بهێته‌كرن و مینا تیره‌ك ژ ده‌ستێن تیروكڤانى ده‌ركه‌ڤیت و ب سنگێ مه‌ كه‌فتبا حه‌تا ڤى راده‌ى یا ته‌حل و نه‌خۆش بوو، ده‌مێ گه‌نده‌لچى بهێن و لێپرسینێ ل گه‌ل مرۆڤێن چاكساز و زیره‌ك و پاقژ و خه‌باتكه‌ر بكه‌ن. حوكمه‌تا عیراقا فیدرال گه‌نده‌لێ ل گه‌ل هه‌مى ملله‌تێ كورد كری، هه‌روه‌سا ل گه‌ل هه‌مى ملله‌تێن عیراقێ كرى. نوكه‌ و ل ڤى سه‌رده‌مى و لدووڤ راپرسی و نوسراوێن جیهانى كو عیراق ل سه‌ر ئاستێ نیڤده‌وله‌تى ژ وه‌لاتێن ئێكێ بۆ گه‌نده‌لیێ و ب ده‌هان سالان پاشكه‌فتیه‌ هه‌ر چه‌نده‌ عیراق ژ وه‌لاتێن پێشكه‌فتى بوو و یا ئێكێ بوو ل سالێن (60) و(70) و حه‌تا سالێن هه‌شتیان ره‌وشا عیراقێ یا جودا جودا زۆر یا باشبوو و ل رێزبه‌ندێن هه‌ره‌ ئێكه‌مین دا بوو ل ده‌مێن كه‌ڤن و دێرین، فه‌ربوو عیراق پتر پێشكه‌فتبا، لێ ژبه‌ر وان كه‌سانێن كو هه‌ڤسارێ ده‌ستهه‌لاتى ل عیراقێ كه‌فتیه‌ د ده‌ستان دا، هه‌ر ژ سه‌رده‌مێن شاهان و هه‌تا گه‌هشتیه‌ كۆمارى یا و حه‌تا كو گه‌هشتیه‌ هه‌مى قووناغێن حوكمرانیێن ل عیراقێ و هاتینه‌ سه‌ر كورسیا ده‌ستهه‌لاتى، ب تنێ دوژمنكاریا ملله‌تێ كورد كرینه‌ و گه‌نده‌لى د حوكمرانیا خوه‌ دا كرى یه‌ و حه‌تاكو عیراق گه‌هشتیه‌ ڤى راده‌یى. دا پیچه‌كێ لاپه‌رێن دیرۆكێ پاشڤه‌ببه‌ین و ل ناڤه‌رۆكا پرتووكا دیرۆكا عیراقێ دا بزڤرین، دێ زۆر خالێن پێشچاڤ و هه‌ژى گۆتنێ بینین و ئه‌ڤ كارێن پێشچاڤ بوو ئه‌گه‌رێ پاشڤه‌مانێ و هه‌ر وه‌لاته‌كێ بیت و بنه‌مایێن راسته‌قینه‌ یێن دیمۆكراسیێ جێ به‌جێ نه‌كه‌ن دێ هێدى هێدى به‌ر ب ئالۆزى و كێماسى و شاشیان ڤه‌ چیت و د ده‌مێن كه‌ڤن دا پرسیار ژ وه‌زیره‌ك و شاره‌زایێن جیهانى یێن ئابوورى یێن زۆر زیره‌ك هاتیه‌ كرن و گۆتێ تو سامان و داهاتێن عیراقێ ته‌خمین بكه‌یى (تخمین) ئانكو (هزركرن) دێ ب چه‌ندێ هزركه‌یى ئانكو دێ داهاتێ عیراقێ ب چه‌ندێ ته‌خمین كه‌یى وى وه‌زیر و شاره‌زایى د به‌رسڤێ دا گۆت هه‌كه‌ ته‌ بڤێت ته‌خمینا داهات و سامانێ عیراقێ بكه‌یى، دێ عیراقێ هه‌میێ بهۆست بهۆست متر متر ب چیا و به‌یار و بیابان و دۆل و نه‌هال و رووبار وده‌ریاڤه‌ فه‌رشكه‌یى ب زێرى كو ستووراتیا وى ژی (2) سم بن ئانكو ئه‌ڤه‌ هه‌مى سامانێ عیراقێ یه‌ تو هزر بكه‌ (2) سم و هه‌مى عیراقێ پێ بێته‌ نخافتن ئانكو فه‌رشكرن ب وى زێرى ب هێژمێره‌ كا دێ سامانێ عیراقێ بیته‌ چه‌ند كو رووبه‌رێ عیراقێ دبیته‌ (438,317) كم هزار كیلۆمتر چارگۆشه‌، ئه‌ڤجا هزر بكه‌ن كا سامان و داهاتێ عیراقا مالخراب چه‌ندبوو و ئه‌ڤ داهات و سامانه‌ هه‌مى ب پرسێن شه‌ڕ و كوشتن و مالوێرانكرنا ملله‌تى هاتنه‌ مه‌زاختن و چ مفا ژێ نه‌ هاته‌ دیتن ژلایێ وه‌لاتیێن عیراقێ ڤه‌ ب كورد و عه‌ره‌ب و هه‌مى پێكهاتێن دیڤه‌. هه‌ر دیسا ل گۆر خویندنێن جودا جودا و ل دووڤ بۆچوونێن شاره‌زا و ئابوورناس و زانایان ل سالێن (70) یان دا ئه‌گه‌ر سامانێ عیراقا گه‌نى ب دادپه‌روه‌رانه‌ و ب شێوه‌كێ دروست ل سه‌ر ته‌ڤایا ملله‌تین عیراقێ ژ كورد و عه‌ره‌ب و مه‌سیحى و یه‌زیدى و كریستیان و سابیئه‌ و سونى و شیعى یان و بچووك و مه‌زنان ژن و زه‌لامان، ئانكو هه‌میان هاتبا دابه‌شكرن، هه‌ر نه‌فه‌ره‌كى ئانكو وه‌لاتیه‌كێ عیراقى رۆژانه‌ (12:500) دوازده‌ دینار و نیڤ یێن عیراقى دگه‌هه‌شتنێ كو وى سه‌رده‌مى بازار ب فلسان دهاته‌ كرن و یێ دیناره‌ك د به‌ریكێ دابایه‌ ئه‌و ژ زه‌نگین و پێچێبوویان دهاته‌ هژمارتن و نوكه‌ داهاتێ تاكێ عیراقى كێمتر داهاته‌ ل پتریان وه‌لاتێن جیهانێ و رێژا هه‌ژاریێ یێ تاكێ عیراقى د بن سفرێ دایه‌ چونكو رژێمێن عیراقى. هه‌ر وه‌سان ل ده‌مى شه‌ڕێ عیراق و ئیرانێ رۆژه‌كێ سۆپایێ ئیرانێ موشه‌كه‌كا (106) بكارئینابوو ل جهه‌كێ له‌شكرى یێ عیراقێ و دو مۆشه‌كێن راسته‌وخوه‌ یێن (106) هاڤێتنه‌ تابۆیره‌كا له‌شكرێ عیراقێ و ئێكسه‌ر ئه‌و ئه‌فسه‌رێ ب وێره‌ به‌رپرس هاته‌ سێداره‌دان ژ لایێ حوكمه‌تا عیراقێ ڤه‌ و ئێكسه‌ر پرسیار هاته‌ كرن، بۆچى ئه‌ڤ ئه‌فسه‌رێ هه‌ژار سێداره‌دا؟ چونكو رۆژێ ده‌هان مۆشه‌ك ل زۆر جهان دكه‌فتن، لێ نا سێداره‌ده‌ن و د به‌رسڤا ڤێ پرسیارێ دا گۆت، چونكو (30) مۆشه‌كێن دژى تانك و زریپۆشان د وێره‌ دا د هه‌لگرتى بوون و هه‌ر مۆشه‌كه‌ك ژ وان عیراقێ ب گۆژمێ (21,000) بیست و ئێك هزار دینارێن وى سه‌رده‌مى یێن سۆیسرى كو بهایێ هه‌ر مۆشه‌كه‌ك ژ وان بۆ ده‌ه وه‌لاتیان خانى پێ دهاتنه‌ كڕین و دابینكرن و ئه‌ڤ كۆژمه‌ هه‌مى ل شه‌ر و جه‌نگان دا هاتنه‌ مه‌زاختن و ئه‌گه‌ر ئه‌ڤا ل سه‌رى دیار ئێك جه بیت وه‌كو (630,000) شه‌ش سه‌د و سیه هزار دینار ب ئێك خۆله‌ك ب په‌روه‌ بچن، پا هه‌ر رۆژه‌كا شه‌رێ نه‌ه سالى ل گه‌ل ئیرانا سه‌فه‌وى ب چه‌ند پاران دهاته‌ ته‌خمینكرن و ل ڤێره‌ و بازگانێن شه‌ران و ده‌وله‌تێن بیانى و هه‌رێمى دبوونه‌ مفادارێن ئێكێ و قوربانى ژی هه‌ر ملله‌تێن عیراقێ بوون.
