NO IORG
Authors Posts by Naci Badel

Naci Badel

5858 POSTS 0 COMMENTS

10

دهۆك، دلۆڤان ئاكرەیی:

پەیڤدارێ رێڤەبەرییا گشتیا گەشتوگوزارێ‌ ل پارێزگەها دهۆكێ دیاركر، ژ بەر هەلكەفتێ وێ یا جوگرافی و دیرۆكا وێ یا زەنگین، دهۆك دێ بیتە سەنتەرێ پلانێن نوو یێن حكومەتا هەرێما كوردستانێ بۆ گەشەپێدانا كەرتێ گەشتوگوزارێ و پاراستنا شوونوارێن دێرین و دبێژیت: بۆ ڤێ مەرەمێ‌ پلانەكا گشتگیر بۆ هەمی دەڤەران هاتیە ئامادەكرن، ب رەنگەكی، نە ب تنێ د وەرزێ هاڤینێ دا، بەلكو د وەرزێن زڤستان و پاییزێ ژی دا زۆرترین گەشتیار قەستا دەڤەرێن چیایی بكەن.
شەمال جەعفەر، پەیڤدارێ رێڤەبەریا گشتیا گەشتوگوزارا پارێزگەها دهۆكێ بۆ رۆژنامەیا ئەڤرۆ خویا كر، بۆ جارا ئێكێ ل سەر ئاستێ هەرێما كوردستانێ و ئیراقێ، كار بۆ دروستكرنا مەزنترین «پاركا شوونواری» دهێتە كرن، كو دیرۆكا دەڤەرێ ب شێوازەكێ مۆدێرن بۆ گەشتیار و ڤەكۆلەران دیار بكەت و گۆت: «كارێن نووژەنكرنێ ل كەلها ئامێدیێ، شوونوارێن ئاكرێ، و ئەشكەفتا «چارستوین» بەردەوامن، ئەڤ پڕۆژە ب هەماهەنگی ل گەل رێكخراوێن نێڤدەولەتی دهێنە ئەنجامدان بۆ پاراستنا سیمایێ دیرۆكا دەڤەرێ».
ناڤهاتی گۆتژی: «حكومەت دخوازیت ب رێیا پێشئێخستنا ڤی كەرتی، ژێدەرێن داهاتی هەمەجۆر بكەت و دەرفەتێن كاری یێن زێدەتر بۆ گەنجێن دەڤەرێ پەیدا بكەت».

4

زاخۆ، دلۆڤان هالۆ:

فەرهاد مەحموود، دەڤەردارێ باتیفا بۆ ڕۆژناما ئەڤرۆ دیاركر كو ب ئامادەبوونا خانم زەكیا سەید سالح، بریكارا وەزارەتا كار و كاروبارێن جڤاكی و رزا نایفن رێڤەبەرێ گشتی یێ‌ چاڤدێری و گەشەپێدانا جڤاكی ل پارێزگەها دهۆكێ، رێڤەبەریا چاڤدێری و گەشەپێدانا جڤاكی ل دەڤەرداریا باتیفا هاتە ڤەكرن.
دەڤەردارێ باتیفا، ئاماژە ب وێ چەندێ كر كو ب ڤەكرنا ڤێ ڕێڤەبەریێ دێ خزمەتەكا زێدەتر یا دەڤەرێ هێتە كرن، دێ كاروبارێن وەلاتیان ئاسانتر لێ هێن و گۆت: «بەری نوكە باتیفا ڤالاتیەك د ڤی بیاڤی دا هەبوو، لێ ڕۆلێ ڕێڤەبەریا جڤاكی یا زاخۆ ناهێتە ژبیركرن، كو د دەمێ بۆری دا ل دووڤ شیانان خزمەتا ڤێ دەڤەرێ دكر».

4

بسپۆرەکێ زانستێن سیاسی دیار دکەت، ئێدی تشتەک ب ناڤێ باکورێ سووریێ نەما، رۆژئاڤایێ کوردستانێ ما و دڤێت هێزێن سیاسی یێن کوردی ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ پێداچوونێ د سیاسەتا خوە دا بکەن و گرنگە رۆژئاڤایێ کوردستانێ بهێتە پاراستن.

