NO IORG
نووترين نووچه
نوچێن گرنگ

ئه‌ڤرۆنيوز:

ئاژانسا رويته‌رز ئاشكرا دكه‌ت كو عيراق ل گه‌ل ئيرانێ يا رێككه‌فتى كو كه‌لوپه‌لێن خوارنێ بده‌ته‌ ئيرانێ و ل به‌رامبه‌ر ئيران كاره‌بێ وگازێ ده‌ته‌ عيراقێ.

دو به‌رپرسێن لژنا وزێ ل حوكمه‌تا عيراقێ بۆ ئاژانسا رويته‌رز ئه‌و رێككه‌فتنه‌ پشت راستكر وئاماژه‌ دا ژى ك به‌رپرسێن ئيرانى ب ڤێ رێككه‌فتنێ درازينه‌ وعيراق ژى دێ بزاڤێ كه‌ت رازيبوونا ئه‌مريكا ل سه‌ر وێ رێككه‌فتنێ وه‌ربگريت، چونكى ئه‌مريكا تنێ 45 رۆژ وه‌كو مۆله‌ت دايه‌ عيراقێ تاكو ل سه‌ر ئينانا كاره‌ب وگازا ئيرانێ يا به‌رده‌وام بيت، به‌لێ به‌رپرسێن عيراقى دووپات دكه‌ن ئه‌و ده‌مه‌ يێ كێمه‌ تاكو عيراق شوينگرێ ئيرانێ ببينيت تا كاره‌بێ ژێ بكريت.

ل 5/11/2018 ئه‌مريكا چه‌ندين سزايێن دى ل سه‌ر ئيرانێ سه‌پاندن وهه‌شدارى ژى دايه‌ وه‌لاتان ئێدى گاز ووزێ ژ ئيرانێ نه‌كرن، ل گه‌ل وێ چه‌ندێ ئه‌مريكا هه‌شت وه‌لات ژ سه‌پاندنا سزايان جوداكرينه‌ و45 رۆژ مۆله‌ت دايه‌ عيراقێ.

ئه‌ڤرۆنيوز:

په‌يڤدارێ حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ، سه‌فين دزه‌يى، ئه‌ڤرۆ چارشه‌مبى 14/11/2018 راگه‌هاند، برياره‌ خالێن گۆمركى دناڤبه‌را باژێرێن هه‌رێما كوردستاني وعيراقێ بهێنه‌ لادان، چونكى زيانێ دگه‌هينيته‌ وه‌لاتيان وبازرگانان.

سه‌فين دزه‌يى گۆت ژى”هه‌بوونا وان خالێن گۆمركى يا قانوونى نينه‌ وهه‌رێما كوردستانێ پشكه‌كه‌ ژ عيراقێ، له‌وما پێدڤيه‌ ئه‌و خال ل ده‌رگه‌هێن سنورى بهێنه‌ دانان”.

دياركر”ئه‌و خالێن گۆمركى زێده‌تر بۆ به‌رژه‌وه‌نديا چه‌ند گرۆپه‌كێن ميليشيان كو مفا ژێ وه‌ردگرت، زيانێ دگه‌هينن خه‌لكێ ده‌ڤه‌رێ وهه‌رێما كوردستانێ وبازرگانان”.

ئه‌ڤرۆنيوز:

ده‌زگه‌هێ كه‌شناسيێ ل عيراقێ ئه‌ڤرۆ چارشه‌مبى 14/11/2018 ره‌وشا سه‌قاى ل سێ رۆژێن بهێت ل پارێزگه‌هێن عيراقێ به‌لاڤكر.

كه‌شناسيا عيراقێ دياركر كو ل ده‌ڤه‌رێن چيايى ل هه‌رێما كوردستانێ دێ ئه‌ور وباران بيت ول هنده‌ك ده‌ڤه‌ران ژى دێ به‌فر باريت.