هه‌كه‌ داهاتێن عیراقا فیدرال بهێته‌ ته‌خمینكرن پشتى كه‌فتنا رژێما به‌عسا گۆربه‌گۆر دێ ب ترلیۆن دۆلاران هێته‌ هژمارتن و دیسا هه‌مى ل پارت و كه‌سان هاتنه‌ هزمارتن و نوكه‌ ب تنێ و ل سه‌ر زارێ وانان بخو كو وه‌زیرێ نه‌فتا عیراقێ گۆتیه‌ ژ سالا (2003) تاكو سالا بۆرى داهاتێ عیراقا گه‌نى دبیته‌ گۆژمێ (850) هه‌شت سه‌د و پێنجى ملیار دۆلار داهاتێ عیراقێ و ل دووڤ داخۆیانیێن شاره‌زایێن ئابوورناس دیار دكه‌ن هه‌كه‌ هه‌كه‌ عیراق هه‌ر پێنچ كۆمپانیێن جیهانى و نێڤده‌وله‌تى مینا (كۆمپانیا ئاپل ب 57 ملیارا و كۆمپانیا مایكروسۆفت ب 56 ملیار دۆلاران و كۆمپانیا كۆكا كۆلا ب 55 ملیار دۆلاران و كۆمپانیا بی ئێم دبلیۆ ب 43 ملیار دۆلاران و كۆمپانیا گۆگل ب 43 ملیار دۆلاران سه‌رجه‌مێ وان دبیته‌ گۆژمێ (250) دو سه‌د و پێنجى ملیار دۆلار و هه‌كه‌ ل دووڤ دزیكه‌ر و گه‌نده‌لچیێن عیراقێ كو هه‌ر مه‌رجه‌عه‌كى ژی زیره‌ڤانێن هه‌یین و ل مالان ژی مووچێ خوه‌ وه‌ردگرن و ل دووڤ وان بخوه‌ گۆتى بۆ ماوێ دیاركرى، ماوێ (13) سالان سه‌رجه‌مێ مووچان دبیته‌ گۆژمێ (360) ملیار دۆلار پشتى هه‌ردو ژماران ژێكببه‌ى، هێژ (49:5) چل و نه‌ه ملیار و نیڤ دمینن و ئه‌و ژی دبه‌رزه‌نه‌ و ژبلى داهاتێن باجا و گۆمركا و خالێن سنۆرى و داهاتى حه‌وزه‌ و مه‌رقه‌دێن شیعى و داهاتێن ئاڤێ و چاندن، هه‌روه‌سا ل عیراقێ هه‌مى دۆخ ماده‌ یێن ئاسن و فوسفات و كبریت و زیئبقا سۆڕ سۆدیۆم و گێچ و شیشه‌ و زێر و رساس و سفر و یۆرانیۆم و هاریكاریێن وه‌لاتێن دى بۆ عیراقێ و ئه‌و ورسێ ژ حوكمه‌تا به‌عسا گۆربگۆر بۆ مایى كو ئه‌ڤ داهاته‌ ناهێنه‌ هزر كرن ب چ ژماران، چونكو پتریا وه‌لاتێن داهاتێن وان ب چه‌ند ملیۆن دۆلاران دهێنه‌ ته‌خمین كرن وخوه‌ برێڤه‌ دبه‌ن و هه‌مى كاروبارێن وان وه‌لاتان ژ عیراقێ باشتر برێڤه‌ دچن و رێژا هه‌ژاریێ زۆر ژ عیراقێ كێمتره‌ و ل عیراقێ ملله‌ت یێ برسى یه‌ و هه‌مى باژێر مینا باژێرێن ئه‌ژده‌هانه‌. ژ بلى یا ل عیراقێ دهێته‌كرن مینا دانانا كه‌سانێن نه‌خوینده‌وار ل جهێن به‌رز و مینا دانانا سه‌دان زێره‌ڤانان بۆ سه‌ر ناڤێ كه‌سه‌كى كو ئه‌و بخوه‌ چ نینه‌، ب تنێ بۆ وه‌رگرتنا مووچان و كرینا كورسیێن وه‌زیران ب ملیۆنه‌ها دۆلاران و كرینا كورسیكێن ئه‌ندامێن جڤاتا نوونه‌ران و كڕینا كورسیێن رێڤه‌به‌رێن گشتى و كرینا زیمه‌تا كه‌سانێن كاریگه‌ر یان یێن مه‌رجه‌ع و خودان ده‌نگ و مرۆڤ بیت، هه‌ر دیسا وه‌رگرتنا ته‌نده‌ران بۆ كه‌سانێن گه‌نده‌لچى و به‌رپرس و باله‌ ده‌ست و چێكرنا ڤله‌ و كه‌لهێن مه‌زن و وه‌رگرتنا پرۆژێن مه‌زن و خه‌یالى كو پاره‌ بۆ دهێته‌ دانان و به‌رهه‌ڤكرن و چ پرۆژه‌ هه‌ر د هزر و خه‌یال دا ژی نینن, دابه‌شكرنا هزاره‌ها ده‌بانجان ل سه‌ر هه‌ڤال و هۆگر و لایه‌نگرێن حزبێن خوه‌ ژ جۆرێ كولۆك كو هه‌ر ئێك ده‌مانجا ژ وان ب (30ـ40) وه‌ره‌قێن دۆلارى نه‌ و ئه‌ڤه‌ هه‌مى ب پارێن ملله‌تى دهێته‌ كرن و چ كه‌س نینه‌ لێپرسینێ ل گه‌ل بكه‌ت و هه‌مى و خه‌لكێ وان حه‌تا نوكه‌ یێ بێ كاره‌ب و بێ پرۆژه‌ و بێ ئاڤه‌ و گلێش ل نیڤا به‌غدا كو پایته‌ختێ وانایه‌ ب كۆمانه‌ و پرسێن ئه‌منى هه‌ر نه‌ بێژه‌ و نه‌شێن ژمالێن خوه‌ ده‌ركه‌ڤن ژبه‌ر دزین و جه‌ردا و به‌رپرسێن بێ ره‌وشتى, هه‌ر گرۆپه‌كێ چه‌ته‌ و جه‌رده‌چیێن خوه‌ هه‌نه‌ مینا چل دزیكه‌رێن عه‌لى باباى ل به‌غدا و نوكه‌ ژی زۆر گرۆپێن چه‌كدارى یێن نه‌ شه‌رعى هه‌نه‌ مینا (عصائب اهل الحق و قوه‌ بدر و حشد الوحشى و.. هتد. پێشیلكرنا دستوورى و دروستكرنا ئاریشه‌ و گرفتان بۆ ماددێ (140) كو زه‌مانه‌تا ده‌ڤه‌رێن كوردان دكه‌ت و دروستكرنا هێزا دیجله‌ دژى كوردان ژبۆ دابراندنا كه‌ركووكێ ژ كوردستانێ و داگیركرنا كه‌ركووك و ده‌ڤه‌رێن دى یێن ده‌رڤه‌یى سنۆرێ ئیدارا هه‌ریمێ و هنارتن و جولاندنا هێزێن زۆر بۆ قه‌ره‌ته‌په‌ و جه‌باره‌ و خانه‌قین ژبۆ ده‌ركرنا پ پێشمه‌رگه‌ى ژ وان ده‌ڤه‌ران و نه‌هنارتنا چه‌ك و پاره‌یێ پێشمه‌رگه‌ى و رێكه‌فتنه‌ك ژى هه‌بوو ل ناڤبه‌را ئه‌مریكا و عیراق و كورستانێ برینا مووچه‌ و بۆدجه‌یێ هه‌رێما كوردستانێ و برینا نان و پاریێ هه‌ژار ومرۆڤێن سڤیل و بێگونه‌ه و برینا پاریێ نانێ كێم ده‌رامه‌تان و بڕینا شیرێ زارۆیان كو تاوانا وى ژیا عه‌لى كێماوى كێمتر نینه‌ و بڕینا ده‌رمان و كه‌لوپه‌لێن ساخله‌مى و هه‌كه‌ مالكى و عه‌بادى و حوكمرانێن عیراقا فیدرال كیمیاوى هه‌بایه‌، بێگومان دا بكارئینیت، هه‌روه‌سا دژایه‌تیكرنا كوردان ل ناڤه‌ندێن جیهانى و چالاكى و ناڤه‌ندێن دپلۆماسیێن جیهانى و گرتنا باله‌فرخانا و خالێن گومركى و ل هه‌مى سه‌ردانێن خوه‌دا بۆ ژده‌رڤه‌یى وه‌لاتى پتر وه‌لاتێن جیهانى هانداینه‌ كو مامه‌لێ ل گه‌ل هه‌رێما كوردستانێ نه‌كه‌ن و دژى وان ب راوه‌ستن.
دیسا ژێ وه‌رگرتنا ده‌ستهه‌لات و شیانان ژ هه‌مى وه‌زیر و فه‌رمانده‌ و سه‌ركردێن له‌شكرى كو هه‌مى فه‌رمان و شیان ب تنێ ل ده‌ف خوه‌ هێلان ده‌ست ب سه‌ر هه‌مى حوكمه‌تا عیراقێ دا گرتیه‌ و ب تنێ وى دڤێت ب تنێ بمینیت د كورسی و قادا جیهانى و عیراقى دا و پێداگیرى ل سه‌ر ده‌ستهه‌لاتێ (توافق) دا گرتبوو. بكارئینانا په‌یڤا خوین ب خوین (الدم مقابل الدم) ل ده‌مێ كوشتنا عه‌ره‌به‌كى ل سه‌ر ده‌ستێ كورده‌كى كو ئه‌ڤه‌ ده‌هان سالانه‌ یێ هه‌مى خه‌لكێ بێ گونه‌ه دكوژن سه‌ركوتكرنا خوه‌نیشاندانان و كوشتنا خوه‌نیشانده‌ران یێن سونه‌ و ژناڤبرنا ڤان جۆره‌ كاران و دروستكرنا سۆپایه‌كێ كو ب تنێ ژیبوونا بۆ عیراقا عه‌ره‌بان هه‌بیت و ل ڤێره‌ ژى كورد ژبیر كرینه‌ مینا زنجیرێ ب ئیكو دووڤه‌ دگرێداینه‌ و بۆ نموونه‌ یه‌ك كه‌س به‌رپرس هه‌یه‌ پتر ژ (1000) زیره‌ڤانا هه‌یه‌ و نوكه‌ ل عیراقێ هه‌مى پله‌ و پۆستان بازرگانى پێ دهێته‌كرن ژ پۆستێن بچووك حه‌تا پۆستێن مه‌زن و مودێلا نوكه‌ دیار دبازا رێ گه‌رمێ رۆژێ دا، ئه‌ڤه‌ یه‌ كو كارتێن د ده‌نگده‌ران دكرن ب گۆژمێن مه‌زن یێن دینار و دۆلاران، ئه‌ڤه‌ هه‌مى دێ وان كارتان بۆ وێ رۆژێ هه‌لگرن یا كو دبیته‌ ده‌نگدان و ده‌نگى ب وان ده‌زگه‌هان ئانكو جیهازا یێ كو دێ هێته‌ بكارئینان و ئه‌و جیهازه‌ ژی گه‌نده‌لى دكرینا وانان دا هاتیه‌كرن و گه‌نده‌لى دێ د رۆژا هه‌لبژارتنان ژی دا هێته‌كرن ودێ ب كه‌یفا خوه‌ یاریا ب ئه‌نجامێن هه‌لبژارتنێن داهاتى كه‌ن، چونكو چ كورد د ناڤ ده‌سته‌ یێن هه‌لبژارتنان دا ل عیراقا گه‌نى دان ینن. ده‌سته‌یا ده‌ستپاكیا عیراقێ گۆتیه‌ و دا دیاركرن كو پتر ژ (250) بلیۆن دۆلار خوساره‌تیا عیراقێ یه‌ ژ ئه‌گه‌رێ گه‌نده‌لیا كارگێرى و دارایى و سیاسى و ئابوورى و هتد.. ئه‌ڤ هه‌مى ل سه‌رى هاتیه‌ نڤێسین ب تنێ دلۆپه‌كه‌ ژ ده‌ریاه‌ك و زه‌ریاره‌یه‌كا مه‌زن یا خرابى و گه‌نده‌لى و شاشیا و پیساتیێن حوكمه‌تێن عیراقێ یێن ئێك ل دووڤ ئێك ب سه‌رێ ملله‌تێ كوردێ خه‌باتكه‌ر و ئاشتیخواز و جوامێر و زیره‌ك ئینایه‌ و نوكه‌ ژی یا گرنگ كو بۆ خوینده‌ڤان و خه‌لكێ خوه‌ رۆهن و ئاشكه‌را بكه‌ین وئه‌ڤه‌ ئه‌ركه‌كێ كوردپه‌روه‌رانه‌یه‌ و ئه‌ركه‌كێ پیرۆزه‌ كو هه‌ر كه‌سه‌كێ ژ مه‌ گه‌نده‌لیه‌كا عیراقێ بزانیت دیار بكه‌ت و بۆ رایا گشتى یا جیهانى و ناڤه‌ندێن بریاردانێ ورایا ناڤخوه‌یى بزانیت و دبده‌ته‌ دیار كرن كو ئه‌ڤه‌یه‌ ئه‌ڤ ره‌فتاره‌نه‌ یا كو عیراقا پیس و گه‌نى ل گه‌ل ملله‌تێ كورد و حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ دكه‌ن و شنیكا ئه‌و گه‌نده‌ل و جه‌رده‌چى و پیس یێن عیراق ب پیساتیا خوه‌ خرابكرى و كریه‌ باژێر و وه‌لاتێ كاڤلكار و مینا باژارێ هه‌لامه‌تا لێ كرین و ژنووكا دهێن و لێپرسینێ ل گه‌ل وه‌لات و حوكمه‌تا مه‌ دكه‌ن یا پاقژ و زیره‌ك و ئاشتیخواز و ئاڤاكه‌ر و داهێنه‌ر و ئه‌و گه‌نده‌لچى دهێن و لێپرسینێ ل گه‌ل مه‌ بكه‌ن یان داخۆیانیان ل كه‌نالێن بیانى و ناڤخوه‌یى ل دۆر كوردان دده‌ن و دبێژن حوكمه‌تا هه‌رێمێ یا گه‌نده‌له‌ و ئه‌ڤه‌ ئه‌و مه‌سه‌له‌یه‌ ده‌مێ دبێژن ده‌رزیكێ د چاڤێ مه‌ دا، لێ گێسنى د چاڤێ خوه‌ دا نابینن و ئه‌ڤ داخویانیه‌ و هنارتنا شاندێن هووربینى یێ بووینه‌ جهێ دلگرانیێ و هه‌كه‌ ئه‌و ئه‌و د نه‌زیه و پاك و ساخله‌م بانه‌ بلا هاتبانه‌ دا ب گولا پێشوازیێ لێ كه‌ین و دا زۆر دهاریكار بین هه‌ر چه‌نده‌ حوكمه‌تا مه‌ ژى كێماسى هه‌نه‌، لێ بلا ل به‌ر چاڤ وه‌رگرین بلا ئه‌م ره‌وشا خوه‌ كوردستان و هه‌ریمَا خوه‌ ب پارێزین دا ببیته‌ بنچنه‌كێ بهێز بۆ ئاڤاكرنا ده‌وله‌تا كوردستانێ كو هه‌ر دێ هێته‌ دروستكرن. بۆ نموونه‌ مامۆستایێ مه‌ پتر ژمامۆستایێ وان وه‌ردگرت و ب تنێ یێن هێزێن ئیمناهیێ ژ یێن مه‌ پتر بوون، چونكو پارێ ترسناكیا وان ژ یێ مه‌ پتره‌ و لێ بلا ئه‌م دئازاد و ئارام بین، بلا مه‌ چ نه‌بیت، ل دووماهێیێ دێ دیار كه‌م كو ئه‌و كه‌سێن خرابیا ملله‌تێ مه‌ دكه‌ن كى و چ بن دێ گه‌هنه‌ سزایێ خوه‌ ل دووماهیێ هه‌ر سه‌ركه‌فتن به‌هرا ملله‌تێ كورده‌. له‌وما دبێژم ما چاوا دروسته‌ گه‌نده‌لچى لێپرسینێ بكه‌ن؟!.

خالد ئه‌حمه‌د بادى
مانشیت
(ب ده‌نگێ ته‌ دێ رێ ل گه‌نده‌ل و خرابكاران گرى و ده‌نگێ ته‌ دێ بیته‌ گوله‌یه‌ك بۆ سینگێ دوژمنان)
ئازادیا راست ئه‌و نینه‌ یا كو هه‌ر تشته‌كێ مرۆڤى بڤێت ئه‌نجام بده‌ت به‌لكو ئازادى یا راست ئه‌وه‌ كو مرۆڤ ژسنۆرێن خوه‌ نه‌ ده‌ركه‌ڤیت, فه‌ره‌ ئاماژێ بكه‌م دڤێت ئازادیا تاكى و كۆمێ ل ناڤ هه‌مى ملله‌تان هه‌بیت، لێ ژ سنۆرێن بۆ هاتینه‌ ده‌ستنیشانكرن ده‌رنه‌كه‌ڤیت و پێگه‌ه و بكه‌رێ ئازادیێ بكه‌نه‌ به‌ره‌لایى و ره‌وشا گشتى تێكبده‌ن. ب تنێ كریار و پێگه‌ها ئازادى و راده‌ربرینێ هه‌بیت ب رێیا سیسته‌م و قانوونان. بێگومان ئازادى هه‌مى وارێن كار و كریارێن رۆژانه‌ و یێن گشتى ڤه‌دگریت، هه‌روه‌سا هه‌مى كه‌س حه‌ز دكه‌ن كو په‌یڤ و كریارا ئازادیێ بهێته‌ په‌یره‌و كرن و كار پێ بهێته‌كرن