د. حەمید بوز ئارسلان بسپۆرێ کاروبارێن سیاسی دیار کر، رەققە ناڤەندا نەتەوەپەرستیا عەرەبی یە ل سووریێ و بێگومان هەر کەس دزانیت کو کورد نەچار بوون بچنە رەققە و ل وێرێ شەڕێ داعشێ بکەن، لێ پشتی ژناڤچوونا داعشێ پێدڤی بوو کورد ل دۆر رەققە بریارەکا جودا بدەن چونکی هەر کەس دزانیت هۆزێن عەرەبی یێن ل رەققە هەردەم ل دژی کوردان بووینە و گۆت: (نها قووناغەکا نوو ل رۆژئاڤایێ کوردستانێ دەستپێکریە و ئێدی چو تشتەک ب ناڤ باکور و رۆژهەلاتێ سووریێ نەما، ئەو یەک ژناڤچوو و نها ئێدی رۆژئاڤایێ کوردستانێ مایە، مە دیت کا چاوا خەلکێ رۆژئاڤایێ کوردستانێ ژی بەحسێ ڤێ یەکێ کرن کو ژ بۆ وان رۆژئاڤایێ کوردستانێ هێلا سۆرە و دێ پارێزن).
ناڤهاتی د پشکەکا دی یا ئاخڤتنا خوە دا ئەو یەک ژی دیار کر، دڤێت هێزێن کوردی یێن ل سووریێ پێداچوونەکا تەمام د سیاسەتا خوە دا بکەن، ئەوا ب سالان ب ناڤێ براتیا گەلان بەحس دهاتە کرن تووشی شکەستنێ هات، لێ ئەو یەک رامانا هندێ نادەت دێ کورد دژبەریا نەتەوەیێن دی کەن، بەلکو دڤێت ئێدی هێزێن کوردی باش بزانن رەوشا سووریێ گەلەک جودایە و دڤێت ل گۆر راستیا جڤاکی و سیاسی یا سووریێ کار بکەن و گۆت: (دڤێت پەیەدە و هێزێن دی یێن رۆژئاڤایێ کوردستانێ کار بۆ کوردستانیبوونێ بکەن، نها گرنگە کورد ل رۆژئاڤا وەکو کوردستانی بژین و کار بکەن، ژ بەر ڤێ یەکێ ژی گرنگە کار ل سەر وان کێماسیان ژی بهێتە کرن یێن بوونە ئەگەر ئالۆزیێن ڤێ دووماهیێ ل گەلەک دەڤەران روو دان، دڤێت هێزێن سیاسی یێن کوردی وانەیان ژ روودانێن ڤێ دووماهیێ وەربگرن).
بسپۆرێ کاروبارێن سیاسی ئەو یەک ژی دیار کر، نها ب کریاری هەبوونا کوردان ل سورویێ هاتیە قەبوول کرن، دڤێت کورد پەیوەندیێن خوە ل گەل ئەمریکا و وەلاتێن رۆژئاڤایی گەلەک بهێز بکەن، ل ئەمریکا و ئۆرۆپا پشتەڤانیەکا گەلەک مەزن بۆ کوردان هەیە و دڤێت کورد کار ل سەر ڤێ یەکێ بکەن کو ب پشتەڤانیا ئەمریکا و ئۆرۆپا خوەسەریا خوە ب سووریێ بدەنە قەبوول کرن، نها پێنگاڤا ئێکێ هاتیە ئاڤێتن و ئەو یەک ژی گەلەک گرنگە و گۆت: (گرنگە هەموو مافێن گەلێ کورد ل سووریێ د دستووری دا بهێنە گەرەنتیکرن، هەکە ئەو یەک بهێتە کرن مەترسی ژی ل سەر پاشەرۆژا کوردان ل سووریێ دروست نابن، ژ بەر ڤێ یەکێ ژی گرنگە هەموو هێزێن کوردی ل سووریێ خوە بۆ قووناغەکا نوو بەرهەڤ بکەن).

