NO IORG
Authors Posts by Naci Badel

Naci Badel

8121 POSTS 0 COMMENTS

5

ئامێدیێ‌ ، مەحمود نهێلی

هەژمارەكا زۆرا جهێن شوونەواری ل سنورێ‌ ناحیا دێرەلۆك هەنە و هندەك ژی ژ وانا ژی بەرڤ نەمانێ‌ دچن كو ئێك ژ وانا پرا سپنێ‌ بادینایە كو دكەڤیتە رۆژئاڤایێ‌ سەنتەرێ‌ ناوچەدارییا دێرەلۆك.

ل سەر دیرۆك و كارێ‌ ڤێ‌ پرێ‌ و كەنگی هاتیە ب كار ئینان ئێك ژ شوونەوارناسێن دەڤەرێ‌ ب ناڤێ‌ سەردار هێتوتی بۆ رۆژناما ئەڤرۆ دیاركر، كو ئەڤ پرە دكەڤیتە سەر رووبارێ‌ سپنە ل رۆژئاڤایێ‌ سەنتەرێ‌ ناوچەدارییا دێرەلۆكێ‌ و گۆت : دیارە ڤێ‌ پرێ‌ گرنگیا خوە هەبوویە ل سەردەمێن كەڤن دا، چونكە دبیتە پرا پێكڤە گرێدانا دێرەلۆكێ‌ و دەڤەرێ‌ نهێلێ‌ ب دەڤەرا بەرێ‌ گارێ‌ و زێبارێ‌ و چەندین دەڤەرێن دیتر ڤە.
ناڤهاتی دیار كر، ئەڤ پرە ل سەر دەمێ‌ میرگەها بەهدینان بۆ مەرەما هاتن و چوونێ‌ ل ڤێ‌ دەڤەرێ‌ دهاتە بكارئینان و گۆت: هەر چەندە هەتا نوكە دیرۆكا دروست یا ئاڤاكرنا ڤێ‌ پرێ‌ نەهاتیە زانین، لێ‌ پرەكە تا نوكە جهێن بەرپرسیار یێن شوونەواری خوە لێ‌ نەكریە خودان.
ناڤهاتی ئاشكرا كر، ئەڤ پرە بەرەڤ هەرفتنەكا ئێك جاری چوویە و گۆت: هەر چەندە ل رۆژئاڤایێ‌ پرێ‌ هێشتا بنیاتێ‌ پرێ‌ یێ‌ باشە و یێ‌ سەر خوە یە، لێ‌ ژلایێ‌ رۆژئاڤایێ‌ پرێ‌ چ بنیات نەماینە و یا دیارە ژی دەستێ‌ تێكدانێ‌ ژی یێ‌ گەهشتیێ‌، ئەڤە زێدەباری سەقایێ‌ دەڤەرێ‌ و بلندبوونا ئاستێ‌ ئاڤێ‌ كارتێكرن لێ‌ كریە.
دهێتە زانین ل سنورێ‌ ناحیا دێرەلۆك ب دەهان جهێن شوونەواری هەنە لێ‌ ب تنێ‌ پێنج ژ وانا هاتینە ناسین و توماركرن وەك شوونەوار، شوونەوارناس و خەلكێ‌ دەڤەرێ‌ ژی دخوازن پتر گرنگی ب جهێن شوونەواری بهێتە دان.

