NO IORG
نووترين نووچه
هه‌لبژارتى3

هندرین محه‌مه‌د سالح، سه‌رۆكێ كۆمسیۆنا بلند یا هه‌لبژارتن و راپرسیارن ل هه‌رێما كوردستانێ كو ده‌مێ وێ یێ قانوونی ب سه‌رڤه‌چوویه‌، راگه‌هاند، ژ سالا 2019 و وێڤه‌ ئه‌م داخوازا چاره‌سه‌ریا كێشه‌یا ب سه‌رڤه‌چوونا ده‌مێ كۆمسیۆنێ ژ په‌رله‌مانی دكه‌ین، به‌لێ هه‌تا نوكه‌ نه‌كریه‌.

هندرینی گۆت ژی، ل سالا 2019 مه‌ نڤیساره‌ك بۆ په‌رله‌مانی بلندكر ل دۆر ب سه‌رڤه‌چوونا ده‌مێ كۆمسیۆنێ بۆ دیتنا چاره‌سه‌ریه‌كێ و پاشی نڤیساره‌كا دی مه‌ بلندكر و په‌رله‌مانی ئه‌م ئاگه‌هداركرین كو پشتی كاراكرنا ده‌سته‌یا مافێ مرۆڤی دێ كێشا كۆمسیۆنێ چاره‌سه‌ركه‌ین، به‌لێ ئه‌وژی نه‌هاته‌ كرن.

ئاماژه‌كر، پشتی نڤیسارا دوویێ ژی په‌رله‌مانی بۆمه‌ چ نه‌كر و پشتی ده‌رچوونا مه‌رسووما سه‌رۆكایه‌تیا هه‌رێمێ بۆ ئه‌نجامدانا هه‌لبژارتنان جاره‌كا دی مه‌ نڤیساره‌ك ئاراسته‌ی په‌رله‌مانی كر بۆ وێ چه‌ندێ كێشا ده‌مێ كۆمسیۆنێ چاره‌سه‌ربكه‌ت، به‌لێ نوكه‌ ژی هیچ نه‌كر و ئه‌م ژی نه‌شێین هیچ كاره‌كی بكه‌ین تاكو كێشا كۆمسیۆنێ نه‌هێته‌ ئێكلاكرن.

ئه‌ڤرۆ:

ئه‌ندامه‌كێ جڤاتا نوونه‌رێن ئیراقێ ژ لیستا ده‌وله‌تا قانوونێ ب سه‌رۆكایه‌تیا نوری مالكی راگه‌هاند، بریاره‌ ل ده‌مه‌كێ نێزیك شانده‌كێ هه‌ڤپه‌یمانیا چارچۆڤێ هه‌ماهه‌نگیێ سه‌ره‌دانا هه‌رێما كوردستانێ بكه‌ت و ل گه‌ل پارتی دیموكراتی كوردستان و ئێكه‌تی نیشتمانی كوردستان كۆمببیت و ده‌ستپێشخه‌ریه‌كێ به‌رچاڤ بكه‌ نبۆ هه‌لبژارتنا سه‌رۆك كۆماری و پێكئینانا حوكمه‌تا ئیراقی یا نوو.

عارف حه‌مامی، په‌رله‌مانتارێ ده‌وله‌تا قانوونێ كو ئێك ژ ئالیێن سه‌ره‌كی یا چارچۆڤێ هه‌ماهه‌نگیێ یه‌ سه‌باره‌ت ده‌ستپێشخه‌ریا ناڤبری بۆ ئالیێن سیاسی گۆت” سه‌ركردێن هه‌ڤپه‌یمانیا چارچۆڤێ هه‌ماهه‌نگیێ رێككه‌فتنیه‌ كو سه‌ره‌دانا هێز و ئالیێن سیاسی بكه‌ن ب مه‌به‌ستا زانینا هه‌لویستێ وان سه‌باره‌ت چاره‌سه‌ركرنا وێ گریا سیاسی یا ئیراق كه‌فتیه‌ تێدا وبوویه‌ گه‌ف ل سه‌ر پرۆسا سیاسی”.