6

ناڤەندا چاڤدێریا مافێن مرۆڤی یا سووریێ دیار کر، چەکدارێن هۆزێن عەرەبی ل دێرازۆرێ ژ بەر پەترۆلێ و داهاتێن دی شەڕێ هەڤدو دکەن و هەتا نها ب دەهان چەکدار هاتینە کوشتن و حوکمەتا سووریێ ژی هەتا نها نەشیایە رەوشا دێرازۆرێ کۆنترۆل بکەت و چەکدارێن عەرەب ئاگر بەرداینە بیرێن پەترۆلێ و نها رەوشا دێرازۆرێ گەلەک ئالۆزە و رەوش هەر کو دچیت خرابتر لێ دهێت.
سەرۆک هۆزێن ل دێرازۆرێ ژی دیار دکەن دڤێت پشکەک ژ داهاتێ پەترۆلێ بۆ وان بیت و دڤێت حوکمەتا سووریێ ژی داخوازیا وان قەبوول بکەت و هەکە حوکمەت ل دژی داخوازیا وان دەرکەڤیت ئەو ژی رێ نادەن چو وەربەرهێنان ل کەرتێن پەترۆلێ ل دێرازۆرێ بهێنە کرن.
چاڤدێرێن سیاسی ل سووریێ ژی دیار دکەن، ئالۆزیێن ل دێرازۆرێ دێ کاریگەریا خوە ل رەققە و دەڤەرێن دی ژی کەن، چونکی رەوشا سووریێ دێ گەلەک ئالۆزتر لێ هێت.

5

وەزیرێ دەرڤە یێ ئیرانێ پشتی دانوستاندنێن ل وەلاتێ عومان ل گەل ئەمریکا دیار کر کو دانوستاندن باش بوون و هەر دو ئالیان ژی بریار داینە دانوستاندن بەردەوام بن، لێ ئەو یەک رامانا هندێ نادەت هەموو پرسێن هەی چارەسەر بووینە، چونکی سزایێن ئەمریکا ڤێ دووماهیێ ل سەر ئیرانێ سەپاندن نیشا ددەت نیەتا ئەمریکا هێشتا ژی ل هەمبەر ئیرانێ یا خرابە.
عەباس ئیراقچی ئەو یەک ژی دیار کر، هەکە ئەمریکا ئێرشی ئیرانێ بکەت ئیران دێ ئێرشی هەموو بنگەهێن ئەمریکا ل رۆژهەلاتا ناڤین کەت، ئیرانێ نها خوە بۆ هەر پێشهاتەکێ ژی بەرهەڤ کریە و دێ هەتا دووماهیێ ژی بەرگریێ کەین و رێ نادەین مەترسی ل سەر ئیرانێ دروست بن، دڤێت ئەمریکا رێزێ ل ئیرادەیا گەلێ ئیرانێ بگریت و دەست ژ سزادانا ئیرانێ ژی بەردەت، دانوستاندنێن ڤێ دووماهیێ پێنگاڤەک باش بوو و ئیران یا بەرهەڤە هەموو پرسێن هەی ب رێیا دانوستاندنان چارەسەر بکەت.

4

هەولێر، قائید میرۆ

بەرپرسەكێ وەزارەتا كارەبێ ئاماژەكر، ئەڤە دووماهی زڤستانە دێ ئاریشا كارەبێ چارەسەر ببیت و گۆت ژی: هەتا دووماهیا ئەڤ سالە دێ پڕۆژێ رۆناهی بگەهیتە هەموو دەڤەرێن هەرێما كوردستانێ و كەسێن زێدەگاڤیێ ژی دكەنە سەر تۆڕێن كارەبی دێ ل گۆرەی قانوونێ بهێنە سزادان.