10

د.هیوا طارق ئاكره‌ی، تایبه‌تمه‌ندێ‌ نه‌خۆشی و قه‌سته‌را دلی دیاركر كو نه‌خۆشیێن دلی دهێنه‌ دابه‌شكرن بۆ چه‌ند نه‌خۆشیه‌كا وه‌كو ته‌نكبوونا خوینبه‌رێن دلی، هه‌روه‌سا بلندبوونا فشارا خوینێ‌ و بلندبوونا فشارێ‌ ل ره‌خێ‌ راستێ‌ یێ‌ دلی، هه‌روه‌سا تێكچوونا كاره‌با دلی كو چه‌ند پشكه‌كا ب خۆڤه‌ دگریت وه‌كو، هه‌كه‌ كاره‌با دلی یا زێده‌ یان كێم بیت، هه‌روه‌سا تێكچوونا صه‌مامێن دلی، ئه‌وژی گه‌له‌ك یا به‌لاڤه‌ دناڤ خه‌لكێ‌ مه‌دا و گۆتژی: هنده‌ك نه‌خۆشی ژی هه‌نه‌ ده‌مێ‌ ماسولكێن دلی ژ كاردكه‌ڤن و دروست كارێ‌ خۆ نه‌كه‌ن كو دبێژنێ‌ لاوازبوونا دلی، یان هه‌ودان ماسولكا دلی بگریت و یا ژ هه‌میا به‌ربه‌لافتر و مه‌ترسیدارتر ژی نوكه‌ جه‌لتا دلی یه‌ و ب مخابنڤیه‌ گه‌له‌ك گه‌نج ژی تووش دبنێ‌ و پێدڤیه‌ پتر هشیاری شێوازێ‌ ژیانا خۆ بین دا تووش نه‌بین.
د.هیوا طارق دیاركر ژی، مرۆڤ دشێت جه‌لتێ‌ كێم بكه‌ت و كرنا قه‌سته‌را دلی كاره‌كێ‌ ب زه‌حمه‌ت نینه‌، به‌لێ‌ یا ب زه‌حمه‌ت ئه‌وه‌ ئه‌و وه‌بكه‌ین كو نه‌خوشی نه‌گه‌هیته‌ ڤێ‌ قۆناغێ‌، ئه‌ڤه‌ دڤێت ببیته‌ ئارمانجا مه‌ كو ئه‌م وه‌ بكه‌ین نه‌خۆشێن نه‌ پێدڤی ب قه‌سته‌رێ‌ نه‌بن و ژیانه‌كا نورمال ده‌ربازبكه‌ن بێی تووشی لاوازبوونا دلی یان هه‌ر ئاریشه‌كا دی ببن.
ل دۆر خۆپاراستنێ‌ ژ جه‌لتا دلی دیاركر، كو خۆپاراستن یا ب زه‌حمه‌ت و د هه‌مان ده‌م دا ژی یا ب ساناهی یه‌، یا ژ هه‌میێ‌ گرنگتر ئه‌وه‌ مرۆڤ دووربكه‌ڤیت ژ جگارا و ئه‌و نه‌خۆشێن فشارا خوینێ‌، یان نه‌خۆشیا شه‌كرێ‌ هه‌ی پێدڤیه‌ بهێمه‌ كونترولكرن و مه‌خزوونێ‌ وان ل بن 6:5 بیت، هه‌روه‌سا كونترولا كولیسترولێ‌ خوینێ‌ بهێته‌كرن و ئه‌و نه‌خۆشێن دناڤ مالباتێ‌ دا گه‌له‌ك ئاریشێن دلی هه‌ین یان حه‌لتێن دلی د به‌ربه‌لاف دناڤدا ئه‌و هه‌تا هه‌كه‌ كولیسترولێ‌ وان یێ‌ نورمال ژی بیت، دووڤچوونا خۆ بكه‌ن و بهێنه‌ دبن نورمالیێ‌ دا.
هه‌روه‌سا دیاركر كو وه‌رزش كاره‌كێ‌ پێدڤیه‌ د خۆپاراستنێ‌ دا و گۆت: ئه‌و وه‌رزشا دهێته‌ كرن پێدڤیه‌ هه‌تا وی راده‌ی بیت كو لێدانێن دلی زێده‌ببن، داكو دل مفای ژ وه‌رزشێ‌ ببینیت.
د.هیوا ئاكره‌ی دیاركر، هه‌ر كه‌سه‌كێ‌ دیت یێ‌ روونشتی یه‌ و ژ نشكه‌كێڤه‌ دیت دلقوتانا وی زێده‌بوو، هه‌ستكر بێی كو ده‌ره‌جا سه‌ركه‌ڤیت یان وه‌ستیانێ‌ دلێ‌ وی زێده‌ لێدا، یا دوێ‌ ئه‌وه‌ د حاله‌تێ‌ نڤستنێ‌ دا، نه‌خۆش دێ‌ بێژیت ئه‌ز ژ خه‌و رادبم و دلێ‌ من زێده‌ خۆ لێدا ئه‌وژی نه‌ یا دروسته‌، هنده‌ك جارا ژی دبیته‌ ئه‌گه‌رێ‌ گێژبوونێ‌ بێی كو ئاماژه‌ك هه‌بیت دێ‌ كه‌ڤیت، ئانكو ژ نشكه‌كێڤه‌ دێ‌ كه‌ڤیت و گۆت: هنده‌ك جارا تێچكوونا كاره‌با دلی نه‌ یا مه‌ترسیداره‌ و هنده‌ك جارا ژی پێدڤی ب چاره‌سه‌ریێن جوراوجور هه‌یه‌ كو ژ ده‌رمانا ده‌ستپێ‌ دكه‌ت و هنده‌ك ژی ئێكسه‌ر پێدڤی ب نشته‌رگه‌ریێ‌ دبن.

14

بەرپەرێ ساخلەمیێ:

