دڤێت پرۆسەیا سیاسی ل ئیراقێ رەنگڤەدانا راستەقینەیا ئیرادەیا دەنگدەران بیت

دڤێت پرۆسەیا سیاسی ل ئیراقێ رەنگڤەدانا راستەقینەیا ئیرادەیا دەنگدەران بیت

د چارچۆڤەیێ گوهۆڕینێن ب لەز و ئالۆزیێن رەوشا رۆژهەلاتا ناڤین، مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ، د چاڤپێكەفتنەكێدا ل گەل كەنالێ (سكای نیوز عربیە) باس ل نووترین پێشهاتێن سیاسی و ئەمنی، هەروەسا بۆچۆنا هەرێما كوردستانێ بۆ ئارامییا دەڤەرێ كر.
مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ، د چارچۆڤەیێ دووڤچوونێ بۆ دووماهی پێشهات و خواندنا هەڤكێشەیێن ئالۆزێن دەڤەرێ، د چاڤپێكەفتنەكا تایبەتدا ل گەل كەنالێ( سكای نیوز عربیە)، ب هووری باس ل دۆسێیێن گەرم یێن رۆژهەلاتا ناڤین كر.
ئەڤ چاڤپێكەفتنە د وەختەكیدایە كو دەڤەر ب رەوشەكا پڕ ژ گوهۆڕینان دەرباز دبیت و بۆچۆن و هەلوەستێن مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ، جهێ گرنگییا ناڤەندێن سیاسی و دیپلۆماسییە.
ل دەستپێكێ مەسرور بارزانی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ راگەهاند كو پێدڤییە سەرۆككۆمارێ داهاتیێ ئیراقێ ب گۆرەی نەریتێن دیموكراسی و ئەنجامێن هەلبژارتنان بهێتە بەربژاركرن، هەروەسا دووپاتكر ژی كو پارتی دیموكراتی كوردستان، وەك مەزنترین حزبا سیاسی یا كوردی و نیشتمانی، مافێ وێ یێ رەوایە بەربژارێ سەرۆكایەتییا كۆمارێ پێشكێش بكەت.
گوت ژی» پرۆسەیا پشتی هەلبژارتنێن ئیراقێ دڤێت رەنگڤەدانا ئیرادەیا دەنگدەران بیت، كو ل دیاركرنا سەرۆكایەتییا جڤاتا نوونەران دەست پێ دكەت و ب هەلبژارتنا سەرۆككۆماری و سەرۆك وەزیران ب دووماهی دهێت».
ئاماژە ب وێ چەندێ ژی كر» سەروەری و هەڤبەندیێن نێڤدەولەتی یێن هەڤسەنگ بۆ ئیراقێ گەلەك د گرنگن و پێدڤییە هەڤبەندی ل گەل ئەمریكا و جڤاكێ نێڤدەولەتی ب هووری و بەرپرسیارانە رەفتار ل گەل بهێتە كرن».
سەبارەت ب پێكئینانا حوكمەتێ، مەسرور بارزانی راگەهاند» بەربژاركرنا سەرۆك وەزیران، ل دووڤ نەریتێ سیاسی، د ستوویێ بۆكێ شیعی دایە، د وەختەكیدا پۆستێ سەرۆكێ جڤاتا نوونەران بۆ پێكهاتەیێ سوننەیە. ب هەمان شێوە، پۆستێ سەرۆككۆماری بەرپرسیارەتییەكا دەستوورییا هێزێن سیاسی یێن كوردییە، هەڤدەم ئەو كەسە نابیتە سەرۆكێ كوردان، بەلكو دێ بیتە سەرۆككۆمارەكێ كوردی بۆ ئیراقێ، هەروەك پارتی دیموكراتی كوردستان د دووماهی هەلبژارتناندا زێدەتر ژ ملیۆن دەنگ ب دەستڤەئیناینە، ب وێ چەندێ ژی مەزنترین حزبە ل ئیراقێ و نێزیكی نیڤا دەنگێن دەنگدەرێن كوردستانێ ب دەستڤەئیناینە».
رۆهنكر ژی» ب گۆرەی هەمان وێ لۆژیكا بۆ بەربژارێن شیعە و سوننە دهێتە بكارئینان، مافێ پارتییە سەرۆككۆماری دیار بكەت، بەلێ دەرگەهێ پارتی یێ ڤەكریە بۆ كۆدەنگیێ و ئێكڕێزییا ئالیێن كوردی ژ پێخەمەت بەرژەوەندییا مللەتێ كورد».
سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ باس ل وێ چەندێ ژی كر» هەكە كۆدەنگی دروست نەبیت، دڤێت پرۆسەیەكا داپەروەرانە و دیموكراسی بڕیارێ بدەت، كو دو میكانیزم هاتینە پێشنیازكرن، ئەوژی یان دەنگدان د ناڤ پەرلەمانێ كوردستانێ بۆ هەلبژارتنا بەربژارەكێ ئێكگرتیێ كورد، یان دەنگدان ژ ئالیێ ئەندامێن كورد ل جڤاتا نوونەرێن ئیراقێ و ئەو بەربژارێ پترییا دەنگێن پەرلەمانتارێن كورد ب دەستڤەبنییت ببیتە بەربژارێ كۆدەنگی ل سەر هەی».