ئەردەلان دۆسكی، رێڤەبەرێ گشتیێ دیوانا وەزارەتا كارەبێ بۆ رۆژناما ئەڤرۆ دیار كر «ل گۆرەی پێشنیا مە ئەڤ سالە، دووماهی زڤستانە كو ئاریشا كارەبێ هەیە و دووماهیا ئەڤ سالە دگەل تەمام بوونا پڕۆژێ رۆناهی دێ ئاریشا كارەبێ ژی ب دووماهی بهێت، مینا وەلاتێن پێشكەفتی دێ بینە خوەدیێ كارەبا 24 دەمژمێری، كارەبا تنێ بۆ وەرزێ زڤستانێ نەهاتیە دابین كرن، بەرۆڤاژی كارەبا بۆ هەر چوار وەرزێن سالێ یە، بەلێ هندەك جاران ئاریشەیێن تەكنیكی بۆ كارەبێ پەیدادبن و ل زۆربەیا وەلاتێن جیهانێ ژی ئاریشەیێن تەكنیكی بۆ كارەبێ پەیدا دبن.
زێدەتر گۆت: تیمێن مە بەردەوام د كاردانە بۆ چارەسەركرنا ئاریشەیێن تەكنیكی یێن كارەبێ، رێژەیەكا زۆرا باش ل هەموو دەڤەران مفاداربووینە ل پڕۆژێ رۆناهی ئەم یێ پێش پلانێن خوە كەفتی و ئەو جهێن مای ژی كار یێ تێدا دهێتەكرن بۆ ڤێ چەندێ كارەبا دەمژمێری بۆ بهێتە دابین كرن، هەر دەستپێكا كابینا نەهێ ئیرادەیا حوكمەتا هەرێما كوردستانێ ئەڤەبوویە كارەبا بەردەوام بۆ وەلاتیان بهێتە دابین كرن.
ئەردەلان دۆسكی ئاماژە كر «مخابن رێژەیەكا كارەبێ ب هەروە ‌دچیت ئەو ژی ب رێیا زێدەگاڤیێن سەر تۆڕێن كارەبا نیشتیمانی، ل گۆرەی قانوون و رێنمایان هەر كەسەكێ زێدەگاڤیێ بكەتە سەر تۆڕێن كارەبێ دێ بهێتە سزادان ل هەموو دەڤەران مە تیمێن كارەبێ هەنە و دووڤچوونا تۆڕێن كارەبێ دكەن، هەر كەسەكێ زێدەگاڤی كارەبێ راكێشیت ئەڤە دێ كارەب بهێتە بڕێن و لێپرسین دگەل بهێتەكرن.
خویاژی كر، چەند جۆرێن زێدەگاڤیان هەنە لسەر تۆڕێن كارەبێ، بەلێ یا ژ هەمیێ خراپتر و مەترسیدارتر ئەڤە خەلكەكی دەرڤەی پیڤەری كارەبا راكێشایە و چو شێوەیەكی كریار كارەبێ نادەت، هەر كەسە و لایەنەك زێدەگاڤیێ بكەتە سەر تۆڕێن كارەبێ دێ ژلایێ تیمێن حوكمەتێ دوڤچوون بۆ بهێتەكرن و پشتی پشتڕاست بوونێ دێ پێڕابوونێن قانوونی هەمبەر هێنە وەرگرتن.

7

زاخۆ، دلۆڤان هالۆ:

شارەزایەكێ ئابووری دیاركر، ژبلی كەرتێ نەفتێ د نوكە دا هەرێما كوردستانێ بزاڤا هەمەجۆركرنا ژێدەرێن داهاتی دكەت.

