ئامێدیێ، مەحمود نهێلی:

د راپۆرتەكێ دا تیما CPT دیاركریە لەشكرێ توركیا هێرشێن خوە ل دەڤەرێ زێدەكرینە و پێنج شكەفتێن گوندێ سگێرێ ب رێكا تی ئێن تییان پەقاندینە و شكەفتەكا گوندێ بلاڤە ژی بۆردومانكریە.
تیمێن دروستكەرێن ئاشتییا جڤاكی CPT راپۆرتا خوە ل دۆر شەڕێ توركیا و پەكەكێ ل سەر ئاخا هەرێما كوردستانێ بەلاڤكریە و تێدا هاتییە: د مەها ئادارێ یا ئەڤ سالە دا، توركیا 118 هێرش ئەنجامداینە و پـەكـەكێ نەهـ جاران بەرسڤا وان هێرشان دایە.
ئاشكرا ژی كریە، پشتی حەفتیەكێ ژ بەلاڤبوونا پەیاما عەبدوللا ئــۆجـەلان، بۆمبەبارانكرنێن توركیا 145% بۆ سەر هەرێما كوردستانێ زێدەبووینە و ب رێكا تی ئێن تییان، توركیا پێنج شكەفت ل گوندێ سگێرێ ل دەڤەردارییا ئامێدیێ پەقاندینە و شكەفتا شوونواری یا شێخی ل گوندێ بلاڤە ل ناوچەدارییا دێرەلۆكێ‌ ژی بۆردومانكریە.

ئامێدیێ: مه‌حمود نهێلی

ل ده‌ڤه‌را ئامێدیێ هژماره‌كا مزگه‌فتان هه‌نه‌ كو دیرۆكا وان ڤه‌دگه‌ریت بۆ سه‌رده‌مێن گه‌له‌ك كه‌ڤن و هنده‌ك ژ وانا به‌ری هاتنا ئاینێ ئیسلامێ په‌رستگه‌ه بووینه‌ و هند ژ وانا تا نوكه‌ په‌رستن لێ دهێته‌ كرن. شوونوارناسه‌ك بۆ رۆژناما ئه‌ڤرۆ دیار دكه‌ت، زێده‌باری هه‌بوونا چوار ته‌كیان، پتر ژ ١٠ مزگه‌فتێن كه‌ڤن و شوونواری ل ده‌ڤه‌را ئامێدیێ هه‌نه‌ و هنده‌ك ژ وانا به‌ری هینگی په‌رستگه‌هبوون ومێژوویا وانا بۆ به‌ری هاتنا ئاینێ ئیسلامێ ڤه‌دگه‌ریت و وه‌ك په‌رستگه‌ه په‌رستن لێ دهاته‌ كرن.