حه‌مامی گۆت ژی” بریاره‌ ل ده‌مه‌كێ نێزیك كو دبیت د ڤێ حه‌فتیێ دا بیت یان ل حه‌فتیا داهاتی، شانده‌كێ هه‌ڤپه‌یمانیا چارچۆڤێ هه‌ماهه‌نگیێ سه‌ره‌دانا هه‌ولێرێ بكه‌ت و دبیت سه‌ره‌دانا سلێمانیێ ژی بكه‌ت بۆ وێ چه‌ندێ ل گه‌ل ئالیێن سیاسی ب تایبه‌ت پارتی دیموكراتی كوردستان و ئێكه‌تی نیشتمانی كوردستان كۆمببیت”.

وی په‌رله‌مانتارێ ئیراقی ئاماژه‌ كر كو ئه‌و شانده‌ دێ سه‌ره‌دانا هه‌رێما كوردستانێ كه‌ت بۆ گه‌هاندنا بۆچوونا هه‌ڤپه‌یمانیا چارچۆڤێ هه‌ماهه‌نگیێ ل دۆر وێ ده‌ستپێشخه‌ریا به‌رهه‌ڤكری بۆ ده‌رخستنا ئیراقێ ژ وێ كێشا تێكه‌فتی، چونكه‌ ناخوازین حوكمه‌ته‌كێ بێ ره‌وتێ سه‌دری دروست بكه‌ین، له‌وما  دبیت ل گه‌ل ره‌وتێ سه‌دری ژی كۆم ببین”.

نێزیكی شه‌ش هه‌یڤایه‌ كێشه‌ د ناڤبه‌را هێزێن سیاسی یێن سه‌ركه‌فتی د هه‌لبژارتنێن 10 چریا ئێكێ 2021 به‌رده‌وامه‌ وناكۆكی د ناڤبه‌را هه‌ڤپه‌یمانیا رزگاركرنا نیشتمانی ( ره‌وتێ سه‌دری، پارتی دیموكراتی كوردستان، هه‌ڤپه‌یمانیا سیاده‌) و هه‌ڤپه‌یمانیا چارچوڤێ هه‌ماهه‌نگیێ ل دۆر هه‌لبژارتنا سه‌رۆك كۆماری و پێكئینانا حوكمه‌تێ و مه‌زنترین فراكسیۆنا جڤاتا نوونه‌ران، ئه‌و چه‌نده‌ ژی بوویه‌ ئه‌گه‌ر ئالیه‌ك بێ یێ دی نه‌شێت سه‌رۆك كۆماری هه‌لبژێریت یان حوكمه‌تێ پێك بینیت.

هه‌رچه‌نده‌ بریار بوو ل رۆژا چارشه‌مبیا بۆری 30 ئادارا 2022 روونشتنا جڤاتا نوونه‌رێن ئیراقێ یا تایبه‌ت ب هه‌لبژارتنا سه‌رۆك كۆمارێ نوو بهێته‌ ئه‌نجامدان، به‌لێ ژ ئه‌گه‌رێ بایكۆتكرنا روونشتنێ ژئالیێ چارچۆڤێ هه‌ماهه‌نگیێ ل گه‌ل چه‌ند فراكسیۆنێن دی، روونشتن هه‌ڤشێوێ روونشتنا به‌رێ وێ نه‌هاته‌ ئه‌نجامدان، چونكه‌ هه‌ڤپه‌یمانیا سێ قۆلی د ناڤبه‌را ره‌وتێ سه‌دری و پارتی و سوننه‌یان نه‌شیا 220 په‌رله‌مانتاران ب به‌رهه‌ڤبوون ل روونشتنا هه‌لبژارتنا سه‌رۆك كۆماری رازی بكه‌ت، د ده‌مه‌كی دا ب گۆره‌ی بریارا دادگه‌ها فیدرالی یا ئیراقی بۆ ده‌ستپێكرنا روونشتنا هه‌لبژارتنا سه‌رۆك كۆماری پێدڤیه‌ 220 په‌رله‌مانتار د روونشتنێ دا د به‌رهه‌ڤ بن.

