ئهڤرۆ نیوز:
ئاژانسا رویتهرز د راپۆرتهكێ دا دیار دكهت كو پهقینێن ل برۆكسهلێ نیشا ددهن كو داعش دشێت ل ههر جههكی چالاكیێن تیرۆرستی بكهت و ژ بهر هندێ ژی دڤێت ل ههمبهر وێ رێكخراوا تیرۆرستی د ئاستێ جیهانی دا ههڤكاریهكا مهزن ههبیت و لاوازیا شهرێ ل دژی داعشێ بوویه ئهگهر ئهو رێكخراوه خوه بهرههڤ بكهت و بشێت پتر چالاكیان ل ئورۆپا ئهنجام بدهت.
ئهڤرۆ نیوز:
راگرێ ئهكادیمیا سهربازى ل زاخۆ فهریق شههاب ئهحمهد دێ هێته گهۆرین و ل شوونا وى لیوا نهزیر عاسم گۆران هاتیه دهستنیشانكرن ببیته راگرێ ئهكادیمیێ.
عهقید مهحموود عومهربهرپرسێ راگههاندنا ئهكادیمیا سهربازى ل زاخۆ ئاشكرا كر ناڤێ لیوا نهزیز عاسم گههشتیه وان بۆ هندێ ببیته راگرێ كۆلیژێ، لێ هێشتا چ رێورهسمێن فهرمى نههاتینه كرن، بۆ هندێ راگرێ نوو ب فهرمى بدهنه ناسكرن و دهست بكارێ خوه بكهت، ژبهر هندێ ههتا بریار پێ دهردكهڤیت هێشتا فهریق شههاب ئهحمهد كارێن راگریا كۆلیژێ برێڤه دبهت.
ئهكادیمیا سهربازى ل زاخۆ ل سالا 1996 ژلایى پارتى دیمۆكراتى كوردستان ڤه هاتیه دانان، دووڤدا چوویه سهر ب حوكمهتا عیراقێ ڤه و ژ هینگێ وهره فهریق شههاب ئهحمهد راگرێ كۆلیژى یه، پشتى پلهیا وى ژ لیوا بۆ فهریق ب شههاب ئهحمهد هاتیه دان، ل گۆر پێزانینێن راگههاندنا ئهكادیمیێ فهریق شههاب ئهحمهد دێ هێته خانهنشینكرن.
ئەڤرۆ نیوز:
چاڤدێرەکێ سیاسی راگەھاند، خوەنیشادانێن بەغدا یێن ژلایێ ڕەوتێ سەدری ڤە دھێنەکرن، تنێ بۆ وێ چەندێ یە کو موقتەدا سەدر بێژیتە عیراقێ ئەز و ڕەوتێ خوە دگەندەلیا نوکە یا عیراقێ دا دپشکدارنینین، ھەروەسا دیارکر، عەبادی نەشێت چاکسازیان بکەت و ئەمریکا ژی دخوازیت ڕەوشا عیراقێ ھەر ب ڤێ شێوەیێ نوکە ب ڕێڤەبچیت.
ئوسامە جەمیل، چاڤدێرێ سیاسی بۆ ڕۆژناما ئەڤرۆ گۆت” ئەڤ نەڕازیبوونا نوکە جادا عیراقێ ڤەگرتی ژ ئەنجامێ نەبوونا خزمەتگوزاری و ڕەوشا ئەمنی یا خراب ل عیراقێ، وەلاتی نەچاربووینە دەست ب خوەنیشادانان بکەن و دەنگێ خوە بلندکەن بۆ حوکمەتێ، ئەڤ نەڕازیبوونا خەلکێ عیراقێ تشتەکێ ئاسایی یە، بەلێ ئەو خوەنیشادانێن ژلایێ ڕێبەرێ شیعی (موقتەدا سەدر) ڤە دھێنە ب ڕێڤەبرن بۆ خزمەتگوزاریان نینە، بەلکۆ ئەوا موقتەدا سەدر دکەت نە ژبۆی چاکسازیێ یە و نە ژبۆی داخوازیا خزمەتگوزاریانە، تنێ بۆ ڕاکێشانا خەلکی یە ھەتا خەلکێ عیراقێ ھەمبەر حوکمەتێ بکاربینیت، سەدر دخوازیت وێ پەیامێ بگەھینیتە حەیدەر عەبادی، کو سەدر و ڕەوتێ وی دز و گەندەل نینن و د دوورن ژ ڤێ ڕەوشا نوکە، ئەڤێ چەندێ ژی چو ڕاستی بۆ نینە، چونکی وەزیرێن ڕەوتێ سەدری گەندەلترین وەزیر بوون، پەرلەمانتارێن سەدر گەندەلترین پەرلەمانتارێن عیراقێ نە، ئەز دوێ باوەریێ دامە کو ھەردەمێ ئیمتیازاتێن پتر بدەنە سەدری، یان ئیران داخوازێ ژێ بکەت، دێ چیتە مالا خوە و دەست ژ خوەنیشادانان بەردەت، مە گەلەک نموونێن وەسا ژی یێن ھەین”.