ژلايه‌كێ دى ڤه‌ رێڤه‌به‌ريا گشتى يا كه‌شناسيێ وبيڤه‌له‌رزان ل هه‌رێما كوردستانێ ره‌وشا سه‌قايێ سوباهى ورۆژێن ددووڤدا به‌لاڤكر كو دێ باران ل ده‌ڤه‌رێن جودا ودا ل باژێرێن هه‌رێما كوردستانێ باريت.

ئه‌ڤرۆ، وارهێل نێروه‌ى:

تایبەتمەندەکێ نشتەرگەریا گشتی ئاماژە ب وێ چەندێ دایە کو ئێک ژ وان نەخوشیێن نوکە بەربەلاڤ ‏ھاتنا خوینێیە دگەل پیساتیێ ل جھێ دەستئاڤا ستور، گەلەک جاران کەسێ تووشی ڤێ نەخوشیێ ‏دبیت ژبەر شەرمێ نەڤێت سەرەدانا نوشداری بکەت لەورا گەلەکا پێدڤیە ب ھەبوونا ڤی حالەتی ‏زووترین دەم سەرەدانا نوشدارێ تایبەتمەند بکەت دا کو چارەسەری بۆ بھێتە کرن‎. ‎

‎د. سەردار حەسەن عارف، تایبەتمەندێ نیشتەرگەریا گشتی دیار کر: گەلەک ئەگەر ھەنە بۆ ‏تووشبوون بڤێ نەخوشیێ ، پرانیا جاران ژ بەر باوەسیرێ یان ژی برینەکێ (فتریات)ل جھێ ‏دەستئاڤا ستور ڤێ حالەتی دروست دکەت کو خوین بھێت.

گوت ژی: گەلەکا گرنگ ل دەمێ ‏پەیدابوونا خوینێ ئەو کەس سەرەدانا نوشداری بکەت دا کو ژێدەرێ وێ خوینێ بزانیت کا ل کیڤە ‏دھێت، گەلەک جاران چێ دبیت ھاتنا وێ خوینێ پەیوەندی ب پەنجەشێرا قولونێ یان رووڤیکا ‏ھەبیت‎. ‎دیار کرژی: ھندەک نیشان ھەنە کو بۆ نەخوشی و نوشداران دیار دکەت کو ھاتنا وێ خوینێ ‏نە ژبەر نەخوشیا باوەسیرێیە، بەری کو نوشدار پشکنینا بۆ نەخوشی بکەت بگەھیتە ئەنجامەکێ ژ ‏ھەبوونا ڤێ خوینێ ئەو ژی: ئەگەر دگەل دەستئاڤا ستور خوین ھەبیت و ئێشانەک ل زکی و بتایبەتی ‏بنێ زکی ھەبیت، دڤێت نەخوش ئێکسەر بزانیت ئەو خوین ژ ئەگەرێ باوەسیرێ نینە، ژبەرکو ‏باوەسیرێ زکئیشان دگەل نینە‎. ‎

ناڤھاتی گوت ژی: گەلەک جاران نەخوش ھەست دکەت کو ‏دەستئاڤا وی تمام نەبوویە، پیساتیێ نەخوشی ھەمی نادەرکەڤیت دمینیتە د رووڤیکادا و خوینێ ‏دبینیت دگەل پیستایێ ھاتی ئەڤە ژی ئێک نیشان کو نەخوشیەکا دی بیت.و زێدەتر دووڤچوونا ڤی ‏حالەتی بکەت ژلایێ نوشدارێ تایبەتمەندڤە و گەلەک جاران نەخوش دەستئاڤا ستور پیساتیێ وی ‏زراڤ دبیت وەک پیساتیێ زارۆیەکێ ساڤایە، ئەڤە ژی چێ دبیت وەرەمەک ھەبیت ئەڤە ھەمی ئەو ‏نیشانن بەری پشکنینا بۆ نەخوش و نوشداری دیار دبیت کو ئەڤە نەخوشیا باوەسیرێ نینە و گەلەکا ‏پێدڤیە نوشدارێ تایبەتمەند پشکنینا نەخوشی بکەت، ئەگەر نەخوش نەھێلیت پشکنینێ بۆ بکەت، ‏ژبەرکو نەخوش ژبەر شەرمێ کو بێژیت ئەڤە نەخوشیا باوەسیرێیە و نوشدار گرنگی بڤی حالەتی ‏بدەت.