ب هه‌لكه‌فتا هاتنا هه‌یڤا ره‌مه‌زانا پیرۆز سه‌رۆك مه‌سعود بارزانی په‌یامه‌ك به‌لاڤكر و تێدا دبێژیت، ب هه‌لكه‌فتا هاتنا هه‌یڤا ره‌مه‌زانێ پیرۆزباهیێ ل هه‌موو موسلمانێن كوردستانێ و ئیراقێ و جیهانێ دكه‌م. ژ خودێ مه‌زن دخوازم نڤێژ و رۆژی و لاڤایێن هه‌موویان قه‌بوول بكه‌ت و هاتنا ڤێ هه‌یڤا پیرۆز ببیته‌ جهێ خێر و به‌ره‌كه‌تا هه‌موو ئالیه‌كی.

پارتی دیموكراتی كوردستان به‌یاننامه‌ك به‌لاڤكر و تێدا هاتیه‌، پارتی به‌رده‌وام رێزه‌كا تایبه‌ت ل هه‌موو مه‌رجه‌عێن ئایینی دگریت و كادر و ئه‌ندامێن خوه‌ ئاگه‌هداركرینه‌، رێزێ ل مه‌رجه‌عیه‌تا ئیسلامی و ئایێن دی بگرن.

به‌یانناما پارتی پشتی وێ چه‌ندێ دهێت كه‌سه‌كی ب ناڤێ (نایف كوردستانی) د تویته‌كێ دا به‌حسێ مه‌رجه‌عیه‌تا شیعی كری كو ب سڤكاتیكرن هاتیه‌ هه‌ژمارتن.

پارتی د به‌یانناما خوه‌ دا ب توندی ئیدانا وێ تویتێ كر و دووپاتكر ژی كو وی كه‌سێ په‌یوه‌ندی ب پارتی ڤه‌ نینه‌ و ئه‌و تویته‌ تنێ ده‌ربرینێ ژ بۆچوونا تایبه‌ت یا وی كه‌سی دكه‌ت و ب هیچ شێوه‌كی هه‌لویستێ پارتی دیموكراتی كوردستان نینه‌ و پارتی باوه‌ریا راسته‌قینه‌ ب پێكڤه‌ژیانا ئاشتیانه‌ و رێزگرتن ل هه‌موو بیروباوه‌رێن ئایینی و مه‌زهه‌بی یا هه‌ی.

سه‌رۆكێ هه‌رێما كوردستانێ سه‌ره‌خوه‌شیا خوه‌ ئاراسته‌ی بنه‌مالا مادلین ئۆلبرایت وه‌زیرا ده‌رڤه‌ یا ئه‌مریكی یا پێشتر دكه‌ت و دبێژیت، وێ جهه‌كێ تایبه‌ت د دیرۆكا كوردستانێ دا یێ هه‌ی.

نێچیرڤان بارزانی، سه‌رۆكێ هه‌رێما كوردستانێ د تویته‌كێ دا سه‌ره‌خوه‌شیا خوه‌ ئاراسته‌ی بنه‌مالا مادلین ئۆلبرایت وه‌زیرا ده‌رڤه‌ یا ئه‌مریكی یا پێشتر كر و تێدا دیارك ركو وێ حهه‌كێ تایبه‌ت د دیرۆكا كوردستانێ دا یێ هه‌ی و رۆله‌كێ گرنگ د پرسا ب دووماهی ئینانا شه‌رێ ناڤخوه‌ ل سالێن نۆتان ژ چه‌رخێ بۆری هه‌بوو.

ئه‌ڤرۆ:

ده‌زگه‌هێن راگه‌هاندنا توركیا به‌حسێ كۆمبوونا سه‌رۆكێ هه‌رێما كوردستانێ ل گه‌ل سه‌رۆك كۆمار و وه‌زیرێ ده‌رڤه‌ یێ توركیا دیار دكه‌ن و دیار دكه‌ن كو توركیا هه‌ست ب رۆلێ گرنگ یێ هه‌رێما كوردستانێ ل ده‌ڤه‌رێ كریه‌ و ژ به‌ر هندێ ژی توركیا دڤێت هه‌لوه‌ستێ خوه‌ بگوهۆریت.