و هه‌مى ملله‌ت و تاكه‌كه‌س جه بجه بكه‌ن، لێ ل ناڤ هنده‌ك ملله‌تان تانوكه‌ ئه‌ڤ په‌یڤه‌ نه‌هاتیه‌ په‌یره‌و و جهبجهكرن و ژلایه‌كێ دیڤه‌ هنده‌ك كه‌س و لایه‌ن سپێدێ تاكو شه‌ڤێ ب ناڤێ ئازادیێ دپه‌یڤن و گازى دكه‌ن، لێ ل سه‌ر خوه‌ جێبه‌جێ ناكه‌ن. نوكه‌ ل كوردستانێ ل سایه‌ سه‌رێ ده‌ستهه‌لاتا كوردى تا راده‌یه‌كێ باش ئازادى و راده‌ربرین هه‌یه‌ و دئێته‌ په‌یره‌و كرن. وه‌كو ئه‌م و هوون دهایدار كو ملله‌تێ كورد و ب تایبه‌ت هه‌رێما كوردستانێ كه‌فتیه‌ د رێزبه‌ندا وه‌لاتێن كو جیهانگێرى و سیاسه‌تا پێشكه‌فتى و ئازادیا راده‌ربرینێ دا و نوكه‌ ب شێوه‌كێ سه‌رده‌میانه‌ كه‌فتینه‌ دكێبرك و باسه‌ باسا كاندید و بانگه‌شه‌یا هه‌لبژارتنێن په‌رله‌مانێ عیراقێ و كوردستانێ و ب تایبه‌ت په‌رله‌مانێ كوردستانێ و هه‌مى كۆلان و جڤات و جاده‌یێن باژێر و باژێركێن كوردستانێ پڕى پرس و به‌حس و كاندید و لیستێن هه‌لبژارتنان بووینه‌ و هه‌مى هزر و بیر و را و لایه‌ن پشكداریێ د ڤان به‌حس و گه‌نگه‌شه‌یا دا دكه‌ن. ئه‌ڤ پێشه‌كیا ل سه‌رى دیار، ب تنێ بۆ وێ چه‌ندێ یه‌ كو تاكێ كورد یێ ئازاد بیت د ده‌ستنیشانكرنا نوونه‌رێ خوه‌ یێ راسته‌قینه‌ دا بۆ هه‌ر هه‌لبژارتنه‌ك و ده‌نگدانه‌كێ دا. نوكه‌ پرسا هه‌ره‌ سه‌ره‌كى ل سه‌رانسه‌رى باژێر و باژیركێن كوردستانێ به‌حسێ هه‌لبژارتنا یه‌ و كا كیژ لیسته‌ و كیژ كاندید دێ پشكدار بن و بلا هه‌مى تاكێن ملله‌تێ كورد ڤێ پرسێ ب پرسه‌كا هه‌ستیار و گرنگ وه‌رگرن و به‌رتیل و هێرش و كاتێكرنا عه‌شیره‌تگه‌رى و ناڤچه‌گه‌ریێ ل سه‌ر نه‌بیت و ب ئازادانه‌ و ل دووڤ باوه‌ریا خوه‌ وى دۆرهێلێ راسته‌قینه‌ یێ كارو پرۆژه‌ و چاكیان ده‌نگێ خوه‌ بده‌ت و هه‌ردیسا سه‌یرى رابردویێ وى كه‌س و لایه‌نى ژى بكه‌ت، چونكو رابردو زۆر یێ گرنگه‌. هه‌لبژارتنێن داهاتى یێن په‌رله‌مانێ عیراقا فیدرال و په‌رله‌مانێ كوردستانێ زۆر د گرنگ و چاره‌نڤێسسازن بۆ هه‌ر لایه‌نه‌كى و دێ هه‌ر لایه‌نه‌ك و كه‌سایه‌تیه‌ك ب دروستاهى سه‌نگ و بهایێ خوه‌ زانیت. هه‌ر دیسا گرنگى یا هه‌لبژارتنێن داهاتى د وێ چه‌ندێ دایه‌ كو دێ سیسته‌مه‌كێ نوو بۆ برێڤه‌برنا وه‌لاتى هێته‌ دانان و ب تایبه‌ت پشتى په‌یدابوونا خیانه‌تا (16) ئوكتوبه‌رێ و ژده‌ستدانا كه‌ركووك و ده‌ڤه‌رێن ده‌رڤه‌ى ده‌ستهه‌لاتا حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ و ئه‌ڤ هه‌لبژارتنه‌ دێ زۆر ب حساب بن، چونكو شه‌ره‌كێ مه‌زنه‌ ل گه‌ل حوكمرانێن عیراقا فیدرال و دڤێت بۆ وانان هێزا خوه‌ دیار بكه‌ین كو كوردستان هه‌ر دێ یا بهێز بیت. ئه‌ڤجا ئه‌ى وه‌لاتیێ كوردێ ب شه‌ره‌ف پێكڤه‌ هه‌رنه‌ ده‌نگدانێ و ب ئازادانه‌ و بێ ترس و سه‌هم و شه‌رمانه‌ ده‌نگێ خوه‌ بده‌ن و نوونه‌رێ خوه‌ هه‌لبژێرن. له‌وما دبێژم ده‌نگێ ته‌ پاشه‌رۆژه‌ و ب ده‌نگێ ته‌ دێ رێ ل هه‌موو نه‌حه‌ز و دوژمنان هێته‌گرتن و ده‌نگێ ته‌ پاشه‌رۆژه‌كا گه‌شه‌ بۆ ملله‌تێ كورد و هه‌رێما كوردستانێ و ب ده‌نگێ ته‌ دێ رێ ل گه‌نده‌ل و خرابكاران گرى و ده‌نگێ ته‌ دێ بیته‌ گوله‌یه‌ك بۆ سینگێ دوژمنان و ب تنێ دێ ب ده‌نگێ خوه‌ سیسته‌مێ حوكمرانیێ گوهۆرى و تو بیه‌ خودانێ بریارێ و دێ پاشه‌رۆژه‌كا گه‌ش بۆ گه‌ل و وه‌لاتى دروست كه‌ى.