نابیت نوشدار چاڤەرێ وێ چەندێ بیت کو ئەگەر نەخوش زەعیف بوو کێشا وی ھاتە خوار ‏پاشی بێژیت ئەڤە نەخوشیا پەنجەشێرێیە، ژبەر کو ئەگەر گەھشتە ڤی ئاستی ئەو نەخوشیا وی یا ‏بەلاڤ بوویە لەشێ وی نەخوشیدا، چ مفا دچارەسەریا ڤی حالەتی دا نینە، تشتەکێ بەربەلاڤ ھەیە ‏دناڤ خەلکێ مە دەمێ دبێژن ئەو کەس زەعیف نەبوویە و کێشا وی کێم نەبوویە ، “دەمێ دبێژن چاوا ‏دبیت ئەڤە نەخوشیا پەنجەشێرێ بیت؟ ئەڤە گوتنەکا گەلەک خەلەتە دناڤ خەلکی دا ھەیە”، لەورا د ‏ھەبوونا وان نیشانا گەلەکا فەرە نەخوش سەرەدانا نوشداری بکەت دا کو چارەسەری وەرگریت ‏بەری بەربەلاڤ بیت‎. ‎

گوت ژی: پێنگاڤێن پشتی ڤان نیشانا پێدڤیە نوشدار پشکنینا بۆ نەخوشی ‏بکەت ئەو ژی دەستی پشکنینێ بکەت و دێ بینیت کا ھاتنا ڤێ خوینێ ژ ئەگەرێ باوەسیرێیە یان ‏فتریاتن ئەگەر نوشداری چ تشت نەدیتن و ئەو خوین ھەر دھێت، ئەڤە وێ چەندێ گەھینیت کو ئەڤ ‏خوینە ژ سەراڤا دەستئاڤا ستور(کماخێ) دھێت.

نوشدار دشێت برێکا تبلێ یان دوربین (نازوور)ێ ‏بۆ دھێتە کرن دا کو بزانین ئەڤ خوینێ ژ کیڤە دھێت‎. ‎

گوت ژی: گەلەک جاران خەلکێ مە ھزر دکەن ‏کو (باوەسیر یان فتریات) دبیتە ئەگەرێ پەنجەشێرێ ئەڤێ چو راستی بۆ نینە، “ئەڤ ئاخفتنە ژ وێ ‏چەندێ ھاتی کو گەلەک نەخوشا پەنجەشێرا ریڤیکێ یان پەنجەشێرا بنێ ریڤکا ستور دگەل ھندێ ‏ژی باوەسیر یا ھەی ئەڤە ژی دبیتە ئەگەرێ خوینێ خەلکێ مە ھزر دکەت پەنجەشیرێ باوەسیرێ یا ‏ھەی”لەورا باوەسیر نابیتە نەخوشیا پەنجەشێرێ، ھندەک جارا دوماھیا ریڤیکا ستور کو دبێژنێ ‏‏(پەنجەشێرا مستقیمی) ھەبیت گڤاشتنێ لسەر دەمارێن خوینێ دکەت دبیتە ئەگەر نەخوشیا ‏باوەسیر پەیدا بیت‎. ‎