ل دۆر ئاریشێن دناڤمالا شیعی دا، ئوسامەی گۆت” ھەتا ئیران مابیت و حوکمەتا ئیرانێ مابیت ناڤمالا شیعی ل عیراقێ چو ئاریشە نابن، تەھران دێ ھەموو گڤاشتنەکێ کەت بۆ تێکنەچوونا ڕێزێن شیعی ل عیراقێ، ھەردەمێ ئەڤ خوەنیشادانە ببنە مەترسی ل سەر شیعان، ئیران دێ ھەموو ھێزا خوە کاری بۆ بێدەنگکرنا خوەنیشادان و نەڕازیبوونێن خەلکێ عیراقێ کەت، نوکە عیراق یا ئیفلاس بووی و حەیدەر عەبادی سەرۆک وەزیرێن عیراقێ شیانێن چاکسازیێ نینن، وەلاتەکی پارە نەبن وتژی گەندەلی بیت و گەندەلیەکا بێ سنور ھەبیت، دێ ھەر یا ھوسابیت، ھەتا ئەمریکا ژی دخوازیت ڕەوشا عێراقێ ب ڤی ڕەنگی بیت، گوھۆڕینێن حوکمەتێ ژی چو کاریگەری نابن ل سەر عێراقێ، تنێ دێ وەزیرێن نوکە چنە مالا خوە و ھەر وەزیرەکێ ژیێ وی بگەھیتە 50 سالان، دێ ھێتە خانەنشینکرن، ھندەک وەزیرێن نوو دێ ھێنە دناڤ حوکمەتێ دا و چو گوھۆڕینێن دی ژی ناھێنەکرن”.
ئهڤرۆ نیوز:
بڕیاره پارتی دیمۆكراتی كوردستان ل دهمهكێ نێزیك دهست ب گهۆڕینان بكهت و د ڤی چارچوڤهی دا هژمارهك بهرپرسێن پارتی دێ هێنه گهۆڕین، ئهندامهكێ جڤاتا سهركردایهتیا پارتی ژی تهكهز كر، كو بڕیار ل سهر گهۆڕینا هژمارهكا بهرپرسێن حزبێ هاتیه دان و دهمهكێ نێزیك دێ گۆهۆڕین هێنهكرن.
دكتۆر عهلی تهتهر، ئهندامێ جڤاتا سهركردایهتیا پارتی دیمۆكراتی كوردستان بۆ رۆژناما ئهڤرۆ گۆت “پارتی بڕیار دایه هندهك گهۆڕینێن ناڤخۆیی دهست پێ بكهت و ل گۆر بڕیارێن حزبێ هژمارهكا بهرپرسان دێ هێنه گهۆڕین، ب تایبهتی ئهو بهرپرسێن كو بۆ دهمێ چهند سالانه د پۆستێ خوه دا ماینه و ئهز بهحسێ خوه ژی دكهم، چونكی ئهڤه بۆ دهمێ پێنج سالانه بهرپرسێ لقێ دههم و دهم یێ هاتی گهۆڕین بهێنهكرن”.