مەسرور بارزانی پشتڕاستكر كو پارتی، فوئاد حسێن، وەزیرێ دەرڤەیێ ئیراقێ بەربژاركریە و ب كەسایەتییەكێ هەژی و ب ئەزموون هەژمارت كو دشێت وەك سەرۆككۆمار خزمەتا ئیراقێ بكەت. ئاماژە ب وێ چەندێ ژی كر هەرچەندە ئەركێن سەرۆكایەتییا كۆمارێ د جودانە ژ یێن وەزارەتا دەرڤە، بەلێ رۆلەكێ نیشتمانیێ گرنگە و هەر كەسەكێ پشتی وی پۆستێ وەزارەتا دەرڤە وەربگریت، دێ بەرپرسیارەتییا سیاسەتا دەرڤەیا ئیراقێ ب ستووڤە گریت.
ل دۆر مانا هێزێن ئەمریكا ل دەڤەرێ، مەسرور بارزانی، بەرگریێ ژ بەردەوامییا مانا هێزێن ئەمریكی و هەڤپەیمانان ل ئیراقێ كر و گوت» هاتنا وان داخوازییا هەموو ئیراقییان بوو نەك تنێ كوردان، بۆ شەڕێ دژی داعشێ، هەڤدەم سوپاسییا رۆلێ هەڤپەیمانییا نێڤدەولەتی ب سەرۆكایەتییا ئەمریكا دكەین، ب تایبەتی د پشتەڤانیكرنا هێزێن كوردی كو ل رێزێن بەراهییا شەڕێ وێ گرۆپا تیرۆرستیدا بوون».
مەسرور بارزانی، هۆشداری دا كو داعش ب تمامی نەهاتیە ژناڤبرن، سەرەرای ژ دەستدانا وێ بۆ ئاخێ، شانەیێن نڤستی، نەئارامییا سووریێ و ئازادكرنا چەكدارێن دەستەسەركریێن وێ بوویە ئەگەر كو مەترسی بەردەوام بیت و گوت» گەفا داعشێ گەلەك راستەقینەیە، گرۆپێن توندڕەو د سەقایەكێ پڕ ژ نەدادپەروەریێ، هەژاریێ، نەهەڤسەنگیێ و حوكمڕانییا لاواز دا گەشێ دكەن، كو ئەو رەوشە هەتا نوكە ژی ل هندەك دڤەران ماینە».
سەرەرای ئاماژەدان ب باشتربوونا شیانێن هێزێن ناڤخوەیی، سەرۆكێ حوكمەتا هەرێما كوردستانێ راگەهاند، پشتەڤانییا هەڤپەیمانان هێشتا پێدڤییە بۆ رێگریكرنێ ل دووبارە رێكخستنا داعشێ ب شێوازەكێ نوو، هەروەسا ئاماژە ب وێ چەندێ كر، وەختێ ڤەكێشنا هێزێن ئەمریكی ژ دەڤەرێ د ناڤبەرا واشنتۆنێ و بەغدایێ دا دانوستاندن ل سەر هاتیە كرن، بەلێ ب دیتنا هەرێما كوردستانێ بەردەوامییا هاریكارییان بۆ شكاندنا ئێكجارییا تیرۆرێ هێشتا پێدڤییە.
سەبارەت ب پرسا كوردی ل دەڤەرێ، گوت» كوردستان ب درێژییا دیرۆكی هاتیە پارچەكرن و دیرۆك یا دادپەروەر نەبوویە وەختێ باس ل پرسا كوردی دهێتە كرن، بەلێ واقعێ نوو هەیە. نوكە كوردستان هاتیە پارچەكرن ب سەر چار وەلاتێن سەرەكی: سووریێ، توركیا، ئیران و ئیراق. هەر پارچەیەك ژ ڤان وەلاتان تایبەتمەندییا خوە هەیە، كورد ل هەر جهەكی بن هەژی مافێن خوە یێن تمامە، پشتەڤانیێ ژی بۆ فیدرالیزمێ ل ئیراقێ دووپات دكەین، ب مەرجەكی ب تمامی بهێتە بجهئینان».
ئاماژە ژی دا، كوردان ژی وەك هەر نەتەوەیێن دی خەون هەیە و نابیت رێگری لێ بهێتە كرن د دەربڕینا هیڤیێن خوە دا و گوت ژی» خودای ئەز دایمە كورد و شانازیێ ب كوردبوونا خوە دكەم». هەروەسا فرەنەتەوەیی و رێزگرتن ل جوداهیێن وێ وەك بنەمایێ ئارامیێ ل دەڤەرێ هەژمارت.
مەسرور بارزانی رەخنە ل وێ چەندێ گرت كو بەغدا نەشیایە پێگیرییا خوە یا دەستووری بەرانبەر هەرێما كوردستانێ بجهبینیت، ب تایبەتی گیرۆبوونا هنارتنا شایستەیێن دارایی و مووچەی، باس ل وێ چەندێ ژی كر، ئەڤ كارە بنپێكرنا دەستوورێ ئیراقێ نە و د دادپەروەر نینن بەرانبەر وەلاتیێن كورد، سەرەرای پشتەڤانییا بەردەوام یا هەرێما كوردستانێ بۆ حوكمەتا فیدرالی یێن ئێك ل دووڤ ئێك، ژ وان ژی حوكمەتا محەمەد شیاع سوودانی.
ل دووماهییا ئاخڤتنێن خوە، مەسرور بارزانی دیاركر كورد دخوازن پشكەك بن ژ چارەسەریێ نەك كێشە، چ ل ناڤ ئیراقێ و چ ل دەڤەرێ. هەروەسا داخوازا ئارامكرنا رەوشێ و دانوستاندنێ و خوەپاراستنێ كر ل ئاستێ ئالۆزیێن دەڤەرێ و دووپاتكر كو پێدڤییە ئیراق بێلایەن بیت و تێكهەلی ململانێیێن دەرەكی نەبیت، ئاماژە ژی دا» مە ئارامی، رێزگرتنا دو ئالییانە و پێكڤەژیانا ئاشتییانە دڤێت، چونكە چارەسەریێن بەردەوام ب ڤی شێوەی دهێنە پەیداكرن».

کۆمێنتا تە