ئهڤرو نیوز، مهحمود نهێلى:
ب تمام بوونا كارێ پرۆژێ هایدروپاوهرێ دێرهلۆك دێ شێت 38 میڤاڤولت ئهمپێرێن كارهبێ بهههم ئمین و نوكه كاركرن د دڤێ پرۆژهى دا بهردهوامه و رێژا چێكرنا وێ نێزیكى 69% بوویه كو پێدڤیه د ههیاما 1600 رۆژان دا ب داوى بهێت.
سامى ئوشانه رێڤهبهرێ ناحیا دێرهلۆك بۆ ئهڤرۆ نیوز دیار كر، كو ئهڤه ئێكه ژ پرۆژهیێن ستراتیژى ل دهڤهرێ دهێته چێكرن و گۆت : ئهڤ پرۆژهیه ژ دوو قوناغان پێكدهێت كو قوناغا ئێكێ پێك دهات ژ چێكرنا وێستگههێ كارهبێ و ل گهل كێشانا هێلهكا كارهبێ یا 133 كهیڤى ل سهرسنكێ بۆ دێرهلۆكێ و كوژمێ 22 ملیۆن و 400 هزار دۆلاران بۆ هاتبوونه تهرخانكرن و نوكه 100% ب داوى هاتیه.
رێڤهبهرێ ناحیا دێرهلۆك دیار ژى كر، قوناغا دوویێ ژ چێكرنا سكرى و ل گهل توربینا پێك دهێت و كوژمێ 129 ملیۆن دۆلاران بۆ هاتبوونه تهرخانكرن و نوكه نێزیكێ 69% هاتیه چێكرن و گۆت: ماوێ ڤى پرۆژهى 1600 رۆژن و دێ 18 میتران هێته بلندكرن و فرههیا بنێ سكرى 17 میترن و جادا سهر سكرى دبیته 5 میتر.
ناڤهاتى ئاشكراكر، كو ل دهمێ تمام بوونا ڤى پرۆژهى كو ژ دوو توربینا پێك دهێت ، دێ دورێن (38 میگا ڤولت ئهمپیرێن) كارهبێ بهرههم ئینت كو ههر ئێك میگاڤولت دبیته هزار كهیڤیێن كارهبێ و دێ ل گهل كارهبا نیشتیمانى ڤه هێته گرێدان.
ئهڤرۆ نیوز:
وهزارهتا ساخلهمیا حوكمهتا ههرێما كوردستانێ، بریارا گرتن و راوهستاندنا كارۆچالاكیێن 33 كۆمپانیێن دهرمان و پیدڤیێن نوژداری دا.
وهزارهتا ساخلهمیێ د راگههاندنهكێ دا دیاركر پشتی چهندین ههیڤان بۆ دهلیڤهدان ژبوی نووكرن و پێگیربوونا كۆمپانیان ب رێنمایێن وهزارهتا ساخلهمیێ و ئاگههداركرنا وان، وهزارهتا ساخلهمیێ ل قوناغا چاكسازیێ ل بیاڤێ دهرمان و پیدڤیێن نوژداری، ژبهركو پێگیر نهبوون ب رێنما و پیڤهرێن نووكرنا مولهتێ و كوگههكرنێ، بریارا گرتنێ و راوهستاندنا كارێ 33 كۆمپانیێن دهرمان پێدڤیێن نوژداری ل ههرێما كوردستانێ دا.
ههر دوێ راگههاندنا وهزارهتا ساخلهمیا ههرێما كوردستانێ دا هاتیه دپێخهمهتا بهرژهوهندیێن گشتی، وهزارهتا ساخلهمیێ، رێڤهبهراتیا كوالیتیا كونترۆلكرنا جوری یا دهرمان و پێدڤیێن نوژداری، سهندیكا دهرمانسازان و سازیێن ساخلهمیێ ل كهرتێ گشتی و كهرتێ تایبهت، ئاگههداریا بجهكرنا بریارێ رۆژا دهركهفتنا وێ یه، پشت بهستن بڤێ بریاری چ كار و چالاكیان ل گهل ئهوان كۆمپانیان ئهنجام نادهن.