تهتهری گۆت ژی “ئهڤ گهۆڕینێن دهێنهكرن ل كۆمبوونا جڤاتا سهركردایهتیا پارتی بڕیار ل سهر هاتیهدان و ئهز ناڤێ بهرپرسهكی نائینم یێن بڕیار ل سهر گهۆڕینا وان هاتیهدان، بهلێ زۆر بهرپرسێن لق و مهكتهبێن حزبێ دێ هێنه گهۆڕین، بێگومان ئهڤ گهۆڕینه دێ دهمهكێ نێزیك هێنه دهستپێكرن و تشتهكێ ئاساییه دهێتهكرن د ناڤ خهباتا پارتی دا بهردهوام ژی دێ گهۆڕین ههبن ل سهر ئاستێ پارێزگهه و ئورگانێن پارتی”.
ئەڤرۆ نیوز:
پەیڤدارێ وەزارەتا بەرگریێ یا عیراقێ (نەسیر نوری) د کۆنگرەکێ ڕۆژنامەڤانی دا ل وەزارەتا بەرگریێ ل بەغدا ڕاگەھاند کو ڕەشنڤیسێ پرۆژێ قانوونا خزمەتا لەشکری ل وەزارەتا ناڤبری ھاتە پەسەندکرن و دێ ھێتە بلندکرن بۆ لایەنێن شولەژی بۆ پەسەندکرنا وی.
نەسیر نوری د وی کۆنگرێ ڕۆژنامەڤانی دا گۆت”جڤاتا بەرگریێ ل عیراقێ د کۆمبوونا خوە یا پێنجێ دا ب سەرۆکاتیا وەزیرێ بەرگریێ بریارەک دەرکر ل دۆر دەنگدانێ ل سەر ڕەشنڤیسێ پرۆژێ قانوونا خزمەتا لەشکری یا ب زۆری، جڤاتا بەرگریێ ب تەڤایا دەنگان ئەو چەندە پەسەندکر و پاشی ئەو ڕەشنڤیسێ پرۆژێ قانوونا خزمەتا لەشکری دێ ھێتە ھارتن بۆ لایەنێن قانووندانانێ و چاڤدێریێ”.
پەیڤدارێ وەزارەتا بەرگریێ گۆت ژی” ڕەشنڤیسێ وی پرۆژەی ھاتیە دانان ب پشت بەستن ب بەندێ دویێ ژ مادا نەھێ ژ دستوورێ عیراقێ کو ڕێ ب خزمەتا لەشکری یا زۆری ددەت و ب قانوونەکێ بھێتە ڕێکخستن”.
ل دۆر ئارمانجا سەرەکی ژ پرۆژێ قانوونا خزمەتا لەشکری یا ب زۆری، پەیڤدارێ وەزارەتا بەرگریێ دبێژیت” دیتنا بنەمایەکێ نیشتمانی و دەربازکرنا تێگەھێن تائیفی” زێدەتر گۆت” بجھئینانا ڤێ قانوونێ دێ لەشکرەکێ یەدەک یێ مەشقدای و شارەزا پەیداکەت کو دێ دشیانێن وی دا بیت ئەرکێ خوە بجھئینیت ھەکە وەلاتی پێدڤی پێ ھەبیت”.
سەبارەت دیتنا پاشەرۆژێ بۆ لەشکرێ عیراقێ، گۆت” ئاڤاکرنا لەشکرەکێ جۆرەیی یێ بچویک و پیشەکار کو ب نویترێن کەلوپەل و تەکنیکێن لەشکری یێ لێکدای بیت”.
دیارکر ژی” ل پاشەرۆژێ ھەموو کەس نەشێت وەکو خوەبەخش بھێتە دناڤ لەشکرێ عیراقێ دا، ژبلی وان کەسێن شیانداربن کو دێ ب شێوەکێ ھویر ھێنە ژێگرتن و ھەلبژارتن دەمێ داخوازا ھاتنا دناڤ لەشکرێ دا دکەن”.