شوونوارناس كوڤان ئیسحان بۆ رۆژناما ئه‌ڤرۆ دیاركر، مزگه‌فتا هه‌ری به‌رچاڤ و شوونواری ل ده‌ڤه‌را ئامێدیێ مزگه‌فتا ئامێدیێ ب خوه‌ یه‌ كو مێژوویا وێ بۆ سه‌رده‌مێ به‌دره‌دین لوئلوئی ل چه‌رخێ ١٢ زاینی ڤه‌دگه‌ریت و تا نوكه‌ ژی په‌رستن لێ دهێته‌ كرن و ئێكه‌ ژ مزگه‌فتێن به‌رنیاسێن ده‌ڤه‌را ئامێدیێ و گۆت: ژ مزگه‌فتێن كه‌ڤنێن ده‌ڤه‌را ئامێدیێ ٢ مزگه‌فت ل بامه‌رنێ هه‌نه‌ و ٢ ل ئامێدیێ و ١ ل قه‌دشێ و ئێك ل كیسته‌، ئێك ژی ل گوندێ ئیسفكا. و ئاشكرا كر، كو مینبه‌را مزگه‌فتا ئامێدیێ ژلایێ قازیێ مووسلێ یێ بناڤێ عه‌بدولایێ كورێ قه‌راجی هاتیه‌ چێكرن.
ناڤهاتی دیاركر، مزگه‌فتێن قه‌دشێ و یا ئیسفكا ل دووڤ ئه‌ندازه‌یا چێكرنا وێ دیار دبیت كو ئه‌ڤه‌ به‌ری ببنه‌ مزگه‌فت دێر بووینه‌ و پاشان پشتی هاتنا ئیسلامێ، بووینه‌ مزگه‌فت، لێ خویا نینه‌ كو ل چ ساله‌كی هاتینه‌ گهورین و بووینه‌ مزگه‌فت.
و گوت: هند مزگه‌فت هه‌نه‌ به‌ری هنگی به‌رستگه‌ه بوونه‌ مینا مزگه‌فتا ئامێدیێ ل ده‌سپێكی په‌رستگه‌ه بوویه‌ و پاشان بوویه‌ كنیشتا جیهیان و پاشان بوویه‌ دێرا مه‌سیحیان و پاشان بوویه‌ مزگه‌فتا موسلمانا و هه‌ره‌وسا مزگه‌فتا ئیسفكا هه‌یه‌ به‌ری هنگی په‌رستگه‌ه بوویه‌ و مزگه‌فتا قه‌دشێ هه‌یه‌ به‌ری هنگی دێربوویه‌ و مزگه‌فتا بامه‌رنێ ژی به‌ری هنگی دێر بوویه،‌ مزگه‌فتا شێخ پیرا میسی هه‌یه‌ ل زێوێ به‌ری هنگی دێر بوویه‌ و یا ئه‌دنێ ژی به‌ری هنگی دێر بوویه‌ و ئاشكرا كر، كو ڤان ئاڤاهیان كارێ خوه‌ یێ ئاینی ژ ده‌ست نه‌دایه‌ و ل په‌رستگه‌هان بووینه‌ مزگه‌فت.
دیار كر، مزگه‌فتا گوندێ سه‌یداوا ل دووڤ وێ نڤیسارا ل سه‌ر هاتیه‌ توماركرن ل سالا ١٢٢٣ مشه‌ختی هاتیه‌ چێكرن كو نوكه‌ ئه‌و نڤیسین ل سه‌ر مایه.‌
و گۆت: مزگه‌فتا موئمینا ل بامه‌رنێ و ل دووڤ ژێده‌رێن مێژویێ دیار دكه‌ن ل چه‌رخێ 16 هاتیه‌ چێكرن به‌لێ ل دووڤ باوه‌ریا من هێشتا ل وێ مێژویێ كه‌ڤنتره‌.
شوونوارناس كوڤان ئیحسان دا خۆیاكرن، ل ده‌ڤه‌را ئامێدیێ چوار ته‌كیا هه‌نه‌ یا ژهه‌موویان كه‌ڤنتر ته‌كیا دێره‌شێ یه‌ یا گرێدایه‌ ب ته‌سه‌ووفێ ڤه‌ و مێژوویا وێ ڤه‌دگه‌ریت بۆ سه‌رده‌مێ عه‌باسیان.
و گۆت: ته‌كیایێن ئامێدیێ و ته‌كیا مایێ ژی ئێك ژ ته‌كیایێن ده‌ڤه‌را ئامێدیێ نه‌ و هه‌روه‌سا ته‌كیا بامه‌رنێ ژی ئێكه‌ ژ ته‌كیایێن كه‌ڤنێن ده‌ڤه‌را ئامێدیێ كو ل سالا ١٨٤٦ هاتیه‌ چێكرن.

سندس سالح سلێڤانه‌یی:

هژماره‌كا خودانێن عومبارێن ئاهێن خوارنێ، ئه‌وێن دكه‌ڤنه‌ تاخێ نزاركێ دبێژن: ئه‌ڤه‌ هه‌ژده‌ سالن جاده‌یا مه‌ نه‌هاتیه‌ قێركرن و هه‌ر هه‌یڤێ جاره‌كێ ژ نه‌چاری تانكێن ئاڤێ دكڕین و دئینین عومبارێ خوه‌ پێ دشوین و رێڤەبەرێ باژێرڤانیا رۆژهه‌لات ژی دبێژیت: نوكه‌ ئه‌م ل سه‌ر جاده‌یه‌كا دی ل وی تاخی كاردكه‌ین و جاده‌یا وان ژی د پلانێ دا هه‌یه‌ و دێ هێته‌ چێكرن.