کێمبوونا کێشێ ب بێ ئەگەر:
هەکە تە پتر ژ ٥ کیلۆیان ژ کێشا خۆ ژ نشکەکێڤە کێمکرن، بێ کو پارێزێ (ڕێجیمێ) یان وەرزشێ بکەی، ئەڤە پێدڤى ب هایداریێ یە. پتریا جاران ئەڤێ چەندە پەیوەندى ب پەنجەشێرا مەعیدێ، پەنکریاسێ، یان سیهان ڤە هەیە.
وەستیان و ماندووبوونا بەردەوام:
مەرەما مە نە ماندووبوونا ئاسایى یا پشتى کارەکێ گرانە، بەلکو ماندووبوونەکا زۆرە کو ب نڤستن و بێهنڤەدانێ ژی ناچیت. دبیت نیشانەکا دەستپێکێ یا پەنجەشێڕا خوینێ (لوکیمیا) یان یا قولۆنى بیت.
گوهۆڕین د پیستى دا:
چاڤدێریا خالێن (نمەکێن) لەشێ خۆ باش بکە. هەر خالەکا ڕەنگێ وێ، قەبارێ وێ، یان شێوێ لێڤێن وێ بگوهۆڕیت، یان دەست ب خوینبەربوونێ بکەت، دبیت نیشانەکا پەنجەشێرا پیستى بیت. هەروەسا زەربوونا پیستى و چاڤان دبیت ئاماژە بیت بۆ ئاریشەکا جەگەرێ.
گرێ یان ستویربوونەکا ل ژێر پیستى:
پەیدابوونا گرێیێن ڕەق و ب بێ ئێش، ب تایبەت د مەمکى، گونان، یان گرێیێن لیمفاوى دا (بن کەفش یان ستۆی). هەر گرێیەکا نوو دڤێت ئێکسەر پشکنین بۆ بهێتە کرن.
کۆخکەکا بەردەوام یان گوهۆڕینا دەنگى:
ئەو کۆخکا بۆ زێدەتر ژ ٣ یان ٤ حەفتیان بەردەوام بیت ب بێ ئەگەرەکێ دیار (وەک پەرسیڤی)، یان گوهۆڕینا نێبرەیا دەنگى کو “نوسى” ببیت ب بەردەوامى، دبیت پەیوەندى پەنجەشێرا سیهان یان گەوریێ ڤە هەبیت.
گوهۆڕین د عاداتێن دەستئاڤێ دا:
زکچوون یان قەبزیا بەردەوام بۆ دەمەکێ درێژ، یان گوهۆڕینا شێوێ پیساتیێ، یان هەبوونا خوینێ د پیساتیێ دا (ڕەنگێ ڕەش یان سۆر)، ئەڤان هەمی نیشانان پێدڤى ب پشکنینا قولۆنى هەیە. هەروەسا زێدە چوون بۆ دەستئاڤێ یان ئێشان ل دەمێ میزکرنێ دبیت پەیوەندى ب پڕۆستاتێ یان میزدانێ ڤە هەبیت.
ب زەحمەت داعویڕانا خوارنێ یان تێکچوونا هەرسێ ب بەردەوامى:
هەستکرن ب هندێ کو خوارن د گەریێ دا “دگێریت”، یان سۆتنا بووریا (خوارنێ) یا بەردەوام کو ب دەرمانان چارەسەر نەبیت، دبیت نیشانەکا پەنجەشێڕا مەعیدێ بیت.
خوینبەربوونا نە ئاسایى:
وەک کۆخکا ب خوین، هەبوونا خوینێ د میزێ دا، خوینبەربوونا زێدە یا ژنان ل دەرڤەى دەمێ (عادێ) یان پشتى ژیێ بێئۆمێدیێ، یان خوینبەربوون ژ سەرێ مەمکى.
تایا بەردەوام یان خوهدانا شەڤێ:
تایا ب بێ ئەگەر کو دهێت و دچیت، و خوهدانا شەڤێ یا زۆر ب رەنگەکێ کو جلکان تەڕ بکەت، دبیت ژ نیشانێن پەنجەشێڕا سیستەمێ لیمفاوى بن.
برینێن ساخ نەبن:
ئەو برینێن د دەڤى دا پەیدا دبن، یان برینێن پیستى یێن کو خوین ژێ دهێت و بۆ چەندین حەفتیان ساخ نابن، پێدڤى ب پشکنینەکا پزیشکى نە.
ئێشەکا بەردەوام کو ژ ناڤ ناچیت:
ئێش ڕێکا لەشى یە بۆ گۆتنا هندێ کو تشتەکێ خەلەت یێ هەی. سەرئێشەکا ب دەرمانێن ئێشکوژ چارەسەر نەبیت، ئێشا پشتێ یا بەردەوام، یان ئێشا زکى. (پتریا جاران ئێش نیشانەکا قۆناغێن پێشکەفتی یە، بەلێ هندەک جاران نیشانەکا دەستپێکێ یە د پەنجەشێرا هەستیان یان گونان دا).
وەرمینا زکى یا بەردەوام (بۆ ژنان):
هەستکرن ب تێربوونێ ب زووى پشتى خوارنا ژەمەکێ کێم یێ خوارنێ، و وەرمینا زکى یا بەردەوام، دبیت نیشانەکا هایدارکرنێ بیت بۆ پەنجەشێرا هێکدانان (ovarian cancer).
​تێبینی: هەبوونا ئێک ژ ڤان نیشانان مەرەم پێ ئەوە نینە کو حەتمەن پەنجەشێرە، بەلکو ئاماژەکا هایداریێ یە کو پێدڤى ب سەرەدانا دکتۆرى دکەت.

11

قەیس وەیس:

ڤەڕێژا ئەنجامێن یاریێن هەرچار یانەیێن كوردستانی ب دو سەركەڤتن، خوسارەتیەك و وەكهەڤییەك ئیناینە پشتی ب دووماهی هاتنا یاریێن گەڕا 17ێ‌ ژ هەڤڕكیێن خولا ستێرێن ئیراقێ‌ یا فوتبۆلێ‌، خوسارەتییا زاخۆ یا گرنگ سۆپرایزا نە چاڤەڕێ‌ كریبوو و جەوییە پێشڤە هاتە سەرێ‌ لیستێ‌.
ئەلهۆیێن چیا وەكهەڤبوو
تیما فوتبۆلا یانەیا دهۆك ب گۆلەكێ‌ دگەل یانەیا كارەبا یا بەغدایی وەكهەڤ بوو د یارییا واندا ئەوا ل ئەینییا بۆری ل یاریگەها یانەیا نەجەف هاتیە كرن، هەرچەندە گۆلا پێشكەڤتنێ‌ تیما كارەبا د خولەكا 63ێ‌ ژلایێ‌ یاریزانێ‌ خوە ئەحمەد عاید ئینابوو، لێ‌ مفا وەرگرتن ژ ڤەگەڕیانا ڤارێ‌ تیما دهۆكێ‌ شیا پەنەلتییەكێ‌ دبەرژوەندیا خوە دا وەربگریت ئەوا ستێرا تیمێ‌ پیتەر گۆرگیس شیایی ب سەركەڤتیانە لێدانا پەنەلتیێ‌ بجهبینت دخولەكا 88ێ‌ دا گۆلا وەكهەڤیێ‌ ئینا، هەربۆزانین یاریزانێ‌ دهۆكێ‌ مونزر ئەلعلێوی ب كارتا سۆر هاتبوو دوورئێخستن.
بڤێ‌ ئەنجامێ‌ ڕێزەكێ‌ پاشڤەچوو یا 10ێ‌ ب كۆمكرنا 26 خالان ژ حەفت سەركەڤتن، چار وەكهەڤی و پێنچ خوسارەتییان، یاریزانێن دهۆكێ‌ 19 گۆل كرینە د بەرانبەر دا 14 گۆل ل سەر هاتینە تۆماركرن.
عەبدولغەنی شەهەد:
دوورئێخستنا یاریزانێ‌ مە ب كارتا سۆر كارتیكرن ل سەر تیمێ‌ كر
د كۆنگرەیێ‌ رۆژنامەڤانی یێ‌ پشتی یاریێ‌ دا عەبدولغەنی شەهەد ڕاهێنەرێ‌ تیما یانەیا دهۆكێ‌ گۆت: تیما مە یا باش نەبوو د نیڤا ئێكێ‌ دا تایبەت د چارێكا دووماهیێ‌ دا، دنیڤا دویێ‌ ئاستێ‌ تیما باشبوو، د یاریێن هوسا دا ئەو تیما گەلەك دەلیڤەیان بەرزە دكەت دێ‌ باجا گران دەت، دوورئێخستنا یاریزانێ‌ مە ب كارتا سۆر كارتیكرن ل سەر ئاستێ‌ تیما مە كر كو مە ب كێمترییا یاریزانەكی یاری دكر، لێ‌ ڕژدییا یاریزانان و گڤاشتنێن بەردەوام بوو ئەگەر گۆلا وەكهەڤیێ‌ بهێت و ئەم نێزیكی سەركەڤتنێ‌ ژی بووین، ئەڤە یارییا دویێ‌ یە ئەم دەلیڤەیان ژ دەست دەین، بدیتنا من دڤێ‌ یاریێ‌ و یا بۆری دا مە چار خال ژ دەستدان.
زاخۆ توشی خوسارەتیەكا مەزن و نە چاڤەڕێ‌ كری
تیما یانەیا زاخۆ خوسارەتیەكا مەزن و نە چاڤەڕێ‌ كری بەرانبەر یانەیا زەورا یا بەغدایی تۆماركر ب چار گۆلان بەرانبەر دو گۆلان، د یارییا واندا ئەوا ل پێنچ شەمبییا بۆری یاریگەها كەرخ ل بەغدا هاتیە كرن، هەرچەندە دنیڤا ئێكێ‌ دا یاری بێ‌ گۆل ب دووماهی هاتبوو، لێ‌ د چارێكەكا یاریێ‌ دا چار گۆل ل سەر زاخۆ هاتنە تۆماركرن د خولەكێن، 48، 49، 58 و 63ێ‌، پشتی ڤان گۆلان یاریزانێن زاخۆ بزاڤكرن ڤەگەرێنە دناڤ یاریێ‌ دا و دو گۆل ئینان ژلایێ‌ یاریزانێن خوە ئالیۆ ئادەم دخولەكا 80ێ‌، و شڤان جەمیل دخولەكا 89ێ‌ لێ‌ یاری ب خوسارەتیەكا گران بۆ كوڕێن خابۆری ب دووماهی هات، ژلایەكێ‌ دووڤە كارگێرییا یانەیا زاخۆ ب فەرمی دوورئێخستنا ڕاهێنەرێ‌ خوە یێ‌ قەتەری ویسام ڕزق ڕاگەهاند.
ئەڤێ‌ خوسارەتیێ‌ تیما زاخۆ رێزا حەفتێ‌ ژ دەستدا ئەوا دنوكەدا ل ڕێزا هەشتێ‌ دهێت ب كۆمكرینا 27 خالان ژ حەفت سەركەڤتن، شەش وەكهەڤیان و پێنچ خوسارەتی هەنە، یاریزانێن وێ‌ 25 گۆل تۆماركرینە لێ‌ 19 گۆل ل سەر گۆلپارێزێ‌ وان هاتیە تۆماركرن.
محەمەد نۆمی: تووشی خوسارەتیەكا گران بووین
د كۆنگرەیێ‌ رۆژنامەڤانی دا محەمەد نۆمی هاریكارێ‌ ڕاهێنەرێ‌ زاخۆ گۆت: ئەم تووشی خوسارەتیەكا نە چاڤەڕێ‌ كری و گران بووین بەرانبەر زەورا، داخوازا لێبۆرینێ‌ ژ جەماوەرێ‌ یانەیێ‌ دكەین و سۆز ددەین بۆ یارییا بهێت قەرەبوو بكەین، ئەگەرێن ڤێ‌ خوسارەتیێ‌ ژی ڤەدگەڕینمە گەشتێن بەردەوام یێن تیما مە ژ باكۆر بۆ باشۆر و ناڤەڕاستا ئیراقێ‌ كو كارتیكرنا نەرێنی ل سەر دەرۆنێ‌ یاریزانان و چەستەیی وان كرییە، هەروەسان ئەو ئاستێ‌ مە ژ یاریزانێن خوە دڤییان هندەك ژ وان پێشكێش نەكربوو، مە یاریەگا گرنگ و ب هێز هەیە د كۆپا كەنداڤی دا ل سێشەمبییا بهێت دێ‌ بەرانبەر ئەلقادسیە ل وەلاتێ‌ كویتێ‌ كەین، ب هیڤییا وێ‌ یەكێ‌ بشێن گرنژینێ‌ بۆ جەماوەرێ‌ زاخۆ ڤەگەڕینن.
هەولێرێ‌ ڕیمۆنتادا ئینا
تیما فوتبۆلا یانەیا هەولێرێ‌ تا خولەكا 52ێ‌ ب گۆلەكێ‌ بەرانبەر یانەیا نەفت یا بەغدایی یا خوسارەت بوو، د یارییا واندا ئەوا بێ‌ جەماوەر ل یاریگەها شەهید فرانسۆ حەریری هاتیە كرن، د خولەكا 53ێ‌ دا گۆلا وەكهەڤیێ‌ ژلایێ‌ هارۆن زوبێدی ڤە هاتە تۆماركرن، یاری بۆ دەمێ‌ زێدەكری چوو، د خولەكێن 90+2 و 90+8 شیا ڕیمۆنتادا بینت و ب سەركەڤن ئەوا ژلایێ‌ یاریزانێن وێ‌ موستەفا قابیل و شیرزۆد تیمرۆڤ هاتینە تۆماركرن.
نەورۆزێ‌ سەركەڤتنا خوە ل دهۆكێ‌ دوبارەكر
تیما یانەیا نەورۆز سەركەڤتنەكا گرنگ ل سەر یانەیا مووسل ئینا ب دو گۆلان بێ‌ بەرانبەر كو دبیتە سەركەڤتنا دویێ‌ د دو گەڕێن جودا ل یاریگەها دهۆكێ‌ دئینیت، سەركەڤتنا ئێكێ‌ د گەڕا ئێكێ‌ دا بوو ل 13ێ‌ چریا دویێ‌ یا سالا بۆری بوو، بڤی سەركەڤتنێ‌ تیما كوردستانێ‌ پێنگاڤەكا باش یا پێشڤەچوونێ‌ هاڤێژیت ئەوا هاتییە ڕێزا 14ێ‌ ب كۆمكرینا 19 خالان ژ شەش سەركەڤتن، ئێك وەكهەڤی و 10 خوسارەتیان.
ژ ئەنجامێن یاریێن دی یێن ڤێ‌ گەڕێ‌
ئەلغراف چنە-1 شورتە، دیالا 1-چنە ئەلكەرخ، نەجەف 1-1 ئەلقاسم، ئەلگەرمە 1-1 تەلەبە، ئەمانەت بەغدا چنە-چنە مینا، جەوییە 2-1 نەفت میسان.
هەلوەستێ‌ گشتی پشتی ب دووماهی هاتنا یاریێن گەڕا 17ێ
‌ 1- جەوییە 37 خال.
2- شورتە 35 خال و كێمترییا یارییەكێ‌.
3- ئەلگەرمە 34 خال.
4- هەولێر 34 خال.
5- تەلەبە 31 خال.
6- زەورا 31 خال و كێمترییا یارییەكێ‌.
7- كەرخ 28 خال.
8- زاخۆ 27 خال.
9- دیالا 27 خال.
10- دهۆك 25 خال.
11- ئەلغراف 23 خال.
12- ئەمانەت بەغدا 21 خال.
13- نەفت 21 خال.
14- نەورۆز 19 خال.
15- مووسل 18 خال.
16- مینا 18 خال.
17- نەفت میسان 13 خال.
18- كارەبا 11 خال.
19- نەجەف هەشت خال.
20- ئەلقاسم دو خال.
ئەو 10 گۆلكەرێن پێشیێ‌ یێن خولێ‌ بڤی شێوەیی نە
1- شیرزود تیمیرۆڤ (13) گۆل، یانەیا هەولێر.
2- كینجسلی كۆكۆ (11) گۆل، یانەیا ئەلغراف.
3- عەلا ئەلدالی (10) گۆل، یانەیا مووسل.
4- لیۆنێل ئەباتی (10) گۆل، یانەیا شورتە.
5- پیتەر گۆرگیس (9) گۆل، یانەیا دهۆك.
6- یونس حەمۆد (9) گۆل، یانەیا كەرخ.
7- حەسەن عەبدولكەریم (7) گۆل، یانەیا زەورا.
8- مەحمەد خالد كۆفی (6) گۆل، یانەیا كەرخ.
9- داوودا دیمی، (6) گۆل یانەیا نەفت میسان.
10- ئیچیتا دیپۆتی (6) گۆل، یانەیا زاخۆ.
یاریێن گەڕا 18ێ‌ و بەری دووماهییا قووناغا ئێكێ‌ یا خولێ‌
رۆژا ئەینی 13- 2- 2026
مینا- ئەلغراف، دەمژمێر سێ‌ ئێڤاری
جەوییە- نەورۆز، دەمژمێر سێیێ‌ ئێڤاری
دهۆك- مووسل، دەمژمێر 5:30 مەغرەب.
كەرخ- تەلەبە، دەمژمێر 5:30 مەغرەب.
شەمبی 14-2- 2025
هەولێر- زاخۆ، دەمژمێر سێ‌ ئێڤاری.
نەفت میسان- ئەلقاسم، دەمژمێر سێ‌ ئێڤاری
دیالا- ئەلگەرمە، دەمژمێر 5:30 مەغرەب.
نەجەف- كارەبا، دەمژمێر 5:30 مەغرەب.
دڤێ‌ گەرێ‌ دا هەردو یاریێن دناڤبەرا نەفت دگەل شورتە و یارییا زەورا دگەل ئەمانەت بەغدا بۆ دەمەكێ‌ دی هاتنە پاشئێخستن ژبەر پشكدارییا هەردو یانەیێن شورتە و زورا د كۆپا ئاسیایێ‌ دا.