رۆژناما مللیه‌ت یا توركیا راگه‌هاند كو سه‌رۆكێ هه‌رێما كوردستانێ د چارچۆڤێ كۆپیتكا ئه‌نتالیا ل وه‌لاتێ توركیا ل گه‌ل سه‌رۆك كۆمارێ توركیا ره‌جه‌ب ته‌یب ئه‌ردۆغان كۆمبوو و د كۆمبوونێ دا به‌حسێ په‌یوه‌ندیێن توركیا و هه‌رێما كوردستانێ هاتنه‌ كرن، هه‌روه‌سا د كۆمبوونێ دا به‌حسێ ره‌وشا ئیراقێ و ئاسته‌نگیێن ل هه‌مبه‌ر ئاڤاكرنا كابینا نوو یا حوكمه‌تا ئیراقێ ژی هاته‌ كرن و توركیا پشته‌ڤانیا خوه‌ بۆ پێشڤه‌برنا په‌یوه‌ندیێن خوه‌ ل گه‌ل هه‌رێما كوردستانێ دۆپات كر.

ل گۆر هه‌مان رۆژنامێ د كۆمبوونا سه‌رۆكێ هه‌رێما كوردستانێ و وه‌زیرێ ده‌رڤه‌ یێ توركیا دا ژی به‌حسێ گوهۆرینێن ل ده‌ڤه‌رێ و شه‌رێ ئۆكرانیایێ و كاریگه‌ریا وی شه‌ری ل سه‌ر رۆژهه‌لاتا ناڤین، ب تایبه‌تی ژی توركیا، ئیراقێ و هه‌رێما كوردستانێ هاته‌ كرن و وه‌زیرێ ده‌رڤه‌ یێ توركیا دیار كریه‌ كو وان دڤێت په‌یوه‌ندیێن خوه‌ ل گه‌ل هه‌رێما كوردستانێ باشتر لێ بكه‌ن.

كه‌نالێ‌ CNN تورك ژی راگه‌هاند كو توركیا دڤێت ببیته‌ مفادارا سه‌ره‌كی ژ غازا سروشتی یا هه‌رێما كوردستانێ، ب تایبه‌تی ژی پشتی شه‌رێ د ناڤبه‌را رۆسیا و ئۆكرانیایێ دا دهێته‌ چاڤه‌رێكرن كو گه‌له‌ك گوهۆرینێن مه‌زن ل ده‌ڤه‌رێ روو بده‌ن و توركیا دڤێت هه‌ر ژ نها ڤه‌ خوه‌ بۆ هه‌ر گوهۆرینه‌كێ به‌رهه‌ڤ بكه‌ت، ژ به‌ر هندێ ژی توركیا دڤێت پێداچوونه‌كێ د په‌یوه‌ندیێن خوه‌ ل گه‌ل هه‌رێما كوردستانێ دا بكه‌ت، چونكو چه‌ند سالن په‌یوه‌ندیێن توركیا و هه‌رێما كوردستانێ هنده‌كێ سار بووینه‌ و نها توركیا دڤێت په‌یوه‌ندی باشتر لێ بهێن و كۆمبوونێن ل ئه‌نتالیا ژی نیشا دده‌ن توركیا هه‌ست ب گرنگیا هه‌رێما كوردستانێ كریه‌.