گوت ژی: ھندەک جاران نوشدار گرێیەکێ زکێ نەخوشی دا سەرڤە دبینیت ئەڤە ‏دڤێت ھزر بکە تکو دبیتە ئەگەرێ ھاتنا خوینێ، پاشان گرتنا سونەرێ یان تیشکا میفراسێ و ‏پشکنینا ، پشتی کو ھاتیە دەستنیشانکرن و پارچەکا گوشتی ژێ ھاتیە چاندن(زرع) کرن و دا دیار ‏بیت کا ئەڤ نەخوشیە چەند بەربەلاڤ بوویە د مێلاکێ ، سینگی، خوینێ دا ئەڤە ھەمی پشکنین بۆ ‏دھێنە کرن ودا بزانین ئەو پەنجەشێر چ قوناغ دایە، دەمێ بەلاڤ بیت لەشی دا تنێ چارەسەری ‏نینە، بەلکو پێدڤیە چارەسەریا کیمیاوی و کەووی (داخکرن) وەرگریت پاشان نشتەرگەری بۆ بھێتە ‏کرن، لەورا پێدڤیە قوناغا پەنجەشێرێ بزانی گەلەک باشترە کو ئێکسەر نشتەرگەری بۆ بھێتە کرن کو ‏دێ بیتە ئەگەر نەخوشیا وی زێدەتر بەربەلاڤ بیت‎. ‎

گوت ژی: پشتی پشکنینا کو دیار بیت نەخوشیا ‏بەربەلاڤ نەبوویە باشتر ئەوە زوو نوشدار نشتەرگەریێ بۆ بکەت ئەو ژی چارەسەریا وێ ئەوە پارچەکا ‏قولونێ لای راست یان چەپێ یان ھندەک جاران پێدڤی کەت قولونێ ھەمی دھێتە راکرن ل دووف ‏حالەتێ وێ نەخوشیێ دمینیت کا چ بۆ بھێتە کرن‎.‎

ئه‌ڤرۆ نيوز، نيوار محه‌مه‌د سه‌ليم:

سه‌رۆكێ فراكسيۆنا گۆڕان ل په‌رله‌مانێ كوردستانێ راگه‌هاند كو هێشتا گۆڕان چو بڕيارێن ئێكلاكه‌ر د ده‌رباره‌يى پشكدارى كرن يان نه‌كرن د حوكمه‌تێ دا نه‌داينه‌ و ئه‌ڤ بڕياره‌ دێ بۆ جڤاتا نشتيمانى بيت.

عه‌لى حه‌مه‌ سالح، سه‌رۆكێ فراكسيۆنا گۆڕان ل په‌رله‌مانێ كوردستانێ، د داخۆيانيه‌كێ دا بۆ ئه‌ڤرۆ نيوز ئاشكه‌را كر كو هێشتا گۆڕان چو بڕيار ل دۆر پشكداريكرن يان نه‌كرن د كابينا نوو يا هه‌رێما كوردستانێ دا نه‌داينه‌ و گۆت: “ئه‌و بڕيار دێ بۆ جڤاتا نشتيمانى بيت و ئه‌و دێ بڕيارێ ل دۆر پشكداريكرن يان نه‌كرنێ ده‌ت”.

ده‌رياره‌ى وێ چه‌ندێ كا هه‌كه‌ پشكدارى كر دێ داخوازا چو پۆست كه‌ن، عه‌لى حه‌مه‌ سالح گۆت: “ئه‌و هه‌موو پرسێن گرێدايى پشكداريكرن و نه‌كرن و وه‌رگرتنا پۆستا و هه‌بوونا دو جێگران بۆ سه‌رۆكێ حوكمه‌تێ د كۆمبوونا جڤاتا نشتيمانى دا هێنه‌ گه‌نگه‌شه‌كرن”.

ئه‌ڤرۆ نيوز:

سه‌فين دزه‌ى، ئاخفتنكه‌رێ ب ناڤێ حوكمه‌تا هه‌رێما كوردستانێ ته‌كست ل سه‌ر وێ چه‌ندێ كر كو دێ ده‌سپێكا كارێ حوكمه‌تا داهاتى يا هه‌رێما كوردستانێ نه‌هێلانا پاشكه‌فتێ مووچێ فه‌رمانبه‌ران بيت.