12

رەمەزان زەكەریا

د داخۆیانیەكێ دا سكرتێرێ یانەیا بەردەڕەش ئاشكراكر ئەڤرۆ تیما وان یارییەكا گرنگ هەیە بەرانبەر مێڤانا خوە بازیان ژ چارچووڤەیێ‌ گەڕا نەهێ‌ یا خولا پلا ئێك یا كوردستانێ‌ ل دەمژمێر 2:30 پشتی نیڤرۆ هێتە كرن.
زەهدی عەبدولقادر بۆ رۆژناما ئەڤرۆ گۆت: تیما مە ل رێزا شەشێ دهێت ب 11 خالان، هیڤیێن دەربازبوونێ‌ بۆ نایاب بەردەستن ژبەركو چار یانە دێ‌ دەربازبن،دناڤبەرا مە و تیمێن پێشییا مە خالێن كێم هەنە، هەڤڕكی یا ب هێزە و دەلیڤە ل بەردەستە بۆ باشتكرنا ڕێزبەندییا خوە.
ناڤبری گۆت ژی: هەرچەندە گڤاشتنێن دەروونی كارتێكرنەكا ئێكجار مەزن ل سەر ئەنجام و ئاستێ تەكنیكی یێ یاریزانان هەیەكو نەشێن ب درێژاهییا خولێ ئاستەكێ جێگیر نیشان بدەن، سەرەرای هەموو ئاستەنگان، مە هیڤی و باوەریەكا مەزن ب شیانێن یاریزانێن خۆ هەیە، ئارمانجا مە یا سەرەكی بشێین ب ئەنجامێن باش و ب پلانەكا تۆكمە، دیرۆكەكا نوو بۆ وەرزشا دەڤەرێ بنڤیسین بۆ ڤێ یەكێ ژی.

6

دهێتە پێشبینكرن د هاڤینا ئەڤ سالە دا گرێبەستا نێزیكی 125 یاریزانێن پیشەكار دخولا فوتبۆلا سعۆدیێ‌ دا ب دووماهی بهێن ژ وانا ستێرێن جیهانی كرێستیانۆ رۆنالدو، فابیۆ، دانێلۆ بێرێرا، بریدراگ رایكۆڤێچ، مۆسا دیبای، كو دهێتە پێشبینیكرن چوونا وان ببیتە پیڤەلەرزە ب خولا سعۆدیێ‌ بكەڤیت.
رۆژنامەیا ماركا یا ئسپانی ڕاگەهاند دێ‌ گرێبەستا 125 یاریزانان د هاڤینا ئەڤسالە دا دگەل یانەیێن وان د خولا سعۆدیێ‌ دا ب دووماهی هێن، ل دووڤ پێشبنییان پرانییا وان گرێبەستنێن خوە نوو ناكەن ئەڤچەندە ژی ژبەر ناكۆكیێن دناڤبەرا یانە و یاریزانان دا پەیدابووینە و دیسان ب هەبوونا گرێبەستێن دەرڤەیی خولا سعۆدیێ‌، هەروەسان لدووڤ بەندێن گرێبەستێ‌ بتنێ‌ ئێك وەرز ژ وانا دو وەرز بوون و ب دووماهی هێن.
پشتی چوونا یاریزانێ‌ فرەنسی ویانەیا هیلال كالیدۆ كۆلیبالی، دەنگۆیێ‌ چوونا ستێرێن نەسرێ‌ كریستیانۆ رۆنالدۆ، مارسیلۆ برۆزۆڤێچ، سادیۆ مانی، ئینیگۆ مارتینێز، هەروەسان فابیۆ، دانێلۆ بێرێرا، بریدراگ رایكۆڤێچ، مۆسا دیبای بەرهەڤییا خوە دیاركرینە گرێبەستا خوە نوو نەكەن.
رۆژنامەیێ‌ دیاركر ل وەرزێ‌ بۆری هەر ئێك ژ یاریزان یێ‌ كرواتی ئیڤان راكیتچ، یێ‌ بەرازیلی رۆبێرتۆ فێرمینۆ، یێ‌ غانی بیێر ئۆباماینگ، یێ‌ ئنگلتەرایێ‌ جوردان هندرسۆن، یێ‌ پۆرتۆگالی جواو كانسێلۆ و یێ‌ فرەنسی نگۆلۆ كانتی و یێ‌ بەرازیلی نیمار خولا سعۆدیێ‌ بجهـ هێلابوون، ئەوا شرۆڤەكارێن وەرزشی دیاركرینە دبیت كارتیكرنێ‌ لسەر خولا سعۆدیێ‌ بكەت.