چاڤدێرێن سیاسی یێن كورد ل توركیا ژی دیار دكه‌ن كو توركیا نه‌چاره‌ په‌یوه‌ندیێن خوه‌ ل گه‌ل هه‌رێما كوردستانێ باش بكه‌ت، چونكو هه‌رێما كوردستانێ نها خوه‌دان رۆله‌كا كاریگه‌ره‌ ل ئیراقێ و ده‌ڤه‌رێ و هه‌كه‌ توركیا بڤێت پێگه‌هێ خوه‌ ل ده‌ڤه‌رێ بهێز بكه‌ت و په‌یوه‌ندیێن خوه‌ ل گه‌ل وه‌لاتێن هه‌ڤسۆ باش بكه‌ت دڤێت پتر ژ جاران گرنگیێ بده‌ته‌ هه‌رێما كوردستانێ، توركیا دشێت مفایه‌كا باش ژ غازا سروشتی یا هه‌رێما كوردستانێ وه‌ربگریت، لێ ژ بۆ هندێ ژی دهێته‌ خواستن كو توركیا پێداچوونێ د هه‌لوه‌ستێ خوه‌ دا بكه‌ت، چونكو پشتی ریفراندۆما هه‌رێما كوردستانێ، توركیا گه‌له‌ك دژبه‌ریا هه‌رێما كوردستانێ كر و چه‌ند سالن ژی په‌یوندیێن هه‌ری دو ئالیان وه‌كو به‌رێ نه‌ماینه‌ و سار بووینه‌، هه‌كه‌ توركیا بڤێت ده‌ست ب قۆناغه‌كا نوو ل گه‌ل هه‌رێما كوردستانێ بكه‌ت دڤێت ده‌ستان ژ دژبه‌ریا هه‌رێما كوردستانێ به‌رده‌ت.

ل گۆر باوه‌ریا چاڤدێرێن سیاسی یێن كورد ل توركیا، هه‌كه‌ په‌یوه‌ندیێن توركیا و هه‌رێما كوردستانێ باش ببن دێ ئه‌و یه‌ك هاریكار بیت دا توركیا بشێت ده‌ست ب قۆناغه‌كا نوو یا چاره‌سه‌ریا پرسا كورد بكه‌ت، لێ مخابن هه‌لوه‌ستێ نها یێ ئه‌ردۆغانی و پارتیا وی ل هه‌مبه‌ر پرسا كوردی ل توركیا گه‌له‌ك خرابه‌ و نها كوردان ل باكور خوه‌ ژ ئاكپارتیێ دوور كرینه‌ و ئه‌و یه‌ك ژی دشێت كارتێكرنا خوه‌ ل ئه‌نجامێن هه‌لبژارتنێن بهێت یێن توركیا بكه‌ت.

ئه‌ڤرۆ:

كه‌مال كلچدار ئوغلۆ سه‌رۆكێ گشتی یێ پارتیا كۆماریا گه‌ل د چارچۆڤێ سه‌ره‌دانا خوه‌ یا بۆ باژێرێ ئامه‌دێ دا راگه‌هاند كو وان چه‌ندین خالێن گرنگ بۆ چاره‌سه‌ركرنا پرسا كوردی ل توركیا دیار كرینه‌ و دێ پرسا كوردی ل په‌رله‌مانێ توركیا هێته‌ چاره‌سه‌ركرن.

ناڤهاتی ئه‌و یه‌ك ژی دیار كر كو ئاكپارتیێ نه‌شیا پرسا كوردی چاره‌سه‌ر بكه‌ت و گه‌له‌ك ئاریشه‌ ژی دروست كرن، ئاكپارتیێ چو پرۆژه‌ بۆ چاره‌سه‌ركرنا پرسا كوردی نه‌بوون لێ وان دڤێت پرسا كوردی چاره‌سه‌ر بكه‌ن.

وه‌لاتیێن كورد ل توركیا ژی دیار دكه‌ن كو پارتیا كۆماری تنێ كار بۆ بده‌ستڤه‌ئینانا ده‌نگێن كوردان دكه‌ت و باوه‌ریا وان ب سیاسه‌تا وێ پارتیێ نینه‌.