ئاشكه‌ر ژى كر كو سه‌رۆك وه‌زيرێن هه‌رێما كوردستانێ ته‌كست ل سه‌ر وێ چه‌ندێ كريه‌ كو دێ هه‌موو بزاڤان كه‌ن د كابينا داهاتى دا پاشكه‌فتێ مووچه‌ى ب ئێكجارى نه‌مينيت، بێگۆمان بزاڤ و كارێن هه‌رێما كوردستانێ دێ ل سه‌ر وى لايى بن كو پاشكه‌فتێ مووچه‌ى نه‌مينيت. “نها هه‌ر 30 رۆژان جاره‌كێ مووچێ فه‌رمانبه‌ران دهێته‌ به‌لاڤكرن”.

ده‌رباره‌ى هنارتنا په‌ترۆلێ كه‌ركووكێ د رێيا بۆريێن هه‌رێما كوردستانێ را، سه‌فين دزه‌ى گۆت: “به‌غدا ب گه‌رمى پێشوازى ل هزرێ كريه‌، به‌لێ پێنگاڤێن كريارى بۆ نه‌هاڤێتينه‌”.

ئه‌ڤه‌ د ده‌مه‌كى دايه‌، به‌رى نوكه‌ به‌رپرسێن حوكمه‌تا هه‌رێمێ ئاشكه‌را كربوو كو دانوستاندن د ناڤبه‌را هه‌ولێر و به‌غدا دا يێن هه‌ين، بۆ وێ چه‌ندێ جاره‌كا دى په‌ترۆلا كه‌ركووك ب رێيا بۆريێن هه‌رێما كوردستانێ بۆ به‌نده‌رێ جيهان يێ توركى ڤه‌گوهێزن.

ئه‌ڤرۆ نيوز:

ب مه‌ره‌ما بهێزكرنا بزاڤا بازرگانى و ئابوورى شانده‌كێ وه‌لاتێ توركيا سه‌ره‌دانا كۆمه‌لگه‌ها ده‌رگه‌هێ نڤێده‌وله‌تى يێ ئيبراهيم خه‌ليل كر و ژ لايێ حه‌ميد عه‌لى رێڤه‌به‌رێ كۆمه‌لگه‌هێ ڤه‌ هاتنه‌ پێشوازيكرن.

د راگه‌هاندنه‌كێ، كۆمه‌لگه‌ها ده‌رگه‌هێ نێڤده‌وله‌تى يێ ئيبراهيم خه‌ليل راگه‌هاند كو سپێده‌هيا ئه‌ڤرۆ 13ى چريا دويێ 2018 شانده‌كێ گۆمركا خابۆر سه‌ره‌دانا كۆمه‌لگه‌ها ده‌رگه‌هێ نێڤده‌وله‌تى يێ ده‌رگه‌هێ ئيبراهيم خه‌ليل كر و ژ لايێ حه‌ميد عه‌لى سه‌رپه‌رشتێ كۆمه‌لگه‌هێ ڤه‌ هاته‌ پێشوازيكرن.

د ڤێ سه‌ره‌دانه‌كێ دا كۆمبوونه‌ك هاته‌ كرن ب مه‌ره‌ما ره‌وشا ده‌رگه‌هى و بۆ بهێزكرنا بزاڤا بازرگانى و ئابوورى ژ لايێ هه‌ردو لايان ڤه‌ و ب ساناهيكرنا هاتنوچوونا رێڤينگان و ترۆمبێلێن بارهه‌لگر.

ئه‌ڤرۆ نيوز:

چه‌كدارێن داعش ئه‌ڤرۆ رۆژا چارشه‌مبى هێرش كره‌ سه‌ر هێزێن پۆليسێن فيدرال ل لايێن تاخێ پێشه‌سازى ل پارێزگه‌ها كه‌ركووك.

ئه‌وى ژێده‌رى بۆ شه‌فه‌ق نيوز گۆت: “هنده‌ك ژ چه‌كدارێن داعش ل سپێده‌هيا زوو يا ئه‌ڤرۆ شه‌ر ل گه‌ل هێزێن پۆليسێن فيدرال كريه‌ ل تاخێ پێشه‌سازى ل كه‌ركووك”.