خالد ئه‌حمه‌د بادى
مانشیت
ملله‌تێ كورد ل هه‌مى پارچێن كوردستانێ تووشى نه‌خۆشى و چه‌وساندنێ بوویه‌ هه‌ر ژ كه‌ڤندا و ب تایبه‌ت ل باشۆرێ كوردستانێ ل سه‌ر ده‌ستێ رژێمێن كه‌ڤنه‌په‌رست كو كورسیكا ده‌سهه‌لاتێ ل عیراقێ وه‌رگرتى و هه‌ر رێیه‌كا بیت یا بكارئیناى دژى ملله‌تێ كورد ژبۆ نه‌هێلان و ژناڤبرنا ملله‌تێ كورد. كوردستان جهێ به‌رى خودانا رژێمێن كه‌ڤنه‌په‌رست و ئیمپیریالیزما جیهانى ژ مێژه‌ وه‌ره‌ تاكو نوكه‌، چونكو كوردستان دكه‌ڤیته‌ ناڤبه‌را چه‌ندین جهێن گرنگ دا مینا (گڤاندێن ئه‌نادۆلێ) و (وادى الرافدین) و زۆر جهێن دى یێن گرنك كو رێكیێن بازرگانى نه‌ و پره‌ ژ سه‌رچاوه‌یێن سروشتى مینا (گاز، كبریت ـ فوسفات ـ فسفۆر ـ ئاسن ـ زێر ـ ئه‌لماس) و هه‌مى جۆرێن دى یێن كانزایێن ب ناڤوده‌نگ و ب بها و هه‌روه‌سا ده‌ستێ كاركه‌ریێ یێ ئه‌رزانه‌ ل ده‌ڤه‌رێن كوردستانێ و ب تایبه‌ت پشتى په‌یدابوونا گازى ب ره‌نگه‌كێ به‌رفره‌ه ل ڤێ ده‌ڤه‌رێ و هه‌مى لایان هه‌ول داینه‌ كو ده‌ستێ خوه‌ داننه‌ سه‌ر ڤێ ده‌ڤه‌رێ و ملله‌تێ كورد هه‌مى ده‌ما به‌رهه‌نگارى یا ڤان پێلانان كریه‌ و ب هزاره‌ها شه‌هید و زیندانى و په‌ككه‌فتى و ئاواره‌ و به‌رزه‌بووى داینه‌ ژبۆ پاراستنا خاكا پیرۆزا كوردستانێ و ژبه‌ر ڤێ به‌رهه‌نگاریا ب هێز ژلایێ ملله‌تێ كوردڤه‌ هه‌ر رژێمه‌كا هاتیه‌ سه‌ر كورسیكا ده‌ستهه‌لاتێ ل عیراقێ هه‌مى هێزێن خوه‌ یێن له‌شكرى یێن ب هێز كێشاینه‌ سه‌ر كوردستانا بریندر، لێ نه‌شیاینه‌ چ بكه‌ن دژى ملله‌تێ كورد ئه‌وبوو هنده‌ك رێكێن دى یێن ژناڤبرن و نه‌هێلانا ملله‌تێ كورد بكارئینان ئه‌و ژى:ـ
1ـ ل سالا (1963) ژ باژیرێ كه‌ركووك ده‌ست ب ڤه‌كوهاستنا مالێن كوردان كرن و ب سه‌دان خانیێن خێزانێن كوردان راده‌ستى خێزانیێن عه‌ره‌بان كرن و هه‌مى سامان و سه‌روه‌تا وان ژێ هاته‌ ستاندن و (21) بیست و ئیك گوندێن جۆتیارێن كورد ژڤێ ده‌ڤه‌رێ ڤه‌گوهاستن و جهێ وان عه‌ره‌ب دانانێ.
2. ل سالا (1974) ێ (13) گوندێن (توز) بریارا چڤاتا سه‌ركردایه‌تیا شۆره‌شێ یا چه‌په‌ل ژێ گرت و خانیێن وان ل سه‌ر خێزانێن عه‌ره‌با دابه‌ش كرن و قه‌ده‌غه‌ كرن كو خه‌لك مال و مولكێ كوردان بكریت.
3. ل سالا ( 1974) ێ (1150) كاركه‌ر و پۆلیس و مامۆستایێن كورد ژ سه‌ر كارێن وان ده‌رێخستن.
4. ل سالا (1978)ێ ئه‌ڤێ بریارا ڤه‌گوهاستنا و راستكرنا گوندا ژ ده‌ڤه‌را زه‌نگه‌نه‌ و كاكه‌یى یێن سه‌ر ب ناحیا داقوق ڤه‌گرتن و ب بهانه‌یا كو گاز یا ل ڤێ ده‌ڤه‌رێ هه‌ى.
5. پشتى سالا (1975) نیزیكى (300) سێ سه‌د هزار كورد ڤه‌گوهاستینه‌ ناڤه‌راست و باشۆرێ عیراقێ ل ده‌ڤه‌رێن ( رمادیه‌ ـ دیوانیه‌ ـ ناسڕیه‌ ـ عماره‌ ـ سه‌ماوه‌)
6. ل سالا (1976 ـ 1977)ێ ڤالاكرنا ده‌ڤه‌را سنۆرێ عیراق و سووریا هه‌تا دگه‌هیته‌ عیراق ـ ئیران ب درێژاهیا (800) كم و ب كیراتیا (15ـ52) كم و ل دووڤ سه‌رژمێرێن وان (250) هزار كه‌س بوون بۆ ئوردیكایێن ب خورتى چێكرى ل (بێگوڤا ـ باتیفه‌ ـ بێرسڤێ ـ ده‌ركار ـ باگێرا ـ قدشێ ـ شێلادزى ـ سیریێ).
7. ل سالا (1978)ێ دده‌مێ هه‌یڤه‌كێ دا ب ده‌هان گوندێن كوردستانێ راستكرن ل گه‌ل ئه‌ردێ و یێ قه‌ره‌بۆكرن.
8 ـ ل سالا (1981) ێ (20) بیست هزار كورد رژێما عیراقێ ڤه‌گوهاستنه‌ باشۆرێ عیراقێ ب هێجه‌تا به‌تالیێ ل كوردستانێ و په‌یداكرنا ده‌لیڤا كارى ل باشۆرێ عیراقێ و ل دووڤ بریارا ئه‌نجوومه‌نێ سه‌ركردایه‌تیا شۆره‌شێ یا ژماره‌ (1391) ل (20/10/1981) ێ
9ـ ل سالا (1983 ـ 1984) هه‌شت هزار بارزانى ڤه‌گوهاستنه‌ جهه‌كێ به‌رزه‌ و هه‌مى هاتنه‌ شه‌هیدكرن و به‌رزه‌كرن و دبێژته‌ ڤى كارى (الاباده‌ الجماعیه‌) كۆشتنا ب كۆم.