ئهڤرۆ نیوز ، زنار تۆڤی:
ب داخوازنامهكا فهرمی، نێچیرڤان بارزانی سهرۆكێ ههرێما كوردستانێ دێ پشكداریێ د كوربهندێ ئابووری یێ داڤۆس دا كهت، كو سالانه ئهڤ كوربهنده ل( 21_24) كانوونا دویێ ل باژێرێ داڤۆس ل وهلاتێ سویسرا دهێته ئهنجامدان، ههروهسا سهرۆكێ ههرێمێ دێ ل گهل سهرۆكێ ئهمریكا و سكرتێرێ گشتی یێ نهتهوێن ئێكگرتی كۆم بیت.
سهرۆكێ پهیمانگهها ڤهكولینێن كوردی ئهمریكی، كارۆخ خوشناو، دیار كر كو پشكداریا نێچیرڤان بارزانی سهرۆكێ ههرێما كوردستانێ د كوربهندێ ئابووری یێ داڤۆس دا ل وهلاتێ سویسرا گهلهك گرنگیا خوه یا ههی، ههروهسا پشكداریا سهرۆكێ ههرێمێ د وی كوربهندی دا، گرنگیا جیۆپولوتیكی یا ههرێما كوردستانێ دیار دكهت، كو ههرێما كوردستانێ خودانا پێگهههكێ ستراتیژی یێ گرنگ و ب هێزه، چونكی ل سهر ئاستێ جیهانێ ب تنێ تاكه ههرێم كو پشكداریێ د ڤی كوربهندی دا دكهت، ههرێما كوردستانێ یه، ههروهسا بریاره نێچیرڤان بارزانی سهرۆكێ ههرێما كوردستانێ ل گهل ههر ئێك ژ سهرۆكێ ئهمریكا دۆنالد ترهمپ و ئهنتۆنیۆ گۆتیرێز سكرتێرێ گشتی یێ نهتهوێن ئێكگرتی كۆم بیت، ئهڤه ژبهر پێگههێ ستراتیژی و جیۆپۆلوتیكی یێ ههرێما كوردستانێ یه، چونكی د نوكه دا كوردستان بوویه دهڤهرهكا ئارام و سهقامگیر، كو تێدا ههموو پێكهاتێن وێ ب رهنگهكێ ئازاد و رێزگرتی ڤه دژین، دیسان ل ڤێ دهڤهرێ كو جهێن وهكو ههرێما كوردستانێ د ئارام نینن، ژ بلی وهلاتێ ئسرائیلێ، كو ل وی وهلاتی ژی ههموو پێكهات ب ئازادی دژین، لهوما ههرێما كوردستانێ هژمارهكا خواندی یا گرنگه ل دهف ئهمریكا و جڤاكێ نێڤدهولهتی و نهتهوێن ئێكگرتی ڤه، حسێب بۆ ههرێما كوردستانێ دهێته كرن، ههروهسا دیدارا سهرۆكێ ههرێما كوردستانێ د وی چارچۆڤهی دایه، كو ههرێما كوردستانێ گهلهك گرنگیا خوه ههیه ژ ئالیێ جڤاكێ نێڤدهولهتی و وهلاتێن رۆژئاڤایی و ئهمریكا ڤه، ههروهسا ههبوونا وێ ئارامیێ و پێكڤه ژیانا ل كوردستانێ ههی وهكریه، كو كوردستان بگههیته ڤێ ئاستێ بلند، دیسان ئهو عهرهب و مهسیحیێن ل عیراقێ هاتینه دهركرن، هاتینه ههرێما كوردستانێ و ب ئارامی لێ دژین، ئهڤێ چهندێ گهلهك سهرنجا وهلاتێن رۆژئاڤا راكێشایه، ب تایبهتی ژی ئهمریكا.