بێوار حسێن زێباری، شارەزایێ ئابووری و نڤیسەرێ پەرتووكا ئابووریا كوردستانێ بۆ ڕۆژناما ئەڤرۆ دیار كر، ئابووریا هەرێما كوردستانێ ب شێوەیەكێ سەرەكی پشتبەستنێ ل سەر كەرتێ نەفتێ دكەت، لێ د ڤان چەند سالێن دووماهیێ دا پێكولا هەمەجۆركرنا ژێدەرێن داهاتی دكەت.
ناڤهاتی ئاماژە ب وێ چەندێ ژی كر كو پێكولا هەمەجۆركرنا ژێدەرێن داهاتی ژ لایێ ئابووریا هەرێما كوردستانێ ڤە ژ بۆ مەرەما باشتركرنا بارێ ئابووری یێ كوردستانێ و ڕەوشا خەلكێ، و ڕزگاركرن ژ وان قەیران و كاودانێن دكەڤنە بەرامبەر حكومەت و خەلكێ.
شارەزایێ ئابووری ئاشكرا ژی كر كو كەرتێ نەفتێ د نوكە دا ل پتریا وەلاتێن جیهانێ گرنگیەكا مەزن پێ دهێتە دان و بوویە ژێدەرەكێ سەرەكی یێ بڕێڤەبڕنا بارێ ئابووری یێ خەلكێ، ئەڤە ستوونا سەرەكی یا ئابووری یا هەرێمێ یە و پتریا داهاتێ حكومەتێ ژ فرۆتنا نەفتێ دهێت، هەرچەندە كێشە ل سەر هنارتنا نەفتێ ل گەل حكومەتا ئیراقێ هەبووینە، لێ هێشتا وەكو ژێدەرێ ئێكێ یێ بۆدجەی دمینیت، و د نوكە دا زێدەتر گرنگی پێ هاتیە دان و وەكو بەرێ نەمایە، وەلاتێن زلهێز ژی هاتینە سەر خەت و بارێ وان باشتر بوویە ژ بەرێ».
گۆت ژی:»دڤێ كابینێ دا زێدەتر كار هاتیە كرن بۆ كەرتێ چاندن و پیسەسازیێ و بوویە ئەگەر كو پشت بەستن ل سەر كەرتێ نەفتێ كێمتر ببیت.
زێدەتر ژی گۆت:»دەستپێكرنا ڕەوانەكرنا بەرهەمێن ناڤخۆیی وەكو هنار و هنگڤین و سێڤان ژ لایێ حكومەتا هەرێما كوردستانێ ڤە بۆ بازاڕێن جیهانێ، هەر دیسان ئاڤاكرنا كارگەهێن خوارن و ڤەخوارنێ و چیمەنتۆیێ و ئاسنی گەلەك كارگەهێن دی بۆ دابینكرنا پێدڤیێن ناڤخۆ پێنگاڤەكا مەزن یا زێدەكرنا داهاتیە، ژ لایەكێ دی ڤە كوردستان ب سەقایێ خۆ یێ هین و سروشتێ خۆ یێ جوان دهێتە نیاسین، ئەڤ كەرتە سالانە ب ملیۆنان گەشتیاران ژ ناڤەڕاست و باشوورێ ئیراقێ و وەلاتێن جیران رادكێشیتە هەرێمێ كو ئەڤ چەندە دبیتە ئەگەرێ لێڤەگەڕەكا باش یا دارایی بۆ بازاڕی، و ب تایبەت د ڤێ كابینێ دا گرنگیەكا زێدەتر ب جهێن گەشتیاری هاتیە دان، و هژمارا سەرەدانكەران بۆ وان جهان ژی زێدەبوویە».