سه‌رۆكا فراكسیۆنا پارتی ل جڤاتا نوونه‌رێن ئیراقێ راگه‌هاند، ل رۆژێن بۆری شانده‌كێ بلند یێ پارتی دیموكراتی كوردستان ب سه‌رۆكایه‌تیا فازل میرانی ل به‌غدا چه‌ندین كۆمبوون ل گه‌ل ئالیێن ئیراقی ئه‌نجامداینه‌ ل دۆر ره‌وشا نوكه‌ یا ئیراقێ و پرۆسا پێكئینانا حوكمه‌تا نوو ل ئیراقێ، چونكه‌ هه‌موو بزاڤێن پارتی بۆ سه‌رخستنا پرۆسێ یه‌ ب شێوه‌كێ ئاشتیانه‌ و دانوستاندن و لێكتێگه‌هشتنێ دناڤبه‌را ئالیێن سیاسی دا.

ڤیانێ ئاماژه‌كر، دانوستاندنێن د ناڤبه‌را پارتی و ئالیێن ئیراقی قۆناغێن باش یێن برین و ئه‌م ب گۆره‌ی وان دیدار و كۆمبوونێن شاندێ بلند یێ پارتی ل به‌غدا ئه‌نجامداین د گه‌شبینین دێ ئه‌نجامێن باش و ئه‌رێنی بۆ پرۆسا سیاسی و پێكئینانا حوكمه‌تا نوو ل ئیراقێ هه‌بن، بیگومان دانوستاندن دێ د به‌رده‌وام بن بۆ گه‌هشتنێ ب چاره‌سه‌ریان.

ئه‌ندامێ جڤاتا نوونه‌رێن ئیراقێ ژ فراكسیۆنا پارتی، شێروان دوبه‌ردانی راگه‌هاند، ئه‌وا سه‌رۆكێ كۆمارا ئیراقێ ئه‌نجامدای د پرسا لێبۆرینێ ژ كه‌سه‌كێ حوكمكری ب تۆمه‌تا بازرگانیكرنێ ب مادێن هۆشبه‌ر، به‌رۆڤاژی دستووری و هه‌موو قانوونایه‌، هه‌روه‌سا تاوانه‌كا گشتی یه‌ ژی نه‌كو تاوانه‌كا تایبه‌ته‌، د قانوونا ئیراقێ دا مادا هۆشبه‌ر تاوانه‌كا گشتی یه‌ و یا تایبه‌ت نینه‌، ئه‌و تۆمه‌تبارێ كارێ بازرگانیا مادێن هۆشبه‌ر كری زیان گه‌هاندیه‌ جڤاكی، له‌وما پێدڤیه‌ باوه‌ری ژ سه‌رۆكێ كۆمارێ بهێته‌ وه‌رگرتن و بهێته‌ دادگه‌هكرن.

گۆت ژی” سه‌رۆك كۆماری د مادا 73 ژ دستووری خوه‌ ب خوه‌ تۆمه‌تباركریه‌ و پێدڤیه‌ ب زووترین ده‌م ده‌ست ژكاری به‌رده‌ت. هه‌روه‌سا ئه‌و كاره‌ پێشێلكرنا دستووری یه‌ و پێدڤیه‌ جڤاتا نوونه‌ران ئیمزایێن په‌رله‌مانتاران كۆم بكه‌ت بۆ ستاندنا باوه‌ریێ ژ سه‌رۆك كۆماری”.

وه‌زیرا هه‌رێمێ بۆ كاروبارێن په‌رله‌مانی، ڤالا فه‌رید، راگه‌هاند” وه‌كو حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ دووپات دكه‌ین كو قانوونا په‌ترۆلێ و غازێ ل هه‌رێما كوردستانێ به‌رۆڤاژی دستوورێ ئیراقێ نینه‌ و بریارا دادگه‌ها بلند یا فیدرالی بریاره‌كا دستووری نینه‌” دیاركر ژی” مادێن 10 و 11 و 12 ژ دستوورێ ئیراقێ ئه‌و مافه‌ ب هه‌رێما كوردستانێ دایه‌ و حوكمه‌تا هه‌رێمێ بۆ چاره‌سه‌ركرنا كێشێن دوارێ په‌ترۆلێ و غازێ دا د دێ به‌رده‌وام بیت د دانوستاندنێن خوه‌ دا ل گه‌ل حوكمه‌تا ئیراقێ”.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com