كارۆخ خۆشناو، سهرۆكێ پهیمانگهها ڤهكولینێن كوردی ئهمریكی، هێشتا دبێژیت: ههرێما كوردستانێ كاریگهریا راستهوخوه ههبوو ل سهر تێكشكاندنا تیرۆرستێن داعش، چونكی ههرێما كوردستانێ ئێك بوو، ژ فاكتهرێن ههره ب هێز یێن ژناڤبرنا داعشێ، لهوما دێ سهرۆكێ ئهمریكا ل گهل سهرۆكێ ههرێما كوردستانێ ل داڤۆس كۆم بیت، ههروهسا بۆ ئێكلاكرنا وێ ململانێیا د ناڤبهرا ئهمریكا و ئیرانێ ژی دا ههی، حسێب بۆ ههرێما كوردستانێ دهێته كرن، دیسان ئهمریكا گهلهك پرس و راوێژێن خوه ل سهر پێگههێ ههرێما كوردستانێ دكهت و پشت بهستنێ ل سهر دكهت، ههرێمێ ژی بهلانسهكا باش راگرتیه د ناڤبهرا ئهمریكا و ئیرانێ دا، ههروهسا ههرێما كوردستانێ دشێت ههڤشێوێ قهتهر و عومان و سویسرا رۆلێ نێڤهندگیریێ بگێریت، ههروهسا هاتنا وهزیرێ دهرڤه یێ قهتهر بۆ ههولێرێ، وێ چهندێ د گههینیت كو رۆلێ ههرێما كوردستانێ ل ڤێ دهڤهرێ یێ گرنگه، دیسان ههرێم دشێت رۆلێ نێڤهندگیریێ بگێریت د ناڤبهرا پێكهاتێن عیراقێ دا و ژبۆ چارهسهركرنا كێشێن عیراقێ ژی، ههروهسا ههرێما كوردستانێ دشێت ببیته هێڤێنێ چارهسهكرنا كێشێن عیراقێ و دشێت رۆلێ ئهرێنی ژی دڤی واری دا بگێریت، لهوما ب ههموو پیڤهران و ل دووڤ ستانداردێن نێڤدهولهتی، ههر چهنده ههرێم نه دهولهته، بهلێ حسێبهكا باش بۆ دهێته كرن، د هندهك رهوشان دا ئهو حسێبا بۆ ههرێما كوردستانێ دهێته كرن، بۆ هندهك وهلات و دهولهتان ناهێته كرن، ڤێ وهكریه كو كوردستان د ناڤا عیراقێ دا رۆلهكێ باش ب بینیت بۆ چارهسهركرنا كێشێن عیراقێ، ل دهرڤه ژی شیایه رۆلهكێ گهلهك باش و ئهرێنی بگێریت و رۆلێ نێڤهندگیریێ گێرایه، لهوما كۆمبوونا سهرۆكێ ئهمریكا ل گهل سهرۆكێ ههرێما كوردستانێ مهزنترین گرۆڤه ل سهر ڤی بابهتی.
ناڤهاتی ئهو چهند ژی ئاشكرا كر: پشكداریا سهرۆكێ ههرێما كوردستانێ ل كوربهندێ ئابووری یێ داڤۆس دا، دهلیڤهكا زێرینه بۆ هندێ كو وهبهرئێنهرێن ئورۆپی و رۆژئاڤایی بانگهێشت بكهته كوردستانێ، داكو وهبهرئێنانێ ل كوردستانێ دا بكهن، چونكی سهقامگیرترین دهڤهر ل عیراقێ ههرێما كوردستانێ یه، لهوما ژ ئهگهرێ ههبوونا وێ ئارامی و سهقامگیریا كوردستانێ، چاڤێ ههموو جیهانێ ل سهر ههرێما كوردستانێ یه، دیسان ئهڤ كوربهنده دهلیڤهكا گرنگه بۆ وهبهرئێنهران كو بهێنه كوردستانێ و پرۆسا وهبهرئێنانێ ئهنجام بدهن كو ئهڤ چهنده دێ ئابوورێ كوردستانێ پێش ئێخیت و دێ ژێرخانا ئابووری ژی ل ههرێمێ ب هێز كهڤیت و دهلیڤێن كاری ژی دێ بۆ گهنجێن مه پتر هێنه پهیدا كرن، دیسان ئهڤه دێ وهكهت كو بهرێ گهنجێن مه ب تنێ ل سێكتهرێ حكومی نهبیت، لهوما پشكداریا سهرۆكێ ههرێمێ د وی كوربهندێ ئابووری دا گهلهك گرنگیا خوه یا ههی، ژبۆ راكێشانا وهبهرئێنهرێن بیانی بۆ كوردستانێ، ههروهسا بێ ترس ئهو دێ شێن كارێ خوه ئهنجام دهن، چونكی ئێمناهی ل كوردستانێ ب شێوهكێ گهلهك باش یا بهرقهراره و ئهڤه بۆ ژێرخانا ئابووری یا ههرێما كوردستانێ ژی یا گرنگه.