4

ئامێدیێ‌ ، مەحمود نهێلی

هەژمارەكا زۆرا جهێن شوونەواری ل سنورێ‌ ناحیا دێرەلۆك هەنە و هندەك ژی ژ وانا ژی بەرڤ نەمانێ‌ دچن كو ئێك ژ وانا پرا سپنێ‌ بادینایە كو دكەڤیتە رۆژئاڤایێ‌ سەنتەرێ‌ ناوچەدارییا دێرەلۆك.

ل سەر دیرۆك و كارێ‌ ڤێ‌ پرێ‌ و كەنگی هاتیە ب كار ئینان ئێك ژ شوونەوارناسێن دەڤەرێ‌ ب ناڤێ‌ سەردار هێتوتی بۆ رۆژناما ئەڤرۆ دیاركر، كو ئەڤ پرە دكەڤیتە سەر رووبارێ‌ سپنە ل رۆژئاڤایێ‌ سەنتەرێ‌ ناوچەدارییا دێرەلۆكێ‌ و گۆت : دیارە ڤێ‌ پرێ‌ گرنگیا خوە هەبوویە ل سەردەمێن كەڤن دا، چونكە دبیتە پرا پێكڤە گرێدانا دێرەلۆكێ‌ و دەڤەرێ‌ نهێلێ‌ ب دەڤەرا بەرێ‌ گارێ‌ و زێبارێ‌ و چەندین دەڤەرێن دیتر ڤە.
ناڤهاتی دیار كر، ئەڤ پرە ل سەر دەمێ‌ میرگەها بەهدینان بۆ مەرەما هاتن و چوونێ‌ ل ڤێ‌ دەڤەرێ‌ دهاتە بكارئینان و گۆت: هەر چەندە هەتا نوكە دیرۆكا دروست یا ئاڤاكرنا ڤێ‌ پرێ‌ نەهاتیە زانین، لێ‌ پرەكە تا نوكە جهێن بەرپرسیار یێن شوونەواری خوە لێ‌ نەكریە خودان.
ناڤهاتی ئاشكرا كر، ئەڤ پرە بەرەڤ هەرفتنەكا ئێك جاری چوویە و گۆت: هەر چەندە ل رۆژئاڤایێ‌ پرێ‌ هێشتا بنیاتێ‌ پرێ‌ یێ‌ باشە و یێ‌ سەر خوە یە، لێ‌ ژلایێ‌ رۆژئاڤایێ‌ پرێ‌ چ بنیات نەماینە و یا دیارە ژی دەستێ‌ تێكدانێ‌ ژی یێ‌ گەهشتیێ‌، ئەڤە زێدەباری سەقایێ‌ دەڤەرێ‌ و بلندبوونا ئاستێ‌ ئاڤێ‌ كارتێكرن لێ‌ كریە.
دهێتە زانین ل سنورێ‌ ناحیا دێرەلۆك ب دەهان جهێن شوونەواری هەنە لێ‌ ب تنێ‌ پێنج ژ وانا هاتینە ناسین و توماركرن وەك شوونەوار، شوونەوارناس و خەلكێ‌ دەڤەرێ‌ ژی دخوازن پتر گرنگی ب جهێن شوونەواری بهێتە دان.