ل دۆر ژیێ کەسێن دێ خزمەتا لەشکری یا ب زۆری ژێ گریت، خویاکر” ئەوێن خزمەتا لەشکری ژێ دگریت ژ ژیێ 19 سالیێ دەستپێ دکەت ھەتا 45 سالیێ ل دووڤ سالێن خواندنێ ژی یە، بۆ نموونە دەرچوویێن خواندنا سەرەتایی و ناڤنجی خزمەتا وان یا لەشکری دێ سالەک و چار ھەیڤ بن و دەرچوویێن خواندنا ئامادەیی دێ خزمەتا وان سالەک بیت و ھەلگرێن بەکالوریۆسێ خزمەتا وان دێ نەە ھەیڤ بن و ھەلگرێن باوەرنامێن بلند دێ ھێنە لێبۆرین ژ خزمەتا لەشکریێ”.
لەشکرێ عیراقێ ل شەشێ کانوونا دویێ 1921 یێ ھاتیە دامەزراندن و ھەتا سالا 2003 ێ، خزمەتا لەشکری یا ب زۆری ھەبوو و پشتی سالا 2003 ێ خزمەتا لەشکری ب شێوەکێ خوەبەخشی بوو.
ئەڤرۆ نیوز:
ل گۆر راپۆرتەکێ ل مالپەرێ نێرینا ئازاد یا تورکی وەزارەتا ناڤخوە و دەزگەھێ ھەوالگیریا تورکیا دەست ب پیلانەکا نوو ل دژی کوردان دکەن و ل گۆر پیلانا نوو د ئەنجاما شەرێ نھا دا کو ل باژێرێن کوردان برێڤە دچن دێ گەلەک باژێر وێران بن و خەلکێ وان ژی نەچار دبن کو بەرێ خو بدەنە دەڤەرێن دی یێن تورکیا و گوند ژی دھێنە چول کرن و دەولەتا تورکیا ژی کار دکەت کو پەنابەرێن سووریێ و یێن ل وەلاتێن دی وەک ئەفغانستان و وەلاتێن ئەفریقیا قەستا تورکیا دکەن و دخوازن ل وی وەلاتی بژین ل باژێرێن کوردان بجە بکەن دا کو دیموگرافیا باکورێ کوردستانێ بگوھۆرن و نەھێلن کورد خوە ب ھێز کەن.
ئەو راپۆرتە د دەمەکێ دا ھاتە بەلاڤ کرن کو وەزارەتا ناڤخوە یا تورکیا بەری چەند رۆژان راگەھاند کو ئەو دێ مافێ وەلاتیبوونێ دەنە گەلەک وەلاتیێن سووریێ یێن کو ل تورکیا ئاکنجی بووینە و ھەکە کەسێن داخوازا مافێ وەلاتیبوونێ دکەن مەرجێن پێدڤی ل دەف وان ھەبیت دشێن ببنە وەلاتێن تورکیا و چاڤدێرێن سیاسی ژی دیار دکەن کو تورکیا دڤێت وان کەسان ل دەڤەرێن کوردی بجە کەت.
ئهڤرۆ نیوز:
هێمن ههورامى ئهندامێ سهركرداتیا پارتى دیموكراتى كوردستان د ههڤدیتنهكێ دا ل گهل ڕۆژناما ئهڤرۆ دیاركر كو چو دهمێن دهستنیشانكری بۆ پێكئینانا حوكمهتێ نههاتینه دیاركرن، چونكی ڤێ چهندێ پهیوهندى ب ڕێككهفتنا پارتى دیموكراتى كوردستان و ئێكهتى نشتیمانى كوردستان و كابینا نوكه یا حوكمهتێ ڤه ههیه و گۆت” بۆ كاراكرنا پهرلهمانێ كوردستانێ، مه پێدڤى ب دهستهكا نوو یا سهرۆكاتى یا پهرلهمانێ كوردستانێ یا ههی، پێدڤیه سهرۆكهكێ نوو بۆ پهرلهمانى بهێته دانان و بزاڤا گۆڕان شكهستن ئینا د رێڤهبرنا پهرلهمانێ كوردستانێ دا، مه پێ باشه ل دهرڤهى گۆڕان دهستهیا سهرۆكاتیا پهرلهمانێ كوردستانێ بهێته پێكئینان”.