10ـ ل سالا (1987)ێ رژێما گه‌نى ل عیراقێ بریاره‌كا دى یا پیس و چه‌په‌ل ده‌رئێخست ژبۆ ڤالاكرنا كوردستانێ هه‌میێ و كۆمكرنا وان ل هنده‌ك جهێن سه‌رجادێن گشتى و به‌رده‌ست و ده‌ست نیشانكرنا هنده‌ك ده‌ڤه‌ران بۆ ئاڤاكرنا ئۆردیگایێن ب خورتى چێكرى. به‌لێ برینێن ڤێ جارێ كوورتر بوون ژ هه‌مى جارێن دى، چونكو ڤێ بریارا پیس و چه‌په‌ل هه‌مى كوردستان ڤه‌گرت و ب ده‌هان، به‌لكو ب سه‌دان بریارێن ب ڤى شێوه‌ى داینه‌ و سیاسه‌تا كۆمكوژیێ و نه‌هێلانێ و ژناڤبریێ ل گه‌ل ملله‌تێ كورد ئه‌نجامداینه‌، لێ هه‌رده‌م ملله‌تێ كورد به‌رهه‌نگارى یا هێزێن رژێمێن گه‌نى ل عیراقێ كرینه‌ و شۆره‌ش و به‌رخودانێن مه‌زن و بناڤوده‌نگ ئه‌نجامداینه‌ و سه‌ركه‌فتێن مه‌زن هیزێن پێشمه‌رگێن پاله‌وانێن كوردستانێ بده‌ستڤه‌ئیناینه‌ و بوویه‌ ئه‌گه‌را ب سه‌رداگرتنا زۆر ئاخورێن دوژمنى ل فه‌وجا (سۆتكى ـ بێبادێ ـ بامرنێ) و پاقژكرنا (35) كم ب درێژاهیا جادا گشتى د ناڤبه‌را كانى ماسێ و هه‌تا دگه‌هیته‌ بێگۆڤا و ب سه‌دان به‌لكو ب هزاران ده‌ستكه‌فتێن مه‌زن هێزێن پێشمه‌رگێن كوردستانێ بده‌ستخوه‌ڤه‌ ئیناین و ژبه‌ر ڤێ چه‌ندێ دوژمنێن خوه‌ یێن مێژێن به‌غدا تێر نه‌بوون ژ رێتنا خوینا ملله‌تێ كورد ژ گه‌نج و لاو و زارۆ و ئافره‌ت نه‌شیان ب رێكێن عه‌ره‌بكرن و زیندانكرنێ و كوشتن و سێداره‌دانێ و نه‌هێلانا ملله‌تێ كورد رابوون ب بكارئینانا چه‌كێ كیمیاوى یێ قه‌ده‌غه‌كرى ل جیهانێ ئه‌وبوو رژێما به‌عس یا كه‌تى و ب تایبه‌ت (عه‌لى حه‌سه‌ن مه‌جید) یێ ناسیار ب (عه‌لى كیمیاوى) بریارا كیمیا بارانكرنا باژارێ (هه‌له‌بچه‌) یێ كوردى كو تێدا (5000) پێنچ هزار زارۆ و لاو و ئافره‌ت و پیره‌میر و ژن ژ خه‌لكێ ڤێ باژیرى بوونه‌ قوربانى و پتر ژ (4000) كه‌سان برینداربوون و تانوكه‌ شوونوارێن ڤى چه‌كى پیس ل ده‌ڤه‌رێ ل ڤان مرۆڤان ددیارن پاشان ل رێككه‌فتى (25/8/1988)ێ رژێما پیس و گه‌نى یا عیراقى رابوون ب كیمیا بارانكرنا (27) بیست و حه‌فت گوندێن ده‌ڤه‌را به‌هدینان كو تێدا هزاران كه‌س بوونه‌ قوربانى و هه‌ر رژێما به‌عسا پیس و چه‌په‌ل تێر نه‌بوون هه‌مى كوردستان دایه‌ به‌ر چه‌كێ كیمیاوى ئه‌ڤا مه‌ ل سه‌رى نڤێسى ب تنێ دلۆپه‌ك ژ ده‌ریایه‌كا نه‌هامه‌ت و ده‌رده‌سه‌رى و سته‌ما كو رژێمێن ئبَك ل دووڤ ئێك دژى ملله‌تێ كورد ئه‌نجامداین و ژبه‌ر ڤان هه‌مى سته‌مان ئه‌نفال و ئاواره‌یى و هه‌وێن ئه‌نفالان ژى په‌یدابوون. ئه‌ڤ پیلانین نوكه‌ بۆ مه‌ كوردان هاتینه‌ دانان و دهێنه‌ دانان ل هه‌مى پارچێن كوردستانێ مینا هێرش و سه‌ركوتكرنێن رژێما ئیرانێ دژى كوردان ل رۆژهه‌لاتێ كوردستانێ و كوردستانا باكۆر كو قركرن ب سه‌رێ ملله‌تێ كورد ئینان و هه‌روه‌سا ل كۆبانێ و عه‌فرین ژی هاته‌ سه‌ر و ژده‌ستدانا كه‌ركووكا دلێ كوردستانێ و پیلان یا دهیته‌ دانان بۆ هێرشكرنا توركیا بۆ سه‌ر شنگالا خه‌باتكه‌ر و قه‌ندیلێ بالا به‌رز كو ب بهانه‌یا (pkk) ێ یان ب چه‌ندین بهانه‌یێن دى كو عیراقا گه‌نى و ئیكسپایر و توركیا ئوسمانلى و ئیرانا سه‌فه‌وى و سووریا عه‌له‌وى ژی ل سه‌ر ڤێ پرسێ دهه‌ڤچه‌په‌رن و ب تنێ هه‌مى یان دڤیت كوردان بكوژن و ژبن ببه‌ن و نه‌هێلنه‌ دهه‌بوونێ دا, ئه‌ڤه‌ زۆر یا پێشچاڤه‌ و بلا ل به‌ر خوه‌ به‌رزه‌ نه‌كه‌ین ل هه‌مى كوردستانێ ب تنێ هێرش و پیلان ل سه‌ر كوردانه‌ و ل سه‌ر كوردستانێ نه‌ و ب بێ ده‌نگى یا جڤاكێ نێڤده‌وله‌تى یێن ب ناڤێ دیمۆكراسیێ و دادپه‌روه‌ریا جیهانى دئاخڤن لێ دویرن ژڤێ دادپه‌روه‌ریێ وبتنێ به‌رژه‌وه‌ندیێن بلندێن خوه‌ د پارێزنى و كورد كرنه‌ سوته‌مه‌نى و كرنه‌ پرسیارا شه‌شێ و دیسا وه‌لاتێن ئه‌قلیمى و ب هه‌ڤالینیا هرچا رۆسى و شڤانێن چێلان یێن ئه‌مریكى ژی د ناڤ پیلانان دا دبه‌رهه‌ڤ و پشكدارن. بلا ئه‌م كورد بۆ خوه‌ عیبره‌تا ژ دیرۆكا بۆرى وه‌رگرین و ب هه‌مى رێیا دوژمنێن مه‌ ل سه‌ر مه‌ كار دكه‌ن چ ب دانا پاره‌ و چ ب چێكرنا پارتێن سیاسى چ ب چێكرنا رێكخراوێن خێرخوازى چ ب دروستكرنا دوبه‌ره‌كیێ ل ناڤبه‌را پارت و لایه‌نێن ل هه‌ریما كوردستانێ و ب هه‌مى رێك و كاران یێ دوژمناتیا كوردان دكه‌ن و هێوا و ئۆمێدا مه‌ ب تنێ حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ یه‌. بلا هه‌مى پارت و لایه‌ن و گرۆپێن كوردستانى و كه‌سایه‌تى و هه‌مى ملله‌تێ كورد ل هه‌رێما كوردستانێ كار بكه‌ین و به‌ره‌یه‌كێ كوردستانى یێ ب هێز دروست بكه‌ین به‌رامبه‌ر ڤان دوژمنان و دا كو ئیكگرتنه‌كا سورتاسه‌رى ل ناڤ هه‌رێما كوردستانێ دروست بكه‌ین ئه‌گه‌ر ئه‌ڤا مه‌ ل سه‌رى نڤێسى ودیار كرى دێ دوباره‌ بیته‌ ڤه‌ ودێ كورد بنه‌ قوربان وزه‌ره‌رمه‌ندێ ئێكێ و دووماهیێ دێ هه‌ر كورد بن و ل دووماهیێ دێ بێژم بلا ئه‌م كورد ل هه‌مى پارچێن كوردستانێ خوه‌ بكه‌ینه‌ ئیك و ئه‌گه‌ر خوه‌ نه‌كه‌ینه‌ یه‌ك ئه‌مێ هه‌رن یه‌ك ب یه‌ك.
ژێده‌ر :

– لمحات تاریخیه‌ حول مدینه‌ كركوك .
– ژانترنیتێ .