7

د.هیوا طارق ئاكره‌ی، تایبه‌تمه‌ندێ‌ نه‌خۆشی و قه‌سته‌را دلی دیاركر كو نه‌خۆشیێن دلی دهێنه‌ دابه‌شكرن بۆ چه‌ند نه‌خۆشیه‌كا وه‌كو ته‌نكبوونا خوینبه‌رێن دلی، هه‌روه‌سا بلندبوونا فشارا خوینێ‌ و بلندبوونا فشارێ‌ ل ره‌خێ‌ راستێ‌ یێ‌ دلی، هه‌روه‌سا تێكچوونا كاره‌با دلی كو چه‌ند پشكه‌كا ب خۆڤه‌ دگریت وه‌كو، هه‌كه‌ كاره‌با دلی یا زێده‌ یان كێم بیت، هه‌روه‌سا تێكچوونا صه‌مامێن دلی، ئه‌وژی گه‌له‌ك یا به‌لاڤه‌ دناڤ خه‌لكێ‌ مه‌دا و گۆتژی: هنده‌ك نه‌خۆشی ژی هه‌نه‌ ده‌مێ‌ ماسولكێن دلی ژ كاردكه‌ڤن و دروست كارێ‌ خۆ نه‌كه‌ن كو دبێژنێ‌ لاوازبوونا دلی، یان هه‌ودان ماسولكا دلی بگریت و یا ژ هه‌میا به‌ربه‌لافتر و مه‌ترسیدارتر ژی نوكه‌ جه‌لتا دلی یه‌ و ب مخابنڤیه‌ گه‌له‌ك گه‌نج ژی تووش دبنێ‌ و پێدڤیه‌ پتر هشیاری شێوازێ‌ ژیانا خۆ بین دا تووش نه‌بین.
د.هیوا طارق دیاركر ژی، مرۆڤ دشێت جه‌لتێ‌ كێم بكه‌ت و كرنا قه‌سته‌را دلی كاره‌كێ‌ ب زه‌حمه‌ت نینه‌، به‌لێ‌ یا ب زه‌حمه‌ت ئه‌وه‌ ئه‌و وه‌بكه‌ین كو نه‌خوشی نه‌گه‌هیته‌ ڤێ‌ قۆناغێ‌، ئه‌ڤه‌ دڤێت ببیته‌ ئارمانجا مه‌ كو ئه‌م وه‌ بكه‌ین نه‌خۆشێن نه‌ پێدڤی ب قه‌سته‌رێ‌ نه‌بن و ژیانه‌كا نورمال ده‌ربازبكه‌ن بێی تووشی لاوازبوونا دلی یان هه‌ر ئاریشه‌كا دی ببن.
ل دۆر خۆپاراستنێ‌ ژ جه‌لتا دلی دیاركر، كو خۆپاراستن یا ب زه‌حمه‌ت و د هه‌مان ده‌م دا ژی یا ب ساناهی یه‌، یا ژ هه‌میێ‌ گرنگتر ئه‌وه‌ مرۆڤ دووربكه‌ڤیت ژ جگارا و ئه‌و نه‌خۆشێن فشارا خوینێ‌، یان نه‌خۆشیا شه‌كرێ‌ هه‌ی پێدڤیه‌ بهێمه‌ كونترولكرن و مه‌خزوونێ‌ وان ل بن 6:5 بیت، هه‌روه‌سا كونترولا كولیسترولێ‌ خوینێ‌ بهێته‌كرن و ئه‌و نه‌خۆشێن دناڤ مالباتێ‌ دا گه‌له‌ك ئاریشێن دلی هه‌ین یان حه‌لتێن دلی د به‌ربه‌لاف دناڤدا ئه‌و هه‌تا هه‌كه‌ كولیسترولێ‌ وان یێ‌ نورمال ژی بیت، دووڤچوونا خۆ بكه‌ن و بهێنه‌ دبن نورمالیێ‌ دا.
هه‌روه‌سا دیاركر كو وه‌رزش كاره‌كێ‌ پێدڤیه‌ د خۆپاراستنێ‌ دا و گۆت: ئه‌و وه‌رزشا دهێته‌ كرن پێدڤیه‌ هه‌تا وی راده‌ی بیت كو لێدانێن دلی زێده‌ببن، داكو دل مفای ژ وه‌رزشێ‌ ببینیت.
د.هیوا ئاكره‌ی دیاركر، هه‌ر كه‌سه‌كێ‌ دیت یێ‌ روونشتی یه‌ و ژ نشكه‌كێڤه‌ دیت دلقوتانا وی زێده‌بوو، هه‌ستكر بێی كو ده‌ره‌جا سه‌ركه‌ڤیت یان وه‌ستیانێ‌ دلێ‌ وی زێده‌ لێدا، یا دوێ‌ ئه‌وه‌ د حاله‌تێ‌ نڤستنێ‌ دا، نه‌خۆش دێ‌ بێژیت ئه‌ز ژ خه‌و رادبم و دلێ‌ من زێده‌ خۆ لێدا ئه‌وژی نه‌ یا دروسته‌، هنده‌ك جارا ژی دبیته‌ ئه‌گه‌رێ‌ گێژبوونێ‌ بێی كو ئاماژه‌ك هه‌بیت دێ‌ كه‌ڤیت، ئانكو ژ نشكه‌كێڤه‌ دێ‌ كه‌ڤیت و گۆت: هنده‌ك جارا تێچكوونا كاره‌با دلی نه‌ یا مه‌ترسیداره‌ و هنده‌ك جارا ژی پێدڤی ب چاره‌سه‌ریێن جوراوجور هه‌یه‌ كو ژ ده‌رمانا ده‌ستپێ‌ دكه‌ت و هنده‌ك ژی ئێكسه‌ر پێدڤی ب نشته‌رگه‌ریێ‌ دبن.