4

چاڤەڕێ‌ دهێتە كرن ئەڤرۆ كۆمەكا یاریێن ژ چارچووڤەیێ‌ هەڤڕكیێن خولێن جودا یێن جیهانی بهێنە كرن، ژ گرنگترین خولێن ئۆرۆپا دا بڤی ڕەنگی دێ‌ هێنە كرن.
خولا ئسپانیا – گەڕا(23)ێ‌
ڤالێنسیا- ڕیال مەدرید،ئەتلەتیكۆ مەدرید- ریال پیتس، دەمژمێر 10 شەڤ.
خولا ئنگلتەرا- گەڕا (25)ێ‌
برایتۆن- كریستال پالاس، دەمژمێر پێنجی مەغرەب.
لیڤەرپۆل- مانچستەر ستی،خولا ئیتالیا- گەڕا (24)ێ‌
ساسۆلۆ- ئینتەر میلان،
دەمژمێر هەشتی شەڤ.
یۆڤانتۆس- لاتسیۆ،
دەمژمێر 10ی شەڤ.
خولا ئەلمانیا- گەڕا (21)ێ‌
كۆلن- لایبزیگ،بایرن میۆنخ- هۆڤێنهایم، دەمژمێر 7:30 شەڤ.
خولا فرەنسا- گەڕا(21)ێ‌
نێس- مۆناكۆ، دەمژمێر پێنجێ‌ مەغرەب.
پاریس سانجێرمان- مارسێلیا، دەمژمێر 10:45 شەڤ.

16

ئیمان لەزگین مستەفا

د شەڤەکا سار و سڕا ھەیڤا ڕێبەندانێ دا، شوون دەوسا سێ ڕەنگێن ژیانێ دناڤ بێدەنگییا بەفرا کۆلانێدا دھاتنە دیتن. پشتی دەهـ سالێن غەریبییێ د ناڤ تارییاتییا زیندانێدا، «ئازاد» ل کوژیکەکێ تارییێ کۆلانێ ڕاوەستیا بوو؛ نە وەک مرۆڤەکی، بەلکو وەکی پەیکەرەکێ بەری یێ بێ لڤین. چاڤێن وی، یێن کو د تارییا زیندانێدا بووینە دۆستێن مشک و دیواریان، نوکە ب وان پەنجەرانڤە د زیقن، یێن کو ب سالانە د زیندانێدا خەون پێڤە ددیتن.
بێدەنگییێ خۆ ایمان لزگین مصگفی
ب سەر كۆلانێ دادابوو. ئازادی نەدزانی بەرەڤ کیژ ئالییڤە بچیت، لێ ژ نشکەکێ ڤە، گرییا زارۆکەکێ ساڤا یێ ژ نوو ژ دایکبوویی ئەڤ بێدەنگییە پارچە پارچە کر و قەرەبالغ و هاتنوچوونا ژنان ل ئالییێ دی یێ کۆلانێ، ئازاد چەند گاڤەکان بەر ب پێشڤە بر. دەنگێ ژنەکێ د ناڤ سەرمایێ دا وەکی برویسیەکێ لێ دا:
«هەی ژارێ ساریا! د ڤێ جەمەدکا سار دا، دێ چ ل ڤی زارۆکێ پاش-باب کەت؟»
ئەو زارۆک نزانیت ل کیژ پارچەیا عەردی ب هەناسا وێ یا سار هاتیە سەر دنیایێ، کیژان کۆلانە و هەتا ناڤێ وێ ژی نزانیت! ئەو نزانیت کی د هەمبێزا وێ کۆلانێدا دکەتە گری و کییە دکەتە کەنی.
ئازادی بەردەوامی دا پێنگاڤێن خۆ و بەرەڤ پێشڤە چوو. ل ناڤەڕاستا کۆلانێ، ل ژێر چرایەکێ کزدا، سیبەرا دو ئەڤینداران دیار بوو. هەروەکی دووماهیک چرکێن ژیانێنە ل سەر ڤی عەردی، بێدەنگییەکا تەحل و بەرێخۆدانەکا ب ژان د ناڤبەرا واندا هەبوو، زمانێ وان لال ببوو و بێدەنگییێ شوینا ئاخفتنێ گرتبوو و دا بێژی تنێ ب چاڤن. بیرا ئازدی دوبارە ل ئەڤیندارا وی ئینا، ب هەر حالەكێ هەی پێن وی ئەو بەرەڤ ژڤانێ پەنجەرێ برنەڤە.
چاڤێن خۆ ژ وێ پەنجەرێ وەرنەگێڕان، کو ب سالانە ل بن سیبەرا وێ خەون ب ئازادیێڤە ددیتن. ل وێرێ، ل پشت شویشەیێن پەنجەرەکا دارین، «شلێر» ڕاوەستیا بوو. شلێر نە بتنێ کچەک بوو کو چاڤەڕێی زڤڕینا ئەڤیندارێ خۆ بکەت، بەلکو ئەو «شلێرا چیا» بوو کو د ناڤ دیوارێن مالا مام عەلی دا ژ خەم و چاڤەڕێبوونێ بێهێز و لاواز ببوو. دەستێن وێ یێن لەرزۆک ل سەر شیشەیا جامی بوون، وەک بێژیت بەفرا دەرڤە ژ دلێ وێ گەرمترە. د وان دەهـ سالێن غەریبیێدا، شلێر ببوو پاسەوانا ڕێکا کۆلانێ. هەر دەمێ دەنگێ پێنگاڤەکێ ل کۆلانێ هاتبا، بلەز دهاتە بەر پەنجەرێ و دگۆت: «قەی ئەڤە ئازاد بیت». پرچا وێ یا ڕەش، وەکی گورزەکێ سپی ب سەر ڕوو و ملێن وێدا هاتبوو خوار.
ئازاد حەیری مابوو: کا دێ دلخۆش بیت بۆ هاتنا وی زارۆکێ نوی؟ یان دێ خەمگین بیت بۆ حالێ وان هەردو ئەڤینداران؟ یان ژی، دێ ل پەنجەرا مام عەلی دەت دا کو جارەکا دی شلێرێ ژ دوورڤە هەمبێز بکەت؟
لێ ئەو یێ فێر بوو کو د ڤێ کۆلانێ دا، هەر دەرگەهەکێ ڤەبیت، پەنجەرەک دهێتە گرتن؛ و هەر مرۆڤەکێ ژ دوورییان نێزیک ببیت، دێ ل شوونا وی مرۆڤەکێ دی د ناڤ مژا غەریبیێ دا بەرزە بیت.