ئهڤرۆ نیوز، ناجی بهدهل:
ئهڤرۆ ل رونشتهك ل سهر چالاكرنا یاسایا رێكخراوێن نهحكومی ل باژێرێ دهۆكێ برێڤهچوو، كۆ رێكخراوێن نهحكومی رۆل و كارتێكرنهكا مهزن و زۆر ل سهر ههموو تهخێن جڤاكی ههیه.
ئهڤرۆ د رینشتهكێ دا ل ئوتێلا خانی ل باژێرێ دهۆكی ب پشكداریا رێكخراوێن نهحكومی و ئهندامێن جڤاتا پارێزگهها دهۆك و یاساناس و چالاكڤان و رۆژنامهڤان ژبوی چالاكرنا یاسایا رێكخراوێن نهحكومی رۆل و كارتێكرن و ڤهرێژێن وێ ل سهر جڤاكێ دانوستاندن ل سهركرن.
ئهڤرۆ نیوز:
ئهڤرۆ 21/1/2020 كۆبهندێ سالانهیێ ئابووری یێ جیهانی ل باژێرێ داڤوس ل رۆژههلاتێ سویسرا دهست پێكر،دڤی كوربهندی دا چهندین سهركرده و بازرگان و چالاكڤانێن مهزن و 175 پانێل و دانوستاندنێن تایبهت ل سهر ههفت بیاڤێن سهرهكی برێڤه دچیت.
كوربهندێ ئابووری یێ جیهانی، نێچیرڤان بارزانی سهرۆكێ ههرێما كوردستانێ ل گهل دونال ترهمپ سهرۆكێ ئهمریكا و ئهنتونیو گوتێرێز سكرتێرێ گشتی یێ ریكخراوا نهتهوهیێن ئێكگرتی ژمارهیهكا سهركردهیێن دی و وهزیرێن وهلاتان.
فهلاح مستهفا راوێژكارێ سهرۆكێ ههرێما كوردستانێ راگههاند: سهرهدانا نێچیرڤان بارزانی گرنگیهكا زۆر تایبهت ههیهو پهیوهندێن ههرێما كوردستانێ ل گهل جڤاكی نێڤ دهولهتی بهرفهرهتر كهت.
ل كوربهندێ داڤوس یێ 2020 كۆ 677 سهركرده و بهرپرسێن بلندێن جیهانێ پشكدارن كۆ 175 پانێل و دانوستاندنێن تایبهت ل سهر حهفت بیاڤێن سهرهكی برێڤه دچن.
50 سال دهر بازبوون ل سهر بریڤهبوونا كوربهندێ ئابووریێ جیهانی ل داڤوس، كوربهندی ئابووری یێ جیهانی ل دهستپێكێ ل بن ناڤی كوربهندێ برێڤهبرنا ئهورۆپا ل سالا 1971 هاته دامهزراندن، پاشان ل سالا 1987 ناڤێ وێ هاته گوهورین بۆ كوربهندێ ئابووری یێ جیهانی، كوربهندێ ئابووری داڤوس ژیێ 50 سالیێ دایه.
ئەڤرۆ نیوز:
کۆچکا سپی بەرنامێ کۆمبوونێن سەرۆکێ ئەمریکا ل داڤۆس بەلاڤە کرینە و لدووڤ وی بەرنامەی دێ ترەمپ ل گەل کۆمەکا سەرۆکان کۆم بیت ژ وان ژی: سەرۆکێ هەرێما کوردستانێ و سەرۆک کۆمارێ عیراقێ.