دا زانين ژى كو هێزێن پۆليسێن فيدرال ل كه‌ركووك داخوازا هاريكاريا زێده‌تر كريه‌ بۆ روو ب رووبوونا ڤان ره‌نگه‌ هێرشان و پێزانينێن زێده‌تر ئاشكه‌را نه‌كرن.

ئه‌ڤرۆ نيوز:

ئاخفتنكه‌رێ ب ناڤێ پۆليسێن هه‌ولێر راگه‌هاند كو شه‌ڤا بۆرى ل تاخێ هه‌ڤالان بابه‌كى كورێ خوه‌ دا به‌ر گۆللا و كوشت وهه‌تا نوكه‌ تۆمه‌تبارێ سه‌ره‌كى ژى نه‌هاتيه‌ گرتن.

هۆگر عه‌زيز، ئاخفتنكه‌رێ ب ناڤێ پۆليسێن هه‌ولێر گۆت: “ده‌مژمێر 11:15 ده‌قيقه‌ يا شه‌ڤا بۆرى 13ى چريا دويێ 2018 ل تاخێ هه‌ڤالان ل هه‌ولێر بابه‌كى ته‌قه‌ ل كوڕێ خوه‌ كريه‌ و پشتى ب بريندارى گه‌هانديه‌ نه‌خۆشخانێ، گيانێ خوه‌ ژ ده‌ست دا”.

ئاخفتنكه‌رێ ب ناڤێ پۆليسێن هه‌ولێر گۆت: “ئه‌و كوڕێ هاتيه‌ كوشتن ب ناڤێ (محه‌مه‌د)ه‌، به‌لێ ئه‌گه‌رێ كوشتنا وى نه‌هاتيه‌ زانين و ڤه‌كۆلين د به‌رده‌وامن”.

ب گۆره‌يى پێزانينان ئه‌ڤ تۆمه‌تباره‌ پێشتر ب حه‌فت سالان هاتبوو گرتن، به‌لێ ژ ئه‌گه‌رێ لێبۆرينا گشتى هاتبوو ئازادكرن.

ھەر ئاکنجیەکێ ھەرێمێ رۆژانە پێدڤی ب لیترەکا پانزینێ یە ‏مانشێتێن فرعی:‏

وێنه‌: SNN

ئه‌ڤرۆ، قائید میرۆ:‏

شارەزایەکێ بەرھەمێن پترۆلێ ئاشکراکر، پانزین ئەگەرەکە بۆ پەیدابوونا چەندین ‏نەخۆشیێن کوژەک مینا پەنجەشیرێ و ل زۆربەیا وەلاتێن جیھانێ ب شێوەیەکێ ‏ھەستیار سەرەدەری دگەل پانزینێ دھێتەکرن. دیار کر ژی، ھەرێما کوردستانێ ‏نەشێت بەرھەمێ نافخۆ دابین بکەت ژ پانزینێ و بلندبوونا بھای ژی پەیوەندی ب ‏بۆرسا جیھانی ڤە ھەیە. ل دۆر داھاتیێ پانزینێ ل ھەرێما کوردستانێ دبێژیت: ھەتا ‏ھەشت سالێن دی دێ تێھنا کارەبێ و رۆژێ و غاز جھێ پانزینێ گریت و مە پێدڤی ب ‏ڤێ رێژا نوکە یا پانزینێ نابیت، بەلێ دڤێت خەلکی باوەری ھەبیت تڕۆمبێل ب ‏کارەبێ ژی کار دکەت نەک تنێ پانزینێ.‏