خالد ئه‌حمه‌د بادى
ل سه‌رده‌مێن كه‌ڤن و دێرین حاكمه‌كى (دادوه‌ر) وه‌زیره‌ك (شالیار) هه‌بوو كارێن خوه‌ ب دروستى و ئاشكه‌را و دلسۆزى ئه‌نجامدده‌ان و خزمه‌تا خه‌لكى دكر, رۆژه‌كێ ژ رۆژان وى وه‌زیرێ جوامێر و پاك و چاك شاشیه‌ك كر د حوكمرانیا خوه‌ دا حاكمى بریار دا وه‌زیرێ جوامێر و پاك بكوژیت یان ژی سێداره‌ بده‌ت پاشى حاكمى گۆت دێ وه‌زیرى كه‌مه‌ د ژۆره‌كێ ڤه‌ و ده‌ه سه‌یێن هار به‌رده‌مێ و ب ئازار وى ب كۆژم دا ببیته‌ عیبره‌ت بۆ هه‌میان, حاكمى ده‌مه‌ك ده‌ستنیشان كر و بریار دا پشتى ده‌ه رۆژێن دى ڤى حوكمى جێ به‌جێ بكه‌م و سه‌یێن هار ئاماده‌ بكه‌ن و چه‌ندین جاران وه‌زیرێ جوامێر هه‌ولدان كرن ل بریارێ پاشكه‌ز بیت، لێ حاكم نه‌رازى بۆ و وه‌زیرى داخواز ژێ كر خودانكرنا وان سه‌یێن هار بۆ ماوێ ده‌ستنیشانكرى بكه‌ته‌ د ده‌ستێ وى دا و حاكم قایل بوو. وه‌زیرى هه‌ر رۆژ ئه‌و خوارنان بۆ دهات ب نیڤى دكر، نیڤه‌ك وى دخوار و نیڤا دى ددا وان سه‌یێن هار و ده‌ه رۆژ بۆرین و سه‌یێن هار به‌ردانه‌ وه‌زیرى دا بخۆن، لێ سه‌یێن هار سه‌رێ خوه‌ بۆ وه‌زیرى چه‌ماند و چ ل وه‌زیرى نه‌ كر و حاكم مه‌نده‌هۆش بوو و گۆتێ ته‌ چ ل ڤان سه‌یێن هار كریه‌؟ گۆتێ حاكمێ خۆشبیت من (15) سالان خزمه‌تا جه‌نابێ ته‌ ب دلسۆزى دكر، لێ ته‌ ل پێشچاڤ نه‌ دیت لێ ڤان سه‌یان ب تنێ من (10) رۆژان خزمه‌تا وان كر ل پێشچاڤ دیت, له‌وما حاكمى وه‌زیر عه‌فۆ كر و زانى وه‌زیر یێ دلسۆز و تێگه‌هه‌شتى یه‌. ئه‌ڤه‌ سه‌رهاتیه‌كه‌ و ل ده‌مه‌كى ئه‌ڤ بۆیه‌ره‌ دروستبوویه‌ و نوكه‌ هه‌ر ئه‌ڤ سیناریۆیه‌ ل ڤى سه‌رده‌مى دوباره‌ دبیته‌ ڤه‌ و مه‌ره‌م ژێ ئه‌وه‌ كو ئه‌و كه‌سانێن شۆره‌شگێر و خه‌باتكه‌ر و دلسۆز هاتینه‌ پشتگوه هاڤێتن، راسته‌ ژ كه‌توارێ شۆره‌ش و شۆره‌شگێراتیێ كه‌فتینه‌ د كه‌توارێ مه‌ده‌نیه‌ت و حوكمرانیێ دا و سه‌ره‌رایى وێ چه‌ندێ شۆره‌شێن كوردان ب تایبه‌ت شۆره‌شا ئیلۆن و گولانێ زانكۆ و كۆلیژه‌ و په‌یمانگه‌ه بوون و یێ ب دروستاهى ژ قوتابخانا شۆره‌شێ ده‌ردچوو دبوو زانا و بلیمه‌ت و سیاسه‌تڤان و ره‌وشه‌نبیر, چونكو كه‌توارى وه‌سا دخواست هه‌مى زانست و زانین د ناڤ قوتابخانا شۆره‌شێ دا وه‌رگرن و ل ده‌سپێكێ مێشك دهاته‌ پڕكرن ب ڤیان و حه‌زا وه‌لات و كوردستانیان و دبوو مریدێ رێیا كوردایه‌تیێ و ب تنێ وه‌لات و ملله‌ت و كوردایه‌تى ل پێشچاڤ و ئارمانج بوو و نهێنیا ڤێ چه‌ندێ ژی ددادپه‌روه‌ریێ دا بوو, نوكه‌ پتریا كه‌سانێن ب سالان خزمه‌تا شۆره‌شێ كرى ماینه‌ بێ كار و مووچه‌ داهاتى و ژیار و هاتینه‌ ژبیركرن و شه‌رمێ ژ خیزان و كه‌سوكارێن خوه‌ دكه‌ن و ئه‌و رابردویێ وى هه‌یى فه‌ر بوو ب سه‌ر بلندى هاتبا ل قه‌له‌مدان نه‌ ب شه‌رم و فهێتى و بێبه‌هرى، چونكو ئه‌ڤ مال و ملك و سه‌روه‌تێ حوكمه‌تا مه‌ هه‌یى ملكێ شۆره‌شێ یه‌ و ب كه‌دا زه‌ندوباسكێن وان پێشمه‌رگێن قه‌هره‌مان و ب خوینا سه‌دان هزار كه‌سانێن زیره‌ك و چاڤنه‌ترس هاتیه‌ و نوكه‌ زارۆیێن پتریا وان قوربانى و جانفیدایا هه‌ر ب ئێكجارى بێبه‌هر و بێ ژیار ماینه‌، چونكو هه‌ر رێبازا بابوباپیرێن خوه‌ گرتیه‌ و چ كار و بازرگانى و باوه‌رنامه‌ و كۆمپانى نینن، له‌وما پتریا وانان بووینه‌ زیره‌ڤان و كارگوزار و خزمه‌تكار و خه‌باتا باب و بنه‌مالا وى ئه‌ڤ به‌رهه‌مه‌ پێڤه‌ هات. ل دووماهیێ ب تنێ ل بیرا كاربده‌ست و شۆله‌ژێ یا دئینم بلا خزمه‌ت و خه‌بات بهێته‌ پێشچاڤ و ئه‌وێن بێبه‌هر نه‌هێنه‌ ژبیركرن و نانێ نوكه‌ ژی ئه‌و كاربده‌ست دخۆن هێشتا به‌رهه‌مێ خوین و خه‌بات و قوربانیدانا وان خه‌باتكه‌ر و ئاواراه‌ و شۆره‌شگێرانه‌ و بلا حاكم لێڤه‌ ببیت ژبریارا خوه‌ و خزمه‌تا سالان ژبیر نه‌كه‌ت دا نه‌بنه‌ سوته‌مه‌نیێ شۆره‌شێ.