لدووڤ نووچەکێ ئاژانسا رویتەرز، کۆچکا سپی بەرنامێ سەرەدانا دۆنالد ترەمپی سەرۆکێ ئەمریکا بەلاڤە کریە و دێ ترەمپ جۆدا ل گەل بەرهەم سالحی، سەرۆک کۆمارێ عیراقێ، نێچیرڤان بارزانی، سەرۆکێ هەرێما کوردستانێ، سیمۆنێتا سۆماروگا، سەرۆکێ سویسرا و عیمران خان، سەرۆک وەزیرێن پاکستانێ کۆم بیت.
ئەڤرۆ نیوز، ڕێوار مزووری:
نوکە ئاگر بەربوو بازارێ پەرووکان ل ناڤا بازارێ دهۆکێ بوویە ئەگەرێ سوتنا چەندین دوکانان و تانها قەبارەیێ زیانان ناهێتە زانین.
ل گەل پەیدا بوونا ئاگری و سوتنا چەندین دوکانان دەملدەست هێزێن ئاگرڤەمراندنێ گەهشتنە جهێ روودانێ و بزاڤا کۆنترولکرنا ئاگری داینە و ئاگر ڤەمراندینە.
بۆ هەر پێزانینەکا نوو چاڤەرێ بن
ئەڤرۆ نیوز ، زنار تۆڤی:
وەسا بریارە سوبەهی سێشەمبی کوربەندێ داڤۆس ل سویسرا برێڤە بچیت، ئەڤ سالە ل 21 هەتا 24 كانوونا دویێ كۆربەندێ ئابووری یێ جیهانی داڤۆس ل وەلاتێ سویسرا ب پشکداریا سەرۆكێن دەهان وەلاتان دێ برێڤە چیت و دێ دەست ب كارێن خوە کەت، ئەڤ سالە دۆنالد ترهمپ سەرۆکێ ئەمریکا سهرۆکێ ههرێما کوردستانێ نێچیرڤان بارزانی و سکرتێرێ گشتی یێ نەتەوێن ئێکگرتی و سەرۆک کۆمارێ عیراقێ دێ پشکداریێ تێدا کەن، ئهڤ ساله 119 ملیاردێر كو خودانێن 500 ملیارانه ل گهل 2000 ئهندامێن دى ژ ههموو جیهانێ دێ پشکداریێ د كۆربهندێ داڤۆس دا کەن.
كۆربەندێ ئابووری یێ جیهانی ل داڤۆس ل سویسرا، رێكخراوەکا نەحكومیە، ل سالا 1971 ژ ئالیێ زانایێ وارێ ئابووری كلاوس شواب هاتیە دامەزراندن، زێدەتر ژ هزار كۆمپانیێن نێڤدەولەتی و فرەرەگەزی ئەندامن د وی كۆربەندیدا، دناڤ واندا كۆمپانیا نەستەلە و نیكی و مایكرۆسۆفت و ب دەهان كۆمپانیێن زەبەلاح یێن دیتر هەنە، مەزنە بەرپرسێن كۆمپانیایێن جیهانێ و سەركردێن سیاسی، سالانە ل ڤی باژێری كۆم ڤە دبن و گوتۆبێژان ل سەر كێشێن مەزن یێن ئابووری و سیاسەتێ ل جیهانێ دكەن.
هەروەسا گرێبەست و پرۆژێن ئابووری یێن هەڤبەش یێن مەزن ژی دناڤبەرا وەلاتاندا دهێنە ئیمزاکرن، ئارمانجا ڤی كۆربەندی ئابوورێ ئازاد و رەخساندنا ژینگەهەکێ یە ل بارێ وەبەرهێنانێدا ل سەرانسەری جیهانێ بۆ كۆمپانیان.