10

بەرپەرێ ساخلەمیێ:

کێمبوونا کێشێ ب بێ ئەگەر:
هەکە تە پتر ژ ٥ کیلۆیان ژ کێشا خۆ ژ نشکەکێڤە کێمکرن، بێ کو پارێزێ (ڕێجیمێ) یان وەرزشێ بکەی، ئەڤە پێدڤى ب هایداریێ یە. پتریا جاران ئەڤێ چەندە پەیوەندى ب پەنجەشێرا مەعیدێ، پەنکریاسێ، یان سیهان ڤە هەیە.
وەستیان و ماندووبوونا بەردەوام:
مەرەما مە نە ماندووبوونا ئاسایى یا پشتى کارەکێ گرانە، بەلکو ماندووبوونەکا زۆرە کو ب نڤستن و بێهنڤەدانێ ژی ناچیت. دبیت نیشانەکا دەستپێکێ یا پەنجەشێڕا خوینێ (لوکیمیا) یان یا قولۆنى بیت.
گوهۆڕین د پیستى دا:
چاڤدێریا خالێن (نمەکێن) لەشێ خۆ باش بکە. هەر خالەکا ڕەنگێ وێ، قەبارێ وێ، یان شێوێ لێڤێن وێ بگوهۆڕیت، یان دەست ب خوینبەربوونێ بکەت، دبیت نیشانەکا پەنجەشێرا پیستى بیت. هەروەسا زەربوونا پیستى و چاڤان دبیت ئاماژە بیت بۆ ئاریشەکا جەگەرێ.
گرێ یان ستویربوونەکا ل ژێر پیستى:
پەیدابوونا گرێیێن ڕەق و ب بێ ئێش، ب تایبەت د مەمکى، گونان، یان گرێیێن لیمفاوى دا (بن کەفش یان ستۆی). هەر گرێیەکا نوو دڤێت ئێکسەر پشکنین بۆ بهێتە کرن.
کۆخکەکا بەردەوام یان گوهۆڕینا دەنگى:
ئەو کۆخکا بۆ زێدەتر ژ ٣ یان ٤ حەفتیان بەردەوام بیت ب بێ ئەگەرەکێ دیار (وەک پەرسیڤی)، یان گوهۆڕینا نێبرەیا دەنگى کو “نوسى” ببیت ب بەردەوامى، دبیت پەیوەندى پەنجەشێرا سیهان یان گەوریێ ڤە هەبیت.
گوهۆڕین د عاداتێن دەستئاڤێ دا:
زکچوون یان قەبزیا بەردەوام بۆ دەمەکێ درێژ، یان گوهۆڕینا شێوێ پیساتیێ، یان هەبوونا خوینێ د پیساتیێ دا (ڕەنگێ ڕەش یان سۆر)، ئەڤان هەمی نیشانان پێدڤى ب پشکنینا قولۆنى هەیە. هەروەسا زێدە چوون بۆ دەستئاڤێ یان ئێشان ل دەمێ میزکرنێ دبیت پەیوەندى ب پڕۆستاتێ یان میزدانێ ڤە هەبیت.
ب زەحمەت داعویڕانا خوارنێ یان تێکچوونا هەرسێ ب بەردەوامى:
هەستکرن ب هندێ کو خوارن د گەریێ دا “دگێریت”، یان سۆتنا بووریا (خوارنێ) یا بەردەوام کو ب دەرمانان چارەسەر نەبیت، دبیت نیشانەکا پەنجەشێڕا مەعیدێ بیت.
خوینبەربوونا نە ئاسایى:
وەک کۆخکا ب خوین، هەبوونا خوینێ د میزێ دا، خوینبەربوونا زێدە یا ژنان ل دەرڤەى دەمێ (عادێ) یان پشتى ژیێ بێئۆمێدیێ، یان خوینبەربوون ژ سەرێ مەمکى.
تایا بەردەوام یان خوهدانا شەڤێ:
تایا ب بێ ئەگەر کو دهێت و دچیت، و خوهدانا شەڤێ یا زۆر ب رەنگەکێ کو جلکان تەڕ بکەت، دبیت ژ نیشانێن پەنجەشێڕا سیستەمێ لیمفاوى بن.
برینێن ساخ نەبن:
ئەو برینێن د دەڤى دا پەیدا دبن، یان برینێن پیستى یێن کو خوین ژێ دهێت و بۆ چەندین حەفتیان ساخ نابن، پێدڤى ب پشکنینەکا پزیشکى نە.
ئێشەکا بەردەوام کو ژ ناڤ ناچیت:
ئێش ڕێکا لەشى یە بۆ گۆتنا هندێ کو تشتەکێ خەلەت یێ هەی. سەرئێشەکا ب دەرمانێن ئێشکوژ چارەسەر نەبیت، ئێشا پشتێ یا بەردەوام، یان ئێشا زکى. (پتریا جاران ئێش نیشانەکا قۆناغێن پێشکەفتی یە، بەلێ هندەک جاران نیشانەکا دەستپێکێ یە د پەنجەشێرا هەستیان یان گونان دا).
وەرمینا زکى یا بەردەوام (بۆ ژنان):
هەستکرن ب تێربوونێ ب زووى پشتى خوارنا ژەمەکێ کێم یێ خوارنێ، و وەرمینا زکى یا بەردەوام، دبیت نیشانەکا هایدارکرنێ بیت بۆ پەنجەشێرا هێکدانان (ovarian cancer).
​تێبینی: هەبوونا ئێک ژ ڤان نیشانان مەرەم پێ ئەوە نینە کو حەتمەن پەنجەشێرە، بەلکو ئاماژەکا هایداریێ یە کو پێدڤى ب سەرەدانا دکتۆرى دکەت.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com