ئه‌حمه‌د، خودانێ عومباره‌كێ یه‌ ل وی تاخی دبێژیت: پتریا عومبارێن ل ڤێره‌ یێن ئاهێن خوارنێ نه‌، ئانكو گرێدای ساخله‌میا مرۆڤانه‌، لێ مخابن ئه‌ڤه‌ هه‌ژده‌ سالن ل هاڤینا جاده‌یا مه‌ تۆزه‌ ژ ناچاری هه‌ر هه‌یڤێ جاره‌كێ تانكه‌رێن ئاڤێ دكڕین و دئینین عومبارێن خوه‌ پێ دشوین، چونكو كه‌لوپه‌لێن مه‌ هه‌می دبنه‌ تۆز و گه‌له‌ك جاران تیمێن ساخله‌میێ ژی دهێن مه‌ سزا دده‌نن، هه‌روه‌سا ل زڤستانان ژی ته‌قنه‌ و ترۆمبێبلن نه‌شێن هاتن و چوونێ بكه‌ن، گه‌له‌ك جاران ئه‌م چۆینه‌ باژێرڤانیێ و مه‌ داخوزا خوه‌ گه‌هاندیێ، لێ هێشتا چ بۆمه‌ نه‌كرینه‌.
حه‌مید، خودانێ عومباره‌كا دی یه‌، ئه‌و ژی دبێژیت: سه‌ره‌دانێن مه‌ هه‌موو دبێ مفا بووینه‌ و هه‌تا نوكه‌ كه‌س ل دووف گازیا مه‌ نه‌هاتیه‌، به‌لێ بۆچی پیشه‌زیا نوو ل ڤی تاخی هاته‌ چێكرن و هه‌موو جاده‌یێن وان هاتنه‌ چێكرن، دخوازین باژێرڤانی جاده‌یا مه‌ چێكه‌ن و مه‌ ژڤێ تۆزێ رزگار بكه‌ن.
ئه‌ندزیار بریندار عارف رێڤەبەرێ باژێرڤانیا رۆژهه‌لات، به‌رامبه‌ر داخوازیا خودانێن وان عومباران گۆت: نوكه‌ ئه‌م وه‌ك باژێرڤانی یێ وێ جاده‌یا دچیته‌ كارگه‌ها ئیسفه‌نجی چێدكه‌ین و قوناغێن باش هاتینه‌ چێكرن و ئه‌و هه‌موو دێ مفای ژی بینن، ده‌رباره‌ی كولانێن نافخۆ ژی، هه‌لبه‌ت ئه‌و ژی د پلانا مه‌ دا هه‌نه‌ و ل دووف ده‌می و هه‌بوونا پاره‌ی دێ هه‌موو هێته‌ چێكرن.

زاخۆ، دلۆڤان هالۆ:

ل سنوورێ ئیدارەیا سەربخوە یا زاخۆ 540بیرێن ئیرتیوازی هەنە و350 ژ وان بۆ چاندنێ دهێنە بکارئینان، و ژبەر کێم هاتنا بەفر و بارانان د ئەڤ سالە دا مەترسی ل سەر هشكبوونا 40٪یا بیرێن ئیرتیوازی ل زاخۆ هەیە، ئەڤ چەندە ژی دێ کارتێکرنێ ل سەر ڕەوشا چاندنێ کەت ب تایبەت بەرهەمێن هاڤینێ.

جەمال فەریق، ئێکە ژ خودانێن بیرێن ئیرتیوازی د ناڤ بیستانێ خوە دا بۆ ڕۆژناما ئەڤرۆ دیار کر، ژبەر کێم هاتنا بارانان دێ ئەڤ سالە ئاڤێن بیرێن ئیرتیوازییان گەلەك کێم بیت و ئەم نەشێن بیستانێن خوە پێ ئاڤ بدەین، چونکی پێرار مە بیستان کرن و باران نە هاتن و ئاڤ گەلەك کێم بوو، هێشتا ل هەیڤا هەشت ئاڤێن بیرێن ئیرتیوازیێن مە کێم بوون.
شاهین ئیبراهیم، ئێکە ژ خودانێن بیرا ئیرتیوازی د ناڤ بیستانێ خوە دا دبێژیت: «ئەگەر ئەڤ سالە هوسا بیت و باران نەهێن، بێ گۆمان هندەك بیرێن ئیرتیوازی دێ هشك بن و دێ ئاڤا وان کێم بیت، ئەگەر ل وەرزێ زڤستانێ باران هاتبا دا ئەو ئاڤە چیت بن ئەرد و بیرێن ئیرتیوازی پڕی ئاڤ بن، و مەترسی ل سەر هشكبوونا وان دروست نە د بوو».
محەمەد یاسین، جیۆلۆجیناسە ل ڕێڤەبەریا ژێدەرێن ئاڤێ ل زاخۆ، گۆت:»ئەڤ سالە ڕێژا هاتنا بارانێ ل سنوورێ ئیدارەیا سەربخوە یا زاخۆ گەلەك کێم بوو، بتنێ 100 ملم بارانێ بارینە، و پار سال هەتا ڤی دەمی زێدەتری 350 ملم بارانێ باریبوو، لەوما ئەڤ سالە مەترسی ل سەر هشكبوونا 40٪ یا بیرێن ئیرتیوازی ل زاخۆ هەیە ب تایبەت ل دەڤەرێن چیایی وەکو چیایێ بێخیری و چیایێ سپی، و ژێدەرێ سەرەکی یێ ڤان بیرێن ئیرتیوازی پتر بەفرە لێ بەفر ژی نە هات، باشترین دەم بۆ هاتنا بەفر و بارانێ و زێدەبوونا ئاڤا بن ئەردی ژ هەیڤا دەهـ هەتا هەیڤا دوویە، و پێدڤیە سالانە 550 ملم هەتا 600 ملم بارانێ ببارن دا کو مەترسی ل سەر کێم بوونا ڕێژەیا ئاڤا بن ئەردی نەمینیت».