هەر چەندە رێكخراوەکا نە حکومیە، بەلێ مەرجێ ئەندامبوونا كۆمپانیان د وی كۆربەندیدا ئەوە كو داهاتێ وێ كۆمپانیێ كێمتر نەبیت ژ ملیارەکا دۆلاران د سالەکێدا، هەروەسا سالانە هەر كۆمپانیەکا ئەندام پێدڤیە 12 هزار و 500 دۆلاران وەك ئابوونە بدەتە وێ رێكخراوێ، ژبۆ پشکداریا سالانە بۆ هەر كۆمپانیەکێ ژی شەش هزار و 250 دۆلارێن ئەمریكیە، هەکە هەر كۆمپانیەکێ بڤێت د بەرنامە و ئەجیندا و گوتۆبێژ و پانێلێن كۆربەندێ داڤۆس دا بهێنە بەحسکرن، پێدڤیە 250 هزار دۆلاران بدەتە وی كۆربەندی، هەکە هەڤبەشەکێ بەردەوام یێ سالانە ژی بیت، ب تنێ دێ 78 هزار دۆلاران ژێ وەرگریت.
هەروەسا سالانە ب سەدان كەس ژ سەرۆكێن وەلاتان و سەرۆك وەزیر و وەزیرێن وەلاتێن جیهانی و سەرۆك و خودانێن كۆمپانیان و ئابووریناس و رۆژنامەوڤان و سیاسەتمەدار و پارێزەر و كەسانێن ئەكادیمی پشکداریێ د وی كۆربەندیدا دكەن، ل ڤان سالێن دوماهیێ بۆچوونەك دروست بوویە، کو كێشێن ئابووری و سیاسی یێن جیهانێ هند گەلەکن، کو ب تنێ ب ئەنجامدانا ئیک كۆربەند د سالەكێدا نەشێن چ چارەسەریا بۆ هەموو كێشان ب بینن، لەوما كۆربەندێ داڤۆس جۆدا دێ ژ كۆربەندی فەرمی، کو ل داڤۆس دێ هێتە ئەنجامدان، سالانە چەندین كۆربەندێن دیتر یێن نێڤدەولەتی ل وەلاتێن جۆدا دهێنە ئەنجامدان.
باژێرێ داڤۆس:
باژێرەکێ بچووكە و دکەڤیتە سەر رووبارێ لاندویسر ل دەڤەرا براتیقۆ یا سەر ب كانتۆنا گرۆباندن ل رۆژهەلاتێ وەلاتێ سویسرا، هەروەسا سەرۆكێن زۆربەیا وەلاتانێن جیهانێ سەرەدانا وی باژێری دكەن و لێ دمینن، هەڤدەم باژێرەکێ ب ناڤودەنگە بۆ وەرزشا زڤستانێ، ب تایبەتی خوە حلیساندنا سەر بەفرێ، هەروەسا پتریا خەلکێ وێ ب رەگەز ئەلمانینە و ب زمانێ ئەلمانی د ئاخڤن، ل سەدێ هەژدێ دا داڤۆس بوویە روویەكێ دیار یێ دەولەمەند و ڤەکۆلەران، سەرجەم چینێن ئەرستۆكراتی ل وی باژێری كۆمبووینە، هەروەسا بوویە باشترین دەڤەرا ژیانێ ل سویسرا، رووبەرێ ڤی باژێری 254 هزار و 48 كیلۆمەترن و بلنداهیا وی ژ ئاستێ روویێ دەریایێ ڤە دگەهیته هزار و 560 مەتران.
ئهڤرۆ نیوز:
لژنا بلندا ئێمناهیێ ل پارێزگهها دهۆك، د بهیاننامهكێ دا دیار كریه: كو دوهى ب سهرپهرشتیا پارێزگهرێ دهۆك، لژنا ئێمناهیێ یا بلند ل قهزا زاخو كۆم بوو و “داكوكى ل هندێ هاته كرن كو دووڤچوونهكا رژد ههبیت بۆ روودانێن ڤان رۆژان ل زاخو هاتینه پێش كو چهند هاولاتى بووینه قوربانى، كو زوربهیا وان كهیسان ژ ئهگهرێن جڤاكى و كهسایهتى بوون، لێ سهرهراى ڤێ چهندێ دووڤچوون یا بهردهوامه، ههتا ب بهلگه ئهگهرێن ڤان روودانان دهێته زانین و ب رێێن قانوونى ههموو پێرابوون دهێته ئهنجامدان و دێ بۆ خهلكێ پارێزگههێ ب تایبهتى باژێرێ زاخو، ئهگهران رۆن و ئاشكرا كهین”.
نيشاندان