ھێژا شێخ تەھا، شارازە و بازرگانێ پانزین و نەفتێ بۆ رۆژناما ئەڤرۆ گۆت “چەند ‏ئەگەرەک بۆ بلندبوونا بھایێ پانزینێ ھەنە، ئێک ژ وان نەبوونا نەفتا خاڤە ژ بەرھەمێ ‏نافخۆ، چەندی بەرھەمێ نافخۆ بەرەف کێمبوونێ دچیت کارتێکرن ھەیە ل سەر ‏نەمانا پانزین و بلندبوونا بھای، ھەروەسا بلندبوونا بھایێ نەفتا خاڤا جیھانی ‏راستەوخۆ کاریگەری ل سەر بلندبوونا بھایێ پانزینێ ھەیە ل ھەرێما کوردستانێ، ‏چونکو بھایێ نەفتا خاف ب تنێ دۆلار بلندبیت و دێ بھایێ پانزینێ بلندبیت، بۆ ‏نموونە دەمێ بھایێ ئێک بەرمیلا نەفتێ ل بازاڕێن جیھانێ داکەفتی بۆ 26 دۆلاران مە ‏ل ھەرێما کوردستانێ ب کۆم ئێک لیترا پانزینێ ب 380 دیناران ددا بازاڕی، ئەڤە ل ‏ھەموو جیھانێ ب ڤی شێوەیە دەمێ بھایێ نەفتا خاف بلند بیت بھایێ ھەموو ‏بەرھەمێن نەفتێ بلند دبیت، واتە ھەردەمێ گۆھۆڕین بکەڤیتە بازاڕێ نەفتێ ل بازاڕێن ‏جیھانێ دێ گۆھڕین کەڤیتە بھایێ ھەموو بەرھەمێن نەفتێ مینا گاز و گازا سپی و ‏پانزین بلند دبیت.‏

ڤی شارەزا و بازرگانێ پانزینێ دیار کر” ئەف پانزینا نوکە ب رێیا ئیرانێ دھێتە ناڤا ‏ھەرێما کوردستانێ پشکەک بەرھەمێ نافخۆیا ئیرانێ یە و پانزینا سۆپەڕە، پشکەکا ‏دی ل وەلاتێن دی دھێتە ئیرانێ و وەک ترانزێت دگەھیتە ھەرێما کوردستانێ، بۆ ‏نموونە پانزین ل رۆسیا دھێتە بەندەرێن ئیرانێ و دھێتە ھەرێما کوردستانێ، ئەڤە ‏وەکی ئیران ل تورکیا ژی پانزین ل رۆمانیا دھێتە تورکیا و ب رێیا مێرسینێ دگەھیتە ‏ھەرێما کوردستانێ، چونکە تورکیا ب خوە چو بەرھەمێ پانزینێ نینە بدەتە ھەرێما ‏کوردستانێ، ل دەڤەرێن ناڤین و باشوورێ عێراقێ ژی ھندەک پانزین دھێتە ھەرێما ‏کوردستانێ، بەلێ ئەڤە ب رێیا قاچاخ دھێت و ب فەرمی بەغدا رێیێ نادەت بھێتە ‏ھەرێما کوردستانێ.‏

ل دۆر ئەف زانیاریێن دھێنە بەلافکرن کو پەنجە شیر ژ پانزینێ چێدبیت و ‏کاریگەریێن خراپ ل سەر ساخلەمیا مرۆڤان ھەیە ھێژا شێخ تەھای گۆت” راستیەک ‏ھەیە ناھێتە ڤەشارتن ئەز وەلاتێن ئورۆپا وەک نموونە نابێژم، بەلێ ھەر وەلاتێن ‏دەرووبەر جھەکێ وەکی دوبەی، ھەر کەسێ پانزینێ بکار د ئینیت دەست کێشا بکار ‏دئینیت، ژ بەر کو پانزین چەند ب شێوەیەکێ ستاندارد بھێتە چێکرن ئەڤە ئەگەرەکە ‏بۆ بەلافبوونا چەندین نەساخیێن کوژەک مینا پەنجەشیرێ، پانزین ئەگەرەکە بۆ ‏پەیدابوونا ھەموو نەساخیێن پێستی و حەساسیا چاڤا، چونکە ل ھەر لیترەکا پانزینێ ‏نەە کیلۆیێن دویەم ئوکسجین کاربوونێ بەرھەم دئینیت نێزیکی 500 ھەتا 600 ‏مادێن دی ل گزۆزێ تڕۆمبێلا دەردکەڤیت، ھەروەسا بۆ سۆتنا ئێک لیترا پانزینێ ‏پێدڤی ب دو کیلۆیێن ئوکسجینێ ھەیە، واتە رێژا زیانێن ڤێ ھندا بلندە تشتەک نینە ‏جھێ ئەڤان زیانان بگریت بۆسەر مرۆڤی و ژینگەھێ، ئەڤە ھەموو خرابیێن پانزینەکێ ‏ن کو ب شێوەیێ ستاندەرد بەرھەم ئینابیت، بەرۆڤاژی ھەگەر پانزینەک ب ستاندەرد ‏نەھاتبیتە چیکرن کۆمەکا مادا ھەنە تێدا شاخدارنینە و چوونا وان بۆ ناڤا لەشێ ‏مرۆڤی زۆر ب ساناھیە دەمێ دگەھنە پیستێ مرۆڤی ئێکسەر دگەھنە خوینا مرۆڤی ‏ئەڤەیە دەمێ دبێژن پانزین ئەگەرە بۆ چێکرنا پەنجەشیرێ، زۆر مادە ھەنە رێژە ‏بۆھاتیە دیارکرن ھەتا پانزین بھێتە چێکرن دەمێ ئەف رێژە دھێتە بلندکرن یان ‏گۆھۆڕین تێدا دھێتەکرن ئێکسەر کاریگەریێ دکەتە سەرۆ مرۆڤان.‏

ھێژا شێخ تەھا دبێژیت “ھەرێما کوردستانێ رۆژانە پێدڤی ب پێنج ھەتا حەفت ملیۆن ‏لیترێن پانزینێ ھەیە ئەف رێژە گۆرەی وەرزێن سالێ دھێنە گۆھۆڕین، واتە ھەر ‏ئاکنجیەکێ ھەرێما کوردستانێ رۆژانە پێدڤی ب ئێک لیترا پانزینێ یە، د دەمێ نوکە ‏دا بەرھەمێ نافخۆ نەشێت پێدڤیێن بازاڕی دابین بکەت، ب تنێ ب مەرجەکی ‏حکوومەت پشتەڤانی و ھاریکاریا کەرتێ تایبەت بکەت ب دانانا پارزینگەھێن بەرھەم ‏ئینانا پانزینێ، ب دیتنا من د دەمێ ھەشت سالێن بھێت مە ئاریشەیا کێمیا پانزینێ ‏نامینیت ڤێ چەندێ ژی پەیوەندی ب ڤێ چەندێ نینە ھەرێما کوردستانێ بەرھەمێ ‏پانزینێ زێدە بکەت، بەلکو ئەڤرۆ جیھان یا بەرەف ھندێ دچیت پێگوھۆر بۆ پانزینێ ‏پەیداببن مینا بکارئینانا کارەبێ و غازێ ل جھێ پانزینێ، ھەتا تێھنا رۆژێ دێ مفا ‏لێ بھێتە وەرگرتن و پێگوھۆر دێ ھەبن بۆ جھێ پانزینێ بھایێ وانژی کێمترە ل ‏پانزینێ، بەلێ دڤێت باوەری ب خەلکی بینین تشتەکێ دی ھەیە ل جھێ پانزینێ، ‏چونکە نوکە وەلاتیا ئەڤ باوەری نینە تڕۆمبێلەک ب پانزینێ کار نەکەت بکاربینن، ‏دھێتە پێشبینیکرن ھەشت سالێن داھاتی بگەھیتە ئاستەکی مە پێدڤی ب ڤێ رێژا ‏پانزینێ نەبیت.‏

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com