ئهڤرۆ نیوز:
ئاسایشا زاخۆ راگههاند، ب تۆمهتا بكارئینانا مادێن بێهوشكهر 57 كهس دهستهسهر كرینه و ل گۆر پێزانینێن ئاسایشێ ئهو ماده ژ وهلاتێ توركیا ب رێكێن قاچاخ د ناڤبهرا باكوور و باشوورێ كوردستانێ دا دهرباز بووینه.
ئاسایشا زاخۆ بۆ رۆژناما ئهڤرۆ ئاشكرا كر كو چ ژ رێژهیا مادێن بێهوشكهر بكارئینهران د سنوورێن ئیبراهیم خهلیل و خابوور یا توركیێ دا دهرباز نهكرینه و گۆت “ههموو ب رێكێن كڕین و فرۆتنێ ژ بازرگانێن بچووك ب دهستهسهركریان را هاتبوون فرۆتن”.
ئاسایشا زاخۆ ئهو ژى نهڤهشارت كو ژێدهرێ دهستكهفتنا مادێن هۆشبهر ژ هندهك وهلاتایه و گۆت “ل گۆر دووڤچوونێن مه رێژا زێدهیا مادێن ژ توركیا ئیناینه ههرێمێ، بكارئینهر ژى ل توركیا فێر بووینه و د دووڤ دا دهربازى ههرێمێ بووینه كو ژ گۆندێ قهرهولا ل رۆژئاڤایێ زاخۆ دهست پێ دكهت تا دگههیته گۆندێ ئۆره سهر ب ناجیا كانی ماسێ ڤه كو ههڤسنووره ل گهل پارێزگهها شرنهخێ ل باكوور كو نێزیكى 60 كێلۆمهترایه، رێژهیهك ژێ ئاڤا هیزل دكهڤیته د ناڤبهرا ههردو لایان دا، پاسهوانێن سنوورى ژ لایێ ههرێم و سوپا ل توركیا چاڤدێریا پاراستنا سنووران دكهن”.
ههروهسا ئاسایشێ خویا كر كو ئهڤ 57 كهسێن دهستهسهركرى د ماوهیێ سالهك و نێزیكى چوار ههیڤان دا گرتینه حالهتێن جودابوونه ژیێ وان د ناڤبهرا 20 بۆ 30 سالان دانه و زێدهتریا وان ب رێژهیێن كێم مادێن هۆشبهر ل دهف وان هاتینه گرتن و ل دووڤ مادێ 14 ژ قانوونا نههێلانا بكارئینانا مادێن هۆشبهر سهرهدهرى ل گهل گرتیان هاتیه كرن.
ئهڤرۆ نیوز:
حوكمهتا عیراقێ بریارهكا خوه بهرامبهر ههرێما كوردستانێ ههلوهشاند و ژ ئهڤرۆ پێدا دێ رێ ب ههرێمێ هێته دان دهست ب هنارتنا مریشك و هێكان ژ ههرێمێ بۆ ناڤهراست و باشوورێ عیراقێ بهێته كرن.
د.جهمال شوكرى ئهندامێ لژنا بلندا ئهنفلهوهنزا بالندان ل عیراقێ راگههاند كو وان ل 10/1/2016 بڕیاردا رێ ل مریشك و هێك و بهروبوومێ پهلهوهرێ ههرێمێ بۆ بهغدا و پارێزگههێن ناڤهراست و باشوورێ عیراقێ بگرن، بهلێ دوهى بریار هاته دان دووباره رێ ب هنارتنا وان بهێـته دان.
سالا 2015 كێلگههێن پهلهوهرى یێن ههرێما كوردستانێ 89 هزار تهنێن مریشكان و 24 ملیون هێك بهرههم ئینابوون كو ژ ڤێ رێژێ 80% بۆ ناڤهراست و ژێریا عیراقێ هنارتینه.