7

هەژار ئاڤدەل

ئەی هیڤیێن رەنگ بەهتی و دل شکەستی
هوین شاهژنێن پر ئەمەكن ژبۆ سۆز و هەستی

تێکچوونا رویێ وە ڤەرەڤینا ئەلندایە
گری ژی کبارا ژ خەورابوونا شاگردایە

ئێدی بئێشانێ دلێن چرمسی نەگرینن
بقێرینا ئاوازێن خوە یێن زەلال نەمرینن

گەهێن کەڕ و لالێن لەشی ژ خەو راکەن
دلێن دامای و بێ هێز گەش و ئاڤاکەن

وەرن ببنه بانگێ بەسکرنا خەیالێن نڤاندی
بایێ هەناسا وە ژ گولێن بهارێ یێ بشافتی

بێهنێن مسك و عەمبەرا لبەر وە د شۆڕن
تان و پنی ژ ئالەك و رویکێن وە د دوورن

نالین و ژان و ئازار ل مەملەکەتا وە هەلاتن
بویکێن بێ سیرۆشك و پەناگەه و خەلاتن

تەختێ ئەنیا وە نەیێ بگرێ و دەرز و نهالە
دەریا ئاڤا سویر لناڤ مژویلانکادا یا زەلالە
نەچن و پشت نەدەن چەرخ و فەلەکا
حەیفا شەرمینێن بڕوومەت وکەزی و پۆر خەلەکا

لجهێ خو بمینن و وان تان و ژانا بنخێڤن
بەسە ئۆمێدا ب کونج و قورنەتا بێخن

مانە چەرخا فنجانی د خیچا مەدا یا راوەستیایی؟
نێ بێئەختوباریا زەمانی ژی دگەل مە یا وەستایی

ئێدی بلا گری ل چاڤێن موریدا مشە نەبیت
ئاها قەولە كۆپیتکا کەیفێ دێ عەرشێ وەبیت

ئەز دزانم داخ بدلی و گریا وە ژ نەچاریە
بەس کێ گۆتیە شلقا بەختێ بهێت بۆ کوردا هەر تاریە ؟

هەدارا لسەر دویرکەفتنا وە هەر یا ب ئازارە
دەمێ بەرزە دبن و دچن وارەکێ ب نیهارە

قولیزێنەکا عەورێن ڕەش دهێن و ڤێك دکەڤن
برویسیێن بێ شەفەق ژی سیتافکێ دەن و درەڤن

زەڤیێن نە کۆلایێن کول و خەما هەر د پەقینە
رۆندکێن سۆر ل چاڤێن هشك و زوها د پێتینە

بلا هەر خەملا گەردەنا وە ب ئاگری دۆرپێچکەن
هۆڤ نەشێن ناخێ کرنۆش بۆ ئاخێ بری هەمبێزکەن

وەرن داکو دەرزێن دلێ شکەستی بگەهینە ئێك
دەروێش و دلسۆتی گەلەك د زۆرن کو بهێنە ژێك

کەفمال و کەوی نە دەرمانێ برینێن کویرە
داڤەرستا دەربازبوونێ ژ داڤ و فێلا نە یا دویرە

قەیدکێن دەستێن وە یێ لسەر زان و پرچیانێ
لنێزیك دێ بنە بانگدێر بر ئاوازێن بەرخوەدانێ

7

ئارام دهۆکی

کەزی دەما دهێت بڕین
شەر رادوەستیت
مێر سەرێن خۆ د چەمینن
ژن دبیتە خوداوەندەک
ئاشتییێ
ژن د بە نیشانا
ئازادییێ
ژن دبە پەیگەها
ئارامییێ
یێ تە کەزی بڕی
تە کفنێ
مروڤاتییێ کەر کر و دوری
وژدانا هەبوونێ
لسەر روویێ ئەردی
بارکر و فڕی
بەرەف ئاسۆیەکێ
مشت ژ ڤیان و
دلۆڤانییێ و عشقەکا
نەپەنی یا بری
ئەو کەزی
ب گرانی لسەر ناڤێ تە
یا تۆمارکری.

website security
WP Facebook Auto Publish Powered By : XYZScripts.com