ئهڤرۆ نیوز:
بهرپرسێ ڕاگههاندنێ ل رێڤهبهریا گشتى یا ساخلهمیا پارێزگهها دهۆكێ د كۆنگرهكێ رۆژنامهڤانى دا ئامارێن رۆژانێن نهورۆزێ و بهێنهدانان دیار كرن، كو د وان رۆژان دا نهه هزار و 182 نهخۆشان سهرهدانا پشكێن تهنگاڤیان و شیرهتكاریێن نهخۆشخانان كرینه، ههروهسا د دهمێ حهفتیهكێ دا 842 زارۆ ژ دایكبووینه، ههمبهر ژى دا 27 كهس ب ئهگهرێن جودا مرینه كو دو ژ وان ژ ئهگهرێ روودانێن هاتانوچوونێ بووینه.
حهمزه رهزیكى، بهرپرسێ ڕاگههاندنێ ل رێڤهبهریا گشتى یا ساخلهمیا پارێزگهها دهۆكێ دوهى 26/3/2016 د كۆنگرهكێ رۆژنامهڤانى دا ئاشكرا كر، ب رهنگهكێ گشتى د رۆژانێن نهورۆز و بهێنڤهدانان دا 135 روودان ل پارێزگهها دهۆكێ چێبووینه و گۆت: “ژ وان 30 روودانێن ترۆمبێلان بووینه، 41 كهفتن بووینه ژ بلنداهیێ بۆ سهر ئهردى، 11 روودانێن ب شهرچوونێ و 32 ژى ژ ئهگهرێن یاریێن ئاگرى بووینه كو پتریا وان یێن دهڤهرا ئاكرێ بوون”.
گۆتژى: “نهه هزار و 182 نهخۆشان سهرهدانا پشكێن تهنگاڤیان و شیرهتكاریێن نهخۆشخانان كرینه، كو پتریا وان ل نهخۆشخانێن ئازادى و تهنگاڤیان و هیڤى یا زارۆیان و یێن قهزا زاخۆ و ئاكرێ هاتینه تۆماركرن”.
رهزیكى دا زانین كو 148 كهسان سهرهدانا نهخۆشخانا سۆتنێ و پشكێن سۆتنێ كربوون و ب تنێ 12 ژ وان ل نهخۆشخانێ هاتبوونه نڤاندن و گۆت: “تیمێن مه یێن خزمهتا 122 شیاینه د رۆژانێن نهورۆزێ دا، چارهسهریا هزار و 160 كهسان بكهن، كو حتلهتێن 38 ژ وان د دژواربوون و بۆ دهزگههێن ساخلهمیێ هاتینه ڤهگوهاستن دا كو یا پێدڤى بۆ بهێته كرن.
بهرپرسێ ڕاگههاندنێ ل رێڤهبهریا گشتى یا ساخلهمیا پارێزگهها دهۆكێ دیار ژى كر، د دهمێ حهفتیهكێ دا ل پارێزگهها دهۆكێ 842 زارۆ ژ دایك بووینه، ژ وان 406 كۆر و 436 كچ بوون، ههمبهر ژى دا ئهو كهسێن د رۆژانێن نهورۆزێ دا ب ئهگهرێن جودا مرین 27 كهس بوون، دو ژ وان ب روودانێن هاتنوچوونێ گیانێ خوه ژ داست دایه، ئێك ژ ئهگهرێ پێڤهدانا دویپشكى و ژنهك ژى ژ ئهگهرێ سۆتنێ و زهلامهك ژى د چیاى دا فرى بوو گیانێ خوه ژ داست داینه و گۆت: “21 كهسێن دى ژى ژ ئهگهرێ جهلتێ و ئێشێن دلى و مێشكى مرینه”.
ل دۆر بزاڤێن رێڤهبهریا خوهپاراستنا ساخلهمیێ د رۆژانێن نهورۆزێ دا حهمزه رهزیكى گۆت: “تیمێن خوهپاراستنا ساخلهمیێ سهرهدانا 140 جهان كرینه و شیاینه پترى 100 كیلۆیێن كهرهستێن دهم بسهرڤهچووى دهستهسهر بكهن، ههروهسا سێ جهان ژ لایێ تیمێن زێرهڤالنیا ساخلهمیێ هاتینه غهرامه كرن”